Ustawy w postaci jednolitej
Wyszukiwarka ustaw
W przeglądarce naciśnij Ctrl+F, by wyszukać w ustawie.
2019 Pozycja 645
©Telksinoe s. 1/52
Opracowano na podstawie: t.j.
Dz. U. z 2019 r.
poz. 645, 1590,
Dz. U. z 2020 r.
poz. 568.
U S T A W A
z dnia 25 czerwca 1999 r.
o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1. 1. Świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych
ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby
i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 300 i 303), zwanym dalej
„ubezpieczonymi”.
2. Świadczenia pieniężne z tytułu następstw wypadków przy pracy i chorób
zawodowych określa odrębna ustawa.
Art. 2. Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby
i macierzyństwa, zwanego dalej „ubezpieczeniem chorobowym”, obejmują:
1) zasiłek chorobowy;
2) świadczenie rehabilitacyjne;
3) zasiłek wyrównawczy;
4) (uchylony)
5) zasiłek macierzyński;
6) zasiłek opiekuńczy.
Art. 3. Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) tytuł ubezpieczenia chorobowego – zatrudnienie lub inną działalność, których
podjęcie rodzi obowiązek ubezpieczenia chorobowego lub uprawnienie do
objęcia tym ubezpieczeniem na zasadach dobrowolności w rozumieniu
przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych;
2) płatnik składek – płatnika składek na ubezpieczenie chorobowe w rozumieniu
przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych;
14.04.2020
©Telksinoe s. 2/52
3) wynagrodzenie – przychód pracownika stanowiący podstawę wymiaru
składek na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniu potrąconych przez
pracodawcę składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz
ubezpieczenie chorobowe;
4) przychód – kwotę stanowiącą podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie
chorobowe ubezpieczonego niebędącego pracownikiem, po odliczeniu kwoty
odpowiadającej 13,71% podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie
chorobowe;
5) wypadek w drodze do pracy lub z pracy – zdarzenie, które nastąpiło w drodze
do lub z miejsca wykonywania zatrudnienia lub innej działalności stanowiącej
tytuł ubezpieczenia chorobowego uznane za wypadek na zasadach
określonych w przepisach o emeryturach i rentach z FUS.
Rozdział 2
Zasiłek chorobowy
Art. 4. 1. Ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku chorobowego:
1) po upływie 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego – jeżeli
podlega obowiązkowo temu ubezpieczeniu;
2) po upływie 90 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego – jeżeli jest
ubezpieczony dobrowolnie.
2. Do okresów ubezpieczenia chorobowego, o których mowa w ust. 1, wlicza
się poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, jeżeli przerwa między nimi nie
przekroczyła 30 dni lub była spowodowana urlopem wychowawczym, urlopem
bezpłatnym albo odbywaniem czynnej służby wojskowej przez żołnierza
niezawodowego.
3. Od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego prawo do zasiłku
chorobowego przysługuje:
1) absolwentom szkół lub uczelni lub osobom, które zakończyły kształcenie w
szkole doktorskiej, którzy zostali objęci ubezpieczeniem chorobowym lub
przystąpili do ubezpieczenia chorobowego w ciągu 90 dni od dnia ukończenia
szkoły lub uzyskania dyplomu ukończenia studiów, lub zakończenia
kształcenia w szkole doktorskiej;
14.04.2020
©Telksinoe s. 3/52
2) jeżeli niezdolność do pracy spowodowana została wypadkiem w drodze do
pracy lub z pracy;
3) ubezpieczonym obowiązkowo, którzy mają wcześniejszy co najmniej 10-letni
okres obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego;
4) posłom i senatorom, którzy przystąpili do ubezpieczenia chorobowego
w ciągu 90 dni od ukończenia kadencji;
5) funkcjonariuszom Służby Celnej, którzy przyjęli propozycję pracy na
podstawie art. 165 ust. 7 i art. 167 ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. –
Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U.
poz. 1948, z późn. zm.1)) i stali się pracownikami w jednostkach
organizacyjnych Krajowej Administracji Skarbowej.
Art. 5. (uchylony)
Art. 6. 1. Zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się
niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia
chorobowego.
2. Na równi z niezdolnością do pracy z powodu choroby traktuje się
niemożność wykonywania pracy:
1) w wyniku decyzji wydanej przez właściwy organ albo uprawniony podmiot
na podstawie przepisów o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób
zakaźnych u ludzi;
1a) wskutek poddania się obowiązkowi kwarantanny, o której mowa
w przepisach o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych
u ludzi;
2) z powodu przebywania w:
a) stacjonarnym zakładzie lecznictwa odwykowego w celu leczenia
uzależnienia alkoholowego,
b) szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego
wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe
świadczenia zdrowotne w celu leczenia uzależnienia od środków
odurzających lub substancji psychotropowych;
1)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2016 r. poz. 2255, z 2017 r. poz. 379,
1537, 1926 i 2409 oraz z 2018 r. poz. 2354.
14.04.2020
©Telksinoe s. 4/52
3) wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla
kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów.
Art. 7. Zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się
niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli
niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała:
1) nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego;
2) nie później niż w ciągu 3 miesięcy od ustania tytułu ubezpieczenia
chorobowego – w razie choroby zakaźnej, której okres wylęgania jest dłuższy
niż 14 dni, lub innej choroby, której objawy chorobowe ujawniają się po
okresie dłuższym niż 14 dni od początku choroby.
Art. 8. Zasiłek chorobowy przysługuje przez okres trwania niezdolności do
pracy z powodu choroby lub niemożności wykonywania pracy z przyczyn
określonych w art. 6 ust. 2 – nie dłużej jednak niż przez 182 dni, a jeżeli
niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą lub występuje w trakcie ciąży
– nie dłużej niż przez 270 dni.
Art. 9. 1. Do okresu, o którym mowa w art. 8, zwanego dalej „okresem
zasiłkowym”, wlicza się wszystkie okresy nieprzerwanej niezdolności do pracy, jak
również okresy niemożności wykonywania pracy z przyczyn określonych w art. 6
ust. 2.
2. Do okresu zasiłkowego wlicza się okresy poprzedniej niezdolności do
pracy, spowodowanej tą samą chorobą, jeżeli przerwa pomiędzy ustaniem
poprzedniej a powstaniem ponownej niezdolności do pracy nie przekraczała 60 dni.
3. Do okresu zasiłkowego nie wlicza się okresu niezdolności do pracy
przypadającego w okresach, o których mowa w art. 4 ust. 1.
Art. 10. (uchylony)
Art. 11. 1. Miesięczny zasiłek chorobowy, z zastrzeżeniem ust. 1a i 2, wynosi
80% podstawy wymiaru zasiłku.
1a. Miesięczny zasiłek chorobowy, z zastrzeżeniem ust. 1b i 2, za okres
pobytu w szpitalu wynosi 70% podstawy wymiaru zasiłku.
1b. Miesięczny zasiłek chorobowy za okres pobytu w szpitalu od 15 do
33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym w przypadku pracownika,
który ukończył 50 rok życia, wynosi 80% podstawy wymiaru zasiłku.
14.04.2020
©Telksinoe s. 5/52
2. Miesięczny zasiłek chorobowy wynosi 100% podstawy wymiaru zasiłku,
jeżeli niezdolność do pracy lub niemożność wykonywania pracy, o której mowa
w art. 6 ust. 2:
1) przypada w okresie ciąży;
2) powstała wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim
przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz
zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów;
3) powstała wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy.
3. (uchylony)
4. Zasiłek chorobowy przysługuje za każdy dzień niezdolności do pracy, nie
wyłączając dni wolnych od pracy.
5. Ilekroć przy ustalaniu prawa do zasiłku chorobowego lub jego wysokości
okres jest oznaczony w miesiącach, za miesiąc uważa się 30 dni.
Art. 12. 1. Zasiłek chorobowy nie przysługuje za okresy niezdolności do
pracy, w których ubezpieczony na podstawie przepisów o wynagradzaniu
zachowuje prawo do wynagrodzenia. Okresy te wlicza się do okresu zasiłkowego.
2. Zasiłek chorobowy nie przysługuje również za okresy niezdolności do
pracy przypadającej w czasie:
1) urlopu bezpłatnego;
2) urlopu wychowawczego;
3) tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności,
z wyjątkiem przypadków, w których prawo do zasiłku wynika
z ubezpieczenia chorobowego osób wykonujących odpłatnie pracę na
podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia
wolności lub tymczasowego aresztowania;
4) usprawiedliwionej nieobecności w pracy, o której mowa w art. 632 § 8 ustawy
z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917, z późn.
zm.2)).
2a. Przepisu ust. 2 pkt 4 nie stosuje się, jeżeli niezdolność do pracy powstała
do dnia śmierci pracodawcy i trwa nieprzerwanie po tym dniu.
2)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. p oz. 1000,
1076, 1608, 1629, 2215, 2244, 2245, 2377 i 2432.
14.04.2020
©Telksinoe s. 6/52
3. Okresów niezdolności do pracy, o których mowa w ust. 2, w których
zasiłek nie przysługuje, nie wlicza się do okresu zasiłkowego.
Art. 13. 1. Zasiłek chorobowy z tytułu niezdolności do pracy powstałej
w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, jak i z tytułu niezdolności do pracy
powstałej po ustaniu tytułu ubezpieczenia nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu
ubezpieczenia chorobowego, jeżeli osoba niezdolna do pracy:
1) ma ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy;
2) kontynuuje działalność zarobkową lub podjęła działalność zarobkową
stanowiącą tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem
chorobowym albo zapewniającą prawo do świadczeń za okres niezdolności
do pracy z powodu choroby;
3) nie nabyła prawa do zasiłku w czasie ubezpieczenia, w przypadkach
określonych w art. 4 ust. 1;
4) jest uprawniona do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego,
świadczenia przedemerytalnego, rodzicielskiego świadczenia
uzupełniającego lub nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego;
5) podlega obowiązkowo ubezpieczeniu społecznemu rolników określonemu
w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników.
2. Zasiłek chorobowy nie przysługuje za okres niezdolności do pracy po
ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli ubezpieczenie to ustało po
wyczerpaniu prawa do zasiłku chorobowego.
Art. 14. Ubezpieczonemu będącemu pracownikiem, odsuniętemu od pracy
w trybie określonym w art. 6 ust. 2 pkt 1, z powodu podejrzenia o nosicielstwo
zarazków choroby zakaźnej, zasiłek chorobowy nie przysługuje, jeżeli nie podjął
proponowanej mu przez pracodawcę innej pracy niezabronionej takim osobom,
odpowiadającej jego kwalifikacjom zawodowym lub którą może wykonywać po
uprzednim przeszkoleniu.
Art. 15. 1. Zasiłek chorobowy nie przysługuje ubezpieczonemu za cały okres
niezdolności do pracy, jeżeli niezdolność ta spowodowana została w wyniku
umyślnego przestępstwa lub wykroczenia popełnionego przez tego
ubezpieczonego.
14.04.2020
©Telksinoe s. 7/52
2. Okoliczności, o których mowa w ust. 1, stwierdza się na podstawie
prawomocnego orzeczenia sądu.
Art. 16. Ubezpieczonemu, którego niezdolność do pracy spowodowana
została nadużyciem alkoholu, zasiłek chorobowy nie przysługuje za okres
pierwszych 5 dni tej niezdolności.
Art. 17. 1. Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do
pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób
niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały
okres tego zwolnienia.
2. Zasiłek chorobowy nie przysługuje w przypadku, gdy zaświadczenie
lekarskie zostało sfałszowane.
3. Okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 2, ustala się w trybie określonym
w art. 68.
Rozdział 3
Świadczenie rehabilitacyjne
Art. 18. 1. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który
po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze
leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy.
2. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do
przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy.
3. O okolicznościach, o których mowa w ust. 1 i 2, orzeka lekarz orzecznik
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
4. Od orzeczenia lekarza orzecznika ubezpieczonemu przysługuje sprzeciw
do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie i na zasadach
przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych.
5. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może zgłosić zarzut wadliwości
orzeczenia lekarza orzecznika w terminie i na zasadach przewidzianych
w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
6. Orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co
do którego nie wniesiono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej
14.04.2020
©Telksinoe s. 8/52
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stanowi podstawę do wydania decyzji
w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego.
7. Świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje osobie uprawnionej do
emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, zasiłku dla bezrobotnych,
zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, rodzicielskiego
świadczenia uzupełniającego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego
oraz do urlopu dla poratowania zdrowia, udzielonego na podstawie odrębnych
przepisów.
Art. 19. 1. Świadczenie rehabilitacyjne wynosi 90% podstawy wymiaru
zasiłku chorobowego za okres pierwszych trzech miesięcy, 75% tej podstawy za
pozostały okres, a jeżeli niezdolność do pracy przypada w okresie ciąży – 100% tej
podstawy.
2. Dla celów obliczenia świadczenia rehabilitacyjnego podstawa wymiaru
zasiłku chorobowego przyjęta do obliczenia tego świadczenia podlega waloryzacji
według następujących zasad:
1) jeżeli pierwszy dzień okresu, na który przyznano świadczenie rehabilitacyjne,
przypada w I kwartale kalendarzowym danego roku, podstawa wymiaru
zasiłku chorobowego przyjęta do obliczenia tego świadczenia ulega
podwyższeniu o procent wzrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
ogłaszanego dla celów emerytalnych w III kwartale w stosunku do I kwartału
ubiegłego roku kalendarzowego;
2) jeżeli pierwszy dzień okresu, na który przyznano świadczenie rehabilitacyjne,
przypada w II kwartale kalendarzowym danego roku, podstawa wymiaru
zasiłku chorobowego przyjęta do obliczenia tego świadczenia ulega
podwyższeniu o procent wzrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
ogłaszanego dla celów emerytalnych w IV kwartale w stosunku do II kwartału
ubiegłego roku kalendarzowego;
3) jeżeli pierwszy dzień okresu, na który przyznano świadczenie rehabilitacyjne,
przypada w III kwartale kalendarzowym danego roku, podstawa wymiaru
zasiłku chorobowego przyjęta do obliczenia tego świadczenia ulega
podwyższeniu o procent wzrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
ogłaszanego dla celów emerytalnych w I kwartale tego roku kalendarzowego
w stosunku do III kwartału ubiegłego roku kalendarzowego;
14.04.2020
©Telksinoe s. 9/52
4) jeżeli pierwszy dzień okresu, na który przyznano świadczenie rehabilitacyjne,
przypada w IV kwartale kalendarzowym danego roku, podstawa wymiaru
zasiłku chorobowego przyjęta do obliczenia tego świadczenia ulega
podwyższeniu o procent wzrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
ogłaszanego dla celów emerytalnych w II kwartale tego roku kalendarzowego
w stosunku do IV kwartału ubiegłego roku kalendarzowego.
3. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza w Dzienniku
Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie do ostatniego
dnia każdego kwartału kalendarzowego, wskaźnik waloryzacji, obliczony według
zasad określonych w ust. 2, obowiązujący w następnym kwartale.
Art. 20. Przepis art. 53 § 5 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio do
pracownika pobierającego świadczenie rehabilitacyjne, jeżeli zgłosi on swój
powrót do pracodawcy niezwłocznie po wyczerpaniu tego świadczenia, choćby
nastąpiło to po upływie 6 miesięcy od rozwiązania stosunku pracy.
Art. 21. Ilekroć w przepisach o ubezpieczeniu społecznym, o ubezpieczeniu
zdrowotnym, o emeryturach i rentach, a także w przepisach, które uzależniają
uprawnienia od dochodu rodziny, jest mowa o zasiłku chorobowym, należy przez
to rozumieć również świadczenie rehabilitacyjne.
Art. 22. Do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy
art. 11 ust. 4 i 5, art. 12, art. 13 ust. 1, art. 15 i 17.
Rozdział 4
Zasiłek wyrównawczy
Art. 23. 1. Zasiłek wyrównawczy przysługuje ubezpieczonemu będącemu
pracownikiem ze zmniejszoną sprawnością do pracy, wykonującemu pracę:
1) w zakładowym lub międzyzakładowym ośrodku rehabilitacji zawodowej,
2) u pracodawcy na wyodrębnionym stanowisku pracy, dostosowanym do
potrzeb adaptacji lub przyuczenia do określonej pracy,
jeżeli jego miesięczne wynagrodzenie osiągane podczas rehabilitacji jest niższe od
przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ustalonego w myśl art. 36–42.
2. O potrzebie przeprowadzenia rehabilitacji zawodowej orzeka wojewódzki
ośrodek medycyny pracy lub lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
14.04.2020
©Telksinoe s. 10/52
3. Zasiłek wyrównawczy przysługuje przez okres rehabilitacji zawodowej
w warunkach, o których mowa w ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 4.
4. Prawo do zasiłku wyrównawczego ustaje:
1) z dniem zakończenia rehabilitacji zawodowej i przesunięcia do innej pracy,
nie później jednak niż po 24 miesiącach od dnia, w którym ubezpieczony
będący pracownikiem podjął rehabilitację;
2) jeżeli z uwagi na stan zdrowia ubezpieczonego będącego pracownikiem
rehabilitacja zawodowa stała się niecelowa.
5. O okolicznościach, o których mowa w ust. 4 pkt 2, orzeka lekarz orzecznik
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
6. Do orzeczeń lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
o których mowa w ust. 2 i 5, mają odpowiednie zastosowanie przepisy art. 18 ust. 4
i 5.
Art. 24. 1. Zasiłek wyrównawczy stanowi różnicę między przeciętnym
miesięcznym wynagrodzeniem ustalonym w myśl art. 36–42 a miesięcznym
wynagrodzeniem osiągniętym za pracę w warunkach rehabilitacji zawodowej.
2. Jeżeli ubezpieczony będący pracownikiem przepracował tylko część
miesiąca wskutek nieobecności w pracy z przyczyn usprawiedliwionych, zasiłek
wyrównawczy za ten miesiąc przysługuje w wysokości różnicy między
przeciętnym miesięcznym wynagrodzeniem ustalonym w myśl art. 36–42,
zmniejszonym o jedną trzydziestą część za każdy dzień tej nieobecności,
a wynagrodzeniem osiągniętym w tym miesiącu.
Art. 25. Zasiłek wyrównawczy nie przysługuje ubezpieczonemu będącemu
pracownikiem, uprawnionemu do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy
lub nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.
Art. 26. (uchylony)
Rozdział 5
(uchylony)
14.04.2020
©Telksinoe s. 11/52
Rozdział 6
Zasiłek macierzyński
Art. 29. 1. Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie
ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego:
1) urodziła dziecko;
2) przyjęła na wychowanie dziecko w wieku do 7 roku życia, a w przypadku
dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego –
do 10 roku życia, i wystąpiła do sądu opiekuńczego w sprawie jego
przysposobienia;
3) przyjęła na wychowanie w ramach rodziny zastępczej, z wyjątkiem rodziny
zastępczej zawodowej, dziecko w wieku do 7 roku życia, a w przypadku
dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego –
do 10 roku życia.
2. Przepisy ust. 1 pkt 2 i 3 stosuje się odpowiednio do ubezpieczonego.
2a. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do funkcjonariuszy Służby
Celnej, którzy przyjęli propozycję pracy na podstawie art. 165 ust. 7 i art. 167 ust.
2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej
Administracji Skarbowej i stali się pracownikami w jednostkach organizacyjnych
Krajowej Administracji Skarbowej, i w dniu objęcia ubezpieczeniem chorobowym
przebywali na urlopie macierzyńskim, urlopie na warunkach urlopu
macierzyńskiego, urlopie rodzicielskim albo urlopie ojcowskim.
3. W przypadku rezygnacji przez ubezpieczoną – matkę dziecka z pobierania
zasiłku macierzyńskiego, po wykorzystaniu przez nią tego zasiłku za okres co
najmniej 14 tygodni po porodzie, zasiłek macierzyński przysługuje
ubezpieczonemu – ojcu dziecka, który uzyskał prawo do urlopu macierzyńskiego
lub przerwał działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej opieki nad
dzieckiem.
4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do ubezpieczonych, o których mowa
w ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2.
5. W przypadku rezygnacji przez ubezpieczoną – matkę dziecka, legitymującą
się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji, z pobierania zasiłku
macierzyńskiego, po wykorzystaniu przez nią tego zasiłku za okres co najmniej
14.04.2020
©Telksinoe s. 12/52
8 tygodni po porodzie, zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu – ojcu
dziecka albo ubezpieczonemu – innemu członkowi najbliższej rodziny, który
uzyskał prawo do urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu
macierzyńskiego albo urlopu rodzicielskiego lub przerwał działalność zarobkową
w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.
6. Po wykorzystaniu przez ubezpieczoną – matkę dziecka zasiłku
macierzyńskiego za okres co najmniej 8 tygodni po porodzie, ubezpieczonemu –
ojcu dziecka albo innemu ubezpieczonemu członkowi najbliższej rodziny, który
uzyskał prawo do urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu
macierzyńskiego albo urlopu rodzicielskiego lub przerwał działalność zarobkową
w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, przysługuje prawo do zasiłku
macierzyńskiego za okres, w którym ubezpieczona – matka dziecka przebywa
w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego
działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne,
ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający jej sprawowanie osobistej opieki nad
dzieckiem. Zasiłek macierzyński ubezpieczonej – matki dziecka przerywa się na
okres, w którym z zasiłku tego korzysta ubezpieczony – ojciec dziecka albo inny
ubezpieczony członek najbliższej rodziny.
7. W przypadku zgonu ubezpieczonej – matki dziecka albo porzucenia przez
nią dziecka, zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu – ojcu dziecka albo
innemu ubezpieczonemu członkowi najbliższej rodziny, który uzyskał prawo do
urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu
rodzicielskiego lub przerwał działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej
opieki nad dzieckiem. W przypadku porzucenia dziecka przez ubezpieczoną –
matkę dziecka, zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu – ojcu dziecka
albo innemu ubezpieczonemu członkowi najbliższej rodziny, za okres
przypadający po dniu porzucenia dziecka przez ubezpieczoną – matkę dziecka, nie
wcześniej jednak niż po wykorzystaniu przez nią 8 tygodni zasiłku
macierzyńskiego po porodzie.
8. Przepisy ust. 3–7 stosuje się odpowiednio w przypadku gdy matka albo
ojciec dziecka korzysta z prawa do urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach
urlopu macierzyńskiego albo urlopu rodzicielskiego na podstawie przepisów
odrębnych.
14.04.2020
©Telksinoe s. 13/52
9. W przypadku:
1) zgonu matki dziecka nieobjętej ubezpieczeniem społecznym w razie choroby
i macierzyństwa, określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r.
o systemie ubezpieczeń społecznych, albo nieposiadającej tytułu do objęcia
takim ubezpieczeniem,
2) porzucenia dziecka przez matkę nieobjętą ubezpieczeniem, o którym mowa
w pkt 1, albo nieposiadającą tytułu do objęcia takim ubezpieczeniem,
3) niemożności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przez matkę
nieobjętą ubezpieczeniem, o którym mowa w pkt 1, albo nieposiadającą tytułu
do objęcia takim ubezpieczeniem, legitymującą się orzeczeniem
o niezdolności do samodzielnej egzystencji
– zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu – ojcu dziecka albo innemu
ubezpieczonemu członkowi najbliższej rodziny, który uzyskał prawo do urlopu
macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu
rodzicielskiego lub przerwał działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej
opieki nad dzieckiem, za okres przypadający po dniu zaistnienia tych okoliczności.
10. W przypadku podjęcia przez matkę dziecka, nieposiadającą tytułu do
objęcia ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa, określonym
w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych,
zatrudnienia w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy,
zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu – ojcu dziecka, który uzyskał
prawo do urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego
albo urlopu rodzicielskiego lub przerwał działalność zarobkową w celu
sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, do wyczerpania wymiaru zasiłku, nie
dłużej niż przez okres trwania zatrudnienia matki.
Art. 29a. 1. Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony
przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na
warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego oraz urlopu
ojcowskiego.
2. W przypadkach, o których mowa w art. 29 ust. 3–7, okres wypłaty zasiłku
macierzyńskiego zmniejsza się o okres wypłaty tego zasiłku ubezpieczonej – matce
dziecka, a w przypadku, o którym mowa w art. 29 ust. 8, o okres, przez który matka
dziecka korzystała, na podstawie przepisów odrębnych, z prawa do urlopu
14.04.2020
©Telksinoe s. 14/52
macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu
rodzicielskiego.
3. Z zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu
rodzicielskiego mogą jednocześnie korzystać ubezpieczeni rodzice dziecka.
W takim przypadku łączny okres zasiłku macierzyńskiego nie może przekraczać
wymiaru urlopu rodzicielskiego określonego przepisami Kodeksu pracy.
4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio w przypadku gdy drugi z rodziców
dziecka korzysta z prawa do urlopu rodzicielskiego na podstawie odrębnych
przepisów.
Art. 30. 1. Zasiłek macierzyński przysługuje również w razie urodzenia
dziecka po ustaniu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli ubezpieczenie to ustało
w okresie ciąży:
1) wskutek ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy;
2) z naruszeniem przepisów prawa, stwierdzonym prawomocnym orzeczeniem
sądu.
2. (uchylony)
3. Ubezpieczonej będącej pracownicą, z którą rozwiązano stosunek pracy
w okresie ciąży z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy i której
nie zapewniono innego zatrudnienia, przysługuje do dnia porodu zasiłek w
wysokości zasiłku macierzyńskiego.
4. Ubezpieczonej będącej pracownicą zatrudnioną na podstawie umowy
o pracę na czas określony, z którą umowa o pracę na podstawie art. 177
§ 3 Kodeksu pracy została przedłużona do dnia porodu – przysługuje prawo do
zasiłku macierzyńskiego po ustaniu ubezpieczenia.
Art. 30a. 1. Ubezpieczona – matka dziecka, nie później niż 21 dni po
porodzie, może złożyć pisemny wniosek o wypłacenie jej zasiłku macierzyńskiego
za okres odpowiadający okresowi urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego
w pełnym wymiarze.
2. Ubezpieczony, nie później niż 21 dni po przyjęciu dziecka na wychowanie
i wystąpieniu do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania
w sprawie przysposobienia dziecka albo po przyjęciu dziecka na wychowanie jako
rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, może złożyć
14.04.2020
©Telksinoe s. 15/52
pisemny wniosek o wypłacenie mu zasiłku macierzyńskiego za okres
odpowiadający okresowi urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego i urlopu
rodzicielskiego w pełnym wymiarze.
3. W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, ubezpieczona –
matka dziecka może dzielić się z ubezpieczonym – ojcem dziecka korzystaniem
z zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu
rodzicielskiego albo jego części.
4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do wniosku, o którym mowa
w ust. 2.
Art. 31. 1. Miesięczny zasiłek macierzyński za okres ustalony przepisami
Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach
urlopu macierzyńskiego oraz okres urlopu ojcowskiego wynosi 100% podstawy
wymiaru zasiłku.
2. Miesięczny zasiłek macierzyński za okres ustalony przepisami Kodeksu
pracy jako okres urlopu rodzicielskiego wynosi:
1) 100% podstawy wymiaru zasiłku – za okres do:
a) 6 tygodni urlopu rodzicielskiego, w przypadku, o którym mowa
w art. 1821a § 1 pkt 1 i art. 183 § 4 pkt 1 Kodeksu pracy,
b) 8 tygodni urlopu rodzicielskiego, w przypadkach, o których mowa
w art. 1821a § 1 pkt 2 i art. 183 § 4 pkt 2 Kodeksu pracy,
c) 3 tygodni urlopu rodzicielskiego, w przypadku, o którym mowa
w art. 183 § 4 pkt 3 Kodeksu pracy;
2) 60% podstawy wymiaru zasiłku – za okres urlopu rodzicielskiego
przypadający po okresach, o których mowa w pkt 1.
3. Miesięczny zasiłek macierzyński w przypadku:
1) ubezpieczonej będącej pracownicą, która złożyła wniosek o udzielenie jej,
bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, urlopu rodzicielskiego w pełnym
wymiarze, o którym mowa w art. 1791 Kodeksu pracy,
2) ubezpieczonej niebędącej pracownicą, która złożyła wniosek, o którym mowa
w art. 30a ust. 1,
3) ubezpieczonego będącego pracownikiem, który złożył wniosek, o którym
mowa w art. 1824 Kodeksu pracy,
14.04.2020
©Telksinoe s. 16/52
4) ubezpieczonego niebędącego pracownikiem, który złożył wniosek, o którym
mowa w art. 30a ust. 2
– wynosi 80% podstawy wymiaru zasiłku za cały okres odpowiadający okresowi
urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego oraz urlopu
rodzicielskiego.
3a. W przypadku gdy miesięczna kwota zasiłku macierzyńskiego
pomniejszonego o zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych,
obliczonego zgodnie z ust. 1–3, jest niższa niż kwota świadczenia rodzicielskiego,
określonego w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 2220 i 2354 oraz z 2019 r. poz. 60 i 303), kwotę zasiłku
macierzyńskiego pomniejszonego o zaliczkę na podatek dochodowy od osób
fizycznych podwyższa się do wysokości świadczenia rodzicielskiego.
3b. Podwyższenie, o którym mowa w ust. 3a, podlega finansowaniu z budżetu
państwa w ramach dotacji do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, o którym mowa
w art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń
społecznych.
3c. W przypadku gdy zasiłek macierzyński przysługuje za część miesiąca,
podwyższenie, o którym mowa w ust. 3a, ustala się proporcjonalnie do okresu, za
który jest wypłacany zasiłek macierzyński.
3d. W przypadku gdy oboje rodzice dziecka mają prawo do zasiłku
macierzyńskiego za okres urlopu rodzicielskiego, o którym mowa w ust. 2 pkt 1,
od tego samego dnia, okres pobierania tego zasiłku dzieli się proporcjonalnie
między rodziców, z zachowaniem podstawy wymiaru zasiłku określonej w tym
przepisie.
3e. W przypadku gdy o zasiłek, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, wystąpią oboje
rodzice dziecka, zasiłek ten przysługuje temu z rodziców, który rozpoczął
pobieranie tego zasiłku jako pierwszy.
4. W przypadku rezygnacji z zasiłku macierzyńskiego za okres
odpowiadający okresowi urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze albo
rezygnacji z zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu
rodzicielskiego w wymiarze, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, przysługuje
jednorazowe wyrównanie pobranego zasiłku macierzyńskiego do 100% podstawy
wymiaru zasiłku, pod warunkiem niepobrania zasiłku macierzyńskiego za okres
14.04.2020
©Telksinoe s. 17/52
odpowiadający okresowi urlopu rodzicielskiego w wymiarze, o którym mowa
w ust. 2 pkt 2. Przepis art. 64 stosuje się odpowiednio.
4a. Wysokość zasiłku macierzyńskiego zmniejsza się proporcjonalnie do
wymiaru czasu pracy, w którym pracownik łączy korzystanie z urlopu
rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego takiego
urlopu.
5. Do zasiłku macierzyńskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 11 ust. 4
oraz art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3.
Rozdział 7
Zasiłek opiekuńczy
Art. 32. 1. Zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu zwolnionemu od
wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad:
1) dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat w przypadku:
a) nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola
lub szkoły, do których dziecko uczęszcza, a także w przypadku choroby
niani, z którą rodzice mają zawartą umowę uaktywniającą, o której
mowa w art. 50 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi
w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2019 r. poz. 409), lub dziennego opiekuna
sprawujących opiekę nad dzieckiem,
b) porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale
opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu
małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki,
c) pobytu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale
opiekujących się dzieckiem, w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym
podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju
stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne;
2) chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat;
2a) chorym dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu
niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze
wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej
osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej
14.04.2020
©Telksinoe s. 18/52
egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna
dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji do ukończenia 18 lat;
2b) dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu
niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełno-sprawności łącznie ze
wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej
osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej
egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna
dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji do ukończenia 18 lat
w przypadku:
a) porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale
opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu
małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki,
b) pobytu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale
opiekujących się dzieckiem, w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym
podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju
stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne;
3) innym chorym członkiem rodziny.
2. Za członków rodziny, o których mowa w ust. 1 pkt 3, uważa się małżonka,
rodziców, rodzica dziecka, ojczyma, macochę, teściów, dziadków, wnuki,
rodzeństwo oraz dzieci w wieku powyżej 14 lat – jeżeli pozostają we wspólnym
gospodarstwie domowym z ubezpieczonym w okresie sprawowania opieki.
3. Za dzieci w rozumieniu ust. 1 i 2 uważa się dzieci własne ubezpieczonego
lub jego małżonka oraz dzieci przysposobione, a także dzieci przyjęte na
wychowanie i utrzymanie.
Art. 32a. 1. W przypadku gdy ubezpieczona matka dziecka przed upływem
8 tygodni po porodzie:
1) przebywa w szpitalu albo w innym zakładzie leczniczym podmiotu
leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne
i całodobowe świadczenia zdrowotne ze względu na stan zdrowia
uniemożliwiający jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem albo
2) legitymuje się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji, albo
3) porzuciła dziecko
14.04.2020
©Telksinoe s. 19/52
– ubezpieczonemu – ojcu dziecka przysługuje dodatkowo, niezależnie od zasiłku
określonego w art. 32, zasiłek opiekuńczy w wymiarze do 8 tygodni, jeżeli
przerwie zatrudnienie lub inną działalność zarobkową w celu sprawowania
osobistej opieki nad dzieckiem.
2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do innego ubezpieczonego członka
najbliższej rodziny.
Art. 33. 1. Zasiłek opiekuńczy przysługuje przez okres zwolnienia od
wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki, nie
dłużej jednak niż przez okres:
1) 60 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka sprawowana jest nad dziećmi,
o których mowa w art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2;
1a) 30 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka sprawowana jest nad dziećmi, o
których mowa w art. 32 ust. 1 pkt 2a i 2b;
2) 14 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka sprawowana jest nad innymi
członkami rodziny, o których mowa w art. 32 ust. 1 pkt 3.
2. Zasiłek opiekuńczy przysługuje łącznie na opiekę nad dziećmi i innymi
członkami rodziny za okres nie dłuższy niż 60 dni w roku kalendarzowym. W
przypadku gdy opieka jest sprawowana wyłącznie nad osobami, o których mowa
w art. 32 ust. 1 pkt 2a, 2b i 3, zasiłek opiekuńczy przysługuje łącznie za okres nie
dłuższy niż 30 dni w roku kalendarzowym.
3. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się niezależnie od liczby osób uprawnionych do
zasiłku opiekuńczego oraz bez względu na liczbę dzieci i innych członków rodziny
wymagających opieki.
Art. 34. Zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli poza ubezpieczonym są
inni członkowie rodziny pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym,
mogący zapewnić opiekę dziecku lub choremu członkowi rodziny. Nie dotyczy to
jednak opieki sprawowanej nad chorym dzieckiem w wieku do 2 lat.
Art. 35. 1. Miesięczny zasiłek opiekuńczy wynosi 80% podstawy wymiaru
zasiłku.
2. Do zasiłku opiekuńczego stosuje się odpowiednio przepisy art. 11 ust. 4
oraz art. 12 i 17.
14.04.2020
©Telksinoe s. 20/52
Rozdział 8
Zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłków przysługujących
ubezpieczonym będącym pracownikami
Art. 36. 1. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego
ubezpieczonemu będącemu pracownikiem stanowi przeciętne miesięczne
wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających
miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy.
2. Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem okresu, o którym
mowa w ust. 1, podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi przeciętne
miesięczne wynagrodzenie za pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia.
3. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego za jeden dzień niezdolności do
pracy stanowi jedna trzydziesta część wynagrodzenia stanowiącego podstawę
wymiaru zasiłku.
4. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego ustala się z uwzględnieniem
wynagrodzenia uzyskanego u płatnika składek w okresie nieprzerwanego
ubezpieczenia chorobowego, w trakcie którego powstała niezdolność do pracy.
Art. 37. 1. Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem pełnego
miesiąca kalendarzowego ubezpieczenia chorobowego, podstawę wymiaru zasiłku
chorobowego stanowi wynagrodzenie, które ubezpieczony będący pracownikiem
osiągnąłby, gdyby pracował pełny miesiąc kalendarzowy.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, podstawę wymiaru zasiłku
chorobowego stanowi:
1) wynagrodzenie miesięczne określone w umowie o pracę lub w innym akcie,
na podstawie którego powstał stosunek pracy, jeżeli wynagrodzenie
przysługuje w stałej miesięcznej wysokości;
2) wynagrodzenie miesięczne obliczone przez podzielenie wynagrodzeni a
osiągniętego za przepracowane dni robocze przez liczbę dni przepracowanych
i pomnożenie przez liczbę dni, które ubezpieczony będący pracownikiem był
obowiązany przepracować w tym miesiącu, jeżeli przepracował choćby
1 dzień;
3) kwota zmiennych składników wynagrodzenia w przeciętnej miesięcznej
wysokości, wypłacona za miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy,
14.04.2020
©Telksinoe s. 21/52
pracownikom zatrudnionym na takim samym lub podobnym stanowisku pracy
u pracodawcy, u którego przysługuje zasiłek chorobowy, jeżeli ubezpieczony
będący pracownikiem nie osiągnął żadnego wynagrodzenia.
Art. 38. 1. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie stanowiące podstawę
wymiaru zasiłku chorobowego ustala się przez podzielenie wynagrodzenia
osiągniętego przez ubezpieczonego będącego pracownikiem za okres, o którym
mowa w art. 36 ust. 1 i 2, przez liczbę miesięcy, w których wynagrodzenie to
zostało osiągnięte.
2. Jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1, ubezpieczony będący
pracownikiem nie osiągnął wynagrodzenia wskutek nieobecności w pracy
z przyczyn usprawiedliwionych, przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku
chorobowego:
1) wyłącza się wynagrodzenie za miesiące, w których przepracował mniej niż
połowę obowiązującego go czasu pracy;
2) przyjmuje się, po uzupełnieniu według zasad określonych w art. 37 ust. 2,
wynagrodzenie z miesięcy, w których ubezpieczony będący pracownikiem
przepracował co najmniej połowę obowiązującego go czasu pracy.
3. Jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1, ubezpieczony będący
pracownikiem w każdym miesiącu z przyczyn usprawiedliwionych wykonywał
pracę przez mniej niż połowę obowiązującego go czasu pracy, przy ustalaniu
podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przyjmuje się wynagrodzenie za
wszystkie miesiące po uzupełnieniu według zasad określonych w art. 37 ust. 2.
Art. 39. Przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wypłacany
zasiłek wyrównawczy traktuje się na równi z wynagrodzeniem.
Art. 40. W razie zmiany umowy o pracę lub innego aktu, na podstawie
którego powstał stosunek pracy, polegającej na zmianie wymiaru czasu pracy,
podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi wynagrodzenie ustalone dla
nowego wymiaru czasu pracy, jeżeli zmiana ta nastąpiła w miesiącu, w którym
powstała niezdolność do pracy, lub w miesiącach, o których mowa w art. 36.
Art. 41. 1. Przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie
uwzględnia się składników wynagrodzenia, do których pracownik zachowuje
prawo w okresie pobierania tego zasiłku zgodnie z postanowieniami układów
14.04.2020
©Telksinoe s. 22/52
zbiorowych pracy lub przepisami o wynagradzaniu, jeżeli są one wypłacane za
okres pobierania tego zasiłku.
2. Składników wynagrodzenia przysługujących w myśl umowy o pracę lub
innego aktu, na podstawie którego powstał stosunek pracy, tylko do określonego
terminu nie uwzględnia się przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego
należnego za okres po tym terminie.
3. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio do składników wynagrodzenia,
których wypłaty zaprzestano na podstawie układu zbiorowego pracy lub przepisów
o wynagradzaniu.
Art. 42. 1. Premie, nagrody i inne składniki wynagrodzenia przysługujące za
okresy miesięczne wlicza się do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego w kwocie
wypłaconej pracownikowi za miesiące kalendarzowe, z których wynagrodzenie
przyjmuje się do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku.
2. Składniki wynagrodzenia, o których mowa w ust. 1, przysługujące za
okresy kwartalne, wlicza się do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego
w wysokości stanowiącej jedną dwunastą kwot wypłaconych pracownikowi za
cztery kwartały poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy.
3. Składniki wynagrodzenia, o których mowa w ust. 1, przysługujące za
okresy roczne, wlicza się do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego w wysokości
stanowiącej jedną dwunastą kwoty wypłaconej pracownikowi za rok poprzedzający
miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy.
4. Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio do składników wynagrodzenia
wypłacanych za inne okresy.
5. Jeżeli składniki wynagrodzenia, o których mowa w ust. 1–4, nie zostały
wypłacone do czasu ostatecznego sporządzenia listy wypłat zasiłków
chorobowych, do podstawy wymiaru zasiłku przyjmuje się składniki wypłacone za
okres poprzedni.
Art. 43. Podstawy wymiaru zasiłku nie ustala się na nowo, jeżeli między
okresami pobierania zasiłków zarówno tego samego rodzaju, jak i innego rodzaju
nie było przerwy albo przerwa była krótsza niż 3 miesiące kalendarzowe.
Art. 44. (uchylony)
14.04.2020
©Telksinoe s. 23/52
Art. 45. 1. Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego z tytułu pracy w pełnym
wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia
za pracę, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 13,71% tego wynagrodzenia.
2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do ubezpieczonych będących pracownikami,
do których wynagrodzenia nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 10
października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2018 r.
poz. 2177).
Art. 46. Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego za okres
po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego nie może być wyższa niż kwota
wynosząca 100% przeciętnego wynagrodzenia. Kwotę tę ustala się miesięcznie,
poczynając od 3. miesiąca kwartału kalendarzowego, na okres 3 miesięcy, na
podstawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału,
ogłaszanego dla celów emerytalnych.
Art. 47. Przepisy art. 36–42 i art. 45 stosuje się odpowiednio przy ustalaniu
podstawy wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku wyrównawczego,
zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego i zasiłku
opiekuńczego, a do świadczenia rehabilitacyjnego także art. 46.
Rozdział 9
Zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłków przysługujących
ubezpieczonym niebędącym pracownikami
Art. 48. 1. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego
ubezpieczonemu niebędącemu pracownikiem stanowi przeciętny miesięczny
przychód za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc,
w którym powstała niezdolność do pracy.
2. Przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego
ubezpieczonemu niebędącemu pracownikiem stosuje się odpowiednio przepisy
art. 36 ust. 2–4, art. 38 ust. 1, art. 42, art. 43 i art. 46, z zastrzeżeniem art. 48a–50.
Art. 48a. 1. W przypadku ubezpieczonego, dla którego podstawę wymiaru
składek na ubezpieczenie chorobowe stanowi zadeklarowana kwota, podlegającego
ubezpieczeniu chorobowemu przez okres krótszy niż okres, o którym mowa
w art. 48 ust. 1, podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi suma:
14.04.2020
©Telksinoe s. 24/52
1) przeciętnej miesięcznej najniższej podstawy wymiaru składek na
ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniach, o których mowa w art. 3 pkt 4, za
pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia, z których przychód podlega
uwzględnieniu w podstawie wymiaru zasiłku, oraz
2) kwoty stanowiącej iloczyn jednej dwunastej przeciętnej kwoty
zadeklarowanej jako podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie
chorobowe, w części przewyższającej najniższą podstawę wymiaru składek
na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniach, o których mowa w art. 3 pkt 4,
za pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia, z których przychód podlega
uwzględnieniu w podstawie wymiaru zasiłku, oraz liczby tych miesięcy.
2. Jeżeli okres ubezpieczenia chorobowego rozpoczął się po przerwie
nieprzekraczającej 30 dni od ustania ubezpieczenia chorobowego z innego tytułu,
w liczbie pełnych miesięcy kalendarzowych ubezpieczenia, o której mowa w ust. 1
pkt 2, uwzględnia się również pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia
z poprzedniego tytułu. Liczba pełnych miesięcy kalendarzowych ubezpieczenia
uwzględnionych z poprzedniego i aktualnego tytułu nie może przekraczać 12.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, przy ustalaniu podstawy wymiaru
zasiłku chorobowego przyjmuje się przeciętną miesięczną najniższą podstawę
wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz przeciętną kwotę
zadeklarowaną jako podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe za
pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia, w części przewyższającej najniższą
podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, o których mowa w ust. 1,
za okres pełnych miesięcy kalendarzowych ubezpieczenia z aktualnego tytułu.
4. Jeżeli przerwa w ubezpieczeniu chorobowym, o której mowa w ust. 2, nie
jest związana z ustaniem tytułu do ubezpieczeń społecznych, a związana jest
jedynie z nieopłaceniem składki na ubezpieczenie chorobowe bądź z opóźnieniem
w jej opłaceniu, w podstawie wymiaru zasiłku uwzględnia się również przeciętny
miesięczny przychód za miesiące przed przerwą.
5. Jeżeli ubezpieczony przez cały okres wykonywania pozarolnic zej
działalności deklaruje podstawę wymiaru składek w kwocie nie niższej niż
określona w art. 18 ust. 8 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za najniższą
podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, o której mowa w ust. 1,
14.04.2020
©Telksinoe s. 25/52
uważa się kwotę określoną w art. 18 ust. 8 ustawy o systemie ubezpieczeń
społecznych.
Art. 49. 1. Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem pełnego
miesiąca kalendarzowego ubezpieczenia chorobowego, podstawę wymiaru zasiłku
stanowi:
1) najniższa miesięczna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe
za miesiąc, w którym powstało prawo do zasiłku, po odliczeniach, o których
mowa w art. 3 pkt 4 – dla ubezpieczonych, dla których określono najniższą
podstawę wymiaru składek;
2) kwota przychodu określona w umowie przypadająca za miesiąc, w którym
powstało prawo do zasiłku, po odliczeniach, o których mowa w art. 3 pkt 4,
a jeżeli kwota ta w umowie nie została określona, kwota przeciętnego
miesięcznego przychodu innych ubezpieczonych, z którymi płatnik składek
zawarł takie same lub podobne umowy – dla ubezpieczonych wykonujących
pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia;
3) przeciętny miesięczny przychód innych członków spółdzielni za miesiąc,
w którym powstało prawo do zasiłku – dla ubezpieczonych będących
członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek
rolniczych;
4) przeciętny miesięczny przychód osób wykonujących pracę nakładczą na rzecz
danego płatnika składek za miesiąc, w którym powstało prawo do zasiłku –
dla osób wykonujących pracę nakładczą.
2. Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem pełnego miesiąca
kalendarzowego ubezpieczenia chorobowego, a okres ubezpieczenia chorobowego
rozpoczął się po przerwie nieprzekraczającej 30 dni od ustania ubezpieczenia
chorobowego z innego tytułu, przy ustaleniu podstawy wymiaru zasiłku
chorobowego stosuje się odpowiednio przepis art. 37 ust. 1.
3. W przypadku ubezpieczonego, dla którego podstawę wymiaru składek na
ubezpieczenie chorobowe stanowi zadeklarowana kwota, jeżeli niezdolność do
pracy powstała przed upływem pełnego miesiąca kalendarzowego ubezpieczenia
chorobowego, a okres tego ubezpieczenia rozpoczął się po przerwie
nieprzekraczającej 30 dni od ustania ubezpieczenia chorobowego z innego tytułu,
14.04.2020
©Telksinoe s. 26/52
stosuje się odpowiednio przepisy art. 48a. Przy ustalaniu podstawy wymiaru
zasiłku chorobowego:
1) przyjmuje się miesięczną najniższą podstawę wymiaru składek na
ubezpieczenie chorobowe oraz kwotę zadeklarowaną, w przeliczeniu na pełny
miesiąc kalendarzowy ubezpieczenia, w części przewyższającej najniższą
podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, za miesiąc
kalendarzowy, w którym powstała niezdolność do pracy, po odliczeniach,
o których mowa w art. 3 pkt 4;
2) w liczbie pełnych miesięcy kalendarzowych ubezpieczenia, o której mowa
w art. 48a ust. 1 pkt 2, uwzględnia się również miesiąc kalendarzowy,
w którym powstała niezdolność do pracy.
Art. 50. 1. Jeżeli w okresie, o którym mowa w art. 48 lub art. 48a, przychód
ubezpieczonego niebędącego pracownikiem uległ zmniejszeniu wskutek
niewykonywania pracy lub działalności w okresie pobierania zasiłku chorobowego,
macierzyńskiego, opiekuńczego, świadczenia rehabilitacyjnego albo odbywania
ćwiczeń wojskowych, przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego:
1) wyłącza się przychód za miesiące, w których ubezpieczony wykonywał pracę
lub działalność przez mniej niż połowę miesiąca;
2) przyjmuje się przychód za miesiące, w których ubezpieczony wykonywał
pracę lub działalność przez co najmniej połowę miesiąca.
2. Jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1, przychód ubezpieczonego
w każdym miesiącu uległ zmniejszeniu z przyczyn wymienionych w ust. 1, przy
ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przyjmuje się przychód za
wszystkie miesiące.
Art. 51. (uchylony)
Art. 52. Przy ustalaniu podstawy wymiaru świadczenia rehabilitacyjnego,
zasiłku macierzyńskiego i zasiłku opiekuńczego stosuje się odpowiednio przepisy
art. 36 ust. 2–4, art. 38 ust. 1, art. 42, art. 43, art. 48 ust. 1 i art. 48a–50, a do
świadczenia rehabilitacyjnego także przepisy art. 19 ust. 2 i art. 46.
Art. 52a. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego dla osób odbywających
służbę zastępczą stanowi kwota świadczenia pieniężnego, określona w przepisach
14.04.2020
©Telksinoe s. 27/52
o służbie zastępczej, w miesiącu, w którym powstała niezdolność do pracy, po
odliczeniach, o których mowa w art. 3 pkt 4.
Rozdział 10
Dokumentowanie prawa do zasiłków i kontrola orzekania o czasowej
niezdolności do pracy
Art. 53. 1. Przy ustalaniu prawa do zasiłków i ich wysokości dowodami
stwierdzającymi czasową niezdolność do pracy z powodu choroby, pobytu
w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego
działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne
albo konieczność osobistego sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny
są zaświadczenia lekarskie, o których mowa w art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7, albo
wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6.
2. Przewidywaną datę porodu określa zaświadczenie wystawione przez
lekarza na zwykłym druku, datę porodu zaś dokumentuje się skróconym odpisem
aktu urodzenia dziecka.
3. Przyczynę niemożności wykonywania pracy wskutek poddania się
niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców
komórek, tkanek i narządów oraz niezdolności do pracy wskutek poddania się
zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów określa zaświadczenie
wystawione przez lekarza na zwykłym druku.
Art. 54. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych upoważnia do wystawiania
zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby,
pobytu w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego
wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe
świadczenia zdrowotne albo o konieczności osobistego sprawowania opieki nad
chorym członkiem rodziny, zwanych dalej „zaświadczeniem lekarskim”, lekarza,
lekarza dentystę, felczera lub starszego felczera, zwanych dalej „wystawiającym
zaświadczenie lekarskie”, po złożeniu, w formie pisemnej lub w formie dokumentu
elektronicznego, podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym,
podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu
potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych dostępnego w systemie
teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń
14.04.2020
©Telksinoe s. 28/52
Społecznych, na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych utworzoną zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 16 ust.
3 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów
realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 570, z 2018 r. poz. 1000,
1544 i 1669 oraz z 2019 r. poz. 60), zwaną dalej „elektroniczną skrzynką podawczą
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych”, oświadczenia, że zobowiązuje się do
przestrzegania zasad orzekania o czasowej niezdolności do pracy i wykonywania
obowiązków wynikających z przepisów ustawy i przepisów o ochronie danych
osobowych.
2. (uchylony)
3. Upoważnienia, o którym mowa w ust. 1, Zakład Ubezpieczeń Społecznych
udziela w formie decyzji.
Art. 54a. 1. Wystawiający zaświadczenie lekarskie, mający utworzony profil
informacyjny, o którym mowa w art. 55a ust. 1, może udzielić upoważnienia do
wystawiania zaświadczeń lekarskich, w jego imieniu i na podstawie danych
dotyczących orzeczonej czasowej niezdolności do pracy zawartych w sporządzonej
przez niego dokumentacji medycznej, o której mowa w art. 55 ust. 4 pkt 2, zwanego
dalej „upoważnieniem do wystawiania zaświadczeń lekarskich”, osobie
wykonującej:
1) zawód medyczny w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia
2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2190 i 2219);
2) czynności pomocnicze przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych, o których
mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach
pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2017 r. poz. 1318, z późn. zm.3)).
2. Upoważnienie do wystawiania zaświadczeń lekarskich może być udzielone
na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy, przy czym po upływie tego okresu można
udzielać kolejnych upoważnień na okresy nie dłuższe niż 12 miesięcy.
Upoważnienie do wystawiania zaświadczeń lekarskich może być w każdym czasie
cofnięte przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie.
3. (uchylony)
4. (uchylony)
3)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r. poz. 1524,
z 2018 r. poz. 1115, 1515, 2219 i 2429 oraz z 2019 r. poz. 150.
14.04.2020
©Telksinoe s. 29/52
5. (uchylony)
6. Od dnia udzielenia upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich
do dnia jego cofnięcia albo wygaśnięcia wystawiający zaświadczenie lekarskie
ponosi odpowiedzialność wynikającą z przepisów ustawy za skutki
nieprawidłowego wystawienia zaświadczenia lekarskiego przez osobę
upoważnioną, o której mowa w ust. 1.
7. Osoby upoważnione, o których mowa w ust. 1, mogą być dopuszczone do
przetwarzania danych osobowych zawartych w tych dokumentach po wydaniu im
przez podmiot wykonujący działalność leczniczą upoważnienia do przetwarzania
danych osobowych. Osoby te mogą być obecne przy udzielaniu świadczeń
zdrowotnych oraz są obowiązane do zachowania poufności wszelkich informacji
i danych uzyskanych w związku z wystawianiem zaświadczenia lekarskiego.
Zachowanie poufności obowiązuje również po śmierci ubezpieczonego.
8. (uchylony)
9. (uchylony)
10. (uchylony)
11. Do wystawiania zaświadczeń lekarskich przez osoby upoważnione, o
których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 55 ust. 1–3, art. 55a
ust. 1, ust. 2 pkt 1 i 3, ust. 3–6, 8 i 9 oraz art. 58a dotyczące wystawiającego
zaświadczenie lekarskie, z tym że:
1) przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 55 ust.
3 pkt 4, rozumie się wystawiającego zaświadczenie lekarskie, o którym mowa
w art. 54 ust. 1;
2) po dokonaniu weryfikacji, o której mowa w art. 31b ust. 9 ustawy z dnia
28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz. U.
z 2019 r. poz. 408, 730 i 1590), z wynikiem pozytywnym, Zakład
Ubezpieczeń Społecznych, nie później niż w terminie 48 godzin, zapewnia
osobie upoważnionej, o której mowa w ust. 1, możliwość wystawiania
zaświadczeń lekarskich w formie dokumentu elektronicznego za
pośrednictwem systemu teleinformatycznego udostępnionego bezpłatnie
przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na jej profilu informacyjnym;
3) do osoby upoważnionej, o której mowa w ust. 1, przepisy art. 58a stosuje się
w celu skorygowania błędu popełnionego w zaświadczeniu lekarskim
14.04.2020
©Telksinoe s. 30/52
wystawionym przez tę osobę, a także przez wystawiającego zaświadczenie
lekarskie, który ją upoważnił do wystawiania zaświadczeń lekarskich, oraz
przez inne osoby upoważnione przez niego do wystawiania zaświadczeń
lekarskich.
12. W przypadku, o którym mowa w ust. 11 pkt 3, Zakład Ubezpieczeń
Społecznych udostępnia osobie upoważnionej, o której mowa w ust. 1, na jej profilu
informacyjnym, informacje o wcześniejszych zaświadczeniach lekarskich
zgromadzonych w rejestrze, o którym mowa w art. 55b ust. 1, wystawionych przez
tę osobę, a także przez wystawiającego zaświadczenie lekarskie, który ją upoważnił
do wystawiania zaświadczeń lekarskich, oraz przez inne osoby upoważnione przez
niego do wystawiania zaświadczeń lekarskich.
13. (uchylony)
14. (uchylony)
15. Udzielanie upoważnień, o których mowa w ust. 1, następuje za
pośrednictwem Rejestru Asystentów Medycznych, o którym mowa w art. 31b
ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia,
na zasadach określonych w tej ustawie.
Art. 55. 1. Zaświadczenie lekarskie jest wystawiane zgodnie ze wzorem
ustalonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego udostępnionego bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, w formie dokumentu elektronicznego podpisanego kwalifikowanym
podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z
wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych
dostępnego w systemie teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez
Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
2. Wystawiający zaświadczenie lekarskie przekazuje zaświadczenie lekarskie
na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
3. Zaświadczenie lekarskie zawiera:
1) identyfikator i datę wystawienia zaświadczenia lekarskiego;
2) dane ubezpieczonego: pierwsze imię, nazwisko, numer Powszechnego
Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, zwany dalej „numerem
PESEL”, albo serię i numer paszportu i datę urodzenia, jeżeli nie nadano
14.04.2020
©Telksinoe s. 31/52
numeru PESEL, oraz adres miejsca pobytu ubezpieczonego w czasie trwania
niezdolności do pracy;
3) dane płatnika składek: numer identyfikacji podatkowej, zwany dalej „NIP”,
lub numer PESEL albo serię i numer paszportu, jeżeli nie ma obowiązku
posługiwania się NIP i nie nadano numeru PESEL, oraz rodzaj identyfikatora
płatnika składek;
4) imię, nazwisko i numer prawa wykonywania zawodu wystawiającego
zaświadczenie lekarskie oraz adres miejsca udzielania świadczeń
zdrowotnych;
5) okres orzeczonej czasowej niezdolności do pracy, w tym okres pobytu
w szpitalu;
6) informacje o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłku
chorobowego lub jego wysokość, zgodnie z art. 7 pkt 2, art. 8, art. 9 ust. 2,
art. 11 ust. 2 pkt 1 i art. 16, podane z zastosowaniem kodów literowych,
o których mowa w art. 57 ust. 1;
7) wskazania lekarskie – odpowiednio: chory powinien leżeć albo chory może
chodzić;
8) okres zwolnienia od wykonywania pracy z powodu konieczności
sprawowania osobistej opieki nad chorym członkiem rodziny, datę urodzenia
tego członka rodziny i stopień jego pokrewieństwa lub powinowactwa
z ubezpieczonym;
9) numer statystyczny choroby ubezpieczonego ustalony według
Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów
Zdrowotnych;
10) oznaczenie instytucji, w której ubezpieczony został zgłoszony do
ubezpieczenia.
4. Orzekanie o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby, pobytu
w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego
działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne
lub o konieczności osobistego sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny:
1) następuje po przeprowadzeniu bezpośredniego badania stanu zdrowia
ubezpieczonego lub chorego członka rodziny;
14.04.2020
©Telksinoe s. 32/52
2) jest dokumentowane w dokumentacji medycznej na zasadach określonych
w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw
Pacjenta.
Art. 55a. 1. W celu wystawiania zaświadczeń lekarskich wystawiający
zaświadczenie lekarskie tworzy za pomocą systemu teleinformatycznego
udostępnionego bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych profil
informacyjny.
2. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w celu wystawienia zaświadczenia
lekarskiego udostępnia bezpłatnie wystawiającemu zaświadczenie lekarskie na
jego profilu informacyjnym:
1) dane zgromadzone w prowadzonych na podstawie ustawy o systemie
ubezpieczeń społecznych:
a) Centralnym Rejestrze Ubezpieczonych – pierwsze imię, nazwisko, datę
urodzenia i adres zamieszkania ubezpieczonego,
b) Centralnym Rejestrze Płatników Składek – nazwę skróconą oraz NIP lub
numer PESEL albo serię i numer paszportu płatnika składek, jeżeli nie
ma obowiązku posługiwania się NIP i nie nadano numeru PESEL,
c) Centralnym Rejestrze Członków Rodziny Ubezpieczonych
Uprawnionych do Ubezpieczenia Zdrowotnego – datę urodzenia chorego
członka rodziny i stopień jego pokrewieństwa lub powinowactwa
z ubezpieczonym;
2) informacje o wcześniejszych zaświadczeniach lekarskich wystawionych
ubezpieczonemu, zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w art. 55b ust. 1,
oraz o zaświadczeniach, o których mowa w art. 59 ust. 8;
3) informacje, czy płatnik składek posiada profil informacyjny płatnika składek,
o którym mowa w art. 58 ust. 1.
3. Dane i informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. a i b oraz pkt 2 i 3,
Zakład Ubezpieczeń Społecznych udostępnia po podaniu przez wystawiającego
zaświadczenie lekarskie numeru PESEL ubezpieczonego albo serii i numeru
paszportu, jeżeli ubezpieczonemu nie nadano numeru PESEL, a dane, o których
mowa w ust. 2 pkt 1 lit. c, po podaniu numeru PESEL członka rodziny albo serii
i numeru paszportu, jeżeli członkowi rodziny nie nadano numeru PESEL.
14.04.2020
©Telksinoe s. 33/52
4. Prawidłowość i aktualność danych i informacji udostępnionych na profilu
informacyjnym wystawiający zaświadczenie lekarskie potwierdza u
ubezpieczonego.
5. W przypadku gdy na profilu informacyjnym wystawiającego
zaświadczenie lekarskie nie zostaną udostępnione dane lub informacje albo zostaną
udostępnione dane lub informacje niekompletne lub nieaktualne, brakujące lub
aktualne dane lub informacje wystawiający zaświadczenie lekarskie uzyskuje od
ubezpieczonego.
6. Na żądanie ubezpieczonego oraz w przypadku gdy z informacji
udostępnionych na profilu informacyjnym wystawiającego zaświadczenie lekarskie
wynika, że płatnik składek nie posiada profilu informacyjnego płatnika składek,
o którym mowa w art. 58 ust. 1, wystawiający zaświadczenie lekarskie przekazuje
ubezpieczonemu wydruk wystawionego zaświadczenia lekarskiego z systemu
teleinformatycznego, o którym mowa w ust. 1, zawierający dane i informacje,
o których mowa w art. 55 ust. 3 pkt 1–8 i 10, opatrzony jego podpisem i pieczątką.
7. W przypadku gdy wystawienie zaświadczenia lekarskiego w formie
dokumentu elektronicznego, o którym mowa w art. 55 ust. 1, nie jest możliwe, w
szczególności w przypadku braku możliwości dostępu do Internetu lub braku
możliwości podpisania zaświadczenia lekarskiego kwalifikowanym podpisem
elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem
sposobu potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych dostępnego w
systemie teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, wystawiający zaświadczenie lekarskie w dniu badania przekazuje
ubezpieczonemu zaświadczenie lekarskie wystawione na formularzu
zaświadczenia lekarskiego wydrukowanym z systemu teleinformatycznego,
o którym mowa w art. 55 ust. 1, zawierające dane i informacje, o któr ych mowa w
art. 55 ust. 3 pkt 1–8 i 10, opatrzone jego podpisem i pieczątką. Dane i informacje,
o których mowa w art. 55 ust. 3 pkt 2, 3 i 10, oraz dane i informacje dotyczące daty
urodzenia członka rodziny i stopnia jego pokrewieństwa lub powinowactwa z
ubezpieczonym, o których mowa w art. 55 ust. 3 pkt 8, wystawiający zaświadczenie
lekarskie uzyskuje od ubezpieczonego.
14.04.2020
©Telksinoe s. 34/52
8. W przypadkach, o których mowa w ust. 4, 5 i 7, ubezpieczony jest
obowiązany przekazać wystawiającemu zaświadczenie lekarskie dane i informacje
w zakresie niezbędnym do wystawienia zaświadczenia lekarskiego.
9. Wystawiający zaświadczenie lekarskie, w terminie 3 dni roboczych od dnia
wystawienia zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w ust. 7, przekazuje na
elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
zaświadczenie lekarskie wystawione w formie dokumentu elektronicznego, o
którym mowa w art. 55 ust. 1, zawierające dane i informacje zawarte w
wystawionym zaświadczeniu lekarskim, o którym mowa w ust. 7, oraz informację,
o której mowa w art. 55 ust. 3 pkt 9. Jeżeli przekazanie zaświadczenia lekarskiego
w tym terminie nie jest możliwe, w szczególności w przypadku braku możliwości
dostępu do Internetu lub braku możliwości podpisania zaświadczenia lekarskiego
kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem
osobistym albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia oraz
integralności danych dostępnego w systemie teleinformatycznym udostępnionym
bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, wystawiający zaświadczenie
lekarskie przekazuje zaświadczenie lekarskie nie później niż w terminie 3 dni
roboczych od ustania przyczyn uniemożliwiających przekazanie zaświadczenia
lekarskiego.
Art. 55b. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadzi rejestr zaświadczeń
lekarskich zawierający dane i informacje, o których mowa w art. 55 ust. 3.
2. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przechowuje zaświadczenie lekarskie
przez okres 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym je wystawiono.
3. Zakład Ubezpieczeń Społecznych udostępnia bezpłatnie Kasie Rolniczego
Ubezpieczenia Społecznego zaświadczenia lekarskie, o których mowa w art. 55
ust. 1, oraz informacje, o których mowa w art. 58a, jeżeli dotyczą osób
ubezpieczonych w Kasie.
Art. 56. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadzi rejestr lekarzy,
lekarzy dentystów, felczerów i starszych felczerów, którzy zgłosili wniosek
w sprawie upoważnienia ich do wystawiania zaświadczeń lekarskich.
2. Rejestr, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) numer prawa wykonywania zawodu;
14.04.2020
©Telksinoe s. 35/52
2) imię i nazwisko;
3) numer PESEL albo serię i numer paszportu, w przypadku gdy nie nadano
numeru PESEL;
4) rodzaj i stopień specjalizacji;
5) adres miejsca udzielania świadczeń zdrowotnych;
6) nazwę i siedzibę właściwej izby lekarskiej;
7) informację o cofnięciu upoważnienia, o którym mowa w art. 54 ust. 1.
3. Lekarze, lekarze dentyści, felczerzy i starsi felczerzy, o których mowa
w ust. 1, informują Zakład Ubezpieczeń Społecznych o zmianach w zakresie
danych i informacji gromadzonych w rejestrze, o których mowa w ust. 2.
4. (uchylony)
5. Zakład Ubezpieczeń Społecznych:
1) udostępnia Naczelnej Radzie Lekarskiej oraz systemowi informacji
w ochronie zdrowia, o którym mowa w ustawie z dnia 28 kwietnia 2011 r.
o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz. U. z 2019 r. poz. 408),
informacje zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w ust. 1;
2) jest uprawniony do korzystania z informacji, o których mowa w ust. 2,
zgromadzonych w rejestrach lekarzy prowadzonych przez okręgowe rady
lekarskie oraz zgromadzonych w Centralnym Rejestrze Lekarzy i Lekarzy
Dentystów prowadzonym przez Naczelną Radę Lekarską.
6. (uchylony)
Art. 57. 1. W zaświadczeniu lekarskim o czasowej niezdolności do pracy
z powodu choroby lub pobytu w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym
podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne
i całodobowe świadczenia zdrowotne informacje o okolicznościach mających
wpływ na prawo do zasiłku chorobowego lub jego wysokość zgodnie z art. 7 pkt 2,
art. 8, art. 9 ust. 2, art. 11 ust. 2 pkt 1 i art. 16 podaje się z zastosowaniem
następujących kodów literowych:
1) kod A– oznacza niezdolność do pracy powstałą po przerwie
nieprzekraczającej 60 dni – spowodowaną tą samą chorobą, która była
przyczyną niezdolności do pracy przed przerwą;
2) kod B – oznacza niezdolność do pracy przypadającą w okresie ciąży;
3) kod C – oznacza niezdolność do pracy spowodowaną nadużyciem alkoholu;
14.04.2020
©Telksinoe s. 36/52
4) kod D – oznacza niezdolność do pracy spowodowaną gruźlicą;
5) kod E – oznacza niezdolność do pracy spowodowaną chorobą, o której mowa
w art. 7 pkt 2.
2. W zaświadczeniu lekarskim, na pisemny wniosek ubezpieczonego, nie
umieszcza się kodu „B” i „D”.
Art. 58. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych udostępnia bezpłatnie
zaświadczenie lekarskie płatnikowi składek na profilu informacyjnym płatnika
składek, bez informacji, o której mowa w art. 55 ust. 3 pkt 9, nie później niż w dniu
następującym po dniu otrzymania zaświadczenia lekarskiego.
2. Profil informacyjny płatnika składek jest tworzony przez płatnika składek
za pomocą systemu teleinformatycznego udostępnionego bezpłatnie przez Zakład
Ubezpieczeń Społecznych.
3. Profil informacyjny płatnika składek są obowiązani utworzyć płatnicy
składek obowiązani na podstawie art. 47a ust. 1 ustawy z dnia 13 października
1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych do przekazywania dokumentów
niezbędnych do prowadzenia kont płatników składek i kont ubezpieczonych oraz
korekty tych dokumentów przez transmisję danych w formie dokumentu
elektronicznego.
4. Płatnicy składek, którzy utworzyli profil informacyjny płatnika składek, są
obowiązani do jego utrzymywania także wówczas, gdy nie ma do nich
zastosowania obowiązek przekazywania dokumentów niezbędnych do
prowadzenia kont płatników składek i kont ubezpieczonych oraz korekty tych
dokumentów przez transmisję danych w formie dokumentu elektronicznego,
o którym mowa w art. 47a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych.
5. Płatnik składek nieposiadający profilu informacyjnego płatnika składek
informuje ubezpieczonego, w formie pisemnej, w pierwszym dniu podlegania
ubezpieczeniu chorobowemu, o obowiązku dostarczania mu przez ubezpieczonego
wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6, albo
zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7.
6. Płatnik składek, o którym mowa w ust. 5, w przypadku utworzenia profilu
informacyjnego płatnika składek, w terminie 7 dni od dnia utworzenia tego profilu,
informuje ubezpieczonego, w formie pisemnej, o ustaniu obowiązku dostarczania
14.04.2020
©Telksinoe s. 37/52
mu przez ubezpieczonego wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa
w art. 55a ust. 6, albo zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7.
Art. 58a. 1. W przypadku gdy w zaświadczeniu lekarskim został popełniony
błąd, wystawiający zaświadczenie lekarskie, który wystawił zaświadczenie
lekarskie, w którym został popełniony błąd, albo inny wystawiający zaświadczenie
lekarskie, w terminie 3 dni roboczych od dnia stwierdzenia błędu lub otrzymania
informacji o stwierdzeniu błędu, w szczególności od płatnika składek,
ubezpieczonego lub Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, przekazuje na
elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o której
mowa w art. 55 ust. 2, odpowiednio:
1) informację o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia lekarskiego, w którym
został popełniony błąd, albo
2) informację, o której mowa w pkt 1, oraz nowe zaświadczenie lekarskie,
zawierające identyfikator i datę jego wystawienia oraz dane i informacje, o
których mowa w art. 55 ust. 3 pkt 2–10, zawarte w zaświadczeniu lekarskim,
w którym został popełniony błąd, po sprostowaniu tego błędu
– podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym,
podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia
oraz integralności danych dostępnego w systemie teleinformatycznym
udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
1a. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, przepisu art. 55 ust. 4 pkt 1 nie
stosuje się.
2. Jeżeli przekazanie informacji o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia
lekarskiego, w którym został popełniony błąd, lub nowego zaświadczenia
lekarskiego w terminie, o którym mowa w ust. 1, nie jest możliwe, w szczególności
w przypadku braku możliwości dostępu do Internetu lub braku możliwości
podpisania informacji lub zaświadczenia lekarskiego kwalifikowanym podpisem
elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem
sposobu potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych dostępnego w
systemie teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, wystawiający zaświadczenie lekarskie przekazuje informację lub
zaświadczenie lekarskie nie później niż w terminie 3 dni roboczych od ustania
14.04.2020
©Telksinoe s. 38/52
przyczyn uniemożliwiających przekazanie informacji lub zaświadczenia
lekarskiego.
3. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, nie później niż w dniu następującym po
dniu otrzymania informacji o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia lekarskiego,
w którym został popełniony błąd, albo informacji o stwierdzeniu nieważności
zaświadczenia lekarskiego, w którym został popełniony błąd, oraz nowego
zaświadczenia lekarskiego udostępnia bezpłatnie na profilu informacyjnym
płatnika składek:
1) informację o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia lekarskiego, w którym
został popełniony błąd, płatnikowi składek wskazanemu w zaświadczeniu
lekarskim, w którym został popełniony błąd;
2) nowe zaświadczenie lekarskie, bez informacji, o której mowa w art. 55 ust. 3
pkt 9, płatnikowi składek wskazanemu w nowym zaświadczeniu lekarskim.
4. Informację o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia lekarskiego,
w którym został popełniony błąd, wystawiający zaświadczenie lekarskie
przekazuje także, w formie pisemnej, ubezpieczonemu, informując go
równocześnie o obowiązku doręczenia tej informacji płatnikowi składek,
w przypadku gdy z informacji udostępnionych na profilu informacyjnym
wystawiającego zaświadczenie lekarskie wynika, że płatnik składek nie posiada
profilu informacyjnego płatnika składek.
5. Wydruk nowego zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a
ust. 6, wystawiający zaświadczenie lekarskie przekazuje także ubezpieczonemu,
informując go równocześnie o obowiązku doręczenia nowego zaświadczenia
lekarskiego płatnikowi składek, w przypadku gdy z informacji udostępnionych na
profilu informacyjnym wystawiającego zaświadczenie lekarskie wynika, że płatnik
składek nie posiada profilu informacyjnego płatnika składek.
6. Jeżeli w przypadku, o którym mowa w art. 55a ust. 7, w zaświadczeniu
lekarskim na formularzu wydrukowanym z systemu teleinformatycznego błąd
został stwierdzony w dniu badania w obecności ubezpieczonego, wystawiający
zaświadczenie lekarskie informuje ubezpieczonego o stwierdzeniu nieważności
zaświadczenia lekarskiego, w którym został popełniony błąd, oraz przekazuje
ubezpieczonemu nowe zaświadczenie lekarskie. Wystawiający zaświadczenie
lekarskie przesyła informację o stwierdzeniu nieważności formularza
14.04.2020
©Telksinoe s. 39/52
zaświadczenia lekarskiego w systemie teleinformatycznym Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych.
7. Przepisy ust. 1–5 stosuje się odpowiednio, jeżeli w przypadku, o którym
mowa w art. 55a ust. 7, błąd w zaświadczeniu lekarskim wystawionym na
formularzu wydrukowanym z systemu teleinformatycznego zostanie stwierdzony
przed przekazaniem zaświadczenia lekarskiego wystawionego w formie
dokumentu elektronicznego, o którym mowa w art. 55 ust. 1, na elektroniczną
skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
8. Jeżeli błąd w zaświadczeniu lekarskim ma wpływ na prawo do przyznanego
zasiłku lub jego wysokość, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję
o braku prawa do zasiłku lub o zmianie jego wysokości. W przypadku gdy do
wypłaty zasiłku jest obowiązany płatnik składek, decyzja jest wydawana na
wniosek płatnika składek lub ubezpieczonego.
Art. 59. 1. Prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy
z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli.
2. Kontrolę wykonują lekarze orzecznicy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
3. W celu kontroli lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może:
1) przeprowadzić badanie lekarskie ubezpieczonego:
a) w wyznaczonym miejscu,
b) w miejscu jego pobytu;
2) skierować ubezpieczonego na badanie specjalistyczne przez lekarza
konsultanta Zakładu Ubezpieczeń Społecznych;
3) zażądać od wystawiającego zaświadczenie lekarskie udostępnienia
dokumentacji medycznej dotyczącej ubezpieczonego stanowiącej podstawę
wydania zaświadczenia lekarskiego lub udzielenia wyjaśnień i informacji
w sprawie;
4) zlecić wykonanie badań pomocniczych w wyznaczonym terminie.
4. Ubezpieczony jest obowiązany udostępnić posiadaną dokumentację
medyczną lekarzowi przeprowadzającemu badanie, o którym mowa w ust. 3 pkt 1
i 2.
5. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiadamia ubezpieczonego o terminie
badania przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych albo przez
14.04.2020
©Telksinoe s. 40/52
lekarza konsultanta lub dostarczenia posiadanych wyników badań pomocniczych.
Zawiadomienie zawiera informację o skutkach, o których mowa w ust. 6 i 10.
5a. Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 5, Zakład Ubezpieczeń
Społecznych przekazuje przez:
1) operatora pocztowego – w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. –
Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188);
2) pracowników Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub inne upoważnione
osoby;
3) pracodawcę.
5b. Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 5a pkt 1, przekazuje się w formie
pisemnej. Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 5a pkt 2 i 3, przekazuje się
telefonicznie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w rozumieniu
art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną
(Dz. U. z 2019 r. poz. 123). Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 5a pkt 2 i 3,
może być przekazane, jeżeli odpowiednio numer telefonu ubezpieczonego lub jego
adres elektroniczny są znane podmiotowi dokonującemu doręczenia.
5c. Zawiadomienie w formie pisemnej przesyłane jest na adres pobytu
ubezpieczonego w okresie czasowej niezdolności do pracy, wskazany w
zaświadczeniu lekarskim. Zawiadomienie przekazywane telefonicznie lub za
pomocą środków komunikacji elektronicznej jest dokonywane odpowiednio na
numer telefonu ubezpieczonego lub na adres elektroniczny, o których mowa w ust.
5b.
5d. Ubezpieczony jest zobowiązany podać wystawiającemu zaświadczenie
lekarskie adres pobytu w okresie czasowej niezdolności do pracy, jeżeli adres
udostępniony na profilu informacyjnym wystawiającego zaświadczenie lekarskie
lub znajdujący się w dokumentacji medycznej ubezpieczonego różni się od adresu
pobytu w okresie czasowej niezdolności do pracy.
5e. Ubezpieczony jest zobowiązany poinformować płatnika składek oraz
Zakład Ubezpieczeń Społecznych o zmianie adresu pobytu, o którym mowa w ust.
5c, w trakcie niezdolności do pracy, nie później niż w ciągu 3 dni od wystąpienia
tej okoliczności.
14.04.2020
©Telksinoe s. 41/52
5f. W razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 5d i 5e,
przyjmuje się, że zawiadomienie o terminie badania wysłane na adres pobytu, o
którym mowa w ust. 5c, zostało doręczone skutecznie.
5g. Zawiadomienie przekazane telefonicznie ma skutek doręczenia, jeżeli
rozmowa była rejestrowana, a ubezpieczony wyraził zgodę na nagranie.
Zawiadomienie przekazane za pomocą środków komunikacji elektronicznej ma
skutek doręczenia, jeżeli doręczający otrzymał potwierdzenie jego otrzymania
przez ubezpieczonego.
6. W razie uniemożliwienia badania lub niedostarczenia posiadanych
wyników badań w terminie, o którym mowa w ust. 5, zaświadczenie lekarskie traci
ważność od dnia następującego po tym terminie.
7. Jeżeli po analizie dokumentacji medycznej i po przeprowadzeniu badania
ubezpieczonego lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych określi
wcześniejszą datę ustania niezdolności do pracy niż orzeczona w zaświadczeniu
lekarskim, za okres od tej daty zaświadczenie lekarskie traci ważność.
8. W przypadkach, o których mowa w ust. 7, lekarz orzecznik Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych wystawia zaświadczenie, które jest traktowane na równi
z zaświadczeniem stwierdzającym brak przeciwwskazań do pracy na określonym
stanowisku, wydanym w myśl art. 229 § 4 Kodeksu pracy.
9. Zaświadczenie, o którym mowa w ust. 8, lekarz orzecznik Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych wystawia w formie dokumentu elektronicznego
podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym,
podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia
oraz integralności danych dostępnego w systemie teleinformatycznym
udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zgodnie ze
wzorem ustalonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem
systemu teleinformatycznego udostępnionego bezpłatnie przez Zakład
Ubezpieczeń Społecznych. Przepisy art. 55 ust. 2 i art. 55a ust. 7–9 stosuje się
odpowiednio.
9a. W przypadku wystawienia przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych zaświadczenia, o którym mowa w ust. 8, Zakład Ubezpieczeń
Społecznych informuje o tym fakcie wystawiającego zaświadczenie lekarskie.
9b. Zaświadczenie, o którym mowa w ust. 8, zawiera:
14.04.2020
©Telksinoe s. 42/52
1) datę wystawienia;
2) dane ubezpieczonego: pierwsze imię, nazwisko, numer PESEL albo serię
i numer paszportu i datę urodzenia, jeżeli nie nadano numeru PESEL, oraz
adres jego pobytu w czasie trwania niezdolności do pracy;
3) dane płatnika składek: NIP lub numer PESEL albo serię i numer paszportu,
jeżeli nie ma obowiązku posługiwania się NIP i nie nadano numeru PESEL,
oraz rodzaj identyfikatora płatnika składek;
4) datę ustania niezdolności do pracy;
5) identyfikator zaświadczenia lekarskiego, które traci ważność za okres od daty
wskazanej w pkt 4, wskutek okoliczności, o których mowa w ust. 7;
6) imię i nazwisko lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
wystawiającego zaświadczenie;
7) oznaczenie terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych;
8) informacje dla ubezpieczonego o okolicznościach, o których mowa w ust. 7,
a także o konieczności doręczenia zaświadczenia płatnikowi składek,
w przypadku gdy nie posiada on profilu informacyjnego płatnika składek.
9c. Zaświadczenie, o którym mowa w ust. 8, jest udostępniane płatnikowi
składek na zasadach określonych dla zaświadczenia lekarskiego.
9d. Lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przekazuje
ubezpieczonemu w dniu badania:
1) wydruk zaświadczenia, o którym mowa w ust. 8, z systemu
teleinformatycznego, o którym mowa w ust. 9, albo
2) zaświadczenie, o którym mowa w ust. 8, wystawione na formularzu
zaświadczenia wydrukowanym z systemu teleinformatycznego, o którym
mowa w ust. 9
– opatrzone jego podpisem i pieczątką.
9e. Ubezpieczony dostarcza płatnikowi składek:
1) wydruk zaświadczenia, o którym mowa w ust. 9d pkt 1, jeżeli płatnik składek
nie posiada profilu informacyjnego płatnika składek;
2) zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 9d pkt 2.
10. W przypadkach, o których mowa w ust. 6 i 7, Zakład Ubezpieczeń
Społecznych wydaje decyzję o braku prawa do zasiłku.
14.04.2020
©Telksinoe s. 43/52
11. Kopię decyzji, o której mowa w ust. 10, Zakład Ubezpieczeń Społecznych
przesyła pracodawcy ubezpieczonego, którego ta decyzja dotyczy.
12. Pracodawca może wystąpić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
o przeprowadzenie kontroli prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do
pracy z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich dla celów
wypłaty wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, o którym mowa
w art. 92 Kodeksu pracy. Zakład informuje pracodawcę o wyniku postępowania.
13. Poniesione przez ubezpieczonego koszty przejazdu na badania kontrolne
Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwraca do wysokości kosztów przejazdu
najtańszym środkiem komunikacji publicznej.
14. (uchylony)
15. (uchylony)
Art. 59a. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego
w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia, po zasięgnięciu opinii
Naczelnej Rady Lekarskiej, określi, w drodze rozporządzenia:
1) tryb i sposób orzekania o czasowej niezdolności do pracy oraz wystawiania
zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia, o którym mowa w art. 59 ust. 8,
2) sposób dokumentowania orzeczonej niezdolności do pracy,
3) tryb i sposób sprostowania błędu w zaświadczeniu lekarskim oraz
przekazywania ubezpieczonemu i płatnikowi składek informacji
o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia lekarskiego, w którym został
popełniony błąd, i wydruku nowego zaświadczenia lekarskiego, o którym
mowa w art. 55a ust. 6
– mając na uwadze konieczność zapewnienia prawidłowego i sprawnego orzekania
o czasowej niezdolności do pracy, jednolitości trybu i sposobu wystawiania
zaświadczeń lekarskich i zaświadczeń, o których mowa w art. 59 ust. 8, oraz
sposobu dokumentowania orzeczonej niezdolności do pracy, a także sprawnego
sprostowania błędów w wystawionych zaświadczeniach lekarskich.
Art. 60. 1. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wystawianiu
zaświadczeń lekarskich, w szczególności gdy zaświadczenie lekarskie zostało
wystawione:
1) bez przeprowadzenia bezpośredniego badania ubezpieczonego,
14.04.2020
©Telksinoe s. 44/52
2) bez udokumentowania rozpoznania stanowiącego podstawę orzeczonej
czasowej niezdolności do pracy
– Zakład Ubezpieczeń Społecznych może, w formie decyzji, cofnąć upoważnienie,
o którym mowa w art. 54 ust. 1, na okres nieprzekraczający 12 miesięcy od dnia, w
którym decyzja stała się ostateczna.
2. W przypadku powtarzającego się naruszania zasad określonych w art. 55
ust. 1–3, art. 55a ust. 6, 7 i 9 oraz art. 57 Zakład Ubezpieczeń Społecznych może,
w drodze decyzji, cofnąć upoważnienie, o którym mowa w art. 54 ust. 1, na okres
nieprzekraczający 3 miesięcy od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna.
2a. Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdza, w formie decyzji,
wygaśnięcie upoważnienia, o którym mowa w art. 54 ust. 1, w przypadku uzyskania
informacji o istnieniu przesłanek, o których mowa w art. 162 § 1 pkt 1 Kodeksu
postępowania administracyjnego.
3. (uchylony)
4. Od decyzji, o której mowa w ust. 1–3, przysługuje odwołanie do ministra
właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego.
5. Do decyzji, o których mowa w ust. 1–3 i art. 54, stosuje się przepisy
Kodeksu postępowania administracyjnego.
6. Przepisy ust. 2, 4 i 5 stosuje się w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości
w wystawianiu zaświadczeń lekarskich lub powtarzającego się naruszania zasad
określonych w art. 55 ust. 1–3, art. 55a ust. 6 i 9 oraz art. 57 przez osoby
upoważnione, o których mowa w art. 54a ust. 1.
7. W przypadku cofnięcia lub wygaszenia wystawiającemu zaświadczenia
lekarskie upoważnienia, o którym mowa w art. 54 ust. 1, wygasają udzielone przez
niego upoważnienia do wystawiania zaświadczeń lekarskich.
8. Zakład Ubezpieczeń Społecznych niezwłocznie przekazuje ministrowi
właściwemu do spraw zdrowia informacje dotyczące imienia i nazwiska, numeru
PESEL i numeru prawa wykonywania zawodu wystawiającego zaświadczenie
lekarskie, któremu cofnięto lub wygaszono upoważnienie, przez wprowadzenie ich
do Rejestru Asystentów Medycznych, za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego obsługującego ten rejestr wraz ze wskazaniem daty, od której
cofnięto albo wygaszono upoważnienie.
14.04.2020
©Telksinoe s. 45/52
Art. 60a. 1. Zaświadczenia, o których mowa w art. 55 ust. 1 oraz art. 59
ust. 8, mogą być wystawiane przez system teleinformatyczny Elektroniczna
Platforma Gromadzenia, Analizy i Udostępniania Zasobów Cyfrowych
o Zdarzeniach Medycznych, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 28 kwietnia
2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia, za pośrednictwem którego są
przekazywane do systemu informatycznego, o którym mowa w art. 55 ust. 1 oraz
art. 59 ust. 9.
2. Informacje dotyczące zaświadczeń lekarskich, o których mowa
w art. 55 ust. 1, oraz zaświadczeń, o których mowa w art. 59 ust. 8, w zakresie
odpowiadającym informacjom prezentowanym w systemie teleinformatycznym
udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, są
przekazywane systemowi informacji w ochronie zdrowia, o którym mowa
w ustawie z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia.
Rozdział 11
Postępowanie w sprawach ustalania prawa do zasiłków i zasady ich wypłaty
Art. 61. 1. Prawo do zasiłków określonych w ustawie i ich wysokość ustalają
oraz zasiłki te wypłacają:
1) płatnicy składek na ubezpieczenie chorobowe, którzy zgłaszają do
ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych, z zastrzeżeniem
pkt 2 lit. d;
2) Zakład Ubezpieczeń Społecznych:
a) ubezpieczonym, których płatnicy składek zgłaszają do ubezpieczenia
chorobowego nie więcej niż 20 ubezpieczonych,
b) ubezpieczonym prowadzącym pozarolniczą działalność i osobom z nimi
współpracującym,
c) ubezpieczonym będącym duchownymi,
d) osobom uprawnionym do zasiłków za okres po ustaniu ubezpieczenia,
e) ubezpieczonym podlegającym ubezpieczeniu chorobowemu w Polsce
z tytułu zatrudnienia u pracodawcy zagranicznego.
2. Liczbę ubezpieczonych, o której mowa w ust. 1, ustala się według stanu na
dzień 30 listopada poprzedniego roku kalendarzowego, a w stosunku do płatników
14.04.2020
©Telksinoe s. 46/52
składek, którzy na ten dzień nie zgłaszali nikogo do ubezpieczenia chorobowego –
według stanu na pierwszy miesiąc, w którym dokonali takiego zgłoszenia.
3. Jeżeli do wypłaty zasiłku obowiązany jest Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, płatnik składek przedkłada zaświadczenie zawierające zestawienie
składników wynagrodzenia lub przychodu, stanowiących podstawę wymiaru
zasiłku, którego wzór określi, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do
spraw zabezpieczenia społecznego.
4. Zakład Ubezpieczeń Społecznych kontynuuje po dniu 31 grudnia podjętą
wcześniej wypłatę zasiłku, nawet jeżeli od dnia 1 stycznia płatnik składek jest
zobowiązany, zgodnie z ust. 1, do wypłaty zasiłków.
Art. 61a. W celu ustalenia prawa do zasiłku i jego wypłaty Zakład
Ubezpieczeń Społecznych ma prawo do przetwarzania danych i informacji
niezbędnych do ustalenia prawa do zasiłków, ich wysokości, podstawy wymiaru
oraz do ich wypłaty.
Art. 61b. 1. Postępowanie w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku wszczyna
się na wniosek złożony w formie pisemnej lub w formie dokumentu
elektronicznego podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym,
podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu
potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych dostępnego w systemie
teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych.
2. Postępowanie w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku chorobowego lub
zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad chorym członkiem rodziny wszczyna się:
1) jeżeli płatnikiem zasiłku jest płatnik składek:
a) posiadający profil informacyjny płatnika składek, na podstawie:
– zaświadczenia lekarskiego w formie dokumentu elektronicznego,
o którym mowa w art. 55 ust. 1, otrzymanego na tym profilu,
– wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a
ust. 6, albo zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a
ust. 7, przekazanych przez ubezpieczonego,
14.04.2020
©Telksinoe s. 47/52
b) nieposiadający profilu informacyjnego płatnika składek – na podstawie
wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6,
albo zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7,
przekazanych przez ubezpieczonego;
2) jeżeli płatnikiem zasiłku jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych – na podstawie
wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6,
zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7, albo wniosku,
o którym mowa w ust. 1, przekazanych przez ubezpieczonego albo płatnika
składek upoważnionego przez ubezpieczonego.
3. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1) dane ubezpieczonego – pierwsze imię, nazwisko, numer PESEL albo serię
i numer paszportu i datę urodzenia, jeżeli nie nadano numeru PESEL, oraz
adres zamieszkania;
2) dane płatnika składek – NIP lub numer PESEL albo serię i numer paszportu,
jeżeli nie ma obowiązku posługiwania się NIP i nie nadano numeru PESEL;
3) informacje o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłku lub jego
wysokość.
4. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się dokumenty niezbędne do
przyznania i wypłaty zasiłku.
5. W przypadku ubezpieczonych, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. a,
płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek, wydruk
zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6, albo zaświadczenie
lekarskie, o którym mowa w art. 55a ust. 7, wraz z dokumentami niezbędnymi do
przyznania i wypłaty zasiłku niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni od dnia
ich otrzymania.
6. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze
rozporządzenia, zakres informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do
zasiłku lub jego wysokość, o których mowa w ust. 3 pkt 3, oraz dokumenty
niezbędne do przyznania i wypłaty zasiłków, o których mowa w ust. 4, mając na
uwadze konieczność zapewnienia sprawnego i terminowego ustalania prawa do
zasiłków i dokonywania ich wypłaty.
14.04.2020
©Telksinoe s. 48/52
Art. 62. 1. Ubezpieczony dostarcza wydruk zaświadczenia lekarskiego,
o którym mowa w art. 55a ust. 6, albo zaświadczenie lekarskie, o którym mowa
w art. 55a ust. 7:
1) do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – jeżeli płatnikiem zasiłku jest Zakład
Ubezpieczeń Społecznych;
2) płatnikowi składek – jeżeli płatnikiem zasiłku jest płatnik składek
nieposiadający profilu informacyjnego płatnika składek.
2. Ubezpieczony, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. a, który został
poinformowany, w formie pisemnej, o obowiązku dostarczania płatnikowi składek
wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6, albo
zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7, dostarcza
odpowiednio wydruk zaświadczenia lekarskiego albo zaświadczenie lekarskie
płatnikowi składek, który przekazuje je niezwłocznie do Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych, podając datę dostarczenia odpowiednio wydruku zaświadczenia
lekarskiego albo zaświadczenia lekarskiego przez ubezpieczonego.
3. (uchylony)
4. Ubezpieczony, uprawniony do zasiłku macierzyńskiego z więcej niż
jednego tytułu, jest obowiązany do poinformowania każdego płatnika zasiłku
o prawie do zasiłku macierzyńskiego z innych tytułów oraz jego wysokości.
5. W przypadku gdy ubezpieczony jest uprawniony do zasiłku
macierzyńskiego z więcej niż jednego tytułu, a łączna kwota wypłacanych
zasiłków macierzyńskich jest niższa niż wysokość świadczenia rodzicielskiego,
podwyższony zasiłek macierzyński, o którym mowa w art. 31 ust. 3a, wypłaca
płatnik wskazany przez ubezpieczonego, z uwzględnieniem ust. 6.
6. W przypadku, o którym mowa w ust. 5, gdy jednym z płatników zasiłku
jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych, podmiotem wypłacającym kwotę
podwyższenia jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Art. 63. 1. Ubezpieczony może wystąpić do Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych z wnioskiem o ustalenie uprawnień do zasiłku, jeżeli uważa, że
zostały naruszone jego uprawnienia w tym zakresie.
2. Z wnioskiem o ustalenie uprawnień do zasiłku przysługującego
ubezpieczonemu może wystąpić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych także
płatnik składek na ubezpieczenie chorobowe.
14.04.2020
©Telksinoe s. 49/52
3. Środki odwoławcze od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
określają odrębne przepisy.
Art. 64. 1. Płatnicy składek, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, wypłacają
zasiłki w terminach przyjętych dla wypłaty wynagrodzeń lub dochodów, a Zakład
Ubezpieczeń Społecznych bieżąco po stwierdzeniu uprawnień. Zasiłki te wypłaca
się nie później jednak niż w ciągu 30 dni od daty złożenia dokumentów
niezbędnych do stwierdzenia uprawnień do zasiłków.
2. Jeżeli płatnik składek nie wypłacił zasiłku w terminie, o którym mowa
w ust. 1, jest on obowiązany do wypłaty odsetek od tego zasiłku w wysokości i na
zasadach określonych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych.
Art. 65. 1. Zasiłki wypłaca się osobie, której zasiłki te przysługują, lub osobie
przez nią upoważnionej albo osobie, do której rąk wypłaca się wynagrodzenie lub
dochód ubezpieczonego.
2. W razie śmierci ubezpieczonego przed podjęciem należnego mu zasiłku,
zasiłek wypłaca się osobom uprawnionym do podjęcia wynagrodzenia lub dochodu
ubezpieczonego.
Art. 66. 1. Wypłatę zasiłku wstrzymuje się, jeżeli prawo do zasiłku ustało
albo okaże się, że prawo takie w ogóle nie istniało.
2. Jeżeli świadczenie zostało pobrane nienależnie z winy ubezpieczonego lub
wskutek okoliczności, o których mowa w art. 15–17 i art. 59 ust. 6 i 7, wypłacone
kwoty podlegają potrąceniu z należnych ubezpieczonemu zasiłków bieżących oraz
z innych świadczeń z ubezpieczeń społecznych lub ściągnięciu w trybie przepisów
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
3. Decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie zwrotu
bezpodstawnie pobranych zasiłków stanowi tytuł wykonawczy w postępowaniu
egzekucyjnym w administracji.
Art. 67. 1. Roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego, wyrównawczego,
macierzyńskiego oraz opiekuńczego przedawnia się po upływie 6 miesięcy od
ostatniego dnia okresu, za który zasiłek przysługuje.
2. (uchylony)
14.04.2020
©Telksinoe s. 50/52
3. Jeżeli niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku nastąpiło z przyczyn
niezależnych od osoby uprawnionej, termin 6 miesięcy liczy się od dnia, w którym
ustała przeszkoda uniemożliwiająca zgłoszenie roszczenia.
4. Jeżeli niewypłacanie zasiłku w całości lub w części było następstwem
błędu płatnika składek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, albo Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych, roszczenie o wypłatę zasiłku przedawnia się po upływie
3 lat.
Art. 68. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz płatnicy składek, o których
mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, są uprawnieni do kontrolowania ubezpieczonych co do
prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy zgodnie z ich celem oraz są
upoważnieni do formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich.
2. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, po zasięgnięciu
opinii Naczelnej Rady Lekarskiej, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe
zasady i tryb kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy oraz
formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich.
Art. 69. Do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy
art. 61, art. 61a, art. 61b ust. 1, 3 i 4 i art. 63–68 oraz przepisy wydane na podstawie
art. 61b ust. 6.
Art. 70. 1. Jeżeli niezdolność ubezpieczonego do pracy uzasadniająca
wypłatę zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego została
spowodowana przez inną osobę w wyniku popełnienia przez nią umyślnego
przestępstwa lub wykroczenia, Zakład Ubezpieczeń Społecznych albo płatnik
składek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, może dochodzić od sprawcy zwrotu
wypłaconego zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego.
2. Okoliczności, o których mowa w ust. 1, stwierdza się na podstawie
prawomocnego orzeczenia sądu.
Rozdział 12
Zmiany w przepisach obowiązujących
Art. 71–80. (pominięte)
14.04.2020
©Telksinoe s. 51/52
Rozdział 13
Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 81. 1. Zasiłki chorobowe, do których prawo powstało przed dniem
wejścia w życie ustawy, wypłaca się w wysokości, na zasadach i w trybie
określonych w przepisach dotychczasowych, za cały okres nieprzerwanej niezdol-
ności do pracy.
2. Przepis ust. 1 stosuje się do świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku
wyrównawczego, zasiłku macierzyńskiego i zasiłku opiekuńczego.
3. Wysokość świadczenia rehabilitacyjnego, przyznanego po zakończeniu
pobierania zasiłku chorobowego ustalonego według przepisów dotychczasowych,
ustala się z uwzględnieniem podstawy wymiaru zasiłku chorobowego ustalonej
według dotychczasowych zasad.
Art. 82. Do okresu ubezpieczenia chorobowego, o którym mowa w art. 4,
wlicza się okresy ubezpieczenia społecznego, uprawniającego do świadczeń
pieniężnych w razie choroby i macierzyństwa, przed wejściem w życie ustawy,
jeżeli przerwa między tymi okresami albo między nimi i ubezpieczeniem
chorobowym nie przekracza 30 dni.
Art. 83. (pominięty)
Art. 84. (pominięty)
Art. 85. 1. Tracą moc:
1) ustawa z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych
z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U.
z 1983 r. poz. 143, z późn. zm.4));
2) art. 6 ust. 1 pkt 2 i 8, ust. 2 pkt 1 i 2 i ust. 5, art. 7, art. 9–11 oraz art. 36–
38 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób
4)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1985 r. poz. 15,
z 1986 r. poz. 202, z 1989 r. poz. 21 i 192, z 1991 r. poz. 450, 457 i 474, z 1995 r. poz. 77 oraz
z 1998 r. poz. 1118.
14.04.2020
©Telksinoe s. 52/52
wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia
(Dz. U. z 1995 r. poz. 333, z późn. zm.5))6);
3) art. 3 ust. 1 pkt 2 i 10, ust. 2 pkt 1 i 2, art. 4 oraz art. 6–10 dekretu z dnia
4 marca 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym członków rolniczych spółdzielni
produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych oraz ich rodzin (Dz. U. z 1983 r.
poz. 135, z późn. zm.7))8);
4) art. 5 pkt 2 i 8, art. 7, 13–14, art. 15 ust. 1 oraz art. 30 ustawy z dnia
18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących
działalność gospodarczą oraz ich rodzin (Dz. U. z 1989 r. poz. 250, z późn.
zm.9))10);
5) art. 7 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 9, art. 18–20 oraz art. 23 ustawy
z dnia 17 maja 1989 r. o ubezpieczeniu społecznym duchownych (Dz. U.
poz. 156, z późn. zm.11))12).
2. Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie
pozostają w mocy przepisy aktów wykonawczych wydane na podstawie ustawy
wymienionej w ust. 1 pkt 1, jeżeli nie są sprzeczne z przepisami niniejszej ustawy.
Art. 86. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 1999 r., z tym że:
1) art. 54, 56, 59, 79 i 83 wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia
ogłoszenia13);
2) art. 80 wchodzi w życie z dniem 1 listopada 1999 r.
5)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1995 r. poz. 617,
z 1996 r. poz. 461, z 1997 r. poz. 153, z 1998 r. poz. 887 i 1118 oraz z 1999 r. poz. 636.
6)
Ustawa utraciła moc z dniem 1 stycznia 2003 r. na podstawie art. 61 pkt 3 ustawy z dnia
30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób
zawodowych (Dz. U. poz. 1673), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.
7)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionego dekretu zostały ogłoszone w Dz. U. z 1989 r.
poz. 190, z 1990 r. poz. 206, z 1991 r. poz. 450, z 1995 r. poz. 17, z 1996 r. poz. 461, z 1997 r.
poz. 153, z 1998 r. poz. 1118 oraz z 1999 r. poz. 636.
8)
Dekret utracił moc z dniem 1 stycznia 2003 r. na podstawie art. 61 pkt 4 ustawy, o której mowa
w odnośniku 6.
9)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1990 r. poz. 206,
z 1991 r. poz. 450 i 474, z 1995 r. poz. 17, z 1996 r. poz. 461 i 585, z 1997 r. poz. 153, z 1998 r.
poz. 668, 887 i 1118 oraz z 1999 r. poz. 636.
10)
Ustawa utraciła moc z dniem 1 stycznia 2003 r. na podstawie art. 61 pkt 5 ustawy, o której mowa
w odnośniku 6.
11)
Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1990 r. poz. 206, z 1991 r. poz. 450,
z 1995 r. poz. 17, z 1996 r. poz. 461, z 1997 r. poz. 153, z 1998 r. poz. 887 i 1118 oraz z 1999 r.
poz. 636.
12)
Ustawa utraciła moc z dniem 1 stycznia 2003 r. na podstawie art. 61 pkt 6 ustawy, o której mowa
w odnośniku 6.
13)
Ustawa została ogłoszona w dniu 12 lipca 1999 r.
14.04.2020
Do góry