Wyszukiwarka ustaw

2019 Pozycja 1469

©Telksinoe s. 1/87

Opracowano na podstawie:

Dz. U. z 2019 r.

poz. 1469, 2089,

Dz. U. z 2020 r.

poz. 1086.

U S T A W A

z dnia 4 lipca 2019 r.

o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw 1)

Art. 1. W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

(Dz. U. z 2019 r. poz. 1460) wprowadza się następujące zmiany:

1) po art. 4 dodaje się art. 41 w brzmieniu:

„Art. 41. Z uprawnienia przewidzianego w przepisach postępowania

stronom i uczestnikom postępowania nie wolno czynić użytku niezgodnego

z celem, dla którego je ustanowiono (nadużycie prawa procesowego).”;

2) (uchylony)

3) w art. 6 w § 2 wyrazy „okoliczności faktyczne” zastępuje się wyrazem „fakty”;

4) po art. 9 dodaje się art. 91 w brzmieniu:

„Art. 91. § 1. Nie jest wymagane zezwolenie sądu na utrwalanie przez

strony lub uczestników postępowania przebiegu posiedzeń i innych czynności

sądowych, przy których są obecni, za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk.

§ 2. Strony i uczestnicy postępowania uprzedzają sąd o zamiarze

utrwalenia przebiegu posiedzenia lub innej czynności sądowej za pomocą

urządzenia rejestrującego dźwięk.

§ 3. Sąd zakazuje stronie lub uczestnikowi postępowania utrwalenia

przebiegu posiedzenia lub innej czynności sądowej za pomocą urządzenia

rejestrującego dźwięk, jeżeli posiedzenie lub jego część odbywa się przy

drzwiach zamkniętych lub sprzeciwia się temu wzgląd na prawidłowość

postępowania.”;

5) w art. 17 pkt 42 otrzymuje brzmienie:

1)

Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, ustawę

z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawę z dnia 28 lipca 2005 r.

o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ustawę z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu

roszczeń w postępowaniu grupowym, ustawę z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks

cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, ustawę z dnia

28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych i ustawę z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach

sądowych oraz uchyla się ustawę z dnia 24 maja 1989 r. o rozpoznawaniu przez sądy spraw

gospodarczych.

10.07.2020

©Telksinoe s. 2/87

„42) o uchylenie, stwierdzenie nieważności albo o ustalenie istnienia lub

nieistnienia uchwał organów osób prawnych lub jednostek organizacyjnych

niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność

prawną;”;

6) w art. 18 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Przed pierwszym posiedzeniem wyznaczonym na rozprawę sąd

okręgowy może odmówić przyjęcia sprawy do rozpoznania i zwrócić ją sądowi

rejonowemu, jeżeli uzna, że poważne wątpliwości nie zachodzą. Postanowienie

zapada w składzie trzech sędziów i wymaga uzasadnienia. Ponowne przekazanie

tej samej sprawy przez sąd rejonowy nie jest dopuszczalne.”;

7) w art. 25 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Sąd może sprawdzić wartość przedmiotu sporu oznaczoną przez

powoda i zarządzić w tym celu dochodzenie.”;

8) w art. 31 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu:

„§ 2. Przepisów niniejszego oddziału nie stosuje się w sprawach przeciwko

konsumentom.”;

9) art. 34 otrzymuje brzmienie:

„Art. 34. § 1. Powództwo o zawarcie umowy, ustalenie jej treści, o zmianę

umowy oraz o ustalenie istnienia umowy, o jej wykonanie, rozwiązanie lub

unieważnienie, a także o odszkodowanie z powodu niewykonania lub

nienależytego wykonania umowy można wytoczyć przed sąd miejsca jej

wykonania.

§ 2. Za miejsce wykonania umowy uważa się miejsce spełnienia

świadczenia charakterystycznego dla umów danego rodzaju, w szczególności

w przypadku:

1) sprzedaży rzeczy ruchomych – miejsce, do którego rzeczy te zgodnie

z umową zostały lub miały zostać dostarczone;

2) świadczenia usług – miejsce, w którym usługi zgodnie z umową były lub

miały być świadczone.

§ 3. W przypadku wątpliwości miejsce wykonania umowy powinno być

stwierdzone dokumentem.”;

10) po art. 35 dodaje się art. 351 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 3/87

„Art. 351. Powództwo o ochronę dóbr osobistych naruszonych przy

wykorzystaniu środków masowego przekazu można wytoczyć przed sąd

właściwy dla miejsca zamieszkania albo siedziby powoda.”;

11) po art. 371 dodaje się art. 372 w brzmieniu:

„Art. 372. § 1. Powództwo o roszczenie wynikające z czynności bankowej

przeciwko bankowi, innej jednostce organizacyjnej uprawnionej do

wykonywania czynności bankowych lub ich następcom prawnym można

wytoczyć przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania albo siedziby powoda.

§ 2. Przepis § 1 stosuje się także do powództwa przeciwko bankowi

hipotecznemu lub jego następcy prawnemu o roszczenie wynikające z czynności

banku hipotecznego.”;

12) w art. 38:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Powództwo o:

1) własność lub inne prawa rzeczowe na nieruchomości,

2) posiadanie nieruchomości,

3) roszczenia wynikające z art. 231 Kodeksu cywilnego,

4) roszczenia wynikające z art. 224–228 i art. 230 Kodeksu cywilnego,

o ile są związane z nieruchomością

– wytacza się wyłącznie przed sąd miejsca położenia nieruchomości, przy

czym jeżeli przedmiotem sporu jest służebność gruntowa, właściwość

oznacza się według położenia nieruchomości obciążonej.”,

b) dodaje się § 3 w brzmieniu:

„§ 3. Sąd właściwy może na zgodny wniosek stron przekazać sprawę

innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli przemawiają za tym względy

celowości.”;

13) art. 44 otrzymuje brzmienie:

„Art. 44. § 1. Jeżeli sąd właściwy nie może z powodu przeszkody

rozpoznać sprawy lub podjąć innej czynności, sąd nad nim przełożony wyznaczy

inny sąd równorzędny.

§ 2. O wyznaczenie innego sądu równorzędnego występuje sąd właściwy.”;

14) po art. 44 dodaje się art. 441 i art. 442 w brzmieniu:

„Art. 441. § 1. Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania

innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego

10.07.2020

©Telksinoe s. 4/87

dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne

postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.

§ 2. O przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy.

Art. 442. Jeżeli stroną jest Skarb Państwa, a państwową jednostką

organizacyjną, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie, jest sąd:

1) właściwy do rozpoznania sprawy – sąd ten z urzędu przedstawia akta

sprawy sądowi nad nim przełożonemu, który przekazuje sprawę innemu

sądowi równorzędnemu z sądem przedstawiającym;

2) przełożony nad sądem właściwym do rozpoznania sprawy – sąd właściwy

do rozpoznania sprawy z urzędu przedstawia akta sprawy temu sądowi

przełożonemu, który przekazuje sprawę innemu sądowi równorzędnemu

z sądem przedstawiającym, mającemu siedzibę poza obszarem właściwości

sądu przekazującego.”;

15) art. 45 otrzymuje brzmienie:

„Art. 45. § 1. Jeżeli na podstawie przepisów kodeksu nie można w świetle

okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej, Sąd Najwyższy oznaczy

sąd, przed który należy wytoczyć powództwo.

§ 2. O oznaczenie sądu, przed który należy wytoczyć powództwo,

występuje sąd, do którego wpłynął pozew.”;

16) w art. 47:

a) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Postanowienia poza rozprawą wydaje sąd w składzie jednego

sędziego.”,

b) po § 3 dodaje się § 31 i 32 w brzmieniu:

„§ 31. Zarządzenia wydaje przewodniczący.

§ 32. W sprawach rozpoznawanych w składzie jednego sędziego

sędzia ten ma prawa i obowiązki przewodniczącego.”,

c) § 4 otrzymuje brzmienie:

„§ 4. Prezes sądu może zarządzić rozpoznanie sprawy w składzie

trzech sędziów, jeżeli uzna to za wskazane ze względu na szczególną

zawiłość lub precedensowy charakter sprawy.”;

17) art. 471 otrzymuje brzmienie:

„Art. 471. Referendarz sądowy może wykonywać czynności

w postępowaniu cywilnym w przypadkach wskazanych w ustawie. W zakresie

10.07.2020

©Telksinoe s. 5/87

powierzonych mu czynności referendarz sądowy ma, zależnie od rodzaju

podejmowanej czynności, prawa i obowiązki sądu albo przewodniczącego.”;

18) po art. 48 dodaje się art. 481 w brzmieniu:

„Art. 481. W przypadku wyłączenia sędziego na podstawie

art. 48 § 1 pkt 1–4 sąd występuje do sądu nad nim przełożonego o wyznaczenie

innego sądu do rozpoznania sprawy, a sąd przełożony wyznacza inny

równorzędny sąd.”;

19) w art. 49 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu:

„§ 2. Za okoliczność, o której mowa w § 1, nie uważa się wyrażenia przez

sędziego poglądu co do prawa i faktów przy wyjaśnianiu stronom czynności sądu

lub nakłanianiu do ugody.”;

20) w art. 52 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Postanowienie wydaje się po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego,

którego wniosek dotyczy. W przypadku niezłożenia wyjaśnienia w terminie

dwóch tygodni od dnia wpływu wniosku do sądu właściwego, a jeśli był

dotknięty brakami – od dnia ich usunięcia, wniosek podlega rozpoznaniu bez

wyjaśnienia, chyba że sąd uzna złożenie wyjaśnienia za konieczne.”;

21) art. 531 i art. 54 otrzymują brzmienie:

„Art. 531. § 1. Niedopuszczalny jest wniosek o wyłączenie sędziego:

1) oparty wyłącznie na okolicznościach związanych z rozstrzygnięciem przez

sąd o dowodach;

2) złożony po raz kolejny co do tego samego sędziego z powołaniem tych

samych okoliczności.

§ 2. Wniosek, o którym mowa w § 1, pozostawia się w aktach sprawy bez

żadnych dalszych czynności. To samo dotyczy pism związanych z jego

wniesieniem. O pozostawieniu wniosku i pism związanych z jego wniesieniem

zawiadamia się stronę wnoszącą tylko raz – przy złożeniu pierwszego pisma.

§ 3. W przypadku złożenia ustnie wniosku, o którym mowa w § 1,

przewodniczący zawiadamia stronę o jego bezskuteczności.

Art. 54. Przepisy niniejszego działu, z wyłączeniem przepisu art. 481,

stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego, ławnika, jak

również innych organów sądowych oraz prokuratora. Wniosek o wyłączenie

referendarza sądowego oraz ławnika sąd rozstrzyga zgodnie z przepisami

10.07.2020

©Telksinoe s. 6/87

niniejszego działu, a w pozostałych przypadkach przekazuje odpowiedniemu

organowi nadrzędnemu.”;

22) art. 633 otrzymuje brzmienie:

„Art. 633. W sprawach o ochronę konsumentów powiatowy (miejski)

rzecznik konsumentów może wytaczać powództwa na rzecz konsumentów,

a także wstępować, za ich zgodą, do postępowań w tych sprawach w każdym ich

stadium.”;

23) w art. 69 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Sąd orzekający, na wniosek strony przeciwnej, ustanawia kuratora dla

strony niemającej zdolności procesowej, która nie ma przedstawiciela

ustawowego, dla strony będącej osobą prawną, gdy w jej organie zachodzą braki

uniemożliwiające jej reprezentację, albo dla strony będącej jednostką

organizacyjną, o której mowa w art. 64 § 11, gdy brak jest osób uprawnionych do

jej reprezentowania. W toku postępowania sąd orzekający w uzasadnionych

przypadkach może z urzędu ustanowić kuratora dla osoby prawnej lub jednostki

organizacyjnej, o której mowa w art. 64 § 11.”;

24) w art. 77:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Interwenient uboczny składa oświadczenie o wstąpieniu do

sprawy w piśmie procesowym, w którym wskazuje, jaki ma interes prawny

we wstąpieniu i do której ze stron przystępuje. Pismo to doręcza się

stronom.”,

b) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. Do pisma procesowego niespełniającego wymogów, o których

mowa w § 1, przepis art. 130 stosuje się odpowiednio.”;

25) w art. 78 § 1 i 2 otrzymują brzmienie:

„§ 1. Każda ze stron może zgłosić opozycję przeciwko wstąpieniu

interwenienta ubocznego w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia jej pisma

zawierającego oświadczenie o wstąpieniu, jednak nie później niż przy

rozpoczęciu najbliższego posiedzenia z jej udziałem.

§ 2. Sąd oddali opozycję, jeżeli interwenient uboczny uprawdopodobni, że

ma interes prawny we wstąpieniu do sprawy.”;

26) w art. 98 po § 1 dodaje się § 11 i 12 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 7/87

„§ 11. Od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się

odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu

świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia,

którym je zasądzono, do dnia zapłaty. Jeżeli orzeczenie to jest prawomocne

z chwilą wydania, odsetki należą się za czas po upływie tygodnia od dnia jego

ogłoszenia do dnia zapłaty, a jeżeli orzeczenie takie podlega doręczeniu z urzędu

– za czas po upływie tygodnia od dnia jego doręczenia zobowiązanemu do dnia

zapłaty.

§ 12. W szczególnie uzasadnionym przypadku, na wniosek strony, która

w toku procesu poniosła szczególnie wysoki wydatek podlegający zwrotowi, sąd

może przyznać jej odsetki przewidziane w § 11 od kwoty równej temu wydatkowi

za czas od dnia jego poniesienia przez stronę do dnia zapłaty.”;

27) w art. 981 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Do niezbędnych kosztów procesu zalicza się koszty mediacji

prowadzonej na skutek skierowania przez sąd. Przysługujące mediatorowi

wynagrodzenie i zwrot wydatków związane z prowadzeniem mediacji nie mogą

być wyższe niż określone w przepisach wydanych na podstawie § 4.”;

28) w art. 103 dodaje się § 3 i 4 w brzmieniu:

„§ 3. Jeżeli strona:

1) pomimo wezwania do osobistego stawiennictwa nie stawiła się w celu

udziału w czynności sądu i nie usprawiedliwiła swego niestawiennictwa,

2) w toku postępowania bez usprawiedliwienia nie stawiła się na posiedzenie

mediacyjne pomimo wcześniejszego wyrażenia zgody na mediację

– sąd może, niezależnie od wyniku sprawy, włożyć na tę stronę obowiązek

zwrotu kosztów w części wyższej, niż nakazywałby to wynik sprawy, a nawet

zwrotu kosztów w całości.

§ 4. O możliwości tej sąd poucza strony przy wezwaniu do osobistego

stawiennictwa lub przy skierowaniu stron do mediacji.”;

29) art. 1081 otrzymuje brzmienie:

„Art. 1081. Jeżeli w toku postępowania sąd nie orzekł o obowiązku

poniesienia kosztów sądowych lub orzeczeniem nie objął całej kwoty należnej

z tego tytułu, postanowienie w tym przedmiocie wydaje sąd, przed którym

sprawa toczyła się w pierwszej instancji.”;

30) art. 110 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 8/87

„Art. 110. Sąd może zasądzić od świadka, biegłego, pełnomocnika lub

przedstawiciela ustawowego – po ich wysłuchaniu – zwrot kosztów wywołanych

ich rażącą winą.”;

31) w art. 117 § 6 otrzymuje brzmienie:

„§ 6. Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego zgłoszony po

raz pierwszy w postępowaniu kasacyjnym lub postępowaniu ze skargi

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sąd

przekazuje do rozpoznania sądowi pierwszej instancji, chyba że uzna wniosek za

oczywiście uzasadniony.”;

32) w art. 1172 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Ponowny wniosek, o którym mowa w § 1, jest niedopuszczalny

i pozostawia się go w aktach sprawy bez żadnych dalszych czynności. To samo

dotyczy pism związanych z jego wniesieniem. O pozostawieniu wniosku i pism

związanych z jego wniesieniem zawiadamia się stronę wnoszącą tylko raz – przy

złożeniu pierwszego pisma.”;

33) w art. 123 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Postanowienia, o których mowa w niniejszym dziale, doręcza się

tylko stronie, która złożyła wniosek o ustanowienie dla niej adwokata lub radcy

prawnego.”;

34) w art. 125 po § 21 dodaje się § 21a w brzmieniu:

„§ 21a. Dokonanie wyboru wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem

systemu teleinformatycznego oraz dalsze wnoszenie tych pism za pośrednictwem

tego systemu jest dopuszczalne, jeżeli z przyczyn technicznych, leżących po

stronie sądu, jest to możliwe.”;

35) w art. 126:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Każde pismo procesowe powinno zawierać:

1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane;

2) imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych

i pełnomocników;

3) oznaczenie rodzaju pisma;

4) osnowę wniosku lub oświadczenia;

5) w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku

lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój

10.07.2020

©Telksinoe s. 9/87

wniosek lub oświadczenie, oraz wskazanie dowodu na wykazanie

każdego z tych faktów;

6) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;

7) wymienienie załączników.”,

b) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. Do pisma procesowego dołącza się załączniki wymienione

w tym piśmie.”;

36) art. 127 otrzymuje brzmienie:

„Art. 127. § 1. W piśmie procesowym mającym na celu przygotowanie

sprawy do rozstrzygnięcia (pismo przygotowawcze) strona powinna zwięźle

podać stan sprawy, wyszczególnić, które fakty przyznaje, a którym zaprzecza,

oraz wypowiedzieć się co do twierdzeń i dowodów zgłoszonych przez stronę

przeciwną.

§ 2. W piśmie przygotowawczym strona może także wskazać podstawy

prawne swoich żądań lub wniosków.”;

37) w art. 130 § 11 otrzymuje brzmienie:

„§ 11. Jeżeli pismo wniosła osoba zamieszkała lub mająca siedzibę za

granicą, która nie ma w kraju przedstawiciela, przewodniczący wyznacza termin

do poprawienia lub uzupełnienia pisma albo uiszczenia opłaty nie krótszy niż

miesiąc, przy czym gdyby doręczenie wezwania miało mieć miejsce poza

terytorium Unii Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.”;

38) po art. 1301 dodaje się art. 1301a w brzmieniu:

„Art. 1301a. § 1. Jeżeli pismo procesowe wniesione przez adwokata, radcę

prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej

Polskiej nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania

warunków formalnych, przewodniczący zwraca pismo stronie bez wezwania do

jego poprawienia lub uzupełnienia. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub

inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu

i rozpoznania go w trybie właściwym.

§ 2. W zarządzeniu o zwrocie pisma wskazuje się braki, które stanowią

podstawę zwrotu.

§ 3. W terminie tygodnia od dnia doręczenia zarządzenia o zwrocie pisma

strona może je wnieść ponownie. Jeżeli pismo to nie jest dotknięte brakami,

wywołuje skutek od daty pierwotnego wniesienia. Skutek ten nie następuje

10.07.2020

©Telksinoe s. 10/87

w przypadku kolejnego zwrotu pisma, chyba że zwrot nastąpił na skutek braków

uprzednio niewskazanych.

§ 4. Zarządzenie o zwrocie pisma może wydać także referendarz sądowy.”;

39) w art. 1303:

a) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Jeżeli obowiązek uiszczenia lub uzupełnienia opłaty powstał

z innych przyczyn niż wymienione w § 1 albo po wysłaniu odpisu pisma

innym stronom, a w przypadku braku takich stron – po wysłaniu

zawiadomienia o terminie posiedzenia, przewodniczący wzywa

zobowiązanego do uiszczenia należnej opłaty w terminie tygodnia.

W przypadku bezskutecznego upływu terminu sąd prowadzi sprawę bez

wstrzymywania biegu postępowania, a o obowiązku uiszczenia opłaty

orzeka w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, stosując odpowiednio

zasady obowiązujące przy zwrocie kosztów procesu.”,

b) dodaje się § 3 w brzmieniu:

„§ 3. Jeżeli zobowiązany mieszka lub ma siedzibę za granicą i nie ma

w kraju przedstawiciela, termin, o którym mowa w § 2, wynosi miesiąc,

przy czym gdyby doręczenie wezwania miało mieć miejsce poza terytorium

Unii Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.”;

40) w art. 1304 w § 2 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:

„Jeżeli strona zobowiązana mieszka lub ma siedzibę za granicą i nie ma w kraju

przedstawiciela, termin, o którym mowa w § 1, wynosi miesiąc, przy czym

gdyby doręczenie wezwania miało mieć miejsce poza terytorium Unii

Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.”;

41) w art. 131 § 1 i 2 otrzymują brzmienie:

„§ 1. Sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu

ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188

oraz z 2019 r. poz. 1051), osoby zatrudnione w sądzie, lub sądową służbę

doręczeniową. Sąd może również dokonywać doręczeń za pośrednictwem

komornika w sposób określony w ustawie z dnia 22 marca 2018 r.

o komornikach sądowych (Dz. U. poz. 771, z późn. zm.2)).

2)

Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 1443, 1669 i 2244 oraz

z 2019 r. poz. 55, 730 i 1469.

10.07.2020

©Telksinoe s. 11/87

§ 2. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do

spraw łączności określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb i sposób

doręczania pism sądowych przez podmioty, o których mowa w § 1 zdanie

pierwsze, mając na uwadze konieczność zapewnienia sprawnego toku

postępowania, a także realizacji gwarancji procesowych jego uczestników,

ochronę praw osób, którym pisma są doręczane, oraz ochronę ich danych

osobowych.”;

42) w art. 132:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

㤠1. W toku sprawy adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz

Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej doręczają sobie

nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami. W treści

pisma procesowego wniesionego do sądu zamieszcza się oświadczenie

o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką

poleconą. Pismo niezawierające powyższego oświadczenia podlega

zwrotowi bez wzywania do usunięcia tego braku.”,

b) § 12 otrzymuje brzmienie:

„§ 12. Przepis § 1 nie dotyczy pism wnoszonych za pośrednictwem

systemu teleinformatycznego, podlegających doręczeniu adwokatowi,

radcy prawnemu, rzecznikowi patentowemu lub Prokuratorii Generalnej

Rzeczypospolitej Polskiej, którzy dokonali wyboru wnoszenia pism za

pośrednictwem systemu teleinformatycznego i nie zrezygnowali

z doręczenia elektronicznego.”,

c) po § 12 dodaje się § 13 w brzmieniu:

„§ 13. Pisma procesowe z załącznikami, z wyłączeniem pism

wymienionych w § 11, adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz

Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej doręczają sobie

nawzajem bezpośrednio wyłącznie w postaci elektronicznej, jeżeli złożą

sądowi zgodne oświadczenia odpowiedniej treści i podadzą do wiadomości

sądu używane do tego dane kontaktowe, w szczególności adres poczty

elektronicznej lub numer faksu. Oświadczenia nie podlegają odwołaniu,

a zastrzeżenia warunku lub terminu uważa się za nieistniejące. Na zgodny

wniosek stron lub w innych uzasadnionych przypadkach sąd zarządza

odstąpienie od takiego sposobu doręczania.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 12/87

43) w art. 133:

a) po § 2 dodaje się § 21 i 22 w brzmieniu:

„§ 21. Pisma procesowe lub orzeczenia dla przedsiębiorcy wpisanego

do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej doręcza

się na adres do doręczeń udostępniony w tej ewidencji, chyba że

przedsiębiorca wskazał inny adres do doręczeń.

§ 22. Pisma procesowe lub orzeczenia dla przedsiębiorcy wpisanego

do rejestru sądowego doręcza się na adres udostępniony w tym rejestrze,

chyba że przedsiębiorca wskazał inny adres do doręczeń. Jeżeli ostatni

udostępniony adres został wykreślony jako niezgodny z rzeczywistym

stanem rzeczy i nie zgłoszono wniosku o wpis nowego adresu, który

podlegałby udostępnieniu, adres wykreślony jest uważany za adres

udostępniony w rejestrze.”,

b) uchyla się § 2a,

c) oznaczenie § 2c zastępuje się oznaczeniem § 23,

d) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego lub osobę

upoważnioną do odbioru pism sądowych, pisma sądowe doręcza się tym

osobom. Pismo wzywające stronę do osobistego stawiennictwa doręcza się

tylko bezpośrednio tej stronie, z wyjątkiem strony, o której mowa

w art. 11355 § 1.”;

44) w art. 139:

a) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Jeżeli stronie podlegającej wpisowi do rejestru sądowego nie

można doręczyć pisma w sposób przewidziany w artykułach

poprzedzających ze względu na nieujawnienie w tym rejestrze zmiany

adresu, pismo to pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia,

chyba że nowy adres jest sądowi znany.”,

b) § 5 otrzymuje brzmienie:

„§ 5. Na wniosek strony wydaje się zaświadczenie, że wyrok zaoczny

albo nakaz zapłaty został uznany za doręczony na oznaczony adres

w sposób przewidziany w § 1. W zaświadczeniu stwierdza się z urzędu fakt

uchylenia zarządzenia o uznaniu wyroku albo nakazu za doręczony.”;

45) po art. 139 dodaje się art. 1391 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 13/87

„Art. 1391. § 1. Jeżeli pozwany, pomimo powtórzenia zawiadomienia

zgodnie z art. 139 § 1 zdanie drugie, nie odebrał pozwu lub innego pisma

procesowego wywołującego potrzebę podjęcia obrony jego praw, a w sprawie

nie doręczono mu wcześniej żadnego pisma w sposób przewidziany

w artykułach poprzedzających i nie ma zastosowania art. 139 § 2–31 lub inny

przepis szczególny przewidujący skutek doręczenia, przewodniczący

zawiadamia o tym powoda, przesyłając mu przy tym odpis pisma dla pozwanego

i zobowiązując do doręczenia tego pisma pozwanemu za pośrednictwem

komornika.

§ 2. Powód w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia mu

zobowiązania, o którym mowa w § 1, składa do akt potwierdzenie doręczenia

pisma pozwanemu za pośrednictwem komornika albo zwraca pismo i wskazuje

aktualny adres pozwanego lub dowód, że pozwany przebywa pod adresem

wskazanym w pozwie. Po bezskutecznym upływie terminu stosuje się przepis

art. 177 § 1 pkt 6.”;

46) w art. 148 dodaje się § 3 w brzmieniu:

„§ 3. Sąd może wydać postanowienie na posiedzeniu niejawnym.”;

47) w art. 1481 uchyla się § 2;

48) art. 152 otrzymuje brzmienie:

„Art. 152. § 1. Na posiedzenia jawne wstęp na salę sądową mają tylko

osoby nieuzbrojone i pełnoletnie. Wymóg pełnoletności nie dotyczy stron,

interwenientów ubocznych, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników

oraz osób wezwanych.

§ 2. Przewodniczący może zezwolić na obecność na posiedzeniu jawnym

osobom małoletnim oraz osobom obowiązanym do noszenia broni.

§ 3. Na posiedzenia niejawne mają wstęp tylko osoby wezwane.

§ 4. Przy czynnościach sądu nie mogą być obecne osoby w stanie

nielicującym z powagą sądu.”;

49) po art. 156 dodaje się art. 1561 i art. 1562 w brzmieniu:

„Art. 1561. W miarę potrzeby na posiedzeniu przewodniczący może

pouczyć strony o prawdopodobnym wyniku sprawy w świetle zgłoszonych do tej

chwili twierdzeń i dowodów.

10.07.2020

©Telksinoe s. 14/87

Art. 1562. Jeżeli w toku posiedzenia okaże się, że o żądaniu lub wniosku

strony można rozstrzygnąć na innej podstawie prawnej, niż przez nią wskazana,

uprzedza się o tym strony obecne na posiedzeniu.”;

50) art. 162 otrzymuje brzmienie:

„Art. 162. § 1. Strona powinna zwrócić uwagę sądu na uchybienie

przepisom postępowania, wnosząc o wpisanie zastrzeżenia do protokołu.

Zastrzeżenie można zgłosić najpóźniej na kolejnym posiedzeniu.

§ 2. Stronie zastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika

patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej, która

zastrzeżenia nie zgłosiła, nie przysługuje prawo powoływania się na to

uchybienie w dalszym toku postępowania. Skutku tego nie niweczy

wypowiedzenie lub cofnięcie pełnomocnictwa.

§ 3. Przepisu § 2 nie stosuje się, gdy chodzi o przepisy postępowania,

których naruszenie sąd powinien wziąć pod rozwagę z urzędu lub gdy strona

uprawdopodobni, iż nie zgłosiła zastrzeżeń bez swojej winy.”;

51) uchyla się art. 1621;

52) w art. 169 uchyla się § 5;

53) art. 172 otrzymuje brzmienie:

„Art. 172. Zgłoszenie wniosku o przywrócenie terminu nie wstrzymuje

postępowania w sprawie ani wykonania orzeczenia. Sąd może jednak, stosownie

do okoliczności, wstrzymać postępowanie lub wykonanie orzeczenia.

W przypadku uwzględnienia wniosku sąd może natychmiast przystąpić do

rozpoznania sprawy.”;

54) po art. 178 dodaje się art. 1781 w brzmieniu:

„Art. 1781. W postanowieniu o zawieszeniu postępowania wskazuje się

przepis stanowiący podstawę prawną rozstrzygnięcia.”;

55) w art. 182 § 1 i 2 otrzymują brzmienie:

„§ 1. Sąd umarza postępowanie:

1) zawieszone z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6, jeżeli wniosek

o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od

daty postanowienia o zawieszeniu postępowania;

2) zawieszone na zgodny wniosek stron lub na wniosek spadkobiercy, jeżeli

wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu sześciu

miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania;

10.07.2020

©Telksinoe s. 15/87

3) w przypadku stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła

zdolność sądową, a w każdym razie po upływie roku od daty postanowienia

o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny;

4) zawieszone z przyczyny wskazanej w art. 174 § 1 pkt 2 po upływie dwóch

lat od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny;

5) zawieszone z powodu śmierci strony po upływie pięciu lat od daty

postanowienia o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny.

§ 2. Umorzenie postępowania zawieszonego w pierwszej instancji nie

pozbawia powoda prawa ponownego wytoczenia powództwa, jednakże

poprzedni pozew nie wywołuje żadnych skutków, które ustawa wiąże

z wytoczeniem powództwa. Skutki te wywołuje jednak pozew wniesiony

w sprawie, w której postępowanie umorzono na podstawie § 1 pkt 4.”;

56) uchyla się art. 183;

57) w art. 1835 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2

w brzmieniu:

„§ 2. Należności, o których mowa w § 1, mediator pobiera bezpośrednio od

stron. Sąd ustala je i przyznaje mediatorowi tylko wówczas, gdy przynajmniej

jedna ze stron skierowanych do mediacji przez sąd była zwolniona od kosztów

sądowych w zakresie obejmującym należności mediatora, a pozostałe strony nie

wypłaciły mediatorowi tych należności w całości.”;

58) w art. 1838 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Mediacji nie prowadzi się, jeżeli strona w terminie tygodnia od dnia

ogłoszenia lub doręczenia jej postanowienia kierującego strony do mediacji nie

wyraziła zgody na mediację.”;

59) w art. 18314 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Jeżeli ugoda podlega wykonaniu w drodze egzekucji, sąd zatwierdza

ją przez nadanie jej klauzuli wykonalności; w przeciwnym przypadku sąd

zatwierdza ugodę postanowieniem.”;

60) w art. 185:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. O zawezwanie do próby ugodowej – bez względu na właściwość

rzeczową – można zwrócić się do sądu rejonowego ogólnie właściwego dla

przeciwnika, a w braku podstaw do ustalenia tej właściwości – do sądu

10.07.2020

©Telksinoe s. 16/87

rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania albo siedziby

wzywającego.”,

b) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. W wezwaniu należy zwięźle oznaczyć sprawę i przedstawić

propozycje ugodowe. Do wezwania niespełniającego tych wymogów

przepis art. 130 stosuje się odpowiednio.”,

c) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Z posiedzenia sporządza się protokół. Jeżeli doszło do ugody, jej

osnowę wciąga się do protokołu albo zamieszcza się w odrębnym

dokumencie stanowiącym załącznik do protokołu i stwierdza podpisami

stron. Niemożność podpisania ugody stwierdza się w protokole.”;

61) w art. 186 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Jeżeli przeciwnik bez usprawiedliwienia nie stawi się na posiedzenie,

sąd na żądanie wzywającego, który wniósł następnie w tej sprawie pozew,

odpowiedź na pozew, sprzeciw lub zarzuty od nakazu zapłaty, uwzględni koszty

wywołane próbą ugodową w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.”;

62) w części pierwszej w księdze pierwszej w tytule VI w dziale II w rozdziale 2 po

art. 186 dodaje się art. 1861 w brzmieniu:

„Art. 1861. Pismo, które zostało wniesione jako pozew, a z którego nie

wynika żądanie rozstrzygnięcia sporu o charakterze sprawy cywilnej,

przewodniczący zwraca wnoszącemu bez żadnych dalszych czynności, chyba że

wyjątkowe okoliczności uzasadniają nadanie mu biegu.”;

63) w art. 187:

a) w § 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:

„2) wskazanie faktów, na których powód opiera swoje żądanie, a w miarę

potrzeby uzasadniających również właściwość sądu;”,

b) w § 2 pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4) zażądanie dowodów znajdujących się w sądach, urzędach lub u osób

trzecich, wraz z uprawdopodobnieniem, że strona sama nie może ich

uzyskać.”;

64) uchyla się art. 1871;

65) po art. 191 dodaje się art. 1911 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 17/87

„Art. 1911. § 1. Jeżeli z treści pozwu i załączników oraz okoliczności

dotyczących sprawy, a także faktów, o których mowa w art. 228, wynika

oczywista bezzasadność powództwa, stosuje się przepisy § 2–4.

§ 2. Gdyby czynności, które ustawa nakazuje podjąć w następstwie

wniesienia pozwu, miały być oczywiście niecelowe, można je pominąć.

W szczególności można nie wzywać powoda do usunięcia braków, uiszczenia

opłaty, nie sprawdzać wartości przedmiotu sporu ani nie przekazywać sprawy.

§ 3. Sąd może oddalić powództwo na posiedzeniu niejawnym, nie

doręczając pozwu osobie wskazanej jako pozwany ani nie rozpoznając wniosków

złożonych wraz z pozwem.

§ 4. Uzasadnienie wyroku sporządza się na piśmie z urzędu. Powinno ono

zawierać jedynie wyjaśnienie, dlaczego powództwo zostało uznane za

oczywiście bezzasadne. Wyrok z uzasadnieniem sąd z urzędu doręcza tylko

powodowi z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia.”;

66) w art. 199 uchyla się § 3;

67) w art. 200:

a) uchyla się § 1,

b) po § 1 dodaje się § 11–14 w brzmieniu:

„§ 11. Swoją właściwość sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym

stanie sprawy.

§ 12. Niewłaściwość dającą się usunąć za pomocą umowy stron sąd

bierze pod rozwagę z urzędu tylko do czasu doręczenia pozwu. Po

doręczeniu pozwu sąd bierze tę niewłaściwość pod rozwagę tylko na zarzut

pozwanego, zgłoszony i należycie uzasadniony przed wdaniem się w spór

co do istoty sprawy.

§ 13. Przepisy § 11 i 12 nie uchybiają przepisowi art. 15.

§ 14. Sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę sądowi

właściwemu.”;

68) art. 202 otrzymuje brzmienie:

„Art. 202. Okoliczności, które uzasadniają odrzucenie pozwu, jak również

niewłaściwy tryb postępowania, brak należytego umocowania pełnomocnika,

brak zdolności procesowej pozwanego, brak w składzie jego organów lub

niedziałanie jego przedstawiciela ustawowego sąd bierze pod rozwagę z urzędu

w każdym stanie sprawy.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 18/87

69) po art. 203 dodaje się art. 2031 w brzmieniu:

„Art. 2031. § 1. Podstawą zarzutu potrącenia może być tylko wierzytelność

pozwanego z tego samego stosunku prawnego co wierzytelność dochodzona

przez powoda, chyba że wierzytelność pozwanego jest niesporna lub

uprawdopodobniona dokumentem niepochodzącym wyłącznie od pozwanego.

§ 2. Pozwany może podnieść zarzut potrącenia nie później niż przy wdaniu

się w spór co do istoty sprawy albo w terminie dwóch tygodni od dnia, gdy jego

wierzytelność stała się wymagalna.

§ 3. Zarzut potrącenia może zostać podniesiony tylko w piśmie

procesowym. Do pisma tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące pozwu,

z wyjątkiem przepisów dotyczących opłat.”;

70) w art. 204 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Powództwo wzajemne jest dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne

jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia. Powództwo

wzajemne można wytoczyć nie później niż w odpowiedzi na pozew, a jeżeli jej

nie złożono – w sprzeciwie od wyroku zaocznego albo przy rozpoczęciu

pierwszego posiedzenia, o którym zawiadomiono albo na które wezwano

pozwanego.”;

71) w części pierwszej w księdze pierwszej w tytule VI w dziale II po rozdziale

2 dodaje się rozdział 2a w brzmieniu:

„Rozdział 2a

Organizacja postępowania

Art. 2051. § 1. Przewodniczący zarządza doręczenie pozwu pozwanemu

i wzywa go do złożenia odpowiedzi na pozew w wyznaczonym terminie nie

krótszym niż dwa tygodnie. O zarządzeniu doręczenia pozwu zawiadamia się

powoda.

§ 2. Przewodniczący zarządza zwrot odpowiedzi na pozew złożonej

z uchybieniem terminu.

Art. 2052. § 1. Równocześnie z doręczeniem pism, o których mowa

w art. 2051 § 1, poucza się strony o:

1) możliwości rozwiązania sporu w drodze ugody zawartej przed sądem lub

mediatorem;

10.07.2020

©Telksinoe s. 19/87

2) obowiązku udziału w posiedzeniu przygotowawczym i przedstawienia

wszystkich twierdzeń i dowodów na tym posiedzeniu;

3) skutkach niedopełnienia obowiązków, o których mowa w pkt 2,

w szczególności możliwości wydania przez sąd wyroku zaocznego na

posiedzeniu niejawnym i warunkach jego wykonalności, obciążenia

kosztami postępowania, a także możliwości umorzenia postępowania oraz

pominięcia spóźnionych twierdzeń i dowodów;

4) możliwości ustanowienia pełnomocnika procesowego oraz o tym, że

zastępstwo adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego nie jest

obowiązkowe;

5) obowiązku złożenia pisma przygotowawczego na zarządzenie

przewodniczącego, wymogach co do jego treści i skutkach ich

niedochowania;

6) zwrocie pisma przygotowawczego złożonego bez zarządzenia

przewodniczącego.

§ 2. Pozwanego poucza się także o czynnościach procesowych, które może

lub powinien podjąć, jeśli nie uznaje żądania pozwu w całości lub części,

w szczególności obowiązku złożenia odpowiedzi na pozew, w tym

obowiązujących w tym zakresie wymaganiach co do terminu i formy.

§ 3. Pouczenia, o których mowa w § 1 i 2, doręcza się bezpośrednio stronie,

z wyjątkiem strony, o której mowa w art. 11355 § 1. Nie doręcza się ich

Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej ani pełnomocnikowi, który

jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym.

Art. 2053. § 1. W uzasadnionych przypadkach, w szczególności

w sprawach zawiłych lub obrachunkowych, przewodniczący może zarządzić

wymianę przez strony pism przygotowawczych, oznaczając porządek składania

pism, terminy, w których pisma należy złożyć, i okoliczności, które mają być

wyjaśnione.

§ 2. Przewodniczący może zobowiązać stronę, by w piśmie

przygotowawczym podała wszystkie twierdzenia i dowody istotne dla

rozstrzygnięcia sprawy pod rygorem utraty prawa do ich powoływania w toku

dalszego postępowania. W takim przypadku twierdzenia i dowody zgłoszone

z naruszeniem tego obowiązku podlegają pominięciu, chyba że strona

10.07.2020

©Telksinoe s. 20/87

uprawdopodobni, iż ich powołanie w piśmie przygotowawczym nie było

możliwe albo że potrzeba ich powołania wynikła później.

§ 3. Późniejsze wyznaczenie posiedzenia przygotowawczego nie powoduje

otwarcia terminu do zgłaszania nowych twierdzeń i dowodów.

§ 4. Stronę zastępowaną przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika

patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej

przewodniczący może zobowiązać do wskazania w piśmie przygotowawczym

także podstaw prawnych jej żądań i wniosków, w miarę potrzeby ograniczając

zakres tego wskazania.

§ 5. Przewodniczący zarządza zwrot pisma przygotowawczego złożonego

z uchybieniem terminu albo bez zarządzenia.

Art. 2054. § 1. Po złożeniu odpowiedzi na pozew, a także gdy odpowiedź

na pozew nie została złożona, ale wyrok zaoczny nie został wydany,

przewodniczący wyznacza posiedzenie przygotowawcze i wzywa na nie strony.

§ 2. Przewodniczący i sąd są obowiązani podejmować czynności tak, by

termin pierwszego posiedzenia przygotowawczego przypadł nie później niż dwa

miesiące po dniu złożenia odpowiedzi na pozew albo ostatniego pisma

przygotowawczego złożonego w wykonaniu zarządzenia przewodniczącego,

a jeżeli odpowiedź na pozew albo pismo przygotowawcze nie zostaną złożone –

nie później niż dwa miesiące po upływie terminu do złożenia tych pism.

§ 3. Jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że przeprowadzenie posiedzenia

przygotowawczego nie przyczyni się do sprawniejszego rozpoznania sprawy,

przewodniczący może jej nadać inny właściwy bieg, w szczególności skierować

ją do rozpoznania, także na rozprawie.

Art. 2055. § 1. Posiedzenie przygotowawcze służy rozwiązaniu sporu bez

potrzeby prowadzenia dalszych posiedzeń, zwłaszcza rozprawy. Jeżeli nie uda

się rozwiązać sporu, na posiedzeniu przygotowawczym sporządza się z udziałem

stron plan rozprawy.

§ 2. Posiedzenie przygotowawcze odbywa się według przepisów

o posiedzeniu niejawnym. W toku posiedzenia przygotowawczego zachowanie

szczegółowych przepisów postępowania nie jest konieczne, jeżeli przyczyni się

to do osiągnięcia celów tego posiedzenia.

§ 3. Do udziału w posiedzeniu przygotowawczym są obowiązani strony

i ich pełnomocnicy. Przewodniczący może zwolnić stronę od obowiązku

10.07.2020

©Telksinoe s. 21/87

stawienia się na posiedzenie przygotowawcze, jeżeli z okoliczności sprawy

wynika, że udział pełnomocnika będzie wystarczający.

§ 4. Przed rozpoczęciem posiedzenia przygotowawczego powód może

wnieść o jego przeprowadzenie bez swego udziału. Wniosek nie podlega

cofnięciu, a zastrzeżenie warunku lub terminu uważa się za nieistniejące.

W takim przypadku niestawiennictwo powoda lub jego pełnomocnika na

posiedzeniu przygotowawczym nie prowadzi do umorzenia postępowania, plan

rozprawy sporządza się bez udziału powoda, a ustalenia zawarte w planie

rozprawy wiążą powoda w dalszym toku postępowania.

§ 5. Jeżeli powód bez usprawiedliwienia nie stawi się na posiedzenie

przygotowawcze, sąd umarza postępowanie, rozstrzygając o kosztach jak przy

cofnięciu pozwu, chyba że sprzeciwi się temu obecny na tym posiedzeniu

pozwany. Jeżeli powód w terminie tygodnia od dnia doręczenia mu

postanowienia o umorzeniu postępowania usprawiedliwi swe niestawiennictwo,

sąd uchyli to postanowienie i nada sprawie właściwy bieg. Przepisu tego nie

stosuje się w przypadku kolejnego nieusprawiedliwionego niestawiennictwa.

§ 6. Jeżeli pozwany nie stawi się na posiedzenie przygotowawcze, plan

rozprawy sporządza się bez jego udziału. Ustalenia zawarte w planie rozprawy

wiążą pozwanego w dalszym toku postępowania. W przypadku nieusprawied-

liwionego niestawiennictwa przepis art. 103 § 3 stosuje się.

§ 7. Jeżeli strona, która stawiła się na posiedzenie przygotowawcze, nie

bierze w nim udziału, plan rozprawy sporządza się bez jej udziału. Ustalenia

zawarte w planie rozprawy wiążą tę stronę w dalszym toku postępowania.

Przepis art. 103 § 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 2056. § 1. Na posiedzeniu przygotowawczym przewodniczący ustala

ze stronami przedmiot sporu i wyjaśnia stanowiska stron, także w zakresie

prawnych aspektów sporu.

§ 2. Przewodniczący powinien skłaniać strony do pojednania oraz dążyć do

ugodowego rozwiązania sporu, w szczególności w drodze mediacji. W tym celu

przewodniczący może poszukiwać ze stronami ugodowych sposobów

rozwiązania sporu, wspierać je w formułowaniu propozycji ugodowych oraz

wskazywać sposoby i skutki rozwiązania sporu, w tym skutki finansowe.

Art. 2057. § 1. Jeżeli na posiedzeniu przygotowawczym sąd skierował

strony do mediacji, posiedzenie odracza się do czasu zakończenia mediacji.

10.07.2020

©Telksinoe s. 22/87

§ 2. W razie potrzeby, zwłaszcza gdy istnieją widoki ugodowego

rozwiązania sporu lub gdy zajdzie potrzeba wyjaśnienia okoliczności istotnych

dla rozstrzygnięcia sprawy albo w przypadku usprawiedliwionego

niestawiennictwa strony, a także na zgodny wniosek stron, posiedzenie

przygotowawcze można odroczyć na czas oznaczony, nie dłuższy niż trzy

miesiące.

§ 3. Na zgodny wniosek stron posiedzenie przygotowawcze można

odroczyć po raz drugi – na czas oznaczony, nie dłuższy niż trzy miesiące.

§ 4. Poza przypadkami, o których mowa w § 1–3, odraczanie posiedzenia

przygotowawczego jest niedopuszczalne.

Art. 2058. § 1. Z przebiegu posiedzenia przygotowawczego protokół

sporządza się pisemnie. W protokole tym nie zamieszcza się oświadczeń stron

złożonych w ramach prób ugodowego rozwiązania sporu; przepis art. 1834

§ 3 stosuje się odpowiednio. Przewodniczący może również odstąpić od

zamieszczenia innych wzmianek, jeżeli może to ułatwić rozwiązanie sporu bez

rozprawy. Przebieg posiedzenia przygotowawczego w części obejmującej próbę

ugodowego rozwiązania sporu nie podlega utrwaleniu w sposób przewidziany

w art. 91.

§ 2. Jeżeli zawarto ugodę, jej osnowę wciąga się do protokołu albo

zamieszcza w odrębnym dokumencie, podpisanym przez strony, stanowiącym

załącznik do protokołu.

Art. 2059. § 1. Plan rozprawy zawiera rozstrzygnięcia co do wniosków

dowodowych stron, zastępując w tym zakresie postanowienie dowodowe.

Przepisy art. 236 i art. 2432 stosuje się odpowiednio.

§ 2. W miarę potrzeby plan rozprawy może zawierać:

1) dokładne określenie przedmiotów żądań stron, w tym rozmiar

dochodzonych świadczeń wraz z należnościami ubocznymi;

2) dokładnie określone zarzuty, w tym formalne;

3) ustalenie, które fakty i oceny prawne pozostają między stronami sporne;

4) terminy posiedzeń i innych czynności w sprawie;

5) kolejność i termin przeprowadzenia dowodów oraz roztrząsania wyników

postępowania dowodowego;

6) termin zamknięcia rozprawy lub ogłoszenia wyroku;

10.07.2020

©Telksinoe s. 23/87

7) rozstrzygnięcia innych zagadnień, o ile są niezbędne do prowadzenia

postępowania.

§ 3. W planie rozprawy można się odwoływać do pism procesowych stron.

§ 4. Przepisy art. 206 i art. 2061 stosuje się odpowiednio.

Art. 20510. § 1. Spory co do poszczególnych zagadnień objętych planem

rozprawy rozstrzyga przewodniczący.

§ 2. Plan rozprawy podpisują strony. Odmowę złożenia podpisu przez

stronę odnotowuje się w planie.

§ 3. Przewodniczący zatwierdza plan rozprawy.

§ 4. Plan rozprawy stanowi załącznik do protokołu posiedzenia

przygotowawczego. Do planu rozprawy stosuje się odpowiednio przepisy

o zarządzeniu.

§ 5. Plan rozprawy z urzędu doręcza się stronom. Doręczenie stronie planu

rozprawy zastępuje zawiadomienie jej o terminach posiedzeń i innych czynności

objętych planem. Jeżeli plan obejmuje obowiązki, które strona musi wykonać

osobiście, w szczególności stawienie się w celu udziału w czynnościach

wymagających jej osobistego stawiennictwa, doręcza się go także bezpośrednio

stronie, z wyjątkiem strony, o której mowa w art. 11355 § 1. W takim przypadku

doręczenie planu zastępuje także wezwanie strony do wykonania tych

obowiązków. O skutkach tych należy stronę pouczyć.

Art. 20511. § 1. Jeżeli plan rozprawy stał się nieaktualny, sąd może

w drodze postanowienia dokonać w nim zmiany. Przed wydaniem postanowienia

sąd wysłucha stron, informując je jednocześnie o zakresie zamierzonej zmiany.

§ 2. Jeżeli choć jedna ze stron sprzeciwi się zamierzonej przez sąd zmianie,

przeprowadza się kolejne posiedzenie przygotowawcze. Nie dotyczy to

przypadku, w którym zmiana planu rozprawy obejmuje jedynie wyznaczenie

dodatkowych terminów przesłuchania objętych planem świadków, biegłych lub

stron.

§ 3. W razie istotnej potrzeby można sporządzić nowy plan rozprawy.

W takim przypadku przeprowadzenie kolejnego posiedzenia przygotowawczego

jest obowiązkowe. Pierwotny plan rozprawy traci moc w części, w której nowy

plan jest odmienny.

10.07.2020

©Telksinoe s. 24/87

§ 4. Zmiana planu rozprawy lub wyznaczenie kolejnego posiedzenia

przygotowawczego nie powoduje otwarcia terminu do zgłaszania nowych

twierdzeń i dowodów.

Art. 20512. § 1. Jeżeli wyznaczono posiedzenie przygotowawcze, strona

może przytaczać twierdzenia i dowody na uzasadnienie swoich wniosków lub

dla odparcia wniosków i twierdzeń strony przeciwnej do chwili zatwierdzenia

planu rozprawy. Twierdzenia i dowody zgłoszone po zatwierdzeniu planu

rozprawy podlegają pominięciu, chyba że strona uprawdopodobni, że ich

powołanie nie było możliwe albo potrzeba ich powołania wynikła później.

§ 2. Jeżeli nie zarządzono przeprowadzenia posiedzenia

przygotowawczego, strona może przytaczać twierdzenia i dowody na

uzasadnienie swoich wniosków lub dla odparcia wniosków i twierdzeń strony

przeciwnej aż do zamknięcia rozprawy, z zastrzeżeniem niekorzystnych

skutków, które według przepisów kodeksu mogą dla niej wyniknąć z działania

na zwłokę lub niezastosowania się do zarządzeń przewodniczącego

i postanowień sądu.”;

72) art. 206 otrzymuje brzmienie:

„Art. 206. § 1. Przewodniczący i sąd podejmują czynności w sprawie tak,

aby przebiegła zgodnie z planem rozprawy, a jeżeli planu nie sporządzono –

w najwcześniejszych możliwych terminach.

§ 2. Przewodniczący wyznacza terminy posiedzeń w sprawie zgodnie

z planem rozprawy, a jeżeli planu nie sporządzono – najwcześniejsze możliwe

terminy.”;

73) po art. 206 dodaje się art. 2061 w brzmieniu:

„Art. 2061. Rozprawę należy przygotować tak, aby nie było przeszkód do

rozstrzygnięcia sprawy na pierwszym posiedzeniu na nią wyznaczonym. Więcej

posiedzeń niż jedno wyznacza się tylko w razie konieczności, zwłaszcza gdy

przeprowadzenie wszystkich dowodów na jednym posiedzeniu nie jest możliwe.

W takim przypadku posiedzenia powinny odbywać się w kolejnych dniach,

a jeżeli nie jest to możliwe – tak, aby upływ czasu pomiędzy kolejnymi

posiedzeniami nie był nadmierny.”;

74) uchyla się art. 207;

75) w art. 208:

a) w § 1:

10.07.2020

©Telksinoe s. 25/87

– wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Na podstawie planu rozprawy przewodniczący wydaje zarządzenia

mające na celu przygotowanie rozprawy. Przewodniczący może

w szczególności:”,

– pkt 2–4 otrzymują brzmienie:

„2) zażądać od państwowej jednostki organizacyjnej lub jednostki

organizacyjnej samorządu terytorialnego znajdujących się u niej

dowodów, jeżeli strona sama dowodów tych otrzymać nie może;

3) wezwać na rozprawę wskazanych przez strony świadków lub

biegłych;

4) zarządzić przedstawienie przedmiotów oględzin lub dokumentów,

w szczególności ksiąg i planów.”,

– uchyla się pkt 5,

b) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Przewodniczący może ponadto zarządzić oględziny jeszcze

przed rozprawą.”,

c) dodaje się § 3 w brzmieniu:

„§ 3. Jeżeli planu rozprawy nie sporządzono, zarządzenia mające na

celu przygotowanie rozprawy wydaje się na podstawie pozwu i innych pism

procesowych.”;

76) w art. 210 § 2 i 21 otrzymują brzmienie:

„§ 2. Każda ze stron jest obowiązana do złożenia oświadczenia co do

twierdzeń strony przeciwnej dotyczących faktów. Strona jest przy tym

obowiązana wyszczególnić fakty, którym zaprzecza.

§ 21. Sąd poucza stronę niezastępowaną przez adwokata, radcę prawnego,

rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej

o treści art. 162 § 1, art. 20512 § 2, art. 229 i art. 230.”;

77) w art. 212 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Na rozprawie prowadzonej bez planu rozprawy sąd przez zadawanie

pytań stronom dąży do tego, aby strony przytoczyły lub uzupełniły twierdzenia

lub dowody na ich poparcie oraz udzieliły wyjaśnień koniecznych do zgodnego

z prawdą ustalenia podstawy faktycznej dochodzonych przez nie praw lub

roszczeń. W ten sam sposób sąd dąży do wyjaśnienia istotnych okoliczności

sprawy, które są sporne.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 26/87

78) w art. 213 uchyla się § 1;

79) uchyla się art. 217;

80) w art. 224 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Można zamknąć rozprawę również w przypadku, gdy ma jeszcze

zostać przeprowadzony dowód przez sędziego wyznaczonego lub przez sąd

wezwany, dowód z dokumentu sporządzonego przez organ administracji

publicznej lub znajdującego się w jego aktach albo dowód z dokumentu

znajdującego się w aktach sądowych lub komorniczych, a rozprawę co do tych

dowodów sąd uzna za zbyteczną.”;

81) po art. 226 dodaje się art. 2261 i art. 2262 w brzmieniu:

„Art. 2261. Ilekroć ustawa przewiduje wysłuchanie stron lub innych osób,

stosownie do okoliczności może się to odbyć przez wezwanie stron do złożenia

odpowiednich oświadczeń na posiedzeniu albo wyznaczenie terminu do zajęcia

stanowiska w piśmie procesowym lub za pomocą środków porozumiewania się

na odległość, o ile dają one pewność co do osoby składającej oświadczenie.

Art. 2262. § 1. Ilekroć zachowanie strony w świetle okoliczności sprawy

wskazuje na nadużycie przez nią prawa procesowego, sąd poucza ją

o możliwości zastosowania wobec niej środków, o których mowa w § 2.

§ 2. W przypadku gdy sąd stwierdzi nadużycie przez stronę prawa

procesowego, może w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie:

1) stronę nadużywającą skazać na grzywnę;

2) niezależnie od wyniku sprawy, odpowiednio do spowodowanej tym

nadużyciem prawa procesowego zwłoki w jej rozpoznaniu, włożyć na

stronę nadużywającą obowiązek zwrotu kosztów w części większej, niż

wskazywałby wynik sprawy, a nawet zwrotu kosztów w całości;

3) na wniosek strony przeciwnej:

a) przyznać od strony nadużywającej koszty procesu podwyższone

odpowiednio do spowodowanego tym nadużyciem zwiększenia

nakładu pracy strony przeciwnej na prowadzenie sprawy, nie więcej

jednak niż dwukrotnie,

b) podwyższyć stopę odsetek zasądzonych od strony, której nadużycie

spowodowało zwłokę w rozpoznaniu sprawy, za czas odpowiadający

tej zwłoce, z tym że stopa może zostać podwyższona nie więcej niż

10.07.2020

©Telksinoe s. 27/87

dwukrotnie; przepisów o maksymalnej dopuszczalnej wysokości

odsetek ustawowych za opóźnienie nie stosuje się.”;

82) art. 228 otrzymuje brzmienie:

„Art. 228. § 1. Fakty powszechnie znane nie wymagają dowodu. Sąd bierze

je pod rozwagę nawet bez powołania się na nie przez strony.

§ 2. Nie wymagają dowodu również fakty, o których informacja jest

powszechnie dostępna oraz fakty znane sądowi z urzędu, jednakże sąd powinien

zwrócić na nie uwagę stron.”;

83) po art. 235 dodaje się art. 2351 i art. 2352 w brzmieniu:

„Art. 2351. We wniosku o przeprowadzenie dowodu strona jest obowiązana

oznaczyć dowód w sposób umożliwiający przeprowadzenie go

oraz wyszczególnić fakty, które mają zostać wykazane tym dowodem.

Art. 2352. § 1. Sąd może w szczególności pominąć dowód:

1) którego przeprowadzenie wyłącza przepis kodeksu;

2) mający wykazać fakt bezsporny, nieistotny dla rozstrzygnięcia sprawy lub

udowodniony zgodnie z twierdzeniem wnioskodawcy;

3) nieprzydatny do wykazania danego faktu;

4) niemożliwy do przeprowadzenia;

5) zmierzający jedynie do przedłużenia postępowania;

6) gdy wniosek strony nie odpowiada wymogom art. 2351, a strona mimo

wezwania nie usunęła tego braku.

§ 2. Pomijając dowód, sąd wydaje postanowienie, w którym wskazuje

podstawę prawną tego rozstrzygnięcia.”;

84) art. 236 otrzymuje brzmienie:

„Art. 236. § 1. W postanowieniu o dopuszczeniu dowodu sąd oznaczy

środek dowodowy i fakty, które mają nim zostać wykazane, a w miarę potrzeby

i możliwości – także termin i miejsce przeprowadzenia dowodu.

§ 2. Jeżeli o wydanie postanowienia w przedmiocie dopuszczenia dowodu

wnosiła strona, w postanowieniu wystarczy powołać się na treść jej wniosku.

§ 3. Zlecając przeprowadzenie dowodu sędziemu wyznaczonemu albo

sądowi wezwanemu, sąd oznaczy tego sędziego albo ten sąd. Jeżeli nie

oznaczono terminu lub miejsca przeprowadzenia dowodu, oznaczy je sędzia

wyznaczony albo sąd wezwany.”;

85) w art. 240 § 1 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 28/87

„§ 1. Sąd nie jest związany swym postanowieniem dowodowym i może je

stosownie do okoliczności uchylić lub zmienić.”;

86) po art. 242 dodaje się art. 2421 i art. 2422 w brzmieniu:

„Art. 2421. Strona, która wnosiła o wezwanie na rozprawę świadka,

biegłego lub innej osoby, powinna dołożyć starań, by osoba ta stawiła się

w wyznaczonym czasie i miejscu, w szczególności zawiadomić ją o obowiązku,

czasie i miejscu stawiennictwa.

Art. 2422. § 1. Ilekroć ustawa przewiduje odebranie przyrzeczenia od osoby

stawającej przed sądem, może je odebrać tylko sąd lub sędzia wyznaczony.

§ 2. Osobie, która w danej sprawie składała już przyrzeczenie, przypomina

się je przy czynności z jej udziałem, chyba że będzie potrzebne ponowne

odebranie przyrzeczenia.”;

87) po art. 2431 dodaje się art. 2432 w brzmieniu:

„Art. 2432. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy lub do nich

dołączone stanowią dowody bez wydawania odrębnego postanowienia.

Pomijając dowód z takiego dokumentu, sąd wydaje postanowienie.”;

88) uchyla się art. 258;

89) art. 263 otrzymuje brzmienie:

„Art. 263. Świadka, który nie może się stawić na wezwanie z powodu

choroby, niepełnosprawności lub innej niedającej się usunąć przeszkody,

przesłuchuje się w miejscu jego pobytu.”;

90) w art. 266 § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Jeżeli świadek ma składać zeznania, odbiera się od niego

przyrzeczenie, po pouczeniu go o znaczeniu tego aktu.”;

91) uchyla się art. 270;

92) po art. 271 dodaje się art. 2711 w brzmieniu:

„Art. 2711. Świadek składa zeznanie na piśmie, jeżeli sąd tak postanowi.

W takim przypadku świadek składa przyrzeczenie przez podpisanie tekstu

przyrzeczenia. Świadek jest obowiązany złożyć tekst zeznania w sądzie

w terminie wyznaczonym przez sąd. Przepisy art. 165 § 2, art. 274 § 1

i art. 276 stosuje się odpowiednio.”;

93) po art. 272 dodaje się art. 2721 w brzmieniu:

„Art. 2721. Jeżeli sąd poweźmie wątpliwość co do zdolności spostrzegania

lub komunikowania spostrzeżeń przez świadka, może zarządzić przesłuchanie go

10.07.2020

©Telksinoe s. 29/87

z udziałem biegłego lekarza lub psychologa, a świadek nie może się temu

sprzeciwić.”;

94) art. 275 otrzymuje brzmienie:

„Art. 275. Świadek w ciągu tygodnia od dnia doręczenia mu postanowienia

skazującego go na grzywnę lub na pierwszym posiedzeniu, na które zostanie

wezwany, może usprawiedliwić swe niestawiennictwo. W przypadku

usprawiedliwienia niestawiennictwa sąd zwolni świadka od grzywny

i przymusowego sprowadzenia.”;

95) po art. 278 dodaje się art. 2781 w brzmieniu:

„Art. 2781. Sąd może dopuścić dowód z opinii sporządzonej na zlecenie

organu władzy publicznej w innym postępowaniu przewidzianym przez

ustawę.”;

96) uchyla się art. 279;

97) w art. 281 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu:

„§ 2. O wyłączeniu biegłego rozstrzyga sąd prowadzący sprawę po

wysłuchaniu stron i biegłego. Od wysłuchania stron lub biegłego można

odstąpić, gdyby miało to doprowadzić do nadmiernej zwłoki w postępowaniu.”;

98) w art. 282 po § 1 dodaje się § 11 i 12 w brzmieniu:

„§ 11. Biegły, któremu zlecono sporządzenie opinii na piśmie, może złożyć

przyrzeczenie przez podpisanie tekstu przyrzeczenia, który załącza do opinii.

§ 12. Od biegłego wpisanego na listę biegłych sądowych nie odbiera się

przyrzeczenia. Biegły taki powołuje się na przyrzeczenie złożone przy

ustanowieniu go w tym charakterze.”;

99) uchyla się art. 283;

100) art. 284 otrzymuje brzmienie:

„Art. 284. Sąd może zarządzić przedstawienie biegłemu w niezbędnym

zakresie akt sprawy lub przedmiotu oględzin oraz zarządzić, by był obecny lub

brał udział w przeprowadzeniu dowodu.”;

101) art. 286 otrzymuje brzmienie:

„Art. 286. Sąd może zażądać ustnego lub pisemnego uzupełnienia opinii

lub jej wyjaśnienia, a także dodatkowej opinii od tych samych lub innych

biegłych.”;

102) art. 288 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 30/87

„Art. 288. § 1. Biegły ma prawo żądać wynagrodzenia za stawiennictwo

w sądzie i wykonaną pracę oraz zwrotu wydatków.

§ 2. Przewodniczący może przyznać biegłemu zaliczkę na poczet

wydatków.

§ 3. Jeżeli opinia jest niepełna lub niejasna, o przyznaniu wynagrodzenia

i zwrotu wydatków rozstrzyga się po jej uzupełnieniu lub wyjaśnieniu.”;

103) w art. 290 dodaje się § 3–5 w brzmieniu:

„§ 3. Sąd może zażądać ustnego lub pisemnego uzupełnienia opinii lub jej

wyjaśnienia, a także dodatkowej opinii od tego samego lub innego instytutu

naukowego lub naukowo-badawczego.

§ 4. Jeżeli opinia została sporządzona przez instytut naukowy lub naukowo-

-badawczy, ustne jej uzupełnienie lub wyjaśnienie albo dodatkową opinię składa

osoba wyznaczona do tego przez ten instytut. Sąd może jednak zarządzić

stawienie się na rozprawie i złożenie ustnego uzupełnienia lub wyjaśnienia opinii

albo dodatkowej opinii także przez osoby, które sporządziły opinię w imieniu

tego instytutu.

§ 5. Strona może żądać wyłączenia osoby wyznaczonej do sporządzenia

opinii przez instytut naukowy lub naukowo-badawczy. Przepis art. 281 stosuje

się odpowiednio.”;

104) art. 2901 otrzymuje brzmienie:

„Art. 2901. W sprawach rodzinnych i opiekuńczych sąd może zażądać

opinii opiniodawczego zespołu sądowych specjalistów. Do opinii zespołu stosuje

się odpowiednio przepisy o opinii instytutu naukowego lub naukowo-badaw-

czego.”;

105) art. 322 otrzymuje brzmienie:

„Art. 322. Jeżeli w sprawie o naprawienie szkody, o dochody, o zwrot

bezpodstawnego wzbogacenia lub o świadczenie z umowy o dożywocie sąd

uzna, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe, nader

utrudnione lub oczywiście niecelowe, może w wyroku zasądzić odpowiednią

sumę według swej oceny opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności

sprawy.”;

106) w art. 326:

a) § 1–3 otrzymują brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 31/87

„§ 1. Ogłoszenie wyroku powinno nastąpić na posiedzeniu, na którym

zamknięto rozprawę. Postanowieniem wydanym niezwłocznie po

zamknięciu rozprawy sąd może odroczyć ogłoszenie wyroku na oznaczony

termin przypadający nie później niż dwa tygodnie po dniu zamknięcia

rozprawy. Jeżeli sprawa jest szczególnie zawiła, materiał sprawy jest

szczególnie obszerny lub sąd jest znacznie obciążony czynnościami

w innych sprawach, termin ten wyjątkowo może wynosić miesiąc po dniu

zamknięcia rozprawy.

§ 2. Ogłoszenie wyroku następuje na posiedzeniu jawnym i może go

dokonać sam przewodniczący lub sędzia sprawozdawca. Nieobecność stron

nie wstrzymuje ogłoszenia wyroku.

§ 3. Ogłoszenia wyroku dokonuje się przez odczytanie sentencji. Po

ogłoszeniu wyroku przewodniczący lub sędzia sprawozdawca podaje ustnie

zasadnicze powody rozstrzygnięcia albo wygłasza uzasadnienie, może

jednak tego zaniechać, jeżeli sprawa była rozpoznawana przy drzwiach

zamkniętych.”,

b) dodaje się § 4 w brzmieniu:

„§ 4. Jeżeli na ogłoszenie wyroku nikt się nie stawił, włączając

publiczność, przewodniczący lub sędzia sprawozdawca może zarządzić

odstąpienie od odczytania sentencji i podania zasadniczych powodów

rozstrzygnięcia. W takim przypadku wyrok uważa się za ogłoszony z chwilą

zakończenia posiedzenia. Sentencję należy jednak odczytać, jeżeli będzie

wygłaszane uzasadnienie wyroku.”;

107) art. 327 otrzymuje brzmienie:

„Art. 327. § 1. Stronę niezastępowaną przez adwokata, radcę prawnego,

rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej,

obecną przy ogłoszeniu wyroku, przewodniczący pouczy o sposobie i terminie

zgłoszenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem oraz warunkach,

sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia.

§ 2. Sąd z urzędu doręcza wyrok stronie niezastępowanej przez adwokata,

radcę prawnego lub rzecznika patentowego, która na skutek pozbawienia

wolności była nieobecna przy ogłoszeniu wyroku.

§ 3. Sąd z urzędu doręcza stronom wyrok wydany na posiedzeniu

niejawnym.

10.07.2020

©Telksinoe s. 32/87

§ 4. Stronie niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika

patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej wraz

z wyrokiem, który podlega doręczeniu z urzędu, doręcza się pouczenie o

sposobie i terminie zgłoszenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem

oraz warunkach, sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia.

§ 5. Jeżeli zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych jest

obowiązkowe, należy także pouczyć stronę o treści przepisów o obowiązkowym

zastępstwie oraz skutkach niezastosowania się do tych przepisów.”;

108) po art. 327 dodaje się art. 3271 w brzmieniu:

„Art. 3271. § 1. Uzasadnienie wyroku powinno zawierać:

1) wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, obejmującej ustalenie

faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł,

i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy

dowodowej;

2) wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.

§ 2. Uzasadnienie wyroku sporządza się w sposób zwięzły.”;

109) art. 328 i art. 329 otrzymują brzmienie:

„Art. 328. § 1. Pisemne uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek

strony o doręczenie wyroku z uzasadnieniem zgłoszony w terminie tygodnia od

dnia ogłoszenia wyroku.

§ 2. W przypadkach gdy wyrok doręcza się z urzędu, termin, o którym

mowa w § 1, liczy się od dnia doręczenia wyroku.

§ 3. We wniosku należy wskazać, czy pisemne uzasadnienie ma dotyczyć

całości wyroku czy jego części, w szczególności poszczególnych objętych nim

rozstrzygnięć.

§ 4. Sąd odrzuca wniosek niedopuszczalny, spóźniony, nieopłacony lub

dotknięty brakami, których nie usunięto mimo wezwania.

Art. 329. § 1. Pisemne uzasadnienie wyroku sporządza się w zakresie

wynikającym z wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem.

§ 2. Pisemne uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie dwóch tygodni

od dnia wpływu do właściwego sądu wniosku o doręczenie wyroku

z uzasadnieniem, a jeżeli wniosek był dotknięty brakami – od dnia usunięcia tych

braków.

10.07.2020

©Telksinoe s. 33/87

§ 3. W przypadkach gdy pisemne uzasadnienie wyroku sporządza się

z urzędu, termin, o którym mowa w § 2, biegnie od dnia ogłoszenia wyroku.

§ 4. W przypadku niemożności sporządzenia pisemnego uzasadnienia

wyroku w terminie prezes sądu może przedłużyć ten termin na czas oznaczony.”;

110) w art. 330 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. W sprawach rozstrzyganych w składzie trzech sędziów uzasadnienie

wyroku podpisują sędziowie, którzy brali udział w jego wydaniu. Jeżeli

którykolwiek z sędziów nie może podpisać uzasadnienia, przewodniczący lub

najstarszy służbą sędzia zaznacza na uzasadnieniu przyczynę braku podpisu.”;

111) art. 331 otrzymuje brzmienie:

„Art. 331. § 1. Wyrok z pisemnym uzasadnieniem doręcza się tylko tej

stronie, która zgłosiła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem.

§ 2. Sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku z urzędu nie zwalnia

strony od obowiązku zgłoszenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem.

§ 3. Stronie niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika

patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej wraz

z pisemnym uzasadnieniem wyroku doręcza się pouczenie o sposobie i terminie

wniesienia środka zaskarżenia. Przepis art. 327 § 5 stosuje się.

§ 4. Jeżeli sporządzenie uzasadnienia okaże się niemożliwe, prezes sądu

zawiadamia o tym stronę. W takim przypadku termin do wniesienia środka

zaskarżenia biegnie od dnia doręczenia tego zawiadomienia, o czym należy

pouczyć stronę. Stronie niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego,

rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej

wraz z tym pouczeniem doręcza się pouczenie przewidziane w § 3. Przepis

art. 327 § 5 stosuje się.”;

112) po art. 331 dodaje się art. 3311 w brzmieniu:

„Art. 3311. § 1. Jeżeli przebieg posiedzenia jest utrwalany w sposób

przewidziany w art. 157 § 1, uzasadnienie może być wygłoszone po ogłoszeniu

wyroku i utrwalone za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz

i dźwięk, o czym przewodniczący uprzedza przed wygłoszeniem uzasadnienia.

§ 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, nie podaje się odrębnie

zasadniczych powodów rozstrzygnięcia, a zamiast pisemnego uzasadnienia

wyroku sporządza się transkrypcję wygłoszonego uzasadnienia.

10.07.2020

©Telksinoe s. 34/87

§ 3. Do transkrypcji wygłoszonego uzasadnienia odpowiednio stosuje się

przepisy o pisemnym uzasadnieniu wyroku.”;

113) w art. 332 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. W przypadku cofnięcia pozwu przed uprawomocnieniem się wyroku

albo przedstawieniem akt z apelacją sądowi drugiej instancji, z jednoczesnym

zrzeczeniem się dochodzonego roszczenia, a za zgodą pozwanego również bez

tego zrzeczenia, sąd pierwszej instancji postanowieniem uchyli swój wyrok

i umorzy postępowanie, jeżeli uzna takie cofnięcie za dopuszczalne.”;

114) art. 339 i art. 340 otrzymują brzmienie:

„Art. 339. § 1. Sąd może wydać wyrok zaoczny na posiedzeniu niejawnym,

gdy pozwany w wyznaczonym terminie nie złożył odpowiedzi na pozew.

§ 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, przyjmuje się za prawdziwe

twierdzenia powoda o faktach zawarte w pozwie lub pismach procesowych

doręczonych pozwanemu przed posiedzeniem, chyba że budzą one uzasadnione

wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa.

Art. 340. § 1. Sąd wyda wyrok zaoczny, jeżeli mimo niezłożenia

odpowiedzi na pozew skierowano sprawę do rozpoznania na rozprawie,

a pozwany nie stawił się na tę rozprawę, albo mimo stawienia się nie bierze

w niej udziału. Przepis art. 339 § 2 stosuje się.

§ 2. Wyrok wydany w nieobecności pozwanego nie będzie zaoczny, jeżeli

pozwany żądał przeprowadzenia rozprawy w swej nieobecności lub składał już

w sprawie wyjaśnienia ustnie lub na piśmie.”;

115) art. 342 i art. 343 otrzymują brzmienie:

„Art. 342. Wyrok zaoczny sąd uzasadnia, gdy powództwo zostało oddalone

w całości lub części, a powód zażądał uzasadnienia w terminie tygodnia od dnia

doręczenia mu wyroku.

Art. 343. § 1. Wyrok zaoczny doręcza się stronom z urzędu. Stronie

niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub

Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej doręcza się go z pouczeniem

o przysługujących jej środkach zaskarżenia, a pozwanemu – także z pouczeniem

o obowiązku przedstawienia w sprzeciwie wszystkich twierdzeń i dowodów oraz

skutku niedopełnienia tego obowiązku w postaci możliwości pominięcia

spóźnionych twierdzeń i dowodów.

10.07.2020

©Telksinoe s. 35/87

§ 2. Jeżeli wyrok, zgodnie z art. 342, nie podlegał uzasadnieniu, termin do

wniesienia przez powoda apelacji biegnie od dnia jego doręczenia.”;

116) w art. 344 § 2 i 3 otrzymują brzmienie:

„§ 2. W piśmie zawierającym sprzeciw pozwany powinien przytoczyć

zarzuty, które pod rygorem ich utraty należy zgłosić przed wdaniem się w spór

co do istoty sprawy, oraz twierdzenia i dowody. Przepis art. 20512 § 1 zdanie

drugie stosuje się odpowiednio.

§ 3. Sąd odrzuca sprzeciw niedopuszczalny, spóźniony, nieopłacony lub

dotknięty brakami, których nie usunięto pomimo wezwania.”;

117) art. 345 otrzymuje brzmienie:

„Art. 345. W przypadku wniesienia sprzeciwu przewodniczący zarządza

doręczenie go powodowi i nadaje sprawie bieg, w razie potrzeby podejmując

czynności przewidziane w przepisach o organizacji postępowania.”;

118) w art. 346 uchyla się § 2;

119) w art. 350 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. O sprostowaniu umieszcza się wzmiankę na oryginale wyroku, a na

żądanie stron także na udzielonych im wypisach. Dalsze odpisy i wypisy

powinny być zredagowane w brzmieniu uwzględniającym postanowienie o

sprostowaniu.”;

120) po art. 350 dodaje się art. 3501 w brzmieniu:

„Art. 3501. § 1. Niedopuszczalny jest wniosek o sprostowanie wyroku

złożony jedynie dla zwłoki w postępowaniu.

§ 2. Za wniosek złożony jedynie dla zwłoki w postępowaniu uważa się

drugi i dalszy wniosek złożony przez tę samą stronę co do tego samego wyroku,

chyba że okoliczności sprawy wykluczają tę ocenę.

§ 3. Wniosek, o którym mowa w § 1, pozostawia się w aktach sprawy bez

żadnych dalszych czynności. To samo dotyczy pism związanych z jego

złożeniem. O pozostawieniu wniosku i pism związanych z jego złożeniem

zawiadamia się stronę wnoszącą tylko raz – przy złożeniu pierwszego pisma.

§ 4. Przepisy § 1–3 stosuje się odpowiednio do wniosku o uzupełnienie

i o wykładnię wyroku.”;

121) w art. 351 uchyla się § 2;

122) art. 352 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 36/87

„Art. 352. Sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem

wątpliwości co do jego treści.”;

123) art. 355 otrzymuje brzmienie:

„Art. 355. Sąd umorzy postępowanie, jeżeli powód ze skutkiem prawnym

cofnął pozew, strony zawarły ugodę lub została zatwierdzona ugoda zawarta

przed mediatorem albo z innych przyczyn wydanie wyroku stało się zbędne lub

niedopuszczalne.”;

124) w art. 357:

a) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym sąd doręcza

z urzędu stronom, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Doręczając

postanowienie stronie niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego,

rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej

Polskiej, należy ją pouczyć o dopuszczalności, warunkach, terminie

i sposobie złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia tego postanowienia

i wniesienia środka zaskarżenia albo o tym, że postanowienie nie podlega

uzasadnieniu lub zaskarżeniu.”,

b) po § 2 dodaje się § 21 w brzmieniu:

„§ 21. Postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym sąd

uzasadnia tylko wtedy, gdy podlega ono zaskarżeniu, i tylko na żądanie

strony zgłoszone w terminie tygodnia od dnia doręczenia postanowienia.

Postanowienie z uzasadnieniem doręcza się tylko tej stronie, która zażądała

sporządzenia uzasadnienia i doręczenia postanowienia z uzasadnieniem.”,

c) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Uzasadnienie postanowienia sporządza się w terminie tygodnia

od dnia wpływu do właściwego sądu wniosku o doręczenie postanowienia

z uzasadnieniem, a jeżeli wniosek był dotknięty brakami – od dnia usunięcia

tych braków.”,

d) dodaje się § 5 i 6 w brzmieniu:

„§ 5. Wydając postanowienie, nawet niepodlegające zaskarżeniu, sąd

może przy nim zwięźle wskazać zasadnicze powody rozstrzygnięcia, jeżeli

mając na względzie okoliczności sprawy uzna, że pozwoli to na

usprawnienie postępowania.

10.07.2020

©Telksinoe s. 37/87

§ 6. Wydając postanowienie podlegające zaskarżeniu sąd może,

według swej oceny opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy,

postanowić o odstąpieniu od jego uzasadnienia, jeżeli w całości uwzględnia

zawarty w piśmie procesowym wniosek strony i podziela argumenty strony

przytoczone na jego poparcie. W postanowieniu należy powołać to pismo.

Jeżeli pismo to zostanie doręczone później niż postanowienie, termin do

złożenia zażalenia biegnie od dnia doręczenia tego pisma.”;

125) w art. 364 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Prawomocność orzeczenia stwierdza na wniosek strony sąd pierwszej

instancji, a dopóki akta sprawy znajdują się w sądzie drugiej instancji – ten sąd.”;

126) w art. 367:

a) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Sąd rozpoznaje sprawę w składzie trzech sędziów. Na

posiedzeniu niejawnym sąd orzeka w składzie jednego sędziego,

z wyjątkiem wydania wyroku.”,

b) po § 3 dodaje się § 31 w brzmieniu:

„§ 31. Sąd może zlecić przeprowadzenie dowodu sędziemu

wyznaczonemu, także gdy przyczyni się to do przyspieszenia

postępowania.”,

c) uchyla się § 4;

127) w art. 368:

a) w § 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4) powołanie, w razie potrzeby, nowych faktów lub dowodów;”,

b) po § 1 dodaje się § 11–13 w brzmieniu:

„§ 11. W zarzutach co do podstawy faktycznej rozstrzygnięcia należy

wskazać fakty ustalone przez sąd pierwszej instancji niezgodnie

z rzeczywistym stanem rzeczy lub istotne dla rozstrzygnięcia fakty

nieustalone przez sąd pierwszej instancji.

§ 12. Powołując nowe fakty lub dowody, należy uprawdopodobnić, że

ich powołanie w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie było

możliwe albo potrzeba ich powołania wynikła później.

§ 13. Powołując fakt wykazany dowodem utrwalonym za pomocą

urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk, należy oznaczyć

część zapisu dotyczącą tego faktu.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 38/87

128) w art. 369:

a) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. W przypadku przedłużenia terminu do sporządzenia pisemnego

uzasadnienia wyroku termin, o którym mowa w § 1, wynosi trzy tygodnie.

O terminie tym sąd zawiadamia stronę doręczając jej wyrok

z uzasadnieniem. Jeżeli w zawiadomieniu termin ten wskazano błędnie,

a strona się do niego zastosowała, apelację uważa się za wniesioną

w terminie.”,

b) uchyla się § 2,

c) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Termin, o którym mowa w § 1, uważa się za zachowany także

wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła apelację do sądu drugiej

instancji. W takim przypadku sąd ten zawiadamia sąd pierwszej instancji

o wniesieniu apelacji i żąda przedstawienia akt sprawy.”;

129) uchyla się art. 370;

130) art. 371 otrzymuje brzmienie:

„Art. 371. Sąd pierwszej instancji przedstawia niezwłocznie akta sprawy

sądowi drugiej instancji.”;

131) uchyla się art. 372;

132) art. 373 otrzymuje brzmienie:

„Art. 373. § 1. Sąd drugiej instancji odrzuca apelację spóźnioną,

nieopłaconą lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również apelację, której

braków strona nie usunęła w wyznaczonym terminie.

§ 2. Czynności związane z nadaniem biegu apelacji może wykonywać

referendarz sądowy.”;

133) po art. 373 dodaje się art. 3731 w brzmieniu:

„Art. 3731. Przewodniczący zarządza doręczenie odpisów apelacji

pozostałym stronom, pouczając je o treści art. 374. Pozostałe strony mogą wnieść

odpowiedź na apelację w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia odpisu

apelacji.”;

134) art. 374 i art. 375 otrzymują brzmienie:

„Art. 374. Sąd drugiej instancji może rozpoznać sprawę na posiedzeniu

niejawnym, jeżeli przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Rozpoznanie

sprawy na posiedzeniu niejawnym jest niedopuszczalne, jeżeli strona w apelacji

10.07.2020

©Telksinoe s. 39/87

lub odpowiedzi na apelację złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy, chyba

że cofnięto pozew lub apelację albo zachodzi nieważność postępowania.

Art. 375. Poza przypadkami określonymi w art. 3911, art. 373

i art. 374 przewodniczący wyznacza rozprawę.”;

135) w art. 386 § 5 i 6 otrzymują brzmienie:

㤠5. W przypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego

rozpoznania sąd rozpoznaje ją w tym samym składzie, chyba że nie jest to

możliwe lub powodowałoby nadmierną zwłokę w postępowaniu.

§ 6. Ocena prawna wyrażona w uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji

wiąże zarówno sąd, któremu sprawa została przekazana, jak i sąd drugiej

instancji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Nie dotyczy to jednak

przypadku, gdy nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego, albo po

wydaniu wyroku sądu drugiej instancji Sąd Najwyższy w uchwale

rozstrzygającej zagadnienie prawne wyraził odmienną ocenę prawną.”;

136) w art. 387 § 2–4 otrzymują brzmienie:

„§ 2. Pisemne uzasadnienie albo transkrypcję wygłoszonego uzasadnienia

sporządza się w terminie dwóch tygodni od dnia ogłoszenia orzeczenia. Jeżeli

ogłoszenia nie było, termin ten liczy się od dnia wydania orzeczenia. Jeżeli

apelację oddalono lub zmieniono zaskarżony wyrok, pisemne uzasadnienie albo

transkrypcję wygłoszonego uzasadnienia sporządza się w terminie dwóch

tygodni od dnia zgłoszenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem.

§ 21. W uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji:

1) wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia może ograniczyć się do

stwierdzenia, że sąd drugiej instancji przyjął za własne ustalenia sądu

pierwszej instancji, chyba że sąd drugiej instancji zmienił lub uzupełnił te

ustalenia; jeżeli sąd drugiej instancji przeprowadził postępowanie

dowodowe lub odmiennie ocenił dowody przeprowadzone przed sądem

pierwszej instancji, uzasadnienie powinno także zawierać ustalenie faktów,

które sąd drugiej instancji uznał za udowodnione, dowodów, na których się

oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności

i mocy dowodowej;

2) wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa

powinno objąć ocenę poszczególnych zarzutów apelacyjnych, a poza tym

10.07.2020

©Telksinoe s. 40/87

może ograniczyć się do stwierdzenia, że sąd drugiej instancji przyjął za

własne oceny sądu pierwszej instancji.

§ 3. Orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się tej stronie, która w terminie

tygodnia od dnia ogłoszenia orzeczenia zgłosiła wniosek o doręczenie orzeczenia

z uzasadnieniem. Przepis art. 327 § 2 stosuje się odpowiednio. Jeżeli ogłoszenia

nie było, orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się stronom z urzędu w terminie

tygodnia od dnia sporządzenia uzasadnienia.

§ 4. Jeżeli nie sporządzono pisemnego uzasadnienia wyroku ani

transkrypcji wygłoszonego uzasadnienia, a w sprawie została wniesiona skarga

kasacyjna lub skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia, sporządza się je w terminie dwóch tygodni od dnia wniesienia skargi,

a jeżeli skarga była dotknięta brakami – od dnia usunięcia tych braków.

Uzasadnienie można ograniczyć do zakresu, którego dotyczy skarga.”;

137) w art. 388:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Jeżeli na skutek wykonania orzeczenia stronie może być

wyrządzona niepowetowana szkoda, sąd drugiej instancji na wniosek strony

może wstrzymać wykonanie swego orzeczenia do czasu ukończenia

postępowania kasacyjnego. Jeżeli apelację oddalono, sąd drugiej instancji

może wstrzymać wykonanie także orzeczenia sądu pierwszej instancji.”,

b) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. W przypadku, o którym mowa w § 1, sąd drugiej instancji na

wniosek strony może także uzależnić wykonanie orzeczenia od złożenia

przez powoda stosownego zabezpieczenia.”;

138) po art. 391 dodaje się art. 3911 w brzmieniu:

„Art. 3911. § 1. W przypadku wniesienia apelacji od wyroku wydanego na

podstawie art. 1911 można pominąć czynności, które ustawa nakazuje podjąć na

skutek wniesienia apelacji, w szczególności nie wzywać powoda do usunięcia jej

braków ani uiszczenia opłaty. Sąd drugiej instancji może rozpoznać apelację na

posiedzeniu niejawnym, nie doręczając apelacji osobie wskazanej jako pozwany

ani nie rozpoznając wniosków złożonych wraz z tą apelacją.

§ 2. W przypadku wątpliwości apelację uważa się za wniesioną co do

całości wyroku z wnioskiem o jego uchylenie i przekazanie sprawy do

ponownego rozpoznania.

10.07.2020

©Telksinoe s. 41/87

§ 3. W przypadku stwierdzenia, że powództwo nie jest oczywiście

bezzasadne, sąd drugiej instancji uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę

sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W pozostałych

przypadkach sąd drugiej instancji oddala apelację.

§ 4. Uzasadnienie wyroku oddalającego apelację sąd drugiej instancji może

ograniczyć do odwołania się do ustaleń i wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku

zawartych w uzasadnieniu wyroku sądu pierwszej instancji.

§ 5. Wyrok z pisemnym uzasadnieniem, o ile je sporządzono,

i wymaganymi przez ustawę pouczeniami z urzędu doręcza się tylko powodowi.

§ 6. Przepisu art. 3941 § 11 nie stosuje się.

§ 7. W przypadku uchylenia wyroku wydanego na podstawie art. 1911

w toku ponownego rozpoznania:

1) ilekroć ustawa przewiduje zwrot pozwu, sąd umarza postępowanie;

2) wraz z odpisem pozwu doręcza się pozwanemu odpisy apelacji oraz

wyroków sądów obu instancji z uzasadnieniami.”;

139) w art. 394 § 1 i 2 otrzymują brzmienie:

„§ 1. Zażalenie do sądu drugiej instancji przysługuje na postanowienia sądu

pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie, a ponadto na

postanowienia sądu pierwszej instancji i zarządzenia przewodniczącego, których

przedmiotem jest:

1) zwrot pisma wniesionego jako pozew, z którego nie wynika żądanie

rozpoznania sprawy;

2) zwrot pozwu;

3) odmowa odrzucenia pozwu;

4) przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu lub niższemu albo podjęcie

postępowania w innym trybie;

5) zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego

postępowania;

6) zwrot kosztów, określenie zasad ponoszenia przez strony kosztów procesu,

zwrot opłaty lub obciążenie kosztami sądowymi – jeżeli strona nie składa

środka zaskarżenia co do istoty sprawy.

§ 2. Termin do wniesienia zażalenia wynosi tydzień od dnia doręczenia

postanowienia z uzasadnieniem. Jeżeli przy wydaniu postanowienia sąd odstąpił

10.07.2020

©Telksinoe s. 42/87

od jego uzasadnienia, termin liczy się od dnia ogłoszenia postanowienia, a jeżeli

podlegało ono doręczeniu – od dnia jego doręczenia.”;

140) w art. 3941:

a) uchyla się § 2,

b) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Do postępowania przed Sądem Najwyższym toczącego się na

skutek zażalenia stosuje się odpowiednio art. 394 § 2 i 3, art. 395,

art. 397 § 1, art. 3986 § 3, art. 39814, art. 39815 § 1 zdanie pierwsze,

art. 39816, art. 39817 i art. 39821.”;

141) po art. 3941 dodaje się art. 3941a i art. 3941b w brzmieniu:

„Art. 3941a. § 1. Zażalenie do innego składu sądu pierwszej instancji

przysługuje na postanowienia tego sądu, których przedmiotem jest:

1) odmowa zwolnienia od kosztów sądowych lub cofnięcie takiego zwolnienia

oraz odmowa ustanowienia adwokata lub radcy prawnego lub ich

odwołanie;

2) oddalenie opozycji przeciwko wstąpieniu interwenienta ubocznego oraz

niedopuszczenie interwenienta do udziału w sprawie wskutek

uwzględnienia opozycji;

3) rygor natychmiastowej wykonalności;

4) wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia do czasu

rozstrzygnięcia skargi o wznowienie postępowania;

5) stwierdzenie prawomocności orzeczenia;

6) skazanie świadka, biegłego, strony, jej pełnomocnika oraz osoby trzeciej na

grzywnę, zarządzenie przymusowego sprowadzenia i aresztowania świadka

oraz odmowa zwolnienia świadka i biegłego od grzywny i świadka od

przymusowego sprowadzenia;

7) odmowa uzasadnienia orzeczenia oraz jego doręczenia;

8) sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa;

9) zwrot zaliczki, zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej

z urzędu oraz wynagrodzenie biegłego, mediatora i należności świadka,

a także koszty przyznane w nakazie zapłaty, jeżeli nie wniesiono środka

zaskarżenia od nakazu;

10) oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego;

11) zatwierdzenie ugody zawartej przed mediatorem;

10.07.2020

©Telksinoe s. 43/87

12) odrzucenie zażalenia;

13) odrzucenie skargi na orzeczenie referendarza sądowego.

§ 2. W postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia, o którym mowa

w § 1, przepisy art. 394 § 2 i 3 oraz art. 395–397 stosuje się odpowiednio.

§ 3. Jeżeli w sądzie pierwszej instancji nie można utworzyć składu do

rozpoznania zażalenia, zażalenie rozpoznaje sąd drugiej instancji.

Art. 3941b. Jeżeli zaskarżono postanowienie, o którym mowa w art. 394 § 1

i zarazem w art. 3941a § 1, zażalenie rozpoznaje sąd drugiej instancji.”;

142) w art. 3942:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Zażalenie do innego składu sądu drugiej instancji przysługuje na

postanowienie tego sądu o odrzuceniu apelacji.”,

b) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. Zażalenie do innego składu sądu drugiej instancji przysługuje

także na postanowienia tego sądu, których przedmiotem jest:

1) odmowa ustanowienia adwokata lub radcy prawnego lub ich

odwołanie,

2) oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego,

3) zwrot kosztów procesu, o ile nie wniesiono skargi kasacyjnej,

4) zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu,

5) skazanie świadka, biegłego, strony, jej pełnomocnika oraz osoby

trzeciej na grzywnę,

6) zarządzenie przymusowego sprowadzenia i aresztowania świadka,

7) odmowa zwolnienia świadka i biegłego od grzywny i świadka od

przymusowego sprowadzenia

– z wyjątkiem postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na

postanowienie sądu pierwszej instancji.”,

c) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. W postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia, o którym

mowa w § 1 i 11, przepisy art. 394 § 2 i 3 oraz art. 395–397 stosuje się

odpowiednio.”;

143) po art. 3942 dodaje się art. 3943 w brzmieniu:

„Art. 3943. § 1. Niedopuszczalne jest zażalenie wniesione jedynie dla

zwłoki w postępowaniu.

10.07.2020

©Telksinoe s. 44/87

§ 2. Za zażalenie wniesione jedynie dla zwłoki w postępowaniu uważa się:

1) drugie i dalsze zażalenie wniesione przez tę samą stronę na to samo

postanowienie,

2) zażalenie na postanowienie wydane w wyniku czynności wywołanych

wniesieniem przez tę samą stronę wcześniejszego zażalenia

– chyba że okoliczności sprawy wykluczają tę ocenę.

§ 3. Zażalenie, o którym mowa w § 1, pozostawia się w aktach sprawy bez

żadnych dalszych czynności, w szczególności nie przedstawia się go do

rozpoznania sądowi właściwemu. To samo dotyczy pism związanych z jego

wniesieniem.

§ 4. O pozostawieniu zażalenia i pism związanych z jego wniesieniem

zawiadamia się stronę wnoszącą tylko raz – przy wniesieniu zażalenia.

§ 5. Przepis art. 380 stosuje się odpowiednio.”;

144) w art. 395 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. W przypadku wniesienia zażalenia sąd pierwszej instancji

niezwłocznie przedstawia je wraz z aktami sądowi właściwemu do jego

rozpoznania. Strona przeciwna może wnieść odpowiedź na zażalenie w terminie

tygodnia od dnia doręczenia zażalenia, a w przypadkach gdy ustawa przewiduje

doręczenie zaskarżonego postanowienia tylko jednej ze stron oraz

w przypadkach wskazanych w art. 3941a § 1 pkt 6 – od dnia wniesienia

zażalenia.”;

145) art. 396 i art. 397 otrzymują brzmienie:

„Art. 396. Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia

do czasu rozstrzygnięcia zażalenia.

Art. 397. § 1. Sąd rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnym

w składzie trzech sędziów.

§ 2. W postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia sąd uzasadnia

z urzędu postanowienie kończące to postępowanie. W sprawach, w których

zażalenie oddalono lub zmieniono zaskarżone postanowienie, pisemne

uzasadnienie sporządza się tylko wówczas, gdy strona zgłosiła wniosek

o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem.

§ 3. Do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się

odpowiednio przepisy o postępowaniu apelacyjnym.”;

146) w art. 3982 dodaje się § 4 i 5 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 45/87

„§ 4. Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach, w których

powództwo oddalono na podstawie art. 1911. Skargę kasacyjną wniesioną

w takich sprawach pozostawia się w aktach sprawy bez żadnych dalszych

czynności. To samo dotyczy pism związanych z jej wniesieniem.

O pozostawieniu skargi kasacyjnej i pism związanych z jej wniesieniem

zawiadamia się powoda tylko raz – przy wniesieniu pierwszego pisma.

§ 5. Przepisu § 4 nie stosuje się:

1) gdy w wyniku uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku wydanego na

podstawie art. 1911 i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do

ponownego rozpoznania została ona rozpoznana na zasadach ogólnych;

2) do skargi kasacyjnej wniesionej przez podmiot, o którym mowa

w art. 3981 § 1, inny niż powód.”;

147) w art. 3986 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Sąd drugiej instancji odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie

terminu, skargę niespełniającą wymagań określonych w art. 3984 § 1,

nieopłaconą oraz skargę, której braków nie usunięto w terminie lub z innych

przyczyn niedopuszczalną.”;

148) art. 39822 i art. 39823 otrzymują brzmienie:

„Art. 39822. § 1. Na orzeczenie referendarza sądowego służy skarga

w przypadkach, w których na postanowienie sądu służyłoby zażalenie.

§ 2. Skargę wnosi się do sądu, w którym referendarz sądowy wydał

zaskarżone orzeczenie, w terminie tygodnia od dnia jego doręczenia, a jeżeli

zażądano uzasadnienia tego orzeczenia – od dnia jego doręczenia

z uzasadnieniem.

§ 3. W przypadku wniesienia skargi orzeczenie referendarza sądowego

traci moc.

§ 4. Jeżeli skarga jest oczywiście uzasadniona, referendarz sądowy, który

wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie tygodnia od dnia wniesienia skargi

może postanowieniem stwierdzić zasadność skargi i w miarę potrzeby wydać

ponowne orzeczenie. Na ponowne orzeczenie służy skarga na zasadach

ogólnych, jednak w przypadku jego zaskarżenia przepisu paragrafu niniejszego

nie stosuje się.

§ 5. Po utracie mocy orzeczenia referendarza sądowego sąd rozpoznaje

sprawę jako sąd pierwszej instancji. Jeżeli zaskarżenie postanowienia do sądu

10.07.2020

©Telksinoe s. 46/87

wyższego rzędu nie jest możliwe ze względu na brak takiego sądu, środek

zaskarżenia rozpoznaje ten sam sąd w innym składzie.

§ 6. Jeżeli referendarz sądowy uzna, że skarga podlega odrzuceniu,

przedstawia sprawę sądowi. W przypadku uznania, że brak jest podstaw do

odrzucenia skargi, sąd może od razu rozpoznać sprawę, o ile stan sprawy na to

pozwala.

§ 7. Przepisy § 1–6 stosuje się odpowiednio do postępowania ze skargi na

zarządzenie referendarza sądowego.

Art. 39823. § 1. Wniesienie skargi na postanowienie referendarza sądowego

w przedmiocie kosztów sądowych lub kosztów procesu oraz na postanowienie

o odmowie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego wstrzymuje

wykonalność tego postanowienia.

§ 2. Jeżeli wniesiono skargę na postanowienie referendarza sądowego

wydane na podstawie art. 395 § 2, ponowne wydanie postanowienia na tej

podstawie przez referendarza sądowego nie jest dopuszczalne.

§ 3. Sąd rozpoznaje skargę w składzie jednego sędziego jako sąd drugiej

instancji. Po rozpoznaniu skargi sąd utrzymuje w mocy lub zmienia zaskarżone

postanowienie, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.”;

149) po art. 39823 dodaje się art. 39824 w brzmieniu:

„Art. 39824. W zakresie nieuregulowanym do postępowania ze skargi na

orzeczenie referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy

o zażaleniu.”;

150) w art. 403 w § 2 wyrazy „okoliczności faktycznych” zastępuje się wyrazem

„faktów”;

151) w art. 410 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu,

niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie.”;

152) art. 414 otrzymuje brzmienie:

„Art. 414. Wniesienie skargi o wznowienie nie tamuje wykonania

zaskarżonego wyroku. W przypadku uprawdopodobnienia, że skarżącemu grozi

niepowetowana szkoda, sąd może na wniosek strony wstrzymać wykonanie

wyroku, chyba że strona przeciwna złoży odpowiednie zabezpieczenie.”;

153) w art. 4246 § 3 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 47/87

„§ 3. Sąd odrzuca skargę wniesioną z naruszeniem art. 871 § 1, spóźnioną,

nieopłaconą lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę, której

braków strona nie usunęła w wyznaczonym terminie.”;

154) w 4248 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Sąd Najwyższy odrzuca skargę, jeżeli ulegała ona odrzuceniu przez

sąd niższej instancji, skargę niespełniającą wymagań określonych

w art. 4245 § 1, jak również skargę z innych przyczyn niedopuszczalną.”;

155) w art. 450 § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. W przypadku śmierci pozwanego małżonka, a jeżeli pozwanymi byli

oboje małżonkowie – w przypadku śmierci jednego z nich, sąd orzekający

ustanowi kuratora, który wstępuje w miejsce zmarłego małżonka, po czym

podejmie zawieszone postępowanie.”;

156) w części pierwszej w księdze pierwszej w tytule VII po dziale II dodaje się dział

IIa w brzmieniu:

„DZIAŁ IIA

Postępowanie w sprawach gospodarczych

Art. 4581. § 1. Przepisy niniejszego działu stosuje się w sprawach

gospodarczych podlegających rozpoznaniu w procesie.

§ 2. W sprawach gospodarczych rozpoznawanych według przepisów

niniejszego działu przepisy o innych postępowaniach odrębnych stosuje się

w zakresie, w którym nie są sprzeczne z przepisami niniejszego działu. Nie

dotyczy to spraw gospodarczych rozpoznawanych w europejskim postępowaniu

nakazowym, europejskim postępowaniu w sprawie drobnych roszczeń oraz

elektronicznym postępowaniu upominawczym.

Art. 4582. § 1. Sprawami gospodarczymi są sprawy:

1) ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej

przez nich działalności gospodarczej;

2) określone w pkt 1, choćby którakolwiek ze stron zaprzestała prowadzenia

działalności gospodarczej;

3) ze stosunku spółki oraz dotyczące roszczeń, o których mowa w art. 291–

300 i art. 479–490 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek

handlowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 505);

4) przeciwko przedsiębiorcom o zaniechanie naruszania środowiska

i przywrócenie do stanu poprzedniego lub o naprawienie szkody z tym

10.07.2020

©Telksinoe s. 48/87

związanej oraz o zakazanie albo ograniczenie działalności zagrażającej

środowisku;

5) z umów o roboty budowlane oraz ze związanych z procesem budowlanym

umów służących wykonaniu robót budowlanych;

6) z umów leasingu;

7) przeciwko osobom odpowiadającym za dług przedsiębiorcy, także

posiłkowo lub solidarnie, z mocy prawa lub czynności prawnej;

8) między organami przedsiębiorstwa państwowego;

9) między przedsiębiorstwem państwowym lub jego organami a jego organem

założycielskim lub organem sprawującym nadzór;

10) z zakresu prawa upadłościowego i restrukturyzacyjnego;

11) o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu, którym jest

orzeczenie sądu gospodarczego prawomocne lub podlegające

natychmiastowemu wykonaniu albo ugoda zawarta przed tym sądem;

12) o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego opartego na

prawomocnym lub podlegającym natychmiastowemu wykonaniu

orzeczeniu sądu gospodarczego albo ugodzie zawartej przed tym sądem.

§ 2. Nie są sprawami gospodarczymi sprawy o:

1) podział majątku wspólnego wspólników spółki cywilnej po jej ustaniu;

2) wierzytelność nabytą od osoby niebędącej przedsiębiorcą, chyba że

wierzytelność ta powstała ze stosunku prawnego w zakresie działalności

gospodarczej prowadzonej przez wszystkie jego strony.

Art. 4583. § 1. Pozew powinien zawierać również wskazanie adresu poczty

elektronicznej powoda albo oświadczenie powoda, że nie posiada takiego adresu.

§ 2. Pierwsze pismo procesowe pozwanego wniesione po doręczeniu

odpisu pozwu powinno zawierać również wskazanie adresu poczty

elektronicznej albo oświadczenie pozwanego, że nie posiada takiego adresu,

o czym poucza się go doręczając odpis pozwu.

§ 3. Niespełnienie wymogów, o których mowa w § 1 lub 2, uznaje się za

brak formalny pisma uniemożliwiający nadanie mu prawidłowego biegu.

Art. 4584. § 1. Stronę niezastępowaną przez adwokata, radcę prawnego,

rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej sąd

poucza o treści art. 4585 § 1 i 4, art. 4586, art. 45810 oraz art. 45811.

10.07.2020

©Telksinoe s. 49/87

§ 2. Pouczeń, o których mowa w § 1, udziela się stronie niezwłocznie po

złożeniu pierwszego pisma procesowego, a jeżeli było ono dotknięte brakami –

po ich usunięciu. Doręczenie pouczeń następuje na piśmie oraz na wskazany

przez stronę adres poczty elektronicznej. Pouczenia doręcza się także

pełnomocnikowi, chyba że pełnomocnikiem tym jest adwokat, radca prawny lub

rzecznik patentowy lub za stronę działa Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej

Polskiej.

§ 3. Stronie niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika

patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej, która nie jest

przedsiębiorcą lub jest przedsiębiorcą będącym osobą fizyczną, udziela się

pouczeń, o których mowa w § 1, także przy pierwszej czynności sądu, na którą

strona się stawiła.

§ 4. Stronę, której nie udzielono pouczeń, o których mowa w § 1, w sposób

przewidziany w § 2, uważa się za pozbawioną możności obrony swych praw,

chyba że nieudzielenie pouczeń nie miało wpływu na zachowanie tej strony

w toku postępowania.

Art. 4585. § 1. Powód jest obowiązany powołać wszystkie twierdzenia

i dowody w pozwie, a pozwany – w odpowiedzi na pozew.

§ 2. Doręczając pouczenia, o których mowa w art. 4584 § 1,

przewodniczący wzywa stronę, by w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż

tydzień, powołała wszystkie twierdzenia i dowody.

§ 3. Stosownie do okoliczności sprawy przewodniczący może określić inny

termin do powołania przez stronę twierdzeń i dowodów.

§ 4. Twierdzenia i dowody powołane z naruszeniem § 1–3 podlegają

pominięciu, chyba że strona uprawdopodobni, że ich powołanie nie było możliwe

albo że potrzeba ich powołania wynikła później. W takim przypadku dalsze

twierdzenia i dowody na ich poparcie powinny być powołane w terminie dwóch

tygodni od dnia, w którym ich powołanie stało się możliwe lub wynikła potrzeba

ich powołania.

Art. 4586. § 1. Na wniosek strony, która nie jest przedsiębiorcą lub jest

przedsiębiorcą będącym osobą fizyczną, sąd rozpoznaje sprawę z pominięciem

przepisów niniejszego działu.

§ 2. Wniosek, o którym mowa w § 1, strona może złożyć w terminie

tygodnia od dnia doręczenia jej na piśmie pouczeń, o których mowa

10.07.2020

©Telksinoe s. 50/87

w art. 4584 § 1, a jeżeli doręczenie pouczeń nie było wymagane – w pozwie albo

pierwszym piśmie procesowym pozwanego.

Art. 4587. § 1. Sąd gospodarczy, który stwierdzi, że sprawa nie jest sprawą

gospodarczą, może z tego powodu przekazać ją sądowi właściwemu w terminie

miesiąca od dnia wdania się w spór co do istoty sprawy przez pozwanego.

§ 2. Przekazanie sprawy gospodarczej może nastąpić w terminie miesiąca

od dnia wdania się w spór co do istoty sprawy przez pozwanego. Sprawę

gospodarczą, której nie przekazano sądowi gospodarczemu ze względu na upływ

tego terminu, rozpoznaje się z pominięciem przepisów niniejszego działu.

Art. 4588. § 1. W toku postępowania nie można występować z nowymi

roszczeniami zamiast lub obok dotychczasowych. Jednakże w przypadku zmiany

okoliczności powód może żądać, zamiast pierwotnego przedmiotu sporu, jego

równowartości lub innego przedmiotu, a w sprawach o świadczenie

powtarzające się może nadto rozszerzyć powództwo o świadczenia za kolejne

okresy.

§ 2. Przepisów art. 177 § 1 pkt 5, art. 194–196, art. 198 oraz art. 205 nie

stosuje się.

§ 3. Powództwo wzajemne jest niedopuszczalne.

§ 4. Przewodniczący i sąd są obowiązani podejmować czynności tak, by

rozstrzygnięcie w sprawie zapadło nie później niż sześć miesięcy od dnia

złożenia odpowiedzi na pozew. Jeżeli odpowiedź ta była dotknięta brakami,

termin ten biegnie od dnia usunięcia tych braków, a jeżeli jej nie złożono – od

dnia upływu terminu do jej złożenia.

Art. 4589. § 1. Strony mogą się umówić o wyłączenie określonych

dowodów w postępowaniu w sprawie z określonego stosunku prawnego

powstałego na podstawie umowy (umowa dowodowa).

§ 2. Umowę dowodową zawiera się na piśmie pod rygorem nieważności

albo ustnie przed sądem. W przypadku wątpliwości uważa się, że umowa

późniejsza utrzymuje w mocy te postanowienia umowy wcześniejszej, które da

się z nią pogodzić.

§ 3. Umowa dowodowa zawarta pod warunkiem lub z zastrzeżeniem

terminu jest nieważna.

§ 4. Zarzut nieważności lub bezskuteczności umowy dowodowej można

podnieść najpóźniej na posiedzeniu, na którym powołano się na tę umowę, a jeśli

10.07.2020

©Telksinoe s. 51/87

uczyniono to w piśmie procesowym – najpóźniej w następnym piśmie

procesowym albo na najbliższym posiedzeniu.

§ 5. Objęcie umową dowodową dowodu przeprowadzonego przed sądem

przed jej zawarciem nie pozbawia go mocy dowodowej.

§ 6. Sąd nie dopuści z urzędu dowodu wyłączonego umową dowodową.

§ 7. Fakty, które miałyby zostać wykazane dowodami wyłączonymi przez

umowę dowodową, sąd może ustalić na podstawie twierdzeń stron, biorąc pod

rozwagę całokształt okoliczności sprawy. Jeżeli ustalenia wymaga rozmiar

należnego świadczenia, przepis art. 322 stosuje się odpowiednio.

Art. 45810. Dowód z zeznań świadków sąd może dopuścić jedynie wtedy,

gdy po wyczerpaniu innych środków dowodowych lub w ich braku pozostały

niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Art. 45811. Czynność strony, w szczególności oświadczenie woli lub

wiedzy, z którą prawo łączy nabycie, utratę lub zmianę uprawnienia strony

w zakresie danego stosunku prawnego, może być wykazana tylko dokumentem,

o którym mowa w art. 773 Kodeksu cywilnego, chyba że strona wykaże, że nie

może przedstawić dokumentu z przyczyn od niej niezależnych.

Art. 45812. Niezależnie od wyniku sprawy sąd może obciążyć kosztami

procesu w całości lub części stronę, która przed wytoczeniem powództwa

zaniechała próby dobrowolnego rozwiązania sporu, uchyliła się od udziału w niej

lub uczestniczyła w niej w złej wierze i przez to przyczyniła się do zbędnego

wytoczenia powództwa lub wadliwego określenia przedmiotu sprawy.

Art. 45813. Do wyroku sądu pierwszej instancji zasądzającego świadczenie

w pieniądzu lub rzeczach zamiennych przepisy art. 492 § 1 i 2 stosuje się

odpowiednio.”;

157) w art. 461:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Powództwo w sprawie z zakresu prawa pracy można wytoczyć

bądź przed sąd ogólnie właściwy dla pozwanego, bądź przed sąd, w którego

obszarze właściwości praca jest, była lub miała być wykonywana.”,

b) § 2 i 21 otrzymują brzmienie:

„§ 2. W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych właściwy jest

sąd, w którego obszarze właściwości ma miejsce zamieszkania albo

siedzibę strona odwołująca się od decyzji wydanej przez organ rentowy lub

10.07.2020

©Telksinoe s. 52/87

orzeczenia wydanego przez wojewódzki zespół do spraw orzekania

o niepełnosprawności, jak również występująca z żądaniem w pozostałych

sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych wymienionych w art. 476 § 3.

Jeżeli na tej podstawie nie można ustalić sądu właściwego, właściwy jest

sąd, w którego obszarze właściwości ma siedzibę organ rentowy,

a w sprawie, w której występuje wymieniony w art. 476 § 3 organ inny niż

rentowy – ten organ.

§ 21. W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których

wniesiono odwołanie od decyzji organu emerytalnego określonego przez

ministra właściwego do spraw wewnętrznych, wojskowego organu

emerytalnego albo organu emerytalnego właściwego w stosunku do

funkcjonariuszy Służby Więziennej, właściwy jest sąd, w którego obszarze

właściwości ma siedzibę ten organ. Przepisu art. 44 nie stosuje się, chyba że

miałoby to prowadzić do nieważności postępowania.”,

c) uchyla się § 22,

d) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Sąd właściwy może na zgodny wniosek stron przekazać sprawę

do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, rozpoznającemu sprawy

z zakresu prawa pracy lub ubezpieczeń społecznych, jeżeli przemawiają za

tym względy celowości.”;

158) w art. 464 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Odrzucenie pozwu nie może nastąpić z powodu niedopuszczalności

drogi sądowej, gdy do rozpoznania sprawy właściwy jest inny organ. W tym

przypadku sąd przekaże sprawę temu organowi. Jeżeli jednak organ ten

uprzednio uznał się za niewłaściwy, sąd rozpozna sprawę.”;

159) w art. 467:

a) uchyla się § 1–3,

b) po § 3 dodaje się § 31 i 32 w brzmieniu:

„§ 31. Stronę wnoszącą pismo wszczynające postępowanie wzywa się

do usunięcia jego braków, tylko gdy braki te uniemożliwiają

przeprowadzenie posiedzenia przygotowawczego z udziałem strony

wnoszącej pismo.

§ 32. Posiedzenie przygotowawcze służy także usunięciu braków

pisma wszczynającego postępowanie w zakresie niezbędnym do nadania

10.07.2020

©Telksinoe s. 53/87

sprawie prawidłowego biegu oraz, w razie potrzeby, ustaleniu przez sąd

dowodów do przeprowadzenia z urzędu, a także wyjaśnieniu innych

okoliczności istotnych dla prawidłowego i szybkiego rozpoznania sprawy.”,

c) § 4 otrzymuje brzmienie:

„§ 4. Jeżeli w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych okaże się,

że występują istotne braki w materiale, a jego uzupełnienie w postępowaniu

sądowym byłoby połączone ze znacznymi trudnościami, przewodniczący

może zwrócić organowi rentowemu akta sprawy w celu uzupełnienia

materiału sprawy. To samo dotyczy przypadku, w którym decyzja organu

rentowego nie zawiera:

1) podstawy prawnej i faktycznej;

2) wskazania sposobu wyliczenia świadczenia.”;

160) uchyla się art. 468;

161) art. 470 i art. 471 otrzymują brzmienie:

„Art. 470. Pozwany ma obowiązek zapewnić, by osoba reprezentująca go

przy czynnościach sądu była obeznana ze stanem faktycznym sprawy

i umocowana do zawarcia ugody.

Art. 471. Przewodniczący i sąd są obowiązani podejmować czynności tak,

by termin posiedzenia, na którym sprawa ma zostać rozpoznana, przypadł nie

później niż miesiąc od dnia zakończenia posiedzenia przygotowawczego, a jeżeli

go nie przeprowadzono – nie później niż sześć miesięcy od dnia złożenia

odpowiedzi na pozew. Jeżeli odpowiedź ta była dotknięta brakami, termin ten

biegnie od dnia usunięcia tych braków, a jeżeli odpowiedzi nie złożono – od dnia

upływu terminu do jej złożenia.”;

162) art. 4751 otrzymuje brzmienie:

„Art. 4751. Przepisów art. 466, art. 467, art. 470 i art. 471 nie stosuje się do

skargi kasacyjnej i postępowania przed Sądem Najwyższym wywołanego jej

wniesieniem.”;

163) w art. 476 w § 1 w pkt 3 i w § 5 w pkt 1 w lit. b oraz w art. 4776 § 1 wyrazy

„zakładu pracy” zastępuje się wyrazem „pracodawcy”;

164) w art. 4772 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Uznając wypowiedzenie umowy o pracę za bezskuteczne albo

przywracając pracownika do pracy, sąd na wniosek pracownika może w wyroku

10.07.2020

©Telksinoe s. 54/87

nałożyć na pracodawcę obowiązek dalszego zatrudnienia pracownika do czasu

prawomocnego zakończenia postępowania.”;

165) art. 4777 otrzymuje brzmienie:

„Art. 4777. Przepisów art. 464, art. 467 § 31 i art. 470–473 nie stosuje się

w sprawach, w których pracownik jest stroną pozwaną.”;

166) w art. 4779 uchyla się § 32;

167) w art. 47711 uchyla się § 3;

168) w art. 47713 uchyla się § 2;

169) w art. 47714 po § 2 dodaje się § 21 w brzmieniu:

„§ 21. Jeżeli decyzja nakładająca na ubezpieczonego zobowiązanie,

ustalająca wymiar tego zobowiązania lub obniżająca świadczenie, została

wydana z rażącym naruszeniem przepisów o postępowaniu przed organem

rentowym, sąd uchyla tę decyzję i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania

organowi rentowemu.”;

170) art. 47930 otrzymuje brzmienie:

„Art. 47930. W przypadku wniesienia odwołania od decyzji Prezesa

Urzędu, sąd ochrony konkurencji i konsumentów może na wniosek strony, która

wniosła odwołanie, wstrzymać wykonanie decyzji do czasu rozstrzygnięcia

sprawy.”;

171) art. 47952 otrzymuje brzmienie:

„Art. 47952. W przypadku wniesienia odwołania od decyzji Prezesa

Urzędu, sąd ochrony konkurencji i konsumentów może na wniosek strony, która

wniosła odwołanie, wstrzymać wykonanie decyzji do czasu rozstrzygnięcia

sprawy.”;

172) art. 47963 otrzymuje brzmienie:

„Art. 47963. W przypadku wniesienia odwołania od decyzji Prezesa

Urzędu, sąd ochrony konkurencji i konsumentów może na wniosek strony, która

wniosła odwołanie, wstrzymać do czasu rozstrzygnięcia sprawy wykonanie

decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub

spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.”;

173) art. 47974 otrzymuje brzmienie:

„Art. 47974. W przypadku wniesienia odwołania od decyzji Prezesa

Urzędu, sąd ochrony konkurencji i konsumentów może na wniosek strony, która

10.07.2020

©Telksinoe s. 55/87

wniosła odwołanie, wstrzymać wykonanie decyzji do czasu rozstrzygnięcia

sprawy.”;

174) w części pierwszej w księdze pierwszej w tytule VII w dziale V w rozdziale 1 po

art. 480 dodaje się art. 4801–4804 w brzmieniu:

„Art. 4801. § 1. Sąd wydaje nakaz zapłaty, jeżeli powód dochodzi

roszczenia pieniężnego albo świadczenia innych rzeczy zamiennych, a w innych

przypadkach – jeżeli przepis szczególny tak stanowi.

§ 2. Po utracie mocy lub uchyleniu nakazu zapłaty albo w przypadku braku

podstaw do jego wydania sąd rozpoznaje sprawę według przepisów ogólnych lub

w postępowaniu odrębnym właściwym dla danej sprawy, chyba że przepis

szczególny przewiduje inny skutek, w szczególności umorzenie postępowania.

Art. 4802. § 1. W nakazie zapłaty sąd nakazuje pozwanemu, by w terminie

dwóch tygodni od dnia doręczenia nakazu zaspokoił roszczenie w całości wraz

z kosztami albo wniósł środek zaskarżenia.

§ 2. Jeżeli pozwany mieszka lub ma siedzibę za granicą, a nie ma

przedstawiciela w kraju, termin, o którym mowa w § 1, wynosi miesiąc, przy

czym gdyby doręczenie nakazu zapłaty miało mieć miejsce poza terytorium Unii

Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.

§ 3. Nakaz zapłaty doręcza się stronom. Pozwanemu nakaz zapłaty doręcza

się z odpisem pozwu, z odpisami załączników do pozwu oraz pouczeniem

o terminie i sposobie zaskarżenia nakazu oraz skutkach jego niezaskarżenia.

§ 4. Nakaz zapłaty, od którego nie wniesiono środka zaskarżenia, ma skutki

prawomocnego wyroku.

§ 5. Jeżeli po wydaniu nakazu zapłaty okaże się, że pozwany w chwili

wniesienia pozwu nie miał zdolności sądowej, zdolności procesowej albo organu

powołanego do jego reprezentowania, a braki te nie zostały usunięte

w wyznaczonym terminie zgodnie z przepisami kodeksu, sąd z urzędu uchyla

nakaz zapłaty i wydaje odpowiednie postanowienie.

Art. 4803. § 1. Środek zaskarżenia od nakazu zapłaty wnosi się do sądu,

który wydał nakaz zapłaty.

§ 2. W piśmie zawierającym środek zaskarżenia od nakazu zapłaty

pozwany powinien wskazać, czy zaskarża nakaz w całości czy w części oraz

przedstawić zarzuty, które pod rygorem ich utraty należy zgłosić przed wdaniem

się w spór co do istoty sprawy.

10.07.2020

©Telksinoe s. 56/87

§ 3. Sąd odrzuca środek zaskarżenia niedopuszczalny, spóźniony,

nieopłacony lub dotknięty brakami, których nie usunięto pomimo wezwania.

Art. 4804. § 1. Nakaz zapłaty sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym.

§ 2. Czynności w sprawie, z wyłączeniem prowadzenia rozprawy

i wydania wyroku, może wykonywać referendarz sądowy.”;

175) art. 4841 otrzymuje brzmienie:

„Art. 4841. Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym wydaje się na

wniosek powoda zgłoszony w pozwie.”;

176) w art. 485:

a) w § 1:

– wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Sąd wydaje nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, jeżeli fakty

uzasadniające dochodzone roszczenie są udowodnione dołączonym do

pozwu:”,

– uchyla się pkt 4,

b) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Sąd wydaje również nakaz zapłaty przeciwko zobowiązanemu

z weksla lub czeku należycie wypełnionego, których prawdziwość i treść

nie nasuwają wątpliwości. W przypadku przejścia na powoda praw z weksla

lub czeku, do wydania nakazu niezbędne jest przedstawienie dokumentów

uzasadniających roszczenia, o ile przejście tych praw na powoda nie wynika

bezpośrednio z weksla lub czeku.”,

c) uchyla się § 3,

d) § 4 otrzymuje brzmienie:

„§ 4. Jeżeli nie dołączono oryginału weksla lub czeku,

przewodniczący wzywa powoda do ich złożenia do akt pod rygorem zwrotu

pozwu na podstawie art. 130.”;

177) w art. 486:

a) uchyla się § 1,

b) § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. W sprawach, o których mowa w art. 485 § 2a, przewodniczący

i sąd są obowiązani podejmować czynności tak, by pierwsze posiedzenie

wyznaczone w celu wydania nakazu zapłaty, rozpoznania sprawy lub

nadania jej innego biegu odbyło się nie później niż dwa miesiące od dnia

10.07.2020

©Telksinoe s. 57/87

wniesienia pozwu, a jeżeli pozew był dotknięty brakami – od dnia ich

usunięcia.”;

178) uchyla się art. 491;

179) w art. 492 w § 3 w zdaniu pierwszym skreśla się wyrazy „ , warrantu, rewersu”;

180) uchyla się art. 4921;

181) art. 493 otrzymuje brzmienie:

„Art. 493. § 1. Od nakazu zapłaty pozwany może wnieść zarzuty.

§ 2. W piśmie zawierającym zarzuty pozwany powinien, poza elementami

wskazanymi w art. 4803 § 2, wymienić fakty, z których wywodzi żądania,

i dowody na wykazanie każdego z nich.

§ 3. W postępowaniu po wniesieniu zarzutów:

1) nie stosuje się przepisów art. 194–196 i art. 198;

2) powództwo wzajemne jest niedopuszczalne;

3) nie można występować z nowymi roszczeniami zamiast lub obok

dotychczasowych; jednakże w przypadku zmiany okoliczności powód

może żądać zamiast pierwotnego przedmiotu sporu jego równowartości lub

innego przedmiotu, a w sprawach o świadczenie powtarzające się może

nadto rozszerzyć powództwo o świadczenia za kolejne okresy.

§ 4. Jeżeli zachodzą podstawy do odrzucenia pozwu lub umorzenia

postępowania, sąd z urzędu postanowieniem uchyla nakaz zapłaty i wydaje

odpowiednie rozstrzygnięcie. W innym przypadku sąd wydaje wyrok, którym

w całości lub części utrzymuje nakaz zapłaty w mocy albo go uchyla i orzeka

o żądaniu pozwu.”;

182) uchyla się art. 494–496;

183) art. 497 otrzymuje brzmienie:

„Art. 497. § 1. W przypadku cofnięcia zarzutów sąd stwierdza

postanowieniem, że nakaz zapłaty pozostaje w mocy i orzeka o kosztach jak przy

cofnięciu pozwu. Przepis art. 203 § 3 stosuje się odpowiednio.

§ 2. W przypadku, o którym mowa w art. 203 § 4, sąd może uznać

cofnięcie zarzutów za niedopuszczalne.”;

184) uchyla się art. 4971 i art. 498;

185) w art. 499 w § 1:

a) wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 58/87

„Sąd wydaje nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w sprawach

określonych w art. 4801 § 1, chyba że według treści pozwu:”,

b) pkt 2 otrzymuje brzmienie:

„2) twierdzenia co do faktów budzą wątpliwość;”,

c) uchyla się pkt 4;

186) uchyla się art. 502–504;

187) w art. 505:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Od nakazu zapłaty pozwany może wnieść sprzeciw.”,

b) § 3 otrzymuje brzmienie:

„§ 3. Na wniosek strony sąd wydaje postanowienie stwierdzające

utratę mocy nakazu zapłaty w całości lub części.”;

188) art. 5051 i art. 5052 otrzymują brzmienie:

„Art. 5051. § 1. W postępowaniu uproszczonym rozpoznaje się sprawy

o świadczenie, jeżeli wartość przedmiotu sporu nie przekracza dwudziestu

tysięcy złotych, a w sprawach o roszczenia z rękojmi lub gwarancji – jeżeli

wartość przedmiotu umowy nie przekracza tej kwoty.

§ 2. Spośród spraw wymienionych w § 1 nie rozpoznaje się

w postępowaniu uproszczonym spraw:

1) należących do właściwości sądów okręgowych;

2) małżeńskich i z zakresu stosunków między rodzicami a dziećmi;

3) z zakresu prawa pracy rozpoznawanych z udziałem ławników;

4) z zakresu ubezpieczeń społecznych, z wyjątkiem spraw wymienionych

w art. 4778 § 2 i spraw o rentę.

§ 3. Sąd może rozpoznać sprawę z pominięciem przepisów o postępowaniu

uproszczonym, jeżeli może to przyczynić się do sprawniejszego rozwiązania

sporu.

Art. 5052. W sprawach rozpoznawanych według przepisów niniejszego

działu posiedzenia przygotowawczego nie przeprowadza się, chyba że

z okoliczności sprawy wynika, że przeprowadzenie posiedzenia

przygotowawczego może przyczynić się do sprawniejszego rozpoznania

sprawy.”;

189) w art. 5053 § 2 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 59/87

„§ 2. Połączenie kilku roszczeń w jednym pozwie jest dopuszczalne tylko

wtedy, gdy wynikają z tego samego stosunku prawnego lub kilku stosunków

prawnych tego samego rodzaju. W przypadku niedopuszczalnego połączenia

w jednym pozwie kilku roszczeń przewodniczący zarządza zwrot pozwu bez

wezwania do usunięcia tego braku. Jeżeli w terminie tygodnia od dnia doręczenia

zarządzenia o zwrocie powód cofnie pozew w zakresie żądań niepodlegających

łączeniu, pozew w pozostałej części wywołuje skutek od daty jego pierwotnego

wniesienia.”;

190) w art. 5056 uchyla się § 2;

191) art. 5057 otrzymuje brzmienie:

„Art. 5057. § 1. Ilekroć ustalenie zasadności lub wysokości świadczenia

powinno nastąpić przy zastosowaniu wiadomości specjalnych, od uznania sądu

zależy powzięcie samodzielnej oceny opartej na rozważeniu wszystkich

okoliczności sprawy albo zasięgnięcie opinii biegłego.

§ 2. Opinii biegłego nie zasięga się, jeżeli jej przewidywany koszt miałby

przekroczyć wartość przedmiotu sporu, chyba że uzasadniają to wyjątkowe

okoliczności.

§ 3. Złożenie zeznań przez świadka nie stoi na przeszkodzie zasięgnięciu

jego opinii jako biegłego, także co do faktów, o których zeznał jako świadek,

nawet jeżeli uprzednio sporządził opinię na zlecenie podmiotu innego niż sąd.”;

192) w art. 5058:

a) uchyla się § 1 i 2,

b) dodaje się § 4 w brzmieniu:

„§ 4. W sprawach, w których wartość przedmiotu sporu nie przekracza

tysiąca złotych, uzasadnienie wyroku ogranicza się do wyjaśnienia

podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Od uznania

sądu opartego na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy zależy

rozszerzenie tego uzasadnienia o pozostałą treść określoną w art. 3271 § 1.”;

193) w art. 50510 uchyla się § 2;

194) uchyla się art. 50511;

195) w art. 50512 po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. W sprawach określonych w art. 5058 § 4 przepisu § 1 nie stosuje się,

a zaskarżony wyrok może zostać uchylony tylko w przypadkach określonych

w art. 386 § 2 i 3.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 60/87

196) w art. 50514 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. W postępowaniu uproszczonym w sprawach z zakresu prawa pracy

przepisów art. 466, art. 477 i art. 4771 nie stosuje się.”;

197) w art. 50525 uchyla się § 1;

198) w art. 50528 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2

w brzmieniu:

„§ 2. Nakaz zapłaty nie może być wydany, jeżeli:

1) powód dochodzi roszczenia innego niż pieniężne;

2) doręczenie pozwanemu nakazu miałoby nastąpić poza granicami kraju.”;

199) art. 50529 otrzymuje brzmienie:

„Art. 50529. § 1. W elektronicznym postępowaniu upominawczym nie

stosuje się przepisów o postępowaniach odrębnych innych niż wymienione

w art. 50528 § 1 oraz przepisów art. 1301a, art. 139 § 5 i art. 1391.

§ 2. Postanowienia wydane na posiedzeniu niejawnym, które podlegają

zaskarżeniu, uzasadnia się z urzędu. Termin do wniesienia zażalenia wynosi

tydzień od dnia doręczenia postanowienia z uzasadnieniem.

§ 3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio do zarządzeń przewodniczącego.

§ 4. Postanowienia wydane na podstawie art. 50533 i art. 50534 doręcza się

z urzędu tylko powodowi.”;

200) w art. 50532 uchyla się § 4;

201) art. 50533 i art. 50534 otrzymują brzmienie:

„Art. 50533. W przypadku braku podstaw do wydania nakazu zapłaty sąd

umarza postępowanie.

Art. 50534. § 1. Jeżeli pozwany, pomimo powtórzenia zawiadomienia

zgodnie z art. 139 § 1 zdanie drugie, nie odebrał nakazu zapłaty, a w sprawie nie

doręczono mu wcześniej żadnego pisma w sposób przewidziany w art. 131–138

i nie ma zastosowania art. 139 § 2 i 3 lub inny przepis szczególny przewidujący

skutek doręczenia, nakaz zapłaty uznaje się za doręczony, o ile adres, pod którym

pozostawiono zawiadomienia, jest zgodny z adresem ujawnionym w rejestrze

PESEL. W przeciwnym przypadku stosuje się przepis § 2.

§ 2. Jeżeli po wydaniu nakazu zapłaty okaże się, że nie można go doręczyć

pozwanemu w kraju, sąd z urzędu uchyla nakaz zapłaty i umarza postępowanie,

chyba że powód w wyznaczonym terminie, nie dłuższym niż miesiąc, usunie

10.07.2020

©Telksinoe s. 61/87

przeszkodę w doręczeniu nakazu zapłaty. Wezwanie do usunięcia przeszkody nie

podlega powtórzeniu.”;

202) art. 50536–50538 otrzymują brzmienie:

„Art. 50536. W przypadku wniesienia sprzeciwu sąd umarza postępowanie

w zakresie, w którym nakaz zapłaty utracił moc.

Art. 50537. § 1. W przypadku umorzenia postępowania każda ze stron

ponosi koszty procesu związane ze swym udziałem w sprawie.

§ 2. Jeżeli w terminie trzech miesięcy od dnia wydania postanowienia

o umorzeniu elektronicznego postępowania upominawczego powód wniesie

pozew przeciwko pozwanemu o to samo roszczenie w postępowaniu innym niż

elektroniczne postępowanie upominawcze, skutki prawne, które ustawa wiąże

z wytoczeniem powództwa, następują z dniem wniesienia pozwu

w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Na żądanie stron sąd,

rozpoznając sprawę, uwzględni koszty poniesione przez strony

w elektronicznym postępowaniu upominawczym.

Art. 50538. Rozpoznanie zażalenia na postanowienie wydane

w elektronicznym postępowaniu upominawczym, jak również na postanowienie

wydane w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi

wykonawczemu wydanemu w tym postępowaniu, następuje w składzie jednego

sędziego. W postępowaniu toczącym się na skutek wniesienia zażalenia przepisy

art. 50530 § 2 i art. 50531 stosuje się odpowiednio.”;

203) w art. 508 dodaje się § 4 w brzmieniu:

„§ 4. Przepisu art. 481 nie stosuje się w sprawach rozpoznawanych

w postępowaniu wieczystoksięgowym i postępowaniu rejestrowym, a także

w sprawach z zakresu prawa spadkowego, z wyjątkiem spraw o stwierdzenie

nabycia spadku i przedmiotu zapisu windykacyjnego oraz o dział spadku.”;

204) w art. 5091 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Czynności w postępowaniach dotyczących rejestrów i ewidencji

prowadzonych przez sądy może wykonywać referendarz sądowy, z wyjątkiem

przygotowania i prowadzenia rozprawy, odmowy wpisu partii politycznej do

ewidencji, wykreślenia wpisu partii politycznej z ewidencji oraz zawieszenia

wydawania dziennika lub czasopisma.”;

205) po art. 5111 dodaje się art. 5112 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 62/87

„Art. 5112. § 1. Wniesienie odpowiedzi na wniosek o wszczęcie

postępowania jest obowiązkowe, tylko gdy przewodniczący tak zarządzi.

§ 2. Posiedzenie przygotowawcze można wyznaczyć niezależnie od

wniesienia odpowiedzi na wniosek.”;

206) uchyla się art. 517;

207) w art. 5181 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. Na orzeczenie referendarza sądowego służy skarga także

w przypadkach, w których na postanowienie sądu służyłaby apelacja.”;

208) uchyla się art. 519;

209) w art. 544 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Sprawy o ubezwłasnowolnienie należą do właściwości sądów

okręgowych, które rozpoznają je w składzie trzech sędziów.”;

210) w art. 5671 w zdaniu drugim wyrazy „art. 508” zastępuje się wyrazami „art.

508 § 1–3”;

211) w art. 735:

a) uchyla się § 1,

b) w § 2 wyraz „trzyosobowym” zastępuje się wyrazami „trzech sędziów”;

212) w art. 740:

a) § 1 otrzymuje brzmienie:

㤠1. Wydane na posiedzeniu niejawnym postanowienie o odmowie

udzielenia zabezpieczenia, jak również postanowienie o udzieleniu

zabezpieczenia, które podlega wykonaniu przez organ egzekucyjny, oraz

dalsze postanowienia dotyczące tego zabezpieczenia sąd doręcza tylko

uprawnionemu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Doręczenia

obowiązanemu postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia, które podlega

wykonaniu przez organ egzekucyjny dokonuje ten organ równocześnie

z przystąpieniem do wykonania tego postanowienia.”,

b) dodaje się § 4 w brzmieniu:

„§ 4. Przepisy § 1 i 2 stosuje się także do postanowień w przedmiocie

zabezpieczenia przez obciążenie nieruchomości hipoteką przymusową.

Doręczenia obowiązanemu postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia

dokonuje sąd prowadzący księgę wieczystą równocześnie z doręczeniem

orzeczenia w przedmiocie wniosku o wpis hipoteki.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 63/87

213) w art. 741 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 i 3

w brzmieniu:

„§ 2. Zażalenie rozpoznaje sąd, który wydał zaskarżone postanowienie,

w składzie trzech sędziów.

§ 3. Sąd może uchylić zaskarżone postanowienie tylko gdy zachodzi

nieważność postępowania.”;

214) w art. 742 § 2 otrzymuje brzmienie:

㤠2. Przed wydaniem postanowienia w przedmiocie uchylenia lub

ograniczenia zabezpieczenia sąd wysłucha uprawnionego.”;

215) uchyla się art. 748;

216) w art. 7592 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2

w brzmieniu:

„§ 2. Do doręczeń dokonywanych za pośrednictwem komornika

w postępowaniu egzekucyjnym przepisu art. 1391 nie stosuje się.”;

217) w art. 7631 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:

„Komornik poucza strony i uczestników postępowania niezastępowanych przez

adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną

Rzeczypospolitej Polskiej o sposobie i terminie zaskarżenia czynności.”;

218) w art. 7632 w § 3 w zdaniu pierwszym wyraz „jednoosobowym” zastępuje się

wyrazami „jednego sędziego”;

219) po art. 766 dodaje się art. 7661 w brzmieniu:

„Art. 7661. § 1. Postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym sąd

uzasadnia z urzędu, gdy stronie przysługuje środek zaskarżenia, chyba że przepis

szczególny stanowi inaczej.

§ 2. Komornik uzasadnia postanowienie z urzędu, chyba że postanowienie

wydano bez spisywania odrębnej sentencji.”;

220) art. 7673a otrzymuje brzmienie:

„Art. 7673a. § 1. Wniesienie skargi na postanowienie referendarza

sądowego nie powoduje utraty mocy zaskarżonego postanowienia.

§ 2. Jeżeli wniesiono skargę na postanowienie referendarza sądowego

wydane na podstawie art. 395 § 2, ponowne wydanie postanowienia na tej

podstawie przez referendarza sądowego nie jest dopuszczalne.

10.07.2020

©Telksinoe s. 64/87

§ 3. Sąd rozpoznaje skargę w składzie jednego sędziego jako sąd drugiej

instancji. Po rozpoznaniu skargi sąd utrzymuje w mocy lub zmienia zaskarżone

postanowienie, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.”;

221) w art. 7674 po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

„§ 11. Zażalenie rozpoznaje sąd, który wydał zaskarżone postanowienie,

w składzie trzech sędziów.”;

222) w art. 770 w § 1 dodaje się zdanie trzecie w brzmieniu:

„Przepisów art. 98 § 11 i 12 nie stosuje się.”;

223) po art. 782 dodaje się art. 7821 w brzmieniu:

„Art. 7821. § 1. Sąd odmawia nadania klauzuli wykonalności, jeżeli:

1) w świetle okoliczności sprawy jest oczywiste, że wniosek jest sprzeczny

z prawem albo zmierza do obejścia prawa;

2) z okoliczności sprawy i treści tytułu egzekucyjnego wynika, że objęte

tytułem wykonawczym roszczenie uległo przedawnieniu, chyba że

wierzyciel przedstawi dokument, z którego wynika, że doszło do

przerwania biegu terminu przedawnienia.

§ 2. Prawomocne oddalenie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności na

podstawie § 1 pkt 2 nie pozbawia wierzyciela prawa do wystąpienia

z powództwem o ustalenie, że objęta tytułem egzekucyjnym wierzytelność nie

uległa przedawnieniu. Nie dotyczy to sytuacji, gdy wierzycielowi przysługuje

dalej idące roszczenie.”;

224) w art. 788 dodaje się § 3 w brzmieniu:

„§ 3. Sąd odmawia nadania klauzuli wykonalności, jeżeli wszczęcie lub

dalsze prowadzenie egzekucji możliwe jest na zasadach przewidzianych

w art. 8041 i art. 8042. Przepisu tego nie stosuje się, jeżeli wnioskodawca wykaże,

że organ egzekucyjny prawomocnym postanowieniem nie dopuścił go do udziału

w postępowaniu lub odmówił wszczęcia egzekucji.”;

225) w art. 7942 § 1 otrzymuje brzmienie:

㤠1. Postanowienia wydane na posiedzeniach niejawnych

w postępowaniach przewidzianych w niniejszym dziale sąd doręcza tylko

wierzycielowi. Postanowienie co do nadania klauzuli wykonalności, o której

mowa w art. 783 § 4, doręcza się w sposób przewidziany w art. 1311.”;

226) w art. 797 po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 65/87

„§ 11. Jeżeli z treści tytułu wykonawczego wynika, że termin

przedawnienia dochodzonego roszczenia upłynął, do wniosku należy dołączyć

również dokument, z którego wynika, że doszło do przerwania biegu

przedawnienia.”;

227) w art. 804 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu:

„§ 2. Jeżeli z treści tytułu wykonawczego wynika, że termin przedawnienia

dochodzonego roszczenia upłynął, a wierzyciel nie przedłożył dokumentu,

o którym mowa w art. 797 § 11, organ egzekucyjny odmawia wszczęcia

egzekucji. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.”;

228) po art. 8041 dodaje się art. 8042 w brzmieniu:

„Art. 8042. § 1. Jeżeli po powstaniu tytułu wykonawczego uprawnienie

przeszło na inną osobę, osoba ta może wszcząć egzekucję przeciwko dłużnikowi

na podstawie tego tytułu, jeżeli wykaże przejście uprawnienia dokumentem

urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym.

§ 2. W przypadku niezłożenia przez uprawnionego dokumentów, o których

mowa w § 1, organ egzekucyjny odmawia wszczęcia egzekucji bez wzywania

wierzyciela do uzupełnienia braków wniosku.

§ 3. W przypadku, o którym mowa w § 2, odpis postanowienia doręcza się

tylko uprawnionemu. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.”;

229) w art. 805 § 11 otrzymuje brzmienie:

„§ 11. Jeżeli podstawę egzekucji stanowi tytuł wykonawczy w postaci

zaopatrzonego w klauzulę wykonalności wyroku zaocznego lub nakazu zapłaty

wydanego w postępowaniu nakazowym, upominawczym albo elektronicznym

postępowaniu upominawczym, komornik poucza dłużnika również o treści

art. 139 § 1 i 5, art. 168, art. 172, art. 8203 § 1 i 2 i art. 824 § 1 pkt 5, a także

stosownie do orzeczenia stanowiącego tytuł egzekucyjny o treści art. 344,

art. 346, art. 4803, art. 492 § 3, art. 493 i art. 505 albo art. 50535.”;

230) w art. 8203 § 2 otrzymuje brzmienie:

„§ 2. Komornik podejmie na wniosek wierzyciela postępowanie

zawieszone na podstawie § 1, jeżeli sąd lub referendarz sądowy, przed którym

sprawa się toczyła albo się toczy, stwierdzi, że doręczenie wyroku zaocznego lub

nakazu zapłaty było prawidłowe albo – w przypadku ponownego doręczenia – że

upłynął termin do wniesienia środka zaskarżenia, chyba że zachodzi inna

podstawa zawieszenia postępowania albo postępowanie podlega umorzeniu.

10.07.2020

©Telksinoe s. 66/87

W tym celu sąd albo referendarz sądowy postanowi wydać na wniosek

wierzyciela odpowiednie zaświadczenie.”;

231) w art. 825 po pkt 1 dodaje się pkt 11 w brzmieniu:

„11) gdy zażąda tego dłużnik, jeżeli przed dniem złożenia wniosku o wszczęcie

egzekucji roszczenie objęte tytułem wykonawczym uległo przedawnieniu,

a wierzyciel nie wykaże, że nastąpiło zdarzenie, wskutek którego bieg

terminu przedawnienia został przerwany;”;

232) w art. 840 w § 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:

„2) po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego

zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest

orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach,

które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia

świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy

niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia;”;

233) w art. 10643 uchyla się § 1;

234) w art. 1214 § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. O uznaniu wyroku sądu polubownego lub ugody przed nim zawartej,

nienadających się do wykonania w drodze egzekucji, sąd orzeka

postanowieniem.”.

Art. 2. W ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2019 r.

poz. 737 i 1309) w art. 15 uchyla się ust. 2.

Art. 3. W ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów

powszechnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 52, 55, 60 i 125) wprowadza się następujące

zmiany:

1) po art. 10 dodaje się art. 10a w brzmieniu:

„Art. 10a. Sądy gospodarcze rozpoznają sprawy gospodarcze oraz inne

sprawy z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego należące do ich właściwości

z mocy przepisów odrębnych. Sądami gospodarczymi są powołane do tego

wydziały sądów powszechnych.”;

2) w art. 49 dodaje się § 3 w brzmieniu:

„§ 3. Przepisy § 1 i 2 stosuje się także, gdy czynu określonego

w § 1 dopuszczono się w piśmie złożonym w sądzie lub za pośrednictwem

10.07.2020

©Telksinoe s. 67/87

środków porozumiewania się na odległość, o ile istnieje pewność co do osoby

sprawcy.”;

3) w art. 150 § 4 otrzymuje brzmienie:

„§ 4. Przed podjęciem po raz pierwszy pracy na stanowisku referendarza

referendarz sądowy wobec prezesa sądu okręgowego, a referendarz zatrudniony

w sądzie apelacyjnym – wobec prezesa tego sądu, składa ślubowanie według

następującej roty:

„Ślubuję uroczyście na powierzonym mi stanowisku referendarza

służyć wiernie Rzeczypospolitej Polskiej, sumiennie i starannie

wykonywać obowiązki urzędowe, przestrzegać prawa, kierować się

zasadami godności i uczciwości oraz dochować tajemnicy prawnie

chronionej.”; składający ślubowanie może dodać zwrot: „Tak mi

dopomóż Bóg.”.”;

4) w art. 151 § 2 i 3 otrzymują brzmienie:

„§ 2. Referendarze zatrudnieni w sądach mających siedziby na obszarze

właściwości tego samego sądu okręgowego co najmniej raz w roku odbywają

zebranie referendarzy okręgu. Zebranie zwołuje prezes sądu okręgowego.

§ 3. Zebranie referendarzy okręgu zajmuje stanowisko we wszystkich

sprawach istotnych dla wykonywania zadań przez referendarzy, wybiera na okres

kadencji przedstawiciela i reprezentuje referendarzy okręgu wobec organów

sądów. Przewodniczącym zebrania referendarzy okręgu jest referendarz

najstarszy wiekiem, chyba że zebranie wybierze innego przewodniczącego.”;

5) w art. 151a w § 2 pkt 3 otrzymuje brzmienie:

„3) gdy wymaga tego wzgląd na powagę stanowiska referendarza, na wniosek

kolegium właściwego sądu.”.

Art. 4. W ustawie z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach

cywilnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 785 i 1043) wprowadza się następujące zmiany:

1) w art. 3 w ust. 2 po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:

„1a) pismo zawierające oświadczenie o rozszerzeniu powództwa lub jego

zmianie w sposób powodujący wzrost wartości przedmiotu sporu;”;

2) w art. 4 uchyla się ust. 3;

3) w art. 5 ust. 2 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 68/87

„2. Wydatki związane z doręczaniem pism sądowych nie obciążają stron,

z wyjątkiem kosztów doręczenia za pośrednictwem komornika oraz

dodatkowych kosztów doręczenia za granicą, w tym kosztów tłumaczenia.”;

4) w art. 8:

a) w ust. 1 wyrazy „Kodeksu postępowania cywilnego” zastępuje się

wyrazami „ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania

cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460 i 1469)”,

b) ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych może wydać

także referendarz sądowy.”,

c) dodaje się ust. 3 w brzmieniu:

„3. Uiszczenie opłaty wyższej niż należna nie powoduje dla strony

niekorzystnych skutków procesowych.”;

5) art. 12 i art. 13 otrzymują brzmienie:

„Art. 12. Opłatę stałą pobiera się w sprawach o prawa niemajątkowe oraz

we wskazanych w ustawie niektórych sprawach o prawa majątkowe,

w wysokości jednakowej, niezależnie od wartości przedmiotu sporu lub wartości

przedmiotu zaskarżenia. Opłata stała nie może być niższa niż 30 złotych i wyższa

niż 10 000 złotych.

Art. 13. 1. W sprawach o prawa majątkowe pobiera się od pisma opłatę

stałą ustaloną według wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu

zaskarżenia wynoszącej:

1) do 500 złotych – w kwocie 30 złotych;

2) ponad 500 złotych do 1500 złotych – w kwocie 100 złotych;

3) ponad 1500 złotych do 4000 złotych – w kwocie 200 złotych;

4) ponad 4000 złotych do 7500 złotych – w kwocie 400 złotych;

5) ponad 7500 złotych do 10 000 złotych – w kwocie 500 złotych;

6) ponad 10 000 złotych do 15 000 złotych – w kwocie 750 złotych;

7) ponad 15 000 złotych do 20 000 złotych – w kwocie 1000 złotych.

2. W sprawach o prawa majątkowe przy wartości przedmiotu sporu lub

wartości przedmiotu zaskarżenia ponad 20 000 złotych pobiera się od pisma

opłatę stosunkową wynoszącą 5% tej wartości, nie więcej jednak niż

200 000 złotych.”;

6) po art. 13 dodaje się art. 13a–13e w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 69/87

„Art. 13a. W sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych od

strony będącej konsumentem lub osobą fizyczną prowadzącą gospodarstwo

rodzinne przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia

wynoszącej ponad 20 000 złotych pobiera się opłatę stałą w kwocie

1000 złotych.

Art. 13b. W sprawach o roszczenia wynikające z art. 36 ustawy z dnia

27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U.

z 2018 r. poz. 1945 oraz z 2019 r. poz. 60, 235, 730 i 1009) przy wartości

przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia wynoszącej ponad

20 000 złotych pobiera się opłatę stałą w kwocie 1000 złotych.

Art. 13c. W sprawach o:

1) usunięcie niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem

prawnym,

2) pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,

3) zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji

– przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia

wynoszącej ponad 40 000 złotych pobiera się opłatę stałą w kwocie

2000 złotych.

Art. 13d. W sprawach o prawa majątkowe dochodzone w postępowaniu

grupowym opłata stała lub stosunkowa wynosi połowę opłaty ustalonej zgodnie

z art. 13, art. 13a i art. 13b, jednak nie mniej niż 100 złotych i nie więcej niż

200 000 złotych.

Art. 13e. W sprawach, w których powód przed wytoczeniem powództwa

wziął udział w mediacji prowadzonej na podstawie umowy o mediację zgodnie

z ustawą z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego lub

podjął próbę rozwiązania sporu przez złożenie wniosku o rozpatrzenie sporu

przez właściwy sąd polubowny ustanowiony ustawą w celu rozpatrywania

sporów konsumenckich albo wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie

pozasądowego rozwiązania sporu konsumenckiego, opłata stała lub stosunkowa

od pozwu podlega obniżeniu o dwie trzecie, nie więcej jednak niż

o 400 złotych.”;

7) po art. 14 dodaje się art. 14a w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 70/87

„Art. 14a. 1. W sprawie, w której powództwo oddalono na podstawie

art. 1911 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego,

powoda nie obciąża się kosztami sądowymi.

2. Jeżeli jednak apelację oddalono na podstawie art. 3911 ustawy z dnia

17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego, sąd drugiej instancji

obciąży powoda opłatą podstawową od pozwu i od apelacji. Jeżeli powód wniósł

o zwolnienie od kosztów sądowych, sąd drugiej instancji może mu je przyznać.”;

8) w art. 15 ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Opłatę tymczasową określa się w granicach od 30 złotych do

2000 złotych, a w sprawach dochodzonych w postępowaniu grupowym od

300 złotych do 20 000 złotych.”;

9) w art. 19:

a) ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Czwartą część opłaty pobiera się od pozwu:

1) spełniającego przesłanki do rozpoznania w postępowaniu nakazowym;

2) w elektronicznym postępowaniu upominawczym, z tym że

w przypadku, o którym mowa w art. 50537 § 2 ustawy z dnia

17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego, uiszczoną

opłatę od pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym

zalicza się na poczet opłaty od nowo wniesionego pozwu.”,

b) w ust. 3 w pkt 2 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 3

w brzmieniu:

„3) wniosku o zawezwanie do próby ugodowej.”;

10) po art. 21 dodaje się art. 21a w brzmieniu:

„Art. 21a. W przypadku przekazania sprawy innemu sądowi nie przekazuje

się temu sądowi pobranych w tej sprawie opłat.”;

11) w art. 22:

a) wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od zażalenia na

postanowienie w przedmiocie:”,

b) pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4) wynagrodzenia i zwrotu kosztów poniesionych przez mediatora,

biegłego, tłumacza, kuratora lub uprawnioną osobę trzecią;”;

12) w art. 23:

10.07.2020

©Telksinoe s. 71/87

a) wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od:”,

b) uchyla się pkt 3;

13) w art. 24 w ust. 1 uchyla się pkt 5;

14) po art. 25 dodaje się art. 25a i art. 25b w brzmieniu:

„Art. 25a. Opłatę od pisma zawierającego oświadczenie o rozszerzeniu

powództwa lub jego zmianie w sposób powodujący wzrost wartości przedmiotu

sporu pobiera się w wysokości różnicy między opłatą należną od powództwa

rozszerzonego lub zmienionego a opłatą należną sprzed rozszerzenia lub zmiany

powództwa, nie niższej jednak niż 30 złotych.

Art. 25b. 1. Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku

o doręczenie orzeczenia albo zarządzenia z uzasadnieniem zgłoszonego

w terminie tygodnia od dnia ogłoszenia albo doręczenia tego orzeczenia albo

zarządzenia.

2. W przypadku wniesienia środka zaskarżenia opłatę uiszczoną od

wniosku o doręczenie orzeczenia albo zarządzenia z uzasadnieniem zalicza się

na poczet opłaty od środka zaskarżenia. Ewentualna nadwyżka nie podlega

zwrotowi.”;

15) w art. 26 w ust. 1 uchyla się pkt 4 i 5;

16) po art. 26 dodaje się art. 26a w brzmieniu:

„Art. 26a. 1. W sprawach o:

1) ochronę praw autorskich i praw pokrewnych jak również dotyczących

wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych, znaków

towarowych, oznaczeń geograficznych i topografii układów scalonych oraz

ochronę innych praw na dobrach niematerialnych, w tym europejskich praw

własności intelektualnej,

2) zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji

– pobiera się od pozwu opłatę stałą lub stosunkową w kwocie określonej

w art. 13–13d od każdego roszczenia pieniężnego, a od każdego innego

roszczenia stałą w kwocie 300 złotych.

2. Opłatę stałą w kwocie 200 złotych pobiera się od wniosku o:

1) zabezpieczenie dowodów, o którym mowa w art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy

z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U.

z 2019 r. poz. 1231);

10.07.2020

©Telksinoe s. 72/87

2) zobowiązanie naruszającego autorskie prawa majątkowe lub innej osoby do

udzielenia informacji lub udostępnienia dokumentacji, o których mowa

w art. 80 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim

i prawach pokrewnych;

3) zabezpieczenie dowodów, o którym mowa w art. 2861 ust. 1 pkt 1 ustawy

z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz. U.

z 2017 r. poz. 776, z 2018 r. poz. 2302 oraz z 2019 r. poz. 501);

4) zobowiązanie naruszającego patent, dodatkowe prawo ochronne lub prawo

z rejestracji do udzielenia informacji, o których mowa

w art. 2861 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności

przemysłowej;

5) zabezpieczenie dowodów, o którym mowa w art. 36b ust. 1 pkt 1 ustawy

z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej odmian roślin (Dz. U.

z 2018 r. poz. 432);

6) zobowiązanie naruszającego wyłączne prawo lub innej osoby do udzielenia

informacji lub udostępnienia dokumentacji, o których mowa w art. 36b

ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej

odmian roślin.”;

17) uchyla się art. 28;

18) w art. 29 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Opłatę stałą w kwocie 5000 złotych pobiera się od pozwu w sprawie o:”;

19) w art. 32:

a) ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:

„1. Opłatę stałą w kwocie 1000 złotych pobiera się od odwołania od

decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Prezesa

Urzędu Regulacji Energetyki, Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej

oraz Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, a także od apelacji, skargi

kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia w takiej sprawie.

2. Opłatę stałą w kwocie 500 złotych pobiera się od zażalenia na

postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów,

Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, Prezesa Urzędu Komunikacji

Elektronicznej oraz Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego.”,

b) uchyla się ust. 3 i 4;

10.07.2020

©Telksinoe s. 73/87

20) po art. 32 dodaje się art. 32a w brzmieniu:

„Art. 32a. 1. Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od odwołania

od decyzji organu regulacyjnego, o którym mowa w ustawie z dnia 7 czerwca

2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu

ścieków, a także od apelacji, skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w takiej sprawie.

2. Opłatę stałą w kwocie 50 złotych pobiera się od zażalenia na

postanowienie organu regulacyjnego, o którym mowa w ustawie z dnia

7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym

odprowadzaniu ścieków.”;

21) po art. 34 dodaje się art. 34a w brzmieniu:

„Art. 34a. 1. Opłatę stałą w kwocie 100 złotych od każdej osoby, której

wniosek dotyczy, pobiera się od wniosku o wezwanie na rozprawę świadka,

biegłego lub strony, jeżeli wniosek został złożony po zatwierdzeniu planu

rozprawy.

2. W przypadku konieczności zarządzenia przymusowego sprowadzenia

świadka pobiera się dodatkowo opłatę w kwocie 200 złotych.”;

22) w art. 35:

a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. W sprawach z zakresu prawa pracy od pracodawcy pobiera się

opłatę podstawową wyłącznie od apelacji, zażalenia, skargi kasacyjnej

i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Jednakże w sprawach, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa

kwotę 50 000 złotych, od pracownika i pracodawcy pobiera się opłatę

stosunkową od wszystkich podlegających opłacie pism.”,

b) uchyla się ust. 1a,

c) ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Pracodawca uiszcza opłatę podstawową od pism podlegających

opłacie wymienionych w ust. 1, także w sprawie o ustalenie istnienia

stosunku pracy wytoczonej z powództwa inspektora pracy.”;

23) art. 36 otrzymuje brzmienie:

„Art. 36. 1. W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych i w sprawach

odwołań rozpoznawanych przez sąd pracy i ubezpieczeń społecznych pobiera się

10.07.2020

©Telksinoe s. 74/87

opłatę podstawową wyłącznie od apelacji, zażalenia, skargi kasacyjnej i skargi

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do strony wnoszącej odwołanie do sądu

pracy i ubezpieczeń społecznych.”;

24) w art. 44 w ust. 1 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku o:”;

25) w art. 49 w ust. 1 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:

„Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku o:”;

26) art. 62 otrzymuje brzmienie:

„Art. 62. Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku

o wykreślenie zastawu rejestrowego z rejestru zastawów.”;

27) art. 64 otrzymuje brzmienie:

„Art. 64. Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku

o uwierzytelnienie odpisu statutu w postępowaniu rejestrowym.”;

28) art. 68 i art. 69 otrzymują brzmienie:

„Art. 68. Opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od wniosku o:

1) udzielenie, zmianę lub uchylenie zabezpieczenia roszczenia;

2) wydanie, zmianę, uchylenie, stwierdzenie wygaśnięcia, zmianę wykonania,

ograniczenie wykonania lub zakończenie wykonania europejskiego nakazu

zabezpieczenia na rachunku bankowym;

3) uzyskanie informacji o rachunku bankowym, o którym mowa

w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 655/2014

z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiającym procedurę europejskiego nakazu

zabezpieczenia na rachunku bankowym w celu ułatwienia transgranicznego

dochodzenia wierzytelności w sprawach cywilnych i handlowych (Dz. Urz.

UE L 189 z 27.06.2014, str. 59).

Art. 69. 1. Od wniosku o udzielenie zabezpieczenia roszczenia pieniężnego

złożonego przed wniesieniem pisma wszczynającego postępowanie pobiera się

czwartą część opłaty należnej od pozwu o to roszczenie.

2. Uiszczoną opłatę zalicza się na poczet opłaty od pisma wszczynającego

postępowanie, jeżeli zostało wniesione w terminie przewidzianym do tego

w przepisach o zabezpieczeniu. W przypadku oddalenia wniosku termin ten

wynosi dwa tygodnie od dnia doręczenia postanowienia, a jeżeli postanowienie

zostało wydane na posiedzeniu jawnym – od dnia jego ogłoszenia.”;

10.07.2020

©Telksinoe s. 75/87

29) w art. 77:

a) w ust. 1 część wspólna otrzymuje brzmienie:

„– pobiera się w kwocie 20 złotych za każde rozpoczęte 10 stron wydanego

dokumentu.”,

b) ust. 1a otrzymuje brzmienie:

„1a. Opłatę od wniosku o wydanie na podstawie akt zapisu dźwięku

albo obrazu i dźwięku z przebiegu posiedzenia pobiera się w kwocie

20 złotych za każdy wydany informatyczny nośnik danych.”,

c) uchyla się ust. 2;

30) po art. 77 dodaje się art. 77a w brzmieniu:

„Art. 77a. Nie pobiera się opłaty od pierwszego wniosku o wydanie na

podstawie akt odpisu orzeczenia kończącego postępowanie z klauzulą

wykonalności, złożonego przez stronę, która wszczęła postępowanie.”;

31) art. 78 otrzymuje brzmienie:

„Art. 78. Opłatę od wniosku o wydanie kopii dokumentu, znajdującego się

w aktach sprawy, pobiera się w kwocie 20 złotych za każde rozpoczęte 20 stron

wydanej kopii.”;

32) w art. 79:

a) w ust. 1 w pkt 2 uchyla się lit. c i d,

b) dodaje się ust. 3 w brzmieniu:

„3. Opłatę zwracaną na podstawie ust. 1 pkt 1 lit. a, b i h, pkt 2 oraz

pkt 3 lit. a, c i d obniża się o kwotę równą opłacie minimalnej.”;

33) w art. 80:

a) po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:

„1a. Nie zwraca się różnicy, jeżeli jest niższa niż koszt jej zwrotu.”,

b) uchyla się ust. 2;

34) po art. 80 dodaje się art. 80a w brzmieniu:

„Art. 80a. Zwrotów, o których mowa w art. 79 i art. 80, dokonuje sąd,

przed którym sprawa toczyła się w pierwszej instancji, a sąd drugiej instancji –

jeżeli opłatę pobrał. Jeżeli opłatę pobrał notariusz, zwrotu dokonuje sąd, który

rozpoznawał wniosek w pierwszej instancji.”;

35) w art. 89 uchyla się ust. 4a i 4b;

36) po art. 89 dodaje się art. 89a–89d w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 76/87

„Art. 89a. 1. Jeżeli można oszacować przewidywany nakład pracy biegłego

przy sporządzeniu opinii i przewidywaną wysokość wydatków przewodniczący

zlecając biegłemu sporządzenie opinii może oznaczyć wysokość wynagrodzenia

lub zwrotu wydatków.

2. W terminie tygodnia od dnia otrzymania zlecenia sporządzenia opinii

biegły może zażądać wynagrodzenia lub zwrotu wydatków w innej wysokości.

Jeżeli strony zgodzą się na żądanie biegłego i zostanie uiszczona odpowiednia

zaliczka, przewodniczący zleci biegłemu sporządzenie opinii za

wynagrodzeniem lub ze zwrotem wydatków żądanymi przez biegłego, a jeżeli

nie – za wynagrodzeniem lub ze zwrotem wydatków ustalonymi zgodnie

z art. 89.

3. Przyznając biegłemu wynagrodzenie lub zwrot wydatków sąd jest

związany wysokością, na którą strony wyraziły zgodę na podstawie ust. 2.

Art. 89b. 1. Jeżeli okoliczności sprawy uzasadniają przewidywanie, że

w przypadku ustalenia wynagrodzenia lub zwrotu wydatków biegłego zgodnie

z art. 89 wystąpią trudności ze sprawnym przeprowadzeniem dowodu z opinii

biegłego, a nie ma podstaw do oznaczenia wysokości wynagrodzenia lub zwrotu

wydatków biegłego zgodnie z art. 89a, stosuje się przepisy ust. 2–4.

2. Zlecając biegłemu sporządzenie opinii przewodniczący może zakreślić

biegłemu termin do zgłoszenia żądania ustalenia wynagrodzenia lub zwrotu

wydatków w określonej kwocie. Jeżeli strony zgodzą się na żądanie biegłego

i zostanie uiszczona odpowiednia zaliczka, przewodniczący zleci biegłemu

sporządzenie opinii za wynagrodzeniem lub ze zwrotem wydatków żądanymi

przez biegłego, a jeżeli nie – za wynagrodzeniem lub ze zwrotem wydatków

ustalonymi zgodnie z art. 89.

3. Termin, o którym mowa w ust. 2, przewodniczący ustala stosownie do

obszerności materiału sprawy i stopnia jej zawiłości. Termin ten nie może być

krótszy niż tydzień ani dłuższy niż miesiąc od dnia otrzymania zlecenia.

4. Przyznając biegłemu wynagrodzenie lub zwrot wydatków sąd jest

związany wysokością, na którą strony wyraziły zgodę na podstawie ust. 2.

Art. 89c. 1. Jeżeli opinia jest nierzetelna lub została sporządzona lub

złożona ze znacznym nieusprawiedliwionym opóźnieniem, wynagrodzenie lub

zwrot wydatków ulega odpowiedniemu obniżeniu; w szczególnie rażących

10.07.2020

©Telksinoe s. 77/87

przypadkach sąd może odmówić przyznania wynagrodzenia lub zwrotu

wydatków.

2. Jeżeli opinia jest fałszywa, wynagrodzenie ani zwrot wydatków nie

przysługują.

Art. 89d. 1. Tłumaczowi powołanemu przez sąd przysługuje

wynagrodzenie za wykonaną pracę oraz zwrot poniesionych przez niego

wydatków niezbędnych do wykonania tłumaczenia.

2. Wysokość wynagrodzenia i zwrotu wydatków tłumacza ustala się

stosując odpowiednio przepisy o wynagrodzeniu i zwrocie wydatków biegłego.

3. Wysokość wynagrodzenia tłumacza przysięgłego ustala się według

przepisów ustawy z dnia 25 listopada 2004 r. o zawodzie tłumacza przysięgłego

(Dz. U. z 2019 r. poz. 1326).”;

37) w art. 92:

a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Wynagrodzenie oraz zwrot kosztów podróży, wydatków,

utraconego zarobku lub dochodu przyznaje się na wniosek świadka, osoby

towarzyszącej świadkowi, o której mowa w art. 88, biegłego lub tłumacza,

a także strony lub osoby trzeciej uprawnionej do otrzymania należności.”,

b) ust. 4 otrzymuje brzmienie:

„4. Osobę uprawnioną do otrzymania należności, o której mowa

w ust. 1, poucza się o prawie i sposobie złożenia wniosku o jej przyznanie

oraz skutkach niezachowania terminu wskazanego w ust. 2.”;

38) w art. 93:

a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Należności, o których mowa w art. 92, ustala i przyznaje sąd albo

referendarz sądowy.”,

b) po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:

„1a. Przewodniczący może zarządzeniem w całości uwzględnić

wniosek świadka o przyznanie każdej z należności, o których mowa

w art. 85 i art. 86, jeżeli jego uwzględnienie nie pociągnie za sobą

zobowiązania strony do uiszczenia dalszych kwot albo strona zgodziła się

na pokrycie należności świadka w żądanej przez niego wysokości.

Zarządzenie to nie podlega zaskarżeniu.”,

c) ust. 2 otrzymuje brzmienie:

10.07.2020

©Telksinoe s. 78/87

„2. Przyznaną należność należy wypłacić niezwłocznie. W przypadku

niemożności niezwłocznej wypłaty należność przekazuje się przekazem

pocztowym lub przelewem bankowym bez obciążania osoby, której ją

przyznano, opłatą pocztową lub kosztami przelewu.”;

39) po art. 93 dodaje się art. 93a w brzmieniu:

„Art. 93a. Przepisy art. 92 oraz art. 93 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do

przyznawania należności mediatorowi w przypadku, o którym mowa

w art. 1835 § 2 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks

postępowania cywilnego.”;

40) w art. 96 w ust. 1:

a) pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4) pracownik wnoszący powództwo, z zastrzeżeniem art. 35 ust. 1 zdanie

drugie, lub strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń

społecznych;”,

b) w pkt 13 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 14 w brzmieniu:

„14) strona w sprawach dotyczących wypłat oraz zwrotu należności

powstałych w wyniku realizacji przepisów z zakresu ochrony roszczeń

pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy.”;

41) w art. 102 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna,

jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez

uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny lub ich poniesienie

narazi ją na taki uszczerbek.”;

42) w art. 103 dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 i 3

w brzmieniu:

„2. Spółka handlowa powinna wykazać także, że jej wspólnicy albo

akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki

lub udzielenie spółce pożyczki.

3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do spółki handlowej, której jedynym

wspólnikiem albo akcjonariuszem jest Skarb Państwa.”.

Art. 5. W ustawie z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń

w postępowaniu grupowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 573) wprowadza się następujące

zmiany:

10.07.2020

©Telksinoe s. 79/87

1) art. 7 otrzymuje brzmienie:

„Art. 7. 1. Posiedzenie przygotowawcze można przeprowadzić także przed

wezwaniem pozwanego do wniesienia odpowiedzi na pozew.

2. Przewodniczący może zobowiązać stronę, aby w piśmie

przygotowawczym podała wszystkie twierdzenia i dowody istotne dla ustalenia

dopuszczalności postępowania grupowego – pod rygorem utraty prawa do ich

powoływania w toku dalszego postępowania.”;

2) w art. 8 ust. 6 otrzymuje brzmienie:

„6. Na postanowienie w przedmiocie kaucji przysługuje zażalenie do

innego składu tego samego sądu.”;

3) w art. 10:

a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Po wysłuchaniu stron sąd rozstrzyga o dopuszczalności

postępowania grupowego. Sąd odrzuca pozew, jeżeli sprawa nie podlega

rozpoznaniu w postępowaniu grupowym. W przeciwnym przypadku sąd

wydaje postanowienie o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu grupowym.”,

b) uchyla się ust. 1a;

4) art. 15 otrzymuje brzmienie:

„Art. 15. Po upływie terminu wyznaczonego w ogłoszeniu o wszczęciu

postępowania grupowego, a jeżeli zaniechano tego ogłoszenia – po

uprawomocnieniu się postanowienia o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu

grupowym przewodniczący wyznacza pozwanemu termin nie krótszy niż

miesiąc do podniesienia zarzutów co do członkostwa określonych osób w grupie

lub w podgrupach.”;

5) w art. 17 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Po upływie terminu do podniesienia zarzutów, o których mowa

w art. 15, sąd wydaje postanowienie co do składu grupy.”;

6) w art. 18 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Na wniosek więcej niż połowy członków grupy sąd może dokonać

zmiany reprezentanta grupy. Wniosek powinien wskazywać proponowanego

reprezentanta grupy oraz zawierać jego oświadczenie o wyrażeniu zgody na

bycie reprezentantem.”;

7) w art. 21 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 80/87

„2a. Wszyscy członkowie grupy lub podgrupy mogą także zostać

wymienieni, wraz z ustaleniem kwot przypadających każdemu z nich, na liście

stanowiącej załącznik do wyroku. W takim przypadku w wyroku należy powołać

tę listę, a sama lista nie podlega odczytaniu.”;

8) art. 22 otrzymuje brzmienie:

„Art. 22. Tytułem egzekucyjnym do prowadzenia egzekucji świadczenia

pieniężnego przypadającego członkowi grupy lub podgrupy jest wyciąg

z wyroku albo wyrok z wyciągiem z listy członków grupy lub podgrupy

stanowiącej załącznik do wyroku, wskazujący w szczególności wysokość

należnego mu świadczenia.”;

9) w art. 24 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. W zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio

przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego,

z wyłączeniem art. 8, art. 117–124, art. 194–196, art. 204, art. 205, art. 2053 § 2

i 5 oraz art. 425–50514.”.

Art. 6. W ustawie z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny,

ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.

poz. 1311 i 1513 oraz z 2016 r. poz. 178, 394, 615 i 1358) uchyla się art. 20.

Art. 7. W ustawie z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych (Dz. U.

poz. 770 i 2244) wprowadza się następujące zmiany:

1) w art. 6 pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4) koszty przejazdu poza miejscowość, która jest siedzibą kancelarii

komorniczej oraz zryczałtowane koszty przejazdu w granicach tej

miejscowości;”;

2) w art. 14 ust. 4 otrzymuje brzmienie:

„4. Przepisów ust. 1–3 nie stosuje się w sprawach o egzekucję lub

wykonanie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia świadczeń

alimentacyjnych lub rent mających charakter alimentów oraz w sprawach

o egzekucję lub wykonanie zabezpieczenia roszczenia niezwiązanego

z wykonywaniem działalności gospodarczej wszczętych na wniosek Skarbu

Państwa, w tym na polecenie sądu lub prokuratora. W sprawach tych

przedstawianie dokumentów i udzielanie informacji jest nieodpłatne.”;

3) w art. 15 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:

10.07.2020

©Telksinoe s. 81/87

„2a. Komornikowi przysługuje zwrot zryczałtowanych kosztów dojazdu

w granicach miejscowości będącej siedzibą kancelarii komornika w wysokości

20 złotych, jeżeli odległość między siedzibą kancelarii a miejscem czynności

przekracza 10 km. Przy ustalaniu odległości bierze się pod uwagę najkrótszą

drogę dojazdu samochodem.”;

4) art. 41 otrzymuje brzmienie:

„Art. 41. 1. Opłata stała od zlecenia sądu albo wniosku powoda

o bezpośrednie i osobiste doręczenie pism w sposób przewidziany

w art. 3 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych

(Dz. U. poz. 771, z późn. zm.3)) wynosi 60 złotych. Opłatę pobiera się za

doręczenie na jeden adres oznaczonego pisma w sprawie, niezależnie od liczby

adresatów tego pisma tam zamieszkałych i liczby podjętych prób doręczenia.

2. Opłata stała od wniosku o podjęcie czynności zmierzających do ustalenia

aktualnego adresu zamieszkania adresata, o których mowa w art. 3 ust. 4 pkt 1a

ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych, wynosi 40 złotych.”.

Art. 8. W ustawie z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U.

poz. 771, 1443, 1669 i 2244 oraz z 2019 r. poz. 55 i 730) wprowadza się następujące

zmiany:

1) w art. 3:

a) w ust. 4:

– pkt 1 otrzymuje brzmienie:

„1) na zlecenie sądu albo wniosek powoda zobowiązanego przez sąd

na podstawie art. 1391 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. –

Kodeks postępowania cywilnego – osobiście doręcza

bezpośrednio adresatowi zawiadomienia sądowe, pisma

procesowe oraz inne dokumenty sądowe za potwierdzeniem

odbioru i oznaczeniem daty, albo stwierdza, że adresat pod

podanym adresem nie zamieszkuje;”,

– po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:

3)

Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 1443, 1669 i 2244 oraz

z 2019 r. poz. 55, 730 i 1469.

10.07.2020

©Telksinoe s. 82/87

„1a) na zlecenie podmiotu, o którym mowa w pkt 1, podejmuje

czynności zmierzające do ustalenia aktualnego adresu

zamieszkania adresata;”,

b) dodaje się ust. 6 w brzmieniu:

„6. Czynności sądu, o których mowa w ust. 5, może wykonywać także

referendarz sądowy.”;

2) po art. 3 dodaje się art. 3a i art. 3b w brzmieniu:

„Art. 3a. 1. Doręczenia, o którym mowa w art. 3 ust. 4 pkt 1, komornik

dokonuje w terminie 14 dni od dnia otrzymania zlecenia.

2. Jeżeli adresata nie zastano przy próbie doręczenia, komornik ustala, czy

adresat zamieszkuje pod wskazanym adresem. W tym celu komornik może żądać

niezbędnych informacji od podmiotów wymienionych w art. 761 § 11 pkt 13

ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego pod

rygorem przewidzianym w art. 762 tej ustawy. Treść dokonanych ustaleń

komornik wciąga do protokołu, do którego przepis art. 809 ustawy z dnia

17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego stosuje się odpowiednio.

3. Jeżeli próba doręczenia okaże się bezskuteczna, a zgodnie z ustaleniami

komornika adresat zamieszkuje pod podanym adresem, w oddawczej skrzynce

pocztowej adresata umieszcza się zawiadomienie o podjętej próbie doręczenia

wraz z informacją o możliwości odbioru pisma w kancelarii komornika oraz

pouczeniem, że należy je odebrać w terminie 14 dni od dnia umieszczenia

zawiadomienia. Jeżeli pod wskazanym adresem zastano dorosłego domownika

adresata, o możliwości odbioru pisma poucza się dodatkowo tego domownika.

W przypadku bezskutecznego upływu terminu do odbioru pisma, pismo uważa

się za doręczone w ostatnim dniu tego terminu, a komornik zwraca pismo

podmiotowi zlecającemu doręczenie informując go o dokonanych ustaleniach

oraz o dacie doręczenia.

4. Jeżeli próba doręczenia okaże się bezskuteczna, a zgodnie z ustaleniami

komornika adresat nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, komornik zwraca

pismo podmiotowi zlecającemu doręczenie informując go o dokonanych

ustaleniach. To samo dotyczy przypadku, gdy komornikowi mimo podjęcia

wymaganych czynności nie udało się ustalić, czy adresat zamieszkuje pod

wskazanym adresem.

10.07.2020

©Telksinoe s. 83/87

5. W przypadkach, o których mowa w ust. 3 i 4, komornik udziela

podmiotowi zlecającemu informacji o dokonanych ustaleniach przez nadesłanie

kopii protokołu.

Art. 3b. W przypadku zwrotu przez komornika pisma, o którym mowa

w art. 3a ust. 4, podmiot zlecający może wystąpić do tego komornika

z wnioskiem o podjęcie czynności zmierzających do ustalenia aktualnego adresu

zamieszkania adresata. W tym celu komornik może żądać niezbędnych

informacji od podmiotów wymienionych w art. 761 § 11 pkt 3–6 ustawy z dnia

17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego.”;

3) w art. 9 ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2. Komornik nie może odmówić wykonania czynności, o których mowa

w art. 3 ust. 4 pkt 1 i 2, jeżeli jest właściwy do ich podjęcia i zostały one zlecone

przez sąd, prokuratora, albo osobę zobowiązaną przez sąd do złożenia wniosku.”;

4) w art. 28 po wyrazach „art. 3 ust. 3” dodaje się wyrazy „i ust. 4 pkt 1”;

5) w art. 98 w ust. 2 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu:

„Przepis art. 28 stosuje się odpowiednio.”;

6) w art. 138 dodaje się ust. 5 w brzmieniu:

„5. Przepis art. 28 stosuje się odpowiednio do asesora, któremu udzielono

zlecenia.”;

7) w art. 153 po ust. 1 dodaje się ust. 1a i 1b w brzmieniu:

„1a. Po upływie 6 miesięcy od dnia zawarcia umowy o pracę pracownik

kancelarii może zostać upoważniony na piśmie przez komornika do

samodzielnego dokonywania czynności, o których mowa w art. 3 ust. 4 pkt 1,

przy czym czynności te nie mogą się wiązać z zastosowaniem środków

przymusu. Upoważnić można tylko pracownika, który nie był skazany

prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.

1b. Wykonując czynności, o których mowa w art. 3 ust. 4 pkt 1, pracownik

ma prawo legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości.”.

Art. 9. 1. W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia

w życie niniejszej ustawy zachowują moc czynności dokonane zgodnie z przepisami,

w brzmieniu dotychczasowym.

10.07.2020

©Telksinoe s. 84/87

2. Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustaw zmienianych w art. 1 i art. 5, w brzmieniu

nadanym niniejszą ustawą.

3. W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy:

1) do wniosków o wyłączenie sędziego złożonych przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 531 ustawy zmienianej w art. 1,

w brzmieniu dotychczasowym,

2) stosuje się przepis art. 1303 § 2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu

dotychczasowym

– do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.

4. Do rozpoznania środków odwoławczych wniesionych i nierozpoznanych

przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej

w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.

5. W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy, które pozostawały zawieszone w dniu jej wejścia w życie, sąd

umarza postępowanie zawieszone:

1) z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6, jeżeli wniosek o podjęcie

postępowania nie został zgłoszony w ciągu 3 miesięcy od dnia wejścia w życie

niniejszej ustawy,

2) na zgodny wniosek stron lub na wniosek spadkobiercy, jeżeli wniosek o podjęcie

postępowania nie został zgłoszony w ciągu 6 miesięcy od dnia wejścia w życie

niniejszej ustawy

– przy czym, jeżeli umorzenie postępowania na podstawie art. 182 § 1 ustawy

zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym byłoby dopuszczalne wcześniej,

stosuje się przepisy dotychczasowe.

6. Przepisy art. 98 § 11 i 12 oraz art. 103 § 3 ustawy zmienianej w art. 1 stosuje

się w postępowaniach wszczętych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 10. Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy, które na podstawie ustaw zmienianych w art. 1 i art. 3 podlegałyby

rozpoznaniu w postępowaniu w sprawach gospodarczych, nie stosuje się przepisów

o tym postępowaniu. Właściwy do rozpoznania takich spraw pozostaje sąd właściwy

według przepisów dotychczasowych.

10.07.2020

©Telksinoe s. 85/87

Art. 11. 1. Sprawy:

1) w których przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy wydano nakaz zapłaty

w postępowaniu upominawczym,

2) wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy rozpoznawane

w postępowaniu nakazowym,

3) wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy rozpoznawane

w elektronicznym postępowaniu upominawczym

– do czasu zakończenia postępowania w danej instancji podlegają rozpoznaniu

zgodnie z przepisami, w brzmieniu dotychczasowym.

2. W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy rozpoznawanych w postępowaniu nakazowym, w których powód

wniósł o wydanie nakazu zapłaty wyłącznie na podstawie dokumentów określonych

w art. 485 § 3 ustawy zmienianej w art. 1:

1) przyjmuje się, że nie ma podstaw do wydania nakazu zapłaty w postępowaniu

nakazowym,

2) nieprawomocny nakaz zapłaty sąd z urzędu uchyla w całości postanowieniem,

po czym rozpoznaje sprawę w dalszym ciągu z pominięciem przepisów

o postępowaniu nakazowym,

3) nieprawomocny wyrok, mocą którego choćby w części utrzymano w mocy nakaz

zapłaty, jak również ten nakaz zapłaty w części, która podlegała rozpoznaniu, sąd

pierwszej instancji z urzędu uchyla w całości postanowieniem, po czym

rozpoznaje sprawę ponownie z pominięciem przepisów o postępowaniu

nakazowym,

4) nieprawomocny wyrok, mocą którego choćby w części utrzymano w mocy nakaz

zapłaty, a od którego wniesiono apelację, jak również ten nakaz zapłaty w części,

która podlegała rozpoznaniu, sąd odwoławczy z urzędu uchyla w całości

postanowieniem, po czym przekazuje sprawę sądowi pierwszej instancji do

ponownego rozpoznania z pominięciem przepisów o postępowaniu nakazowym

– przy czym do czasu zakończenia postępowania w pierwszej instancji sprawę

rozpoznaje się według przepisów, w brzmieniu dotychczasowym, z tym że

postanowienia, o których mowa w pkt 2–4, mogą zostać wydane na posiedzeniu

niejawnym.

10.07.2020

©Telksinoe s. 86/87

Art. 12. W elektronicznym postępowaniu upominawczym w okresie 3 miesięcy

po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy:

1) przepisy art. 126 § 1 i 11, art. 4971–499 i art. 502–505 ustawy zmienianej

w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym;

2) przepisów art. 4801–4804 ustawy zmienianej w art. 1 nie stosuje się;

3) opłaty ustala się i pobiera zgodnie z przepisami ustawy zmienianej w art. 4,

w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 13. Sprawy o roszczenia z tytułu niezgodności towaru konsumpcyjnego

z umową sprzedaży konsumenckiej rozpoznaje się w postępowaniu uproszczonym,

jeżeli wartość przedmiotu umowy nie przekracza kwoty określonej w art. 5051 § 1

ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Art. 14. Przepisy art. 50 § 3, art. 52 § 3 i art. 132 § 1 ustawy zmienianej w art. 1,

w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks

cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

(Dz. U. poz. 1311 i 1513 oraz z 2016 r. poz. 178, 394, 615 i 1358), stosuje się także

w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy.

Art. 15. W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia

w życie niniejszej ustawy przepisy ustawy zmienianej w art. 4, w brzmieniu nadanym

niniejszą ustawą, stosuje się wyłącznie do:

1) pism i wniosków podlegających opłacie, wnoszonych po dniu wejścia w życie

niniejszej ustawy;

2) wydatków powstałych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 15a. Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie

art. 131 § 2 ustawy zmienianej w art. 1 zachowują moc do dnia wejścia w życie

przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 131 § 2 ustawy zmienianej

w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, jednak nie dłużej niż przez

6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 16. Traci moc ustawa z dnia 24 maja 1989 r. o rozpoznawaniu przez sądy

spraw gospodarczych (Dz. U. z 2016 r. poz. 723).

Art. 17. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia,

z wyjątkiem:

10.07.2020

©Telksinoe s. 87/87

1) art. 1 pkt 6, 7, 20, 22, 30, 34, 44, 46, 47, 52–59, 66, 85, 94, 118, 119, 121–123,

125, 151–153, 155, pkt 157 lit. c, 158, 166–168, 170–173, pkt 187 lit. b,

pkt 211 lit. a, 223, 224, 226–228, 230–233, art. 4, art. 5 pkt 7 i 8 oraz art. 6, które

wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;

2) (uchylony)

3) art. 1 pkt 198–202, które wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia

ogłoszenia.

10.07.2020