Telksinoe - ustawy

©Telksinoe s. 1/159

Opracowano na podstawie: t.j.

Dz. U. z 2018 r.

poz. 142, 10, 650.

U S T A W A

z dnia 16 kwietnia 2004 r.

o ochronie przyrody 1)

Rozdział 1

Przepisy ogólne

Art. 1. Ustawa określa cele, zasady i formy ochrony przyrody żywej

i nieożywionej oraz krajobrazu.

Art. 2. 1. Ochrona przyrody, w rozumieniu ustawy, polega na zachowaniu,

zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów, tworów i składników

przyrody:

1) dziko występujących roślin, zwierząt i grzybów;

2) roślin, zwierząt i grzybów objętych ochroną gatunkową;

3) zwierząt prowadzących wędrowny tryb życia;

4) siedlisk przyrodniczych;

5) siedlisk zagrożonych wyginięciem, rzadkich i chronionych gatunków roślin,

zwierząt i grzybów;

6) tworów przyrody żywej i nieożywionej oraz kopalnych szczątków roślin

i zwierząt;

7) krajobrazu;

8) zieleni w miastach i wsiach;

Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw

Wspólnot Europejskich:

1) dyrektywy Rady 79/409/EWG z dnia 2 kwietnia 1979 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa

(Dz. Urz. WE L 103 z 25.04.1979, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie

specjalne, rozdz. 15, t. 1, str. 98, z późn. zm.);

2) dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk

przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz. Urz. WE L 206 z 22.07.1992, str. 7, z późn. zm.;

Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 2, str. 102, z późn. zm.);

3) dyrektywy Rady 1999/22/WE z dnia 29 marca 1999 r. dotyczącej trzymania dzikich zwierząt

w ogrodach zoologicznych (Dz. Urz. WE L 94 z 09.04.1999, str. 24; Dz. Urz. UE Polskie

wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 4, str. 140);

4) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r.

ustanawiającej ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego (dyrektywa

ramowa w sprawie strategii morskiej) (Dz. Urz. UE L 164 z 25.06.2008, str. 19).

23.04.2018

©Telksinoe s. 2/159

9) zadrzewień.

2. Celem ochrony przyrody jest:

1) utrzymanie procesów ekologicznych i stabilności ekosystemów;

2) zachowanie różnorodności biologicznej;

3) zachowanie dziedzictwa geologicznego i paleontologicznego;

4) zapewnienie ciągłości istnienia gatunków roślin, zwierząt i grzybów, wraz

z ich siedliskami, przez ich utrzymywanie lub przywracanie do właściwego

stanu ochrony;

5) ochrona walorów krajobrazowych, zieleni w miastach i wsiach oraz

zadrzewień;

6) utrzymywanie lub przywracanie do właściwego stanu ochrony siedlisk

przyrodniczych, a także pozostałych zasobów, tworów i składników

przyrody;

7) kształtowanie właściwych postaw człowieka wobec przyrody przez edukację,

informowanie i promocję w dziedzinie ochrony przyrody.

Art. 3. Cele ochrony przyrody są realizowane przez:

1) uwzględnianie wymagań ochrony przyrody w strategiach, programach

i dokumentach programowych, o których mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia

27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017 r. poz. 519,

z późn. zm.2)), programach ochrony środowiska przyjmowanych przez organy

jednostek samorządu terytorialnego, koncepcji przestrzennego

zagospodarowania kraju, strategiach rozwoju województw, planach

zagospodarowania przestrzennego województw, strategiach rozwoju gmin,

studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin,

miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego i planach

zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza

terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz w działalności

gospodarczej i inwestycyjnej;

2) obejmowanie zasobów, tworów i składników przyrody formami ochrony

przyrody;

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r. poz. 785,

898, 1089, 1529, 1566, 1888, 1999 i 2056.

23.04.2018

©Telksinoe s. 3/159

3) opracowywanie i realizację ustaleń planów ochrony dla obszarów

podlegających ochronie prawnej, programów ochrony gatunków, siedlisk

i szlaków migracji gatunków chronionych;

4) realizację programu ochrony i zrównoważonego użytkowania różnorodności

biologicznej wraz z planem działań;

5) prowadzenie działalności edukacyjnej, informacyjnej i promocyjnej

w dziedzinie ochrony przyrody;

6) prowadzenie badań naukowych nad problemami związanymi z ochroną

przyrody.

Art. 4. 1. Obowiązkiem organów administracji publicznej, osób prawnych

i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych jest dbałość o przyrodę

będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym.

2. Organy administracji publicznej są obowiązane do zapewnienia warunków

prawnych, organizacyjnych i finansowych dla ochrony przyrody.

3. Obowiązkiem organów administracji publicznej, instytucji naukowych

i oświatowych, a także publicznych środków masowego przekazu jest prowadzenie

działalności edukacyjnej, informacyjnej i promocyjnej w dziedzinie ochrony

przyrody.

Art. 4a. Ilekroć w niniejszej ustawie mowa jest o Wspólnocie rozumie się

przez to Wspólnoty Europejskie.

Art. 5. Użyte w ustawie określenia oznaczają:

1) gatunek – zarówno gatunek w znaczeniu biologicznym, jak i każdą niższą od

gatunku biologicznego jednostkę systematyczną, populację, a także

mieszańce tego gatunku w pierwszym lub drugim pokoleniu, z wyjątkiem

form, ras i odmian udomowionych, hodowlanych lub uprawnych;

1a) gatunek będący przedmiotem zainteresowania Wspólnoty – gatunek roślin lub

zwierząt, który na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej jest:

a) zagrożony, z wyjątkiem gatunków, których naturalny zasięg na tym

terytorium jest zasięgiem krańcowym i które nie są zagrożone lub

podatne na zagrożenie w zachodnim regionie palearktycznym, lub

23.04.2018

©Telksinoe s. 4/159

b) podatny na zagrożenie, czyli mogący w najbliższej przyszłości zostać

zakwalifikowanym do kategorii gatunków zagrożonych, jeśli czynniki

będące przyczyną zagrożenia będą na niego nadal oddziaływać, lub

c) rzadki, czyli o niewielkiej populacji, który nie jest obecnie zagrożony ani

podatny na zagrożenie, ale podlega ryzyku zagrożenia ze względu na

występowanie w obrębie ograniczonych obszarów geograficznych albo

znaczne rozproszenie na większym obszarze, lub

d) endemiczny i wymagający specjalnej uwagi ze względu na szczególny

charakter jego siedliska lub potencjalne oddziaływanie jego eksploatacji

na te siedliska lub potencjalne oddziaływanie jego eksploatacji na stan

jego ochrony;

1b) gatunek o znaczeniu priorytetowym – gatunek zagrożony, w odniesieniu do

którego Wspólnota ponosi szczególną odpowiedzialność z powodu wielkości

jego naturalnego zasięgu mieszczącego się na terytorium państw

członkowskich Unii Europejskiej;

1c) gatunek obcy – gatunek występujący poza swoim naturalnym zasięgiem

w postaci osobników lub zdolnych do przeżycia: gamet, zarodników, nasion,

jaj lub części osobników, dzięki którym mogą one rozmnażać się;

1d) integralność obszaru Natura 2000 – spójność czynników strukturalnych

i funkcjonalnych warunkujących zrównoważone trwanie populacji gatunków

i siedlisk przyrodniczych, dla ochrony których zaprojektowano lub

wyznaczono

obszar Natura 2000;

2) korytarz ekologiczny – obszar umożliwiający migrację roślin, zwierząt lub

grzybów;

2a) krzyżowanie zwierząt – kojarzenie osobników genetycznie odmiennych,

w tym osobników różnych gatunków;

2b) obszar Natura 2000 – obszar specjalnej ochrony ptaków, specjalny obszar

ochrony siedlisk lub obszar mający znaczenie dla Wspólnoty, utworzony

w celu ochrony populacji dziko występujących ptaków lub siedlisk

przyrodniczych lub gatunków będących przedmiotem zainteresowania

Wspólnoty;

23.04.2018

©Telksinoe s. 5/159

2c) obszar mający znaczenie dla Wspólnoty – projektowany specjalny obszar

ochrony siedlisk, zatwierdzony przez Komisję Europejską w drodze decyzji,

który w regionie biogeograficznym, do którego należy, w znaczący sposób

przyczynia się do zachowania lub odtworzenia stanu właściwej ochrony

siedliska przyrodniczego lub gatunku będącego przedmiotem zainteresowania

Wspólnoty, a także może znacząco przyczynić się do spójności sieci obszarów

Natura 2000 i zachowania różnorodności biologicznej w obrębie danego

regionu biogeograficznego; w przypadku gatunków zwierząt występujących

na dużych obszarach obszarem mającym znaczenie dla Wspólnoty jest obszar

w obrębie naturalnego zasięgu takich gatunków, charakteryzujący się

fizycznymi lub biologicznymi czynnikami istotnymi dla ich życia lub

rozmnażania;

2d) obszar morski – polski obszar morski w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca

1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji

morskiej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2205);

2e) krajobraz – krajobraz w rozumieniu art. 2 pkt 16e ustawy z dnia 27 marca

2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r.

poz. 1073 i 1566);

2f) krajobraz kulturowy – krajobraz kulturowy w rozumieniu art. 3 pkt 14 ustawy

z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z

2017 r. poz. 2187);

3) obszar specjalnej ochrony ptaków – obszar wyznaczony, zgodnie z przepisami

prawa Unii Europejskiej, do ochrony populacji dziko występujących ptaków

jednego lub wielu gatunków, w którego granicach ptaki mają korzystne

warunki bytowania w ciągu całego życia, w dowolnym jego okresie albo

stadium rozwoju;

4) ochrona częściowa – ochronę gatunków roślin, zwierząt i grzybów

dopuszczającą możliwość redukcji liczebności populacji oraz pozyskiwania

osobników tych gatunków lub ich części;

5) ochrona czynna – stosowanie, w razie potrzeby, zabiegów ochronnych w celu

przywrócenia naturalnego stanu ekosystemów i składników przyrody lub

zachowania siedlisk przyrodniczych oraz siedlisk roślin, zwierząt lub

grzybów;

23.04.2018

©Telksinoe s. 6/159

6) ochrona ex situ – ochronę gatunków roślin, zwierząt i grzybów poza miejscem

ich naturalnego występowania oraz ochronę skał, skamieniałości i minerałów

w miejscach ich przechowywania;

7) ochrona in situ – ochronę gatunków roślin, zwierząt i grzybów, a także

elementów przyrody nieożywionej, w miejscach ich naturalnego

występowania;

8) ochrona krajobrazowa – zachowanie cech charakterystycznych danego

krajobrazu;

9) ochrona ścisła – całkowite i trwałe zaniechanie bezpośredniej ingerencji

człowieka w stan ekosystemów, tworów i składników przyrody oraz

w przebieg procesów przyrodniczych na obszarach objętych ochroną,

a w przypadku gatunków – całoroczną ochronę należących do nich osobników

i stadiów ich rozwoju;

10) ogród botaniczny – urządzony i zagospodarowany teren wraz z infrastrukturą

techniczną i budynkami funkcjonalnie z nim związanymi, będący miejscem

ochrony ex situ, uprawy roślin różnych stref klimatycznych i siedlisk, uprawy

roślin określonego gatunku oraz prowadzenia badań naukowych i edukacji;

11) ogród zoologiczny – urządzony i zagospodarowany teren wraz

z infrastrukturą techniczną i budynkami funkcjonalnie z nim związanymi,

gdzie są przetrzymywane oraz eksponowane publicznie przez co najmniej

7 dni w roku, żywe zwierzęta gatunków dziko występujących, z wyjątkiem:

a) cyrków,

b) sklepów ze zwierzętami,

c) miejsc, w których eksponowanych jest publicznie nie więcej niż

15 gatunków tych zwierząt i łącznie nie więcej niż 50 okazów gadów,

ptaków i ssaków;

11a) okaz gatunku – roślinę, zwierzę lub grzyb z danego gatunku, żywe lub

martwe, każdą ich część, formę rozwojową, jajo lub wydmuszkę, a także

produkt pochodny również zawarty w innych towarach oraz towary, które

zgodnie z dołączonym dokumentem, opakowaniem, oznakowaniem lub

etykietą, lub jeżeli wynika to z jakichkolwiek innych okoliczności, mają

zawierać lub zawierają części lub produkty pochodne z roślin, zwierząt, lub

grzybów z danego gatunku;

23.04.2018

©Telksinoe s. 7/159

12) ostoja – miejsce o warunkach sprzyjających egzystencji roślin, zwierząt lub

grzybów zagrożonych wyginięciem lub rzadkich gatunków;

13) ośrodek rehabilitacji zwierząt – miejsce, w którym jest prowadzone leczenie

i rehabilitacja zwierząt dziko występujących, wymagających okresowej

opieki człowieka w celu przywrócenia ich do środowiska przyrodniczego;

13a) oś widokowa – wyobrażalna prosta kierująca wzrok na charakterystyczne

elementy zagospodarowania terenu lub terenów;

14) otulina – strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną

indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed

zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka;

15) pozyskiwanie:

a) zbiór roślin lub grzybów gatunków chronionych lub ich części ze

stanowisk naturalnych do celów gospodarczych,

b) chwytanie, łowienie lub zbieranie zwierząt gatunków chronionych lub

ich części i produktów pochodnych do celów gospodarczych;

c) (uchylona)

15a) roślina, zwierzę lub grzyb dziko występujący – roślinę, zwierzę lub grzyba:

a) niepochodzące z uprawy lub hodowli,

b) wprowadzone do środowiska przyrodniczego w celu odbudowy lub

zasilenia populacji;

15b) przedpole ekspozycji – rozległe poziome płaszczyzny, w szczególności

zbiorniki wodne, zbocza lub płaskie dna dolin, umożliwiające ekspozycję

panoram;

15c) punkt widokowy – miejsce lub punkt topograficznie wyniesiony w terenie, z

którego układ wizualny obszaru widzenia dla obserwatora jest szeroki i daleki;

16) różnorodność biologiczna – zróżnicowanie żywych organizmów

występujących w ekosystemach, w obrębie gatunku i między gatunkami, oraz

zróżnicowanie ekosystemów;

16a) rzeka – każdy ciek naturalny w rozumieniu art. 16 pkt 5 ustawy z dnia 20 lipca

2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 i 2180);

17) siedlisko przyrodnicze – obszar lądowy lub wodny, naturalny, półnaturalny

lub antropogeniczny, wyodrębniony w oparciu o cechy geograficzne,

abiotyczne i biotyczne;

23.04.2018

©Telksinoe s. 8/159

17a) siedlisko przyrodnicze będące przedmiotem zainteresowania Wspólnoty –

siedlisko przyrodnicze, które na terytorium państw członkowskich Unii

Europejskiej:

a) jest zagrożone zanikiem w swoim naturalnym zasięgu lub

b) ma niewielki zasięg naturalny w wyniku regresji lub z powodu

ograniczonego obszaru występowania wynikającego z jego

wewnętrznych, przyrodniczych właściwości, lub

c) stanowi reprezentatywny przykład typowych cech regionu

biogeograficznego występującego w państwach członkowskich Unii

Europejskiej;

17b) siedlisko przyrodnicze o znaczeniu priorytetowym – siedlisko przyrodnicze

zagrożone zanikiem na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej,

za którego ochronę Wspólnota ponosi szczególną odpowiedzialność

z powodu wielkości jego naturalnego zasięgu mieszczącego się na terytorium

tych państw;

18) siedlisko roślin, siedlisko zwierząt lub siedlisko grzybów – obszar

występowania roślin, zwierząt lub grzybów w ciągu całego życia lub

dowolnym stadium ich rozwoju;

19) specjalny obszar ochrony siedlisk – obszar wyznaczony, zgodnie z przepisami

prawa Unii Europejskiej, w celu trwałej ochrony siedlisk przyrodniczych lub

populacji zagrożonych wyginięciem gatunków roślin lub zwierząt lub w celu

odtworzenia właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych lub

właściwego stanu ochrony tych gatunków;

20) środowisko przyrodnicze – krajobraz wraz z tworami przyrody nieożywionej

oraz naturalnymi i przekształconymi siedliskami przyrodniczymi

z występującymi na nich roślinami, zwierzętami i grzybami;

21) tereny zieleni – tereny urządzone wraz z infrastrukturą techniczną i

budynkami funkcjonalnie z nimi związanymi, pokryte roślinnością, pełniące

funkcje publiczne, a w szczególności parki, zieleńce, promenady, bulwary,

ogrody botaniczne, zoologiczne, jordanowskie i zabytkowe, cmentarze, zieleń

towarzysząca drogom na terenie zabudowy, placom, zabytkowym

fortyfikacjom, budynkom, składowiskom, lotniskom, dworcom kolejowym

oraz obiektom przemysłowym;

23.04.2018

©Telksinoe s. 9/159

22) udostępnianie – umożliwianie korzystania z parku narodowego, rezerwatu

przyrody lub niektórych ich obszarów i obiektów w celach naukowych,

edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, sportowych, filmowania,

fotografowania, a także w celach zarobkowych;

23) walory krajobrazowe – wartości przyrodnicze, kulturowe, historyczne,

estetyczno-widokowe obszaru oraz związane z nimi rzeźbę terenu, twory i

składniki przyrody oraz elementy cywilizacyjne, ukształtowane przez siły

przyrody lub działalność człowieka;

23a) krajobraz priorytetowy – krajobraz priorytetowy w rozumieniu art. 2 pkt 16f

ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu

przestrzennym;

24) właściwy stan ochrony gatunku – sumę oddziaływań na gatunek, mogącą

w dającej się przewidzieć przyszłości wpływać na rozmieszczenie

i liczebność jego populacji na terenie kraju lub państw członkowskich Unii

Europejskiej lub naturalnego zasięgu tego gatunku, przy której dane

o dynamice liczebności populacji tego gatunku wskazują, że gatunek jest

trwałym składnikiem właściwego dla niego siedliska, naturalny zasięg

gatunku nie zmniejsza się ani nie ulegnie zmniejszeniu w dającej się

przewidzieć przyszłości oraz odpowiednio duże siedlisko dla utrzymania się

populacji tego gatunku istnieje i prawdopodobnie nadal będzie istniało;

25) właściwy stan ochrony siedliska przyrodniczego – sumę oddziaływań na

siedlisko przyrodnicze i jego typowe gatunki, mogącą w dającej się

przewidzieć przyszłości wpływać na naturalne rozmieszczenie, strukturę,

funkcje lub przeżycie jego typowych gatunków na terenie kraju lub państw

członkowskich Unii Europejskiej lub naturalnego zasięgu tego siedliska, przy

której naturalny zasięg siedliska przyrodniczego i obszary zajęte przez to

siedlisko w obrębie jego zasięgu nie zmieniają się lub zwiększają się, struktura

i funkcje, które są konieczne do długotrwałego utrzymania się siedliska,

istnieją i prawdopodobnie nadal będą istniały oraz typowe dla tego siedliska

gatunki znajdują się we właściwym stanie ochrony;

26) wstęp do parku narodowego albo rezerwatu przyrody – wejście lub wjazd na

obszar objęty ochroną ścisłą lub czynną w celu naukowym, edukacyjnym,

turystycznym lub rekreacyjnym;

23.04.2018

©Telksinoe s. 10/159

26a) drzewo – wieloletnią roślinę o zdrewniałym jednym pędzie głównym (pniu)

albo zdrewniałych kilku pędach głównych i gałęziach tworzących koronę w

jakimkolwiek okresie podczas rozwoju rośliny;

26b) krzew – wieloletnią roślinę rozgałęziającą się na wiele równorzędnych

zdrewniałych pędów, nietworzącą pnia ani korony, niebędącą pnączem;

26c) wywrot – drzewo lub krzew wywrócone w wyniku działania czynników

naturalnych, wypadku lub katastrofy w ruchu lądowym, wodnym lub

powietrznym, lub katastrofy budowlanej;

26d) złom – drzewo, którego pień uległ złamaniu, lub krzew, którego pędy uległy

złamaniu w wyniku działania czynników naturalnych, wypadku lub katastrofy

w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, lub katastrofy budowlanej;

26e) żywotność drzewa lub krzewu – prawidłowy przebieg ogółu procesów

życiowych drzewa lub krzewu;

27) zadrzewienie – pojedyncze drzewa, krzewy albo ich skupiska niebędące lasem

w rozumieniu ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2017 r.

poz. 788) lub plantacją, wraz z terenem, na którym występują, i pozostałymi

składnikami szaty roślinnej tego terenu;

27a) plantacja – uprawę drzew lub krzewów o zwartej powierzchni co najmniej 0,1

ha, założoną w celu produkcyjnym;

28) zagrożenie wewnętrzne – czynnik mogący wywołać niekorzystne zmiany

cech fizycznych, chemicznych lub biologicznych zasobów, tworów

i składników chronionej przyrody, walorów krajobrazowych oraz przebiegu

procesów przyrodniczych, wynikający z przyczyn naturalnych lub

z działalności człowieka w granicach obszarów lub obiektów podlegających

ochronie prawnej;

29) zagrożenie zewnętrzne – czynnik mogący wywołać niekorzystne zmiany cech

fizycznych, chemicznych lub biologicznych zasobów, tworów i składników

chronionej przyrody, walorów krajobrazowych oraz przebiegu procesów

przyrodniczych, wynikający z przyczyn naturalnych lub z działalności

człowieka, mający swoje źródło poza granicami obszarów lub obiektów

podlegających ochronie prawnej.

23.04.2018

©Telksinoe s. 11/159

Rozdział 2

Formy ochrony przyrody

Art. 6. 1. Formami ochrony przyrody są:

1) parki narodowe;

2) rezerwaty przyrody;

3) parki krajobrazowe;

4) obszary chronionego krajobrazu;

5) obszary Natura 2000;

6) pomniki przyrody;

7) stanowiska dokumentacyjne;

8) użytki ekologiczne;

9) zespoły przyrodniczo-krajobrazowe;

10) ochrona gatunkowa roślin, zwierząt i grzybów.

2. W drodze porozumienia z sąsiednimi państwami mogą być wyznaczane

przygraniczne obszary cenne pod względem przyrodniczym w celu ich wspólnej

ochrony.

Art. 7. 1. Utworzenie lub powiększenie obszaru parku narodowego lub

rezerwatu przyrody jest celem publicznym w rozumieniu ustawy z dnia 21 sierpnia

1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147, z późn. zm.3)).

2. Utworzenie lub powiększenie obszaru parku narodowego lub rezerwatu

przyrody obejmujące obszary, które stanowią nieruchomości niebędące własnością

Skarbu Państwa, następuje za zgodą właściciela, a w razie braku jego zgody –

w trybie wywłaszczenia określonym w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r.

o gospodarce nieruchomościami.

Art. 8. 1. Park narodowy obejmuje obszar wyróżniający się szczególnymi

wartościami przyrodniczymi, naukowymi, społecznymi, kulturowymi

i edukacyjnymi, o powierzchni nie mniejszej niż 1000 ha, na którym ochronie

podlega cała przyroda oraz walory krajobrazowe.

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2016 r. poz. 2260

oraz z 2017 r. poz. 624, 820, 1509, 1529, 1566 i 1595.

23.04.2018

©Telksinoe s. 12/159

2. Park narodowy tworzy się w celu zachowania różnorodności biologicznej,

zasobów, tworów i składników przyrody nieożywionej i walorów krajobrazowych,

przywrócenia właściwego stanu zasobów i składników przyrody oraz odtworzenia

zniekształconych siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin, siedlisk zwierząt lub

siedlisk grzybów.

3. (uchylony)

4. (uchylony)

Art. 8a. 1. Park narodowy jest państwową osobą prawną w rozumieniu art. 9

pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r.

poz. 2077).

2. Wykaz parków narodowych stanowi załącznik do ustawy.

Art. 8b. 1. Do zadań parków narodowych należy w szczególności:

1) prowadzenie działań ochronnych w ekosystemach parku narodowego,

zmierzających do realizacji celów, o których mowa w art. 8 ust. 2;

2) udostępnianie obszaru parku narodowego na zasadach określonych w planie

ochrony, o którym mowa w art. 18, lub zadaniach ochronnych, o których

mowa w art. 22, i w zarządzeniach dyrektora parku narodowego;

3) prowadzenie działań związanych z edukacją przyrodniczą.

2. Parki narodowe mogą wykonywać działalność gospodarczą na zasadach

określonych w przepisach ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców

(Dz. U. poz. 646), z ograniczeniami wynikającymi z ustawy.

Art. 8c. 1. Organem parku narodowego jest dyrektor parku narodowego.

2. Dyrektor parku narodowego jest powoływany przez ministra właściwego

do spraw środowiska, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego

i konkurencyjnego naboru, oraz przez niego odwoływany. W przypadku odwołania

dyrektora parku narodowego minister właściwy do spraw środowiska z dniem

odwołania może powierzyć pełnienie jego obowiązków zastępcy dyrektora parku

narodowego do czasu powołania dyrektora parku narodowego, jednak na okres nie

dłuższy niż 6 miesięcy.

3. Powołanie, o którym mowa w ust. 2, stanowi nawiązanie stosunku pracy na

podstawie powołania w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. –

Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666, 2138 i 2255 oraz z 2017 r. poz. 60 i 962).

23.04.2018

©Telksinoe s. 13/159

4. Stanowisko dyrektora parku narodowego może zajmować osoba, która:

1) jest obywatelem polskim;

2) korzysta z pełni praw publicznych;

3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo lub

umyślne przestępstwo skarbowe;

4) posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny;

5) posiada wykształcenie i wiedzę z zakresu spraw należących do właściwości

dyrektora parku narodowego;

6) posiada kompetencje kierownicze;

7) posiada co najmniej 6-letni staż pracy, w tym co najmniej 3-letni staż pracy

na stanowisku kierowniczym.

5. W celu przeprowadzenia naboru minister właściwy do spraw środowiska

powołuje komisję konkursową w składzie:

1) dwóch pracowników urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw

środowiska;

2) przedstawiciel Państwowej Rady Ochrony Przyrody;

3) przedstawiciel rady naukowej właściwego parku narodowego;

4) przedstawiciel marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę

parku narodowego.

6. Nabór ma charakter konkursu, w toku którego sprawdzeniu podlegają

wiedza i predyspozycje niezbędne do wykonywania zadań dyrektora parku

narodowego oraz kompetencje kierownicze.

7. Minister właściwy do spraw środowiska ogłasza informację o naborze na

stanowisko dyrektora parku narodowego oraz o wynikach tego naboru.

8. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

sposób ogłaszania, organizację i tryb przeprowadzania naboru oraz zadania

i organizację komisji konkursowej, uwzględniając potrzebę sprawnego

przeprowadzenia naboru oraz wszechstronnej oceny wiedzy, predyspozycji

i kompetencji kierowniczych kandydatów.

Art. 8d. Dyrektor parku narodowego kieruje działalnością parku narodowego

i reprezentuje park narodowy na zewnątrz.

23.04.2018

©Telksinoe s. 14/159

Art. 8e. 1. Dyrektor parku narodowego realizuje ustalenia planu ochrony,

o którym mowa w art. 18, lub zadań ochronnych, o których mowa w art. 22, oraz

wydaje zarządzenia dotyczące funkcjonowania parku narodowego, w tym

określające sposoby udostępniania obszarów parku narodowego.

2. Dyrektor parku narodowego ma prawo prowadzenia postępowań

w sprawach o wykroczenia z zakresu ochrony przyrody oraz udziału

w postępowaniach przed sądami powszechnymi w charakterze oskarżyciela

publicznego i wnoszenia odwołań od postanowień i orzeczeń tych sądów

w sprawach o wykroczenia z zakresu ochrony przyrody.

3. Do wykonywania czynności, o których mowa w ust. 2, dyrektor parku

narodowego może upoważnić funkcjonariusza Straży Parku.

4. Do dyrektora parku narodowego należą odpowiednio zadania

i kompetencje określone w art. 5 ust. 2–4, art. 9 ust. 1 pkt 1 i 3 i ust. 2, art. 14a

ust. 1 i 2, art. 26 ust. 3 i 4 oraz art. 35 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r.

o lasach.

5. Dyrektor parku narodowego w zakresie niezbędnym do realizacji zadań

określonych w ustawie współpracuje z Szefem Krajowego Centrum Informacji

Kryminalnej.

Art. 8f. Minister właściwy do spraw środowiska, w drodze rozporządzenia,

nadaje parkowi narodowemu statut określający organizację wewnętrzną parku

narodowego, tryb działania jego organu oraz sposób udzielania pełnomocnictw,

kierując się potrzebą zapewnienia sprawnego działania parku narodowego oraz

właściwej realizacji jego zadań.

Art. 8g. 1. Park narodowy prowadzi samodzielną gospodarkę finansową,

pokrywając z posiadanych środków i uzyskiwanych przychodów wydatki na

finansowanie zadań określonych w ustawie, w tym zadań Służby Parku

Narodowego, oraz kosztów działalności.

2. Podstawą gospodarki finansowej parku narodowego jest roczny plan

finansowy.

3. W rocznym planie finansowym parku narodowego wyodrębnia się:

1) przychody z prowadzonej działalności;

2) dotacje z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego;

23.04.2018

©Telksinoe s. 15/159

3) koszty, w tym:

a) wynagrodzenia i naliczane od nich składki,

b) płatności odsetkowe wynikające z zaciągniętych zobowiązań,

c) zakup towarów i usług;

4) środki na wydatki majątkowe;

5) środki przyznane innym podmiotom;

6) stan należności i zobowiązań na początek i koniec roku;

7) stan środków pieniężnych na początek i koniec roku.

4. Dyrektor parku narodowego sporządza plan finansowy w układzie

zadaniowym na rok budżetowy i 2 kolejne lata, w układzie funkcji państwa, zadań

budżetowych i podzadań.

5. W rocznym planie finansowym parku narodowego mogą być dokonywane

zmiany przychodów i kosztów po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw

środowiska. O dokonanych zmianach należy niezwłocznie powiadomić ministra

właściwego do spraw finansów publicznych.

6. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób

prowadzenia gospodarki finansowej parku narodowego, kierując się potrzebą

zapewnienia jednolitego sposobu przeznaczania środków publicznych na realizację

zadań parku narodowego określonych w ustawie oraz przestrzegania ładu finansów

publicznych.

Art. 8h. 1. Przychodami parku narodowego są:

1) dotacje z budżetu państwa;

2) dotacje oraz pożyczki z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska

i Gospodarki Wodnej;

3) dotacje oraz pożyczki z wojewódzkich funduszy ochrony środowiska

i gospodarki wodnej;

4) wpływy z opłat, o których mowa w art. 12 ust. 3;

5) wpływy z opłat pobieranych w związku z działalnością edukacyjną parku

narodowego oraz za wstęp do obiektów związanych z tą działalnością;

6) wpływy z tytułu wynajmu pomieszczeń;

7) wpływy z tytułu dzierżawy, najmu lub użytkowania nieruchomości;

23.04.2018

©Telksinoe s. 16/159

8) wpływy ze sprzedaży produktów uzyskiwane w ramach realizacji zadań

wynikających z planu ochrony, o którym mowa w art. 18, lub zadań

ochronnych, o których mowa w art. 22;

9) wpływy ze sprzedaży materiałów edukacyjnych, informacyjnych

i naukowych;

10) wpływy ze sprzedaży składników rzeczowych majątku ruchomego;

11) wpływy wynikające z prowadzenia działalności rolniczej;

12) wpływy z tytułu udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie;

13) wpływy z opłat za udostępnienie informacji o zasobach przyrodniczych,

kulturowych i kartograficznych;

14) wpływy z tytułu nawiązek orzeczonych wobec sprawców skazanych za

wykroczenia przeciwko środowisku;

15) inne niewymienione przychody wynikające z działalności parku narodowego.

2. Przychodami parku narodowego mogą być:

1) dobrowolne wpłaty;

2) spadki, zapisy i darowizny;

3) świadczenia rzeczowe;

4) wpływy z przedsięwzięć organizowanych na rzecz ochrony przyrody;

5) środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej;

6) środki pochodzące ze źródeł zagranicznych, niepodlegające zwrotowi, inne

niż środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej;

7) dotacje z budżetów jednostek samorządu terytorialnego przeznaczone na

realizację zadań związanych z ochroną wartości przyrodniczych lub

kulturowych regionu;

8) środki funduszu leśnego, o których mowa w art. 57 ust. 2 ustawy z dnia 28

września 1991 r. o lasach, przeznaczone na cele, o których mowa w art. 58

ust. 3 i 3a tej ustawy.

3. Park narodowy, za zgodą ministra właściwego do spraw środowiska

wydawaną w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów

publicznych, wyrażoną w drodze decyzji administracyjnej, może zaciągać kredyty

i pożyczki do wysokości 60% kwot ujętych w planie finansowym przychodów lub

60% kosztów, na realizację zadań parku narodowego.

23.04.2018

©Telksinoe s. 17/159

4. Przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1–3, 7 i 14 oraz ust. 2 pkt 7,

przeznacza się wyłącznie na realizację zadań, o których mowa w art. 8b ust. 1.

Art. 9. 1. Nadzór nad działalnością parków narodowych sprawuje minister

właściwy do spraw środowiska.

2. Nadzór, o którym mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności:

1) zatwierdzanie rocznych zadań rzeczowych wynikających z planu ochrony,

o którym mowa w art. 18, lub zadań ochronnych, o których mowa w art. 22;

2) kontrolę funkcjonowania parków narodowych;

3) kontrolę wykonywanej przez parki narodowe działalności gospodarczej;

4) kontrolę realizacji zadań parków narodowych;

5) kontrolę realizacji planów finansowych parków narodowych;

6) kontrolę działań dyrektora parku narodowego podejmowanych jako organ

ochrony przyrody.

3. Minister właściwy do spraw środowiska sporządza roczne sprawozdania

zbiorcze z działalności parków narodowych przygotowywane na podstawie

sprawozdań z działalności poszczególnych parków narodowych, przedkładanych

przez dyrektorów parków narodowych.

Art. 10. 1. Określenie i zmiana granic parku narodowego następuje w drodze

rozporządzenia Rady Ministrów, które określa jego obszar, przebieg granicy,

otulinę i nieruchomości Skarbu Państwa nieoddawane w użytkowanie wieczyste

parkowi narodowemu. Rada Ministrów, wydając rozporządzenie, kieruje się

rzeczywistym stanem wartości przyrodniczych obszaru.

1a. Likwidacja lub zmniejszenie obszaru parku narodowego następuje

wyłącznie w razie bezpowrotnej utraty wartości przyrodniczych i kulturowych jego

obszaru.

1b. Prawo użytkowania wieczystego w stosunku do nieruchomości Skarbu

Państwa, które zostały wyłączone z granic parku narodowego w wyniku jego

likwidacji lub zmiany jego granic, wygasa z dniem wejścia w życie ustawy

o likwidacji parku narodowego albo rozporządzenia w sprawie zmiany jego granic.

Minister właściwy do spraw środowiska przekazuje protokolarnie nieruchomości

do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa.

23.04.2018

©Telksinoe s. 18/159

2. Określenie i zmiana granic parku narodowego może nastąpić po

uzgodnieniu z właściwymi miejscowo organami uchwałodawczymi jednostek

samorządu terytorialnego, na których obszarze działania planuje się powyższe

zmiany, oraz po zaopiniowaniu, w terminie 30 dni od dnia przedłożenia tych zmian,

przez zainteresowane organizacje pozarządowe. Niezłożenie opinii

w przewidzianym terminie uznaje się za brak uwag.

3. Z dniem wejścia w życie ustawy o utworzeniu parku narodowego albo

rozporządzenia w sprawie zmiany jego granic park narodowy nabywa z mocy

prawa prawo użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa położonych

w jego granicach i służących realizacji jego celów oraz własność położonych na

tych nieruchomościach budynków, innych urządzeń i lokali.

3a. Nabycie praw, o których mowa w ust. 3, nie może naruszać praw osób

trzecich.

3b. Nabycie praw, o których mowa w ust. 3, potwierdza wojewoda w drodze

decyzji administracyjnej wydanej w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie

ustawy o utworzeniu parku narodowego albo rozporządzenia w sprawie zmiany

jego granic. Odwołania od decyzji wojewody rozpatruje minister właściwy do

spraw środowiska.

3c. Decyzja, o której mowa w ust. 3b, stanowi podstawę do dokonania

wpisów w księgach wieczystych i w ewidencji gruntów i budynków.

3d. Dyrektor parku narodowego jest obowiązany do złożenia wniosków

o wpis w księgach wieczystych prawa użytkowania wieczystego na rzecz parku

narodowego w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której

mowa w ust. 3b.

3e. Nabycie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, o których mowa

w ust. 3, jest wolne od podatków i opłat związanych z tym działaniem,

a wynikające z niego wpisy do ksiąg wieczystych i ich zakładanie są wolne od

opłat.

3f. Nabycie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, o których mowa

w ust. 3, następuje bez obowiązku wniesienia pierwszej opłaty, a nabycie własności

budynków, innych urządzeń oraz lokali następuje nieodpłatnie.

23.04.2018

©Telksinoe s. 19/159

4. Administrowanie obszarami morskimi położonymi w granicach parku

narodowego odbywa się na podstawie działu III ustawy z dnia 21 marca 1991 r.

o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej.

5. Parkowi narodowemu przysługuje prawo pierwokupu nieruchomości

położonej w granicach parku narodowego na rzecz Skarbu Państwa.

5a. Prawo pierwokupu może być wykonane w terminie miesiąca od dnia

otrzymania przez dyrektora parku narodowego zawiadomienia o treści umowy

sprzedaży.

5b. Notariusz sporządzający umowę sprzedaży jest obowiązany do

zawiadomienia dyrektora parku narodowego o treści tej umowy.

5c. Dyrektor parku narodowego wykonuje prawo pierwokupu przez złożenie

oświadczenia w formie aktu notarialnego u notariusza, o którym mowa w ust. 5b.

W przypadku gdyby złożenie oświadczenia u tego notariusza było niemożliwe lub

napotykało poważne trudności, może być ono złożone u innego notariusza.

5d. Oświadczenie, o którym mowa w ust. 5c, notariusz doręcza sprzedawcy.

5e. Prawo pierwokupu wykonuje się po cenie ustalonej między stronami

w umowie sprzedaży.

5f. Jeżeli cena sprzedawanej nieruchomości rażąco odbiega od jej wartości

rynkowej, dyrektor parku narodowego wykonujący prawo pierwokupu może,

w terminie 14 dni od daty złożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 5c,

wystąpić do sądu o ustalenie ceny tej nieruchomości.

5g. Sąd ustala cenę nieruchomości, o której mowa w ust. 5f, przy

zastosowaniu sposobów jej ustalania określonych w przepisach o gospodarce

nieruchomościami.

5h. Czynność prawna dokonana niezgodnie z przepisami ustawy lub bez

zawiadomienia uprawnionego do prawa pierwokupu jest nieważna.

5i. W przypadku gdy prawo pierwokupu nieruchomości położonej na

obszarze parku narodowego z mocy przepisów odrębnych przysługuje

jednocześnie kilku podmiotom, pierwszeństwo w realizacji prawa pierwokupu

przysługuje parkowi narodowemu.

5j. W przypadku wykonania przez dyrektora parku narodowego prawa

pierwokupu nieruchomość Skarbu Państwa oddaje się w użytkowanie wieczyste

parkowi narodowemu na wniosek dyrektora parku narodowego.

23.04.2018

©Telksinoe s. 20/159

5k. Położone w granicach parku narodowego nieruchomości Skarbu Państwa

zbędne jednostce organizacyjnej sprawującej trwały zarząd, w przypadku

wygaśnięcia trwałego zarządu na rzecz jednostki organizacyjnej, na wniosek

dyrektora parku narodowego oddaje się w użytkowanie wieczyste parkowi

narodowemu.

5l. Oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości, o których mowa

w ust. 5j i 5k, jest wolne od podatków i opłat związanych z tym działaniem,

a wynikające z niego wpisy do ksiąg wieczystych i ich zakładanie są wolne od

opłat.

5m. Od parków narodowych nie pobiera się opłaty rocznej z tytułu

użytkowania wieczystego.

6. Projekty studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,

planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów

zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza

terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej w części dotyczącej parku

narodowego i jego otuliny wymagają uzgodnienia z dyrektorem parku narodowego

w zakresie ustaleń tych planów, mogących mieć negatywny wpływ na ochronę

przyrody parku narodowego.

7. Projekty planów urządzenia lasu, uproszczonych planów urządzenia lasu

i zadania z zakresu gospodarki leśnej, o których mowa w art. 19 ust. 3 i 4 ustawy

z dnia 28 września 1991 r. o lasach, w części dotyczącej otuliny parku narodowego

wymagają uzgodnienia z dyrektorem parku narodowego w zakresie ustaleń tych

planów lub zadań, mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku

narodowego.

8. Projekty uproszczonych planów urządzenia lasu lub zadania z zakresu

gospodarki leśnej, o których mowa w art. 19 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 28 września

1991 r. o lasach, w granicach parku narodowego wymagają uzgodnienia

z dyrektorem parku narodowego w zakresie ustaleń tych planów lub zadań,

mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku narodowego.

Art. 10a. 1. (uchylony)

2. (uchylony)

3. (uchylony)

23.04.2018

©Telksinoe s. 21/159

4. (uchylony)

5. (uchylony)

6. (uchylony)

7. (uchylony)

8. Zawarcie przez park narodowy umowy dotyczącej rozporządzania

nieruchomościami następuje w drodze przetargu, z zastrzeżeniem art. 10b.

Art. 10b. Umowa dotycząca rozporządzenia nieruchomością jest zawierana

w drodze bezprzetargowej, jeżeli:

1) stroną jest państwowa jednostka budżetowa;

2) zbycie nieruchomości następuje w drodze zamiany lub darowizny;

3) przedmiotem zbycia jest udział w nieruchomości, a zbycie następuje na rzecz

innych współwłaścicieli nieruchomości;

4) zawierana jest umowa użyczenia;

5) zawierana jest umowa najmu lokalu mieszkalnego z pracownikiem parku

narodowego;

6) zawierana jest umowa służebności drogi koniecznej lub służebności przesyłu.

Art. 10c. Przetarg ogłasza, organizuje i przeprowadza dyrektor parku

narodowego.

Art. 10d. 1. Przetarg przeprowadza się w formie:

1) przetargu ustnego nieograniczonego;

2) przetargu pisemnego nieograniczonego.

2. Przetarg ustny ma na celu uzyskanie najwyższej ceny. Przetarg pisemny ma

na celu wybór najkorzystniejszej oferty.

3. O zastosowanej formie przetargu decyduje dyrektor parku narodowego.

Art. 10e. 1. Ogłoszenie o przetargu podaje się do publicznej wiadomości

niezwłocznie, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 104a ust. 1,

nie wcześniej niż po upływie terminu, o którym mowa w art. 104a ust. 12.

Ogłoszenie o przetargu wywiesza się w siedzibie parku narodowego oraz

zamieszcza się na stronie internetowej parku narodowego, a ponadto informację

o ogłoszeniu przetargu podaje się do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo

przyjęty w danej miejscowości.

23.04.2018

©Telksinoe s. 22/159

2. W ogłoszeniu o przetargu podaje się czas, miejsce i warunki przetargu,

a w razie ogłoszenia kolejnego przetargu lub rokowań również terminy

przeprowadzenia poprzednich przetargów. Ogłoszenie o przetargu zawiera ponadto

odpowiednio:

1) oznaczenie nieruchomości według księgi wieczystej oraz ewidencji gruntów

i budynków;

2) powierzchnię nieruchomości;

3) przeznaczenie nieruchomości i sposób jej zagospodarowania;

4) termin zagospodarowania nieruchomości;

5) cenę nieruchomości w wysokości nie niższej niż wartość nieruchomości

określona przez rzeczoznawcę majątkowego;

6) wysokość opłat z tytułu użytkowania, najmu lub dzierżawy;

7) terminy wnoszenia opłat;

8) zasady aktualizacji opłat;

9) informacje o przeznaczeniu do sprzedaży, oddania w użytkowanie, najem lub

dzierżawę;

10) wysokość wadium.

3. Przed podaniem do publicznej wiadomości informacji o ogłoszeniu

przetargu rozpatruje się wnioski uprawnionych do nabycia, użytkowania, najmu lub

dzierżawy nieruchomości w drodze bezprzetargowej. W przypadku pozytywnego

rozpatrzenia wniosku informacji o nieruchomości, której ten wniosek dotyczy, nie

zamieszcza się w ogłoszeniu o przetargu.

Art. 10f. 1. Jeżeli drugi przetarg zakończył się wynikiem negatywnym,

dyrektor parku narodowego może zbyć nieruchomość albo zawrzeć umowę

użytkowania, najmu lub dzierżawy nieruchomości w drodze rokowań albo

organizować kolejne przetargi. W przypadku zbywania nieruchomości cena

ogłoszona w kolejnych przetargach albo ustalona w wyniku rokowań nie może być

niższa niż 2/3 wartości nieruchomości określonej przez rzeczoznawcę

majątkowego.

2. Przetarg uważa się za zakończony wynikiem negatywnym, jeżeli nikt nie

przystąpił do przetargu ustnego lub żaden z uczestników nie zaoferował postąpienia

ponad cenę wywoławczą albo jeżeli w przetargu pisemnym nie wpłynęła ani jedna

oferta lub żaden z uczestników nie zaoferował ceny wyższej od wywoławczej,

23.04.2018

©Telksinoe s. 23/159

a także jeżeli komisja przetargowa stwierdziła, że żadna oferta nie spełnia

warunków przetargu.

3. Uczestnik przetargu może w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku

przetargu ustnego lub doręczenia zawiadomienia o wyniku przetargu pisemnego

zaskarżyć czynności związane z przeprowadzeniem przetargu do ministra

właściwego do spraw środowiska.

Art. 10g. 1. Dyrektor parku narodowego jest obowiązany zawiadomić osobę

ustaloną jako nabywca nieruchomości o miejscu i terminie zawarcia umowy

dotyczącej rozporządzenia nieruchomością, najpóźniej w ciągu 21 dni od dnia

rozstrzygnięcia przetargu. Termin na zawiadomienie ulega zawieszeniu na czas

rozpatrywania wniosku, o którym mowa w art. 39 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r.

o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz. U. poz. 2259 oraz z 2017 r.

poz. 624, 1491 i 1529). Wyznaczony termin nie może być krótszy niż 7 dni od dnia

doręczenia zawiadomienia.

2. Jeżeli osoba ustalona jako nabywca nieruchomości nie przystąpi bez

usprawiedliwienia do zawarcia umowy w miejscu i terminie podanych

w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, dyrektor parku narodowego może

odstąpić od zawarcia umowy, a wpłacone wadium nie podlega zwrotowi.

W zawiadomieniu zamieszcza się informację o tym uprawnieniu.

Art. 10h. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia:

1) tryb postępowania przy przeprowadzaniu poszczególnych rodzajów

przetargów,

2) tryb powoływania, skład i sposób działania komisji przetargowej,

3) sposób ustalania wysokości wadium oraz terminy i formy jego wnoszenia

i zwrotu,

4) sposób sporządzania protokołu z przeprowadzonego przetargu oraz zakres

informacji w nim zawartych,

5) tryb postępowania w przypadku zaskarżenia czynności związanych

z przeprowadzeniem przetargu,

6) tryb postępowania przy przeprowadzaniu rokowań

23.04.2018

©Telksinoe s. 24/159

– uwzględniając konieczność zapewnienia jawności i jednolitości tych

postępowań, równego dostępu do udziału w przetargu oraz uzyskania

najkorzystniejszego wyniku przetargu.

Art. 11. 1. Na obszarach graniczących z parkiem narodowym wyznacza się

otulinę parku narodowego.

2. W otulinie może być utworzona strefa ochronna zwierząt łownych ze

względu na potrzebę ochrony zwierząt w parku narodowym.

3. Strefa ochronna zwierząt łownych nie podlega włączeniu w granice

obwodów łowieckich.

4. Minister właściwy do spraw środowiska ustanawia, w drodze

rozporządzenia, strefę ochronną zwierząt łownych, określając obszary wchodzące

w jej skład oraz kryteria i sposoby utrzymania właściwej liczebności i struktury

populacji poszczególnych gatunków zwierząt łownych, kierując się potrzebą:

1) ochrony gatunków zwierząt łownych w parkach narodowych;

2) tworzenia strefy bezpieczeństwa dla gatunków zwierząt łownych

wychodzących na żerowiska poza obszar parku narodowego;

3) utrzymywania właściwej liczebności i struktury populacji poszczególnych

gatunków zwierząt łownych na obszarze parku narodowego w celu

zachowania równowagi przyrodniczej.

5. Ochrona zwierząt łownych w strefie ochronnej zwierząt łownych należy do

zadań dyrektora parku narodowego.

Art. 12. 1. Obszar parku narodowego może być udostępniany w sposób, który

nie wpłynie negatywnie na przyrodę w parku narodowym.

2. W planie ochrony parku narodowego, a do czasu jego sporządzenia –

w zadaniach ochronnych ustala się miejsca, które mogą być udostępniane, oraz

maksymalną liczbę osób mogących przebywać jednocześnie w tych miejscach.

3. Za wstęp do parku narodowego lub na niektóre jego obszary oraz za

udostępnianie parku narodowego lub niektórych jego obszarów mogą być

pobierane opłaty.

4. Wysokość opłat, o których mowa w ust. 3, ustala dyrektor parku

narodowego.

23.04.2018

©Telksinoe s. 25/159

5. Opłata za jednorazowy wstęp do parku nie może przekraczać kwoty 6 zł

waloryzowanej o prognozowany średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług

konsumpcyjnych ogółem, przyjęty w ustawie budżetowej.

6. Opłaty, o których mowa w ust. 3, uiszcza się w formie wykupu biletu

wstępu jednorazowego lub wstępu wielokrotnego w miejscach pobierania opłat lub

wnosi się na rachunek bankowy parku narodowego.

7. Opłat za wstęp do parku narodowego lub na niektóre jego obszary nie

pobiera się od:

1) dzieci w wieku do 7 lat;

2) osób, które posiadają zezwolenie dyrektora parku narodowego na

prowadzenie badań naukowych w zakresie ochrony przyrody;

3) uczniów szkół i studentów odbywających zajęcia dydaktyczne w parku

narodowym w zakresie uzgodnionym z dyrektorem parku narodowego;

4) mieszkańców gmin położonych w granicach parku narodowego i gmin

graniczących z parkiem narodowym;

5) osób udających się do wyznaczonych w parku narodowym plaż;

6) osób udających się do miejsc kultu religijnego;

7) członków rodziny wielodzietnej w rozumieniu ustawy z dnia 5 grudnia

2014 r. o Karcie Dużej Rodziny (Dz. U. z 2017 r. poz. 1832 i 2161)

posiadających ważną Kartę Dużej Rodziny.

8. Opłatę za wstęp do parku narodowego lub na niektóre jego obszary

w wysokości 50% stawki opłaty ustalonej przez dyrektora parku narodowego

pobiera się od:

1) uczniów szkół i studentów;

1a) dzieci i młodzieży, nie dłużej niż do ukończenia 18. roku życia, w okresie

pobierania nauki języka polskiego, historii, geografii, kultury polskiej lub

innych przedmiotów nauczanych w języku polskim w:

a) szkołach prowadzonych przez organizacje społeczne za granicą

zarejestrowanych w bazie prowadzonej przez upoważnioną jednostkę

podległą ministrowi właściwemu do spraw oświaty i wychowania,

b) szkołach funkcjonujących w systemach oświaty innych państw,

c) sekcjach polskich funkcjonujących w szkołach działających w systemach

oświaty innych państw,

23.04.2018

©Telksinoe s. 26/159

d) szkołach europejskich działających na podstawie Konwencji o Statucie

Szkół Europejskich, sporządzonej w Luksemburgu dnia 21 czerwca 1994

r. (Dz. U. z 2005 r. poz. 10);

2) emerytów i rencistów;

3) osób niepełnosprawnych;

4) żołnierzy służby czynnej.

9. (uchylony)

10. Minister właściwy do spraw środowiska, uwzględniając zróżnicowanie

walorów przyrodniczych i krajobrazowych parków narodowych, nasilenie ruchu

turystycznego i jego oddziaływanie na przyrodę parków narodowych, określi,

w drodze rozporządzenia, parki narodowe lub niektóre ich obszary, gdzie za wstęp

pobiera się opłaty.

Art. 13. 1. Rezerwat przyrody obejmuje obszary zachowane w stanie

naturalnym lub mało zmienionym, ekosystemy, ostoje i siedliska przyrodnicze,

a także siedliska roślin, siedliska zwierząt i siedliska grzybów oraz twory

i składniki przyrody nieożywionej, wyróżniające się szczególnymi wartościami

przyrodniczymi, naukowymi, kulturowymi lub walorami krajobrazowymi.

2. Na obszarach graniczących z rezerwatem przyrody może być wyznaczona

otulina.

3. Uznanie za rezerwat przyrody obszarów, o których mowa w ust. 1,

następuje w drodze aktu prawa miejscowego w formie zarządzenia regionalnego

dyrektora ochrony środowiska, które określa jego nazwę, położenie lub przebieg

granicy i otulinę, jeżeli została wyznaczona, cele ochrony oraz rodzaj, typ i podtyp

rezerwatu przyrody, a także sprawującego nadzór nad rezerwatem. Regionalny

dyrektor ochrony środowiska, w drodze aktu prawa miejscowego w formie

zarządzenia, po zasięgnięciu opinii regionalnej rady ochrony przyrody, może

zwiększyć obszar rezerwatu przyrody, zmienić cele ochrony, a w razie

bezpowrotnej utraty wartości przyrodniczych, dla których rezerwat został

powołany – zmniejszyć obszar rezerwatu przyrody albo zlikwidować rezerwat

przyrody.

3a. Projekty studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,

planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów

23.04.2018

©Telksinoe s. 27/159

zagospodarowania

przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej

strefy ekonomicznej, w części dotyczącej rezerwatu przyrody i jego otuliny,

wymagają uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w zakresie

ustaleń tych planów, mogących mieć negatywny wpływ na cele ochrony rezerwatu

przyrody.

3b. Projekty planów urządzenia lasu, uproszczonych planów urządzenia lasu

i zadania z zakresu gospodarki leśnej, o których mowa w art. 19 ust. 3 i 4 ustawy

z dnia 28 września 1991 r. o lasach, w części dotyczącej otuliny rezerwatu

przyrody wymagają uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska

w zakresie ustaleń tych planów lub zadań, mogących mieć negatywny wpływ na

ochronę przyrody rezerwatu przyrody.

3c. Uznanie, zmiana granic, zmiana celu ochrony lub likwidacja rezerwatu

przyrody położonego na obszarze morskim wymagają uzgodnienia z dyrektorem

właściwego urzędu morskiego w zakresie, w jakim wpływają na realizację zadań

dyrektora urzędu morskiego.

3d. Uzgodnienia, o którym mowa w ust. 3c, dokonuje się w terminie 30 dni

od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie. Niezajęcie stanowiska w tym

terminie przez dyrektora właściwego urzędu morskiego jest równoznaczne z

uzgodnieniem wnioskowanych spraw.

3e. W przypadku gdy obszar, o którym mowa w ust. 1, jest położony na

obszarze morskim, właściwość miejscową regionalnego dyrektora ochrony

środowiska, w części dotyczącej tego obszaru, ustala się wzdłuż wybrzeża na

terenie danego województwa.

4. Regionalny dyrektor ochrony środowiska, w drodze aktu prawa

miejscowego w formie zarządzenia, może wprowadzić opłaty za wstęp na obszar

rezerwatu przyrody, kierując się potrzebą ochrony przyrody.

5. Regionalny dyrektor ochrony środowiska ustala stawki opłat, o których

mowa w ust. 4, przy czym opłata za jednorazowy wstęp do rezerwatu nie może

przekraczać kwoty 6 zł waloryzowanej o prognozowany średnioroczny wskaźnik

cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, przyjęty w ustawie budżetowej.

6. Opłaty, o których mowa w ust. 4, są przeznaczane na ochronę przyrody.

23.04.2018

©Telksinoe s. 28/159

Art. 14. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, rodzaje, typy i podtypy rezerwatów przyrody, kierując się potrzebą

zapewnienia na obszarach cennych przyrodniczo, zróżnicowanych pod względem

wartości przyrodniczych, ochrony rezerwatowej oraz wytypowania

reprezentatywnej liczby rezerwatów przyrody ze względu na dominujący

przedmiot ochrony i główny typ ekosystemu.

Art. 15. 1. W parkach narodowych oraz w rezerwatach przyrody zabrania się:

1) budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych,

z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego albo

rezerwatu przyrody;

2) (uchylony)

3) chwytania lub zabijania dziko występujących zwierząt, zbierania lub

niszczenia jaj, postaci młodocianych i form rozwojowych zwierząt,

umyślnego płoszenia zwierząt kręgowych, zbierania poroży, niszczenia nor,

gniazd, legowisk i innych schronień zwierząt oraz ich miejsc rozrodu;

4) polowania, z wyjątkiem obszarów wyznaczonych w planie ochrony lub

zadaniach ochronnych ustanowionych dla rezerwatu przyrody;

5) pozyskiwania, niszczenia lub umyślnego uszkadzania roślin oraz grzybów;

6) użytkowania, niszczenia, umyślnego uszkadzania, zanieczyszczania

i dokonywania zmian obiektów przyrodniczych, obszarów oraz zasobów,

tworów i składników przyrody;

7) zmiany stosunków wodnych, regulacji rzek i potoków, jeżeli zmiany te nie

służą ochronie przyrody;

8) pozyskiwania skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym kopalnych

szczątków roślin i zwierząt, minerałów i bursztynu;

9) niszczenia gleby lub zmiany przeznaczenia i użytkowania gruntów;

10) palenia ognisk i wyrobów tytoniowych oraz używania źródeł światła

o otwartym płomieniu, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych przez dyrektora

parku narodowego, a w rezerwacie przyrody – przez regionalnego dyrektora

ochrony środowiska;

11) prowadzenia działalności wytwórczej, handlowej i rolniczej, z wyjątkiem

miejsc wyznaczonych w planie ochrony;

12) stosowania chemicznych i biologicznych środków ochrony roślin i nawozów;

23.04.2018

©Telksinoe s. 29/159

13) zbioru dziko występujących roślin i grzybów oraz ich części, z wyjątkiem

miejsc wyznaczonych przez dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie

przyrody – przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

14) połowu ryb i innych organizmów wodnych, z wyjątkiem miejsc

wyznaczonych w planie ochrony lub zadaniach ochronnych;

15) ruchu pieszego, rowerowego, narciarskiego i jazdy konnej wierzchem,

z wyjątkiem szlaków i tras narciarskich wyznaczonych przez dyrektora parku

narodowego, a w rezerwacie przyrody – przez regionalnego dyrektora

ochrony środowiska;

16) wprowadzania psów na obszary objęte ochroną ścisłą i czynną, z wyjątkiem

miejsc wyznaczonych w planie ochrony, psów pasterskich wprowadzanych na

obszary objęte ochroną czynną, na których plan ochrony albo zadania

ochronne dopuszczają wypas oraz psów asystujących w rozumieniu art. 2

pkt 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej

i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2016 r.

poz. 2046 i 1948 oraz z 2017 r. poz. 777, 935 i 1428);

17) wspinaczki, eksploracji jaskiń lub zbiorników wodnych, z wyjątkiem miejsc

wyznaczonych przez dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody

– przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

18) ruchu pojazdów poza drogami publicznymi oraz poza drogami położonymi na

nieruchomościach stanowiących własność parków narodowych lub będących

w użytkowaniu wieczystym parków narodowych, wskazanymi przez

dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody przez regionalnego

dyrektora ochrony środowiska;

19) umieszczania tablic, napisów, ogłoszeń reklamowych i innych znaków

niezwiązanych z ochroną przyrody, udostępnianiem parku albo rezerwatu

przyrody, edukacją ekologiczną, z wyjątkiem znaków drogowych i innych

znaków związanych z ochroną bezpieczeństwa i porządku powszechnego;

20) zakłócania ciszy;

21) używania łodzi motorowych i innego sprzętu motorowego, uprawiania

sportów wodnych i motorowych, pływania i żeglowania, z wyjątkiem

akwenów lub szlaków wyznaczonych przez dyrektora parku narodowego,

a w rezerwacie przyrody – przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

23.04.2018

©Telksinoe s. 30/159

22) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu;

23) biwakowania, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych przez dyrektora parku

narodowego, a w rezerwacie przyrody – przez regionalnego dyrektora

ochrony środowiska;

24) prowadzenia badań naukowych – w parku narodowym bez zgody dyrektora

parku, a w rezerwacie przyrody – bez zgody regionalnego dyrektora ochrony

środowiska;

25) wprowadzania gatunków roślin, zwierząt lub grzybów, bez zgody ministra

właściwego do spraw środowiska;

26) wprowadzania organizmów genetycznie zmodyfikowanych;

27) organizacji imprez rekreacyjno-sportowych – w parku narodowym bez zgody

dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody bez zgody

regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

2. Zakazy, o których mowa w ust. 1, nie dotyczą:

1) wykonywania zadań wynikających z planu ochrony lub zadań ochronnych;

2) (uchylony)

3) prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem

powszechnym;

4) wykonywania zadań z zakresu obronności kraju w przypadku zagrożenia

bezpieczeństwa państwa;

5) obszarów objętych ochroną krajobrazową w trakcie ich gospodarczego

wykorzystywania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne

oraz wykonywania prawa własności, zgodnie z przepisami Kodeksu

cywilnego.

3. Minister właściwy do spraw środowiska, po zasięgnięciu opinii dyrektora

parku narodowego, może zezwolić na obszarze parku narodowego na odstępstwa

od zakazów, o których mowa w ust. 1, jeżeli jest to uzasadnione:

1) potrzebą ochrony przyrody, wykonywaniem badań naukowych, celami

edukacyjnymi, kulturowymi, turystycznymi, rekreacyjnymi lub sportowymi

lub celami kultu religijnego i nie spowoduje to negatywnego oddziaływania

na przyrodę parku narodowego lub

2) potrzebą realizacji inwestycji liniowych celu publicznego, w przypadku braku

rozwiązań alternatywnych i po zagwarantowaniu kompensacji przyrodniczej

23.04.2018

©Telksinoe s. 31/159

w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony

środowiska.

4. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, po zasięgnięciu opinii

regionalnego dyrektora ochrony środowiska, może zezwolić na obszarze rezerwatu

przyrody na odstępstwa od zakazów, o których mowa w ust. 1, jeżeli jest to

uzasadnione potrzebą:

1) ochrony przyrody lub

2) realizacji inwestycji liniowych celu publicznego, w przypadku braku

rozwiązań alternatywnych i po zagwarantowaniu kompensacji przyrodniczej

w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony

środowiska.

4a. Przy zasięganiu opinii, o których mowa w ust. 3 i 4, nie stosuje się

art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania

administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257).

4b. Właściwe organy wydają opinię, o której mowa w ust. 3 i 4, w terminie

30 dni od dnia otrzymania wniosku o jej wydanie. Opinia jest wydawana w formie

pisemnego stanowiska organu zawierającego ocenę planowanych czynności

w odniesieniu do wpływu przedsięwzięcia na przyrodę parku narodowego.

5. Regionalny dyrektor ochrony środowiska może zezwolić na obszarze

rezerwatu przyrody na odstępstwa od zakazów, o których mowa w ust. 1, jeżeli jest

to uzasadnione wykonywaniem badań naukowych lub celami edukacyjnymi,

kulturowymi, turystycznymi, rekreacyjnymi lub sportowymi lub celami kultu

religijnego i nie spowoduje to negatywnego oddziaływania na cele ochrony

przyrody rezerwatu przyrody.

6. Organizowanie i prowadzenie szkoleń ratowników górskich i psów

ratowniczych, w tym psów lawinowych, na obszarze parku narodowego poza

terenami udostępnionymi na podstawie art. 12 ust. 2, przez podmioty uprawnione

do wykonywania ratownictwa górskiego na danym obszarze, wymaga uzgodnienia

z dyrektorem parku narodowego.

6. Zezwolenie na odstępstwo od zakazów, o których mowa w ust. 1, wydaje

się, w drodze decyzji administracyjnej, na czas określony, nie dłuższy niż 5 lat.

7. Wniosek o wydanie zezwolenia na odstępstwo od zakazów, o których

mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:

23.04.2018

©Telksinoe s. 32/159

1) imię i nazwisko oraz adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) wskazanie zakazów, od których wnioskodawca zamierza uzyskać zezwolenie

na odstępstwo;

3) cel wykonania wnioskowanych czynności wraz z uzasadnieniem;

4) opis planowanych czynności;

5) lokalizację wykonywania planowanych czynności;

6) uzasadnienie braku rozwiązań alternatywnych względem planowanego

wariantu w przypadku realizacji inwestycji liniowych celu publicznego;

7) opis przewidywanych działań mających na celu zapobieganie, ograniczanie

lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na przyrodę parku

narodowego.

8. W zezwoleniu na odstępstwo od zakazów, o których mowa w ust. 1,

niezależnie od wymagań wynikających z przepisów ustawy z dnia 14 czerwca

1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, wskazuje się warunki realizacji

tego odstępstwa wynikające z potrzeb ochrony przyrody.

9. W odniesieniu do inwestycji liniowych celu publicznego przewidzianych

do realizacji w ramach przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na

środowisko, dla których przeprowadzono ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na

środowisko, zezwolenie, o którym mowa w ust. 3 pkt 2 lub ust. 4 pkt 2, zastępuje

się uzgodnieniem warunków realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa w art. 77

ust. 1 pkt 1a lub 1b ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji

o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o

ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405, 1566 i 1999),

odpowiednio z ministrem właściwym do spraw środowiska lub Generalnym

Dyrektorem Ochrony Środowiska. Do uzgodnienia stosuje się odpowiednio

przepisy ust. 3 albo 4.

Art. 16. 1. Park krajobrazowy obejmuje obszar chroniony ze względu na

wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu

zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju.

2. Na obszarach graniczących z parkiem krajobrazowym może być

wyznaczona otulina.

3. Utworzenie parku krajobrazowego lub powiększenie jego obszaru

następuje w drodze uchwały sejmiku województwa, która określa jego nazwę,

23.04.2018

©Telksinoe s. 33/159

obszar, przebieg granicy i otulinę, jeżeli została wyznaczona, szczególne cele

ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części,

wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1, wynikające z potrzeb

jego ochrony. Likwidacja lub zmniejszenie obszaru parku krajobrazowego

następuje w drodze uchwały sejmiku województwa wyłącznie z powodu

bezpowrotnej utraty wartości przyrodniczych, historycznych i kulturowych oraz

walorów krajobrazowych na obszarach projektowanych do wyłączenia spod

ochrony.

3a. Utworzenie parku krajobrazowego położonego na terenie więcej niż

jednego województwa następuje w drodze podjęcia jednobrzmiącej uchwały

właściwych sejmików województw.

4. Projekt uchwały sejmiku województwa w sprawie utworzenia, zmiany

granic lub likwidacji parku krajobrazowego wymaga uzgodnienia z właściwą

miejscowo radą gminy oraz właściwym regionalnym dyrektorem ochrony

środowiska.

4a. Uzgodnień, o których mowa w ust. 4, dokonuje się w trybie art. 106 ustawy

z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z

zastrzeżeniem że brak przedstawienia stanowiska w terminie miesiąca od dnia

otrzymania projektu uchwały, jest uważane za uzgodnienie projektu.

4b. Rada gminy może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, o której mowa

w ust. 3, wyłącznie w przypadku, gdy przyjęcie tej uchwały prowadziłoby do

ograniczenia możliwości rozwojowych gminy wynikających z ustaleń studium

uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego lub miejscowego

planu zagospodarowania przestrzennego w stopniu nieproporcjonalnym do

wartości jakie park krajobrazowy ma chronić.

4c. Rada gminy nie może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, o której

mowa w ust. 3, w przypadku, gdy podjęcie tej uchwały jest konsekwencją

rekomendacji dotyczącej utworzenia lub powiększenia obszaru parku

krajobrazowego zawartej w audycie krajobrazowym, o którym mowa w art. 38a

ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

4d. Utworzenie parku krajobrazowego lub powiększenie jego obszaru może

nastąpić również na wniosek rady gminy, na obszarze której park krajobrazowy

miałby być utworzony lub powiększony.

23.04.2018

©Telksinoe s. 34/159

4e. Wniosek, o którym mowa w ust. 4d, rozpatrywany jest nie później niż w

terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku przez sejmik właściwego

województwa.

5. Statut parku krajobrazowego lub zespołu parków krajobrazowych

określający strukturę organizacyjną parku lub zespołu parków nadaje sejmik

województwa w drodze uchwały.

5a. Statut parku krajobrazowego położonego na terenie więcej niż jednego

województwa nadaje w drodze uchwały sejmik województwa, na którego obszarze

działania znajduje się większa część parku, w porozumieniu z pozostałymi

sejmikami województw.

6. Grunty rolne i leśne oraz inne nieruchomości znajdujące się w granicach

parku krajobrazowego pozostawia się w gospodarczym wykorzystaniu.

7. Projekty studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,

planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów

zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza

terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej w części dotyczącej parku

krajobrazowego i jego otuliny, wymagają uzgodnienia z właściwym miejscowo

regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w zakresie ustaleń tych planów,

mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku krajobrazowego.

Art. 17. 1. W parku krajobrazowym mogą być wprowadzone następujące

zakazy:

1) realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale

społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na

środowisko;

2) umyślnego zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia ich nor,

legowisk, innych schronień i miejsc rozrodu oraz tarlisk i złożonej ikry,

z wyjątkiem amatorskiego połowu ryb oraz wykonywania czynności

w ramach racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej, rybackiej i łowieckiej;

3) likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych

i nadwodnych, jeżeli nie wynikają z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej

23.04.2018

©Telksinoe s. 35/159

lub zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy,

odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych;

4) pozyskiwania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości,

w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu;

5) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu,

z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym,

przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub budową, odbudową,

utrzymaniem, remontem lub naprawą urządzeń wodnych;

6) dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie

przyrody lub racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej;

7) budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od:

a) linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych,

b) zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych

na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym

w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy

z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne

– z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub

rybackiej;

8) lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od krawędzi

brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego;

9) likwidowania, zasypywania i przekształcania zbiorników wodnych,

starorzeczy oraz obszarów wodno-błotnych;

10) wylewania gnojowicy, z wyjątkiem nawożenia własnych gruntów rolnych;

11) prowadzenia chowu i hodowli zwierząt metodą bezściółkową;

12) utrzymywania otwartych rowów ściekowych i zbiorników ściekowych;

13) organizowania rajdów motorowych i samochodowych;

14) używania łodzi motorowych i innego sprzętu motorowego na otwartych

zbiornikach wodnych.

1a. W parku krajobrazowym, w strefach, o których mowa w art. 20 ust. 4 pkt

7, dla terenów:

1) objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wprowadza

się zakazy:

a) lokalizowania nowych obiektów budowlanych,

23.04.2018

©Telksinoe s. 36/159

b) zalesiania;

2) nieobjętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego

wprowadza się zakazy:

a) lokalizowania nowych obiektów budowlanych,

b) lokalizowania nowych obiektów budowlanych odbiegających od

lokalnej formy architektonicznej,

c) lokalizowania nowych obiektów budowlanych o wysokości

przekraczającej 2 kondygnacje lub 7 m,

d) zalesiania.

1b. W parku krajobrazowym zakazuje się niszczenia i uszkadzania obiektów

o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym wskazanych w planie ochrony

dla parku krajobrazowego.

2. Zakazy, o których mowa w ust. 1–1b, nie dotyczą:

1) wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub

planu zadań ochronnych;

2) wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa;

3) prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem

powszechnym;

4) realizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia

27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwanej

dalej „inwestycją celu publicznego”.

3. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, nie dotyczy realizacji przedsięwzięć

mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu

o oddziaływaniu na środowisko nie jest obowiązkowe i przeprowadzona procedura

oceny oddziaływania na środowisko wykazała brak niekorzystnego wpływu na

przyrodę i krajobraz parku krajobrazowego.

3a. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, nie dotyczy usunięcia drzewa lub

krzewu w obrębie zadrzewienia, należących do gatunków obcych, określonych w

przepisach wydanych na podstawie art. 120 ust. 2f.

4. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 14, nie dotyczy statków jednostek

ratowniczych, jednostek organizacyjnych właściciela wód lub urządzeń wodnych

zlokalizowanych na wodach, inspektorów żeglugi śródlądowej, Państwowej

i Społecznej Straży Rybackiej, promów w ciągu dróg publicznych, prowadzenia

23.04.2018

©Telksinoe s. 37/159

racjonalnej gospodarki rybackiej oraz wykonywania zadań z zakresu ochrony

przyrody przez Służbę Parku Krajobrazowego.

5. Uchwała, o której mowa w art. 16 ust. 3, może określać odległości mniejsze

niż określone w ust. 1 pkt 7 i 8, w sposób prowadzący do zwiększenia swobody w

zakresie zagospodarowania i użytkowania terenu.

Art. 18. 1. Dla parków narodowych, rezerwatów przyrody i parków

krajobrazowych sporządza się i realizuje plan ochrony.

2. Plan ochrony, o którym mowa w ust. 1, ustanawia się w terminie 5 lat od

dnia utworzenia parku narodowego, uznania obszaru za rezerwat przyrody albo

utworzenia parku krajobrazowego.

Art. 19. 1. Projekt planu ochrony sporządza dla:

1) parku narodowego – dyrektor parku narodowego;

2) rezerwatu przyrody – regionalny dyrektor ochrony środowiska lub po

uzgodnieniu z tym organem – zarządzający rezerwatem albo sprawujący

nadzór nad rezerwatem;

3) parku krajobrazowego – dyrektor parku krajobrazowego lub dyrektor zespołu

parków krajobrazowych.

1a. Sporządzający projekt planu ochrony, o którym mowa w ust. 1, zapewnia

możliwość udziału społeczeństwa, na zasadach i w trybie określonych w ustawie

z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego

ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach

oddziaływania na środowisko, w postępowaniu, którego przedmiotem jest

sporządzenie projektu.

2. Projekt planu ochrony, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, wymaga

zaopiniowania przez właściwe miejscowo rady gmin.

3. Przepisy ust. 1a, 2, 6b–6e stosuje się odpowiednio w przypadku

dokonywania zmiany planu ochrony.

4. (uchylony)

5. Minister właściwy do spraw środowiska ustanawia, w drodze

rozporządzenia, plan ochrony dla parku narodowego w terminie 6 miesięcy od dnia

otrzymania projektu planu lub odmawia jego ustanowienia, jeżeli projekt planu jest

niezgodny z celami ochrony przyrody, uwzględniając konieczność dostosowania

23.04.2018

©Telksinoe s. 38/159

działań ochronnych do celów ochrony parku narodowego. Plan ochrony może być

zmieniony, jeżeli wynika to z potrzeb ochrony przyrody.

6. Regionalny dyrektor ochrony środowiska ustanawia, w drodze aktu prawa

miejscowego w formie zarządzenia, plan ochrony dla rezerwatu przyrody

w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania projektu planu. Plan ochrony może być

zmieniony, jeżeli wynika to z potrzeb ochrony przyrody.

6a. Sejmik województwa ustanawia, w drodze uchwały, plan ochrony dla

parku krajobrazowego w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania projektu planu

albo odmawia jego ustanowienia, jeżeli projekt planu jest niezgodny z celami

ochrony przyrody. Plan ochrony może być zmieniony, jeżeli wynika to z potrzeb

ochrony przyrody.

6b. Projekt uchwały, o której mowa w ust. 6a, wymaga uzgodnienia z

właściwym regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i zaopiniowania przez

właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków.

6c. Projekt uchwały, o której mowa w ust. 6a, w części dotyczącej

wprowadzenia zakazów, wymienionych w art. 17 ust. 1a, wymaga uzgodnienia z

właściwą miejscowo radą gminy.

6d. Uzgodnienia, o którym mowa w ust. 6c, dokonuje się w trybie art. 106

ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z

zastrzeżeniem że brak przedstawienia stanowiska w terminie miesiąca od dnia

otrzymania projektu uchwały, jest uważane za uzgodnienie projektu.

6e. Rada gminy może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, o której mowa

w ust. 6a, wyłącznie w przypadku, gdy wprowadzenie zakazów, wymienionych w

art. 17 ust. 1a, prowadziłoby do ograniczenia możliwości rozwojowych gminy

wynikających z ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego lub miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w

stopniu nieproporcjonalnym do wartości jakie park krajobrazowy ma chronić.

7. Plan ochrony dla rezerwatu przyrody położonego na terenie więcej niż

jednego województwa ustanawiają wspólnie, w drodze aktu prawa miejscowego

w formie zarządzenia, regionalni dyrektorzy ochrony środowiska, na których

obszarze działania znajdują się części tego rezerwatu.

23.04.2018

©Telksinoe s. 39/159

8. Plan ochrony dla parku krajobrazowego położonego na terenie kilku

województw ustanawia sejmik województwa właściwy ze względu na siedzibę

dyrekcji parku, w porozumieniu z pozostałymi sejmikami województw.

Art. 20. 1. Plan ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody oraz

parku krajobrazowego sporządza się na okres 20 lat, z uwzględnieniem:

1) charakterystyki i oceny stanu przyrody;

2) identyfikacji i oceny istniejących oraz potencjalnych zagrożeń wewnętrznych

i zewnętrznych;

3) charakterystyki i oceny uwarunkowań społecznych i gospodarczych;

4) analizy skuteczności dotychczasowych sposobów ochrony;

5) charakterystyki i oceny stanu zagospodarowania przestrzennego;

6) wyników audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia

27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

2. Prace przy sporządzaniu planów ochrony, o których mowa w ust. 1,

polegają na:

1) ocenie stanu zasobów, tworów i składników przyrody, walorów

krajobrazowych, wartości kulturowych oraz istniejących i potencjalnych

zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych, która może być wykonana w formie

szczegółowych opisów;

2) opracowaniu koncepcji ochrony zasobów, tworów i składników przyrody oraz

wartości kulturowych, a także eliminacji lub ograniczania istniejących

i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych;

3) wskazaniu zadań ochronnych, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji.

3. Plan ochrony dla parku narodowego oraz rezerwatu przyrody zawiera:

1) cele ochrony przyrody oraz wskazanie przyrodniczych i społecznych

uwarunkowań ich realizacji;

2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania

istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich

skutków;

3) wskazanie obszarów ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej;

4) określenie działań ochronnych na obszarach ochrony ścisłej, czynnej

i krajobrazowej, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji tych działań;

23.04.2018

©Telksinoe s. 40/159

5) wskazanie obszarów i miejsc udostępnianych dla celów naukowych,

edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, sportowych, amatorskiego

połowu ryb i rybactwa oraz określenie sposobów ich udostępniania;

6) wskazanie miejsc, w których może być prowadzona działalność wytwórcza,

handlowa i rolnicza;

7) ustalenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania

przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz

planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych,

morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji

lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych.

4. Plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera:

1) cele ochrony przyrody oraz przyrodnicze, społeczne i gospodarcze

uwarunkowania ich realizacji;

2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania

istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich

skutków;

3) wskazanie obszarów realizacji działań ochronnych;

4) określenie zakresu prac związanych z ochroną przyrody i kształtowaniem

krajobrazu;

5) wskazanie obszarów udostępnianych dla celów naukowych, edukacyjnych,

turystycznych, rekreacyjnych, amatorskiego połowu ryb i dla innych form

gospodarowania oraz określenie sposobów korzystania z tych obszarów;

6) ustalenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania

przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz

planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych,

morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji

lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych;

7) określenie granic stref ochrony krajobrazów stanowiących w szczególności

przedpola ekspozycji, osie widokowe, punkty widokowe oraz obszary

zabudowane wyróżniające się lokalną formą architektoniczną, wyznaczonych

w obrębie krajobrazów priorytetowych, zidentyfikowanych w ramach audytu

23.04.2018

©Telksinoe s. 41/159

krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o

planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, istotnych dla zachowania

walorów krajobrazowych parku krajobrazowego, wraz ze wskazaniem które z

zakazów, wymienionych w art. 17 ust. 1a, obowiązują w danej strefie;

8) wykaz obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym.

4a. Plan ochrony dla parku krajobrazowego, w części dotyczącej:

1) określenia granic stref, o których mowa w ust. 4 pkt 7,

2) wykazu obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym, o których

mowa w ust. 4 pkt 8,

3) wprowadzenia zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1a

– jest aktem prawa miejscowego.

5. Plany ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku

krajobrazowego w części pokrywającej się z obszarem Natura 2000 powinny

uwzględniać zakres planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000, o którym

mowa w art. 28, albo zakres planu ochrony dla obszaru Natura 2000, o którym

mowa w art. 29.

6. Przepisu ust. 5 nie stosuje się względem planów ochron y dla parku

narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego pokrywających się w

całości lub w części z obszarem Natura 2000, dla którego ustanowiono plan zadań

ochronnych, o którym mowa w art. 28, albo plan ochrony, o którym mowa w art.

29, obejmujące obszar parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku

krajobrazowego.

Art. 21. Minister właściwy do spraw środowiska określi dla parku

narodowego, rezerwatu przyrody, parku krajobrazowego, w drodze

rozporządzenia:

1) tryb sporządzania projektu planu ochrony,

2) zakres prac na potrzeby sporządzenia projektu planu ochrony,

3) tryb dokonywania zmian w planie ochrony,

4) zakres i sposoby ochrony zasobów, tworów i składników przyrody

– kierując się potrzebą ochrony zasobów, tworów i składników przyrody żywej

i nieożywionej w parkach narodowych, rezerwatach przyrody oraz parkach

krajobrazowych, z uwzględnieniem możliwości technicznych, organizacyjnych

i finansowych oraz poziomu wiedzy i nauki w zakresie ochrony przyrody.

23.04.2018

©Telksinoe s. 42/159

Art. 22. 1. Dla parku narodowego lub rezerwatu przyrody, do czasu

ustanowienia planu ochrony, sprawujący nadzór sporządza projekt zadań

ochronnych.

2. Zadania ochronne, o których mowa w ust. 1, ustanawia, w drodze

zarządzenia:

1) minister właściwy do spraw środowiska – dla parku narodowego;

2) regionalny dyrektor ochrony środowiska – dla rezerwatu przyrody.

3. Zadania ochronne, o których mowa w ust. 1, uwzględniają:

1) identyfikację i ocenę istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych

i zewnętrznych oraz sposoby eliminacji lub ograniczania tych zagrożeń i ich

skutków;

2) opis sposobów ochrony czynnej ekosystemów, z podaniem rodzaju, rozmiaru

i lokalizacji poszczególnych zadań;

3) opis sposobów czynnej ochrony gatunków roślin, zwierząt lub grzybów;

4) wskazanie obszarów objętych ochroną ścisłą, czynną oraz krajobrazową.

4. Zadania ochronne, o których mowa w ust. 1, mogą być ustanawiane na rok

lub równocześnie na kolejne lata, nie dłużej jednak niż na 5 lat.

Art. 23. 1. Obszar chronionego krajobrazu obejmuje tereny chronione ze

względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach,

wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych

z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych.

2. Wyznaczenie obszaru chronionego krajobrazu następuje w drodze uchwały

sejmiku województwa, która określa jego nazwę, położenie, obszar, sprawującego

nadzór, ustalenia dotyczące czynnej ochrony ekosystemów oraz zakazy właściwe

dla danego obszaru chronionego krajobrazu lub jego części, wybrane spośród

zakazów wymienionych w art. 24 ust. 1, wynikające z potrzeb jego ochrony.

Likwidacja lub zmniejszenie obszaru chronionego krajobrazu następuje w drodze

uchwały sejmiku województwa, wyłącznie z powodu bezpowrotnej utraty

wyróżniającego się krajobrazu o zróżnicowanych ekosystemach i możliwości

zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem.

3. Projekty uchwał sejmiku województwa, o których mowa w ust. 2,

wymagają uzgodnienia z właściwą miejscowo radą gminy oraz właściwym

regionalnym dyrektorem ochrony środowiska.

23.04.2018

©Telksinoe s. 43/159

3a. Uzgodnień, o których mowa w ust. 3, dokonuje się w trybie art. 106 ustawy

z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z

zastrzeżeniem że brak przedstawienia stanowiska w terminie miesiąca od dnia

otrzymania projektu uchwały, jest uważane za uzgodnienie projektu.

3b. Rada gminy może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, o której mowa

w ust. 2, wyłącznie w przypadku, gdy przyjęcie tej uchwały prowadziłoby do

ograniczenia możliwości rozwojowych gminy wynikających z ustaleń studium

uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego lub miejscowego

planu zagospodarowania przestrzennego w stopniu nieproporcjonalnym do

wartości jakie obszar chronionego krajobrazu ma chronić.

3c. Rada gminy nie może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, o której

mowa w ust. 2, w przypadku, gdy podjęcie tej uchwały jest konsekwencją

rekomendacji dotyczącej utworzenia lub powiększenia obszaru chronionego

krajobrazu zawartej w audycie krajobrazowym, o którym mowa w ustawie z dnia

27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

3d. Utworzenie obszaru chronionego krajobrazu lub jego powiększenie może

nastąpić również na wniosek rady gminy, na obszarze której obszar chronionego

krajobrazu miałby być utworzony lub powiększony.

3e. Wniosek, o którym mowa w ust. 3d, rozpatrywany jest nie później niż w

terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku przez sejmik właściwego

województwa.

4. (uchylony)

5. Projekty studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,

planów zagospodarowania przestrzennego województw i planów

zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza

terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej, w części dotyczącej obszaru

chronionego krajobrazu, wymagają uzgodnienia z właściwym regionalnym

dyrektorem ochrony środowiska w zakresie ustaleń tych planów, mogących mieć

negatywny wpływ na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu.

Art. 23a. 1. Na obszarze chronionego krajobrazu sejmik województwa, w

drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego:

23.04.2018

©Telksinoe s. 44/159

1) wyznacza, w granicach krajobrazów priorytetowych zidentyfikowanych w

ramach audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27

marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, strefy

ochrony krajobrazu stanowiące w szczególności przedpola ekspozycji, osie

widokowe, punkty widokowe oraz obszary zabudowane wyróżniające się

lokalną formą architektoniczną, istotne dla zachowania walorów

krajobrazowych obszaru chronionego krajobrazu, wraz ze wskazaniem które

z zakazów, wymienionych w art. 24 ust. 1a, obowiązują w danej strefie;

2) określa wykaz obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym.

2. Projekt uchwały, o której mowa w ust. 1, opracowuje zarząd województwa.

3. Zarząd województwa, sporządzając projekt uchwały, o której mowa w ust.

1, zapewnia możliwość udziału społeczeństwa, na zasadach i w trybie określonych

w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i

jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach

oddziaływania na środowisko, w postępowaniu, którego przedmiotem jest

sporządzenie projektu.

4. Projekt uchwały, o której mowa w ust. 1, wymaga uzgodnienia z

właściwym regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i zaopiniowania przez

właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków.

5. Projekt uchwały, o której mowa w ust. 1, w części dotyczącej

wprowadzenia zakazów, wymienionych w art. 24 ust. 1a, wymaga uzgodnienia z

właściwą miejscowo radą gminy.

6. Uzgodnienia, o którym mowa w ust. 5, dokonuje się w trybie art. 106

ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z

zastrzeżeniem że brak przedstawienia stanowiska w terminie miesiąca od dnia

otrzymania projektu uchwały, jest uważane za uzgodnienie projektu.

7. Rada gminy może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, o której mowa

w ust. 1, wyłącznie w przypadku, gdy wprowadzenie zakazów, wymienionych w

art. 24 ust. 1a, prowadziłoby do ograniczenia możliwości rozwojowych gminy

wynikających z ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego lub miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w

stopniu nieproporcjonalnym do wartości jakie obszar chronionego krajobrazu ma

chronić.

23.04.2018

©Telksinoe s. 45/159

8. Zmiana uchwały, o której mowa w ust. 1, następuje w takim trybie, w jakim

jest ona uchwalana.

Art. 24. 1. Na obszarze chronionego krajobrazu mogą być wprowadzone

następujące zakazy:

1) zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, innych

schronień i miejsc rozrodu oraz tarlisk, złożonej ikry, z wyjątkiem

amatorskiego połowu ryb oraz wykonywania czynności związanych

z racjonalną gospodarką rolną, leśną, rybacką i łowiecką;

2) realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale

społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na

środowisko;

3) likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych

i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony

przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub

wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy

urządzeń wodnych;

4) wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz

skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także

minerałów i bursztynu;

5) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu,

z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym,

przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową,

odbudową, naprawą lub remontem urządzeń wodnych;

6) dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż

ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych

i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka;

7) likwidowania naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów

wodno-błotnych;

8) budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od:

a) linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych,

23.04.2018

©Telksinoe s. 46/159

b) zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych

na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym

w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy

z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne

– z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu

racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej;

9) lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od linii

brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego.

1a. Na obszarze chronionego krajobrazu, dla terenów:

1) objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i

położonych w strefach, o których mowa w art. 23a ust. 1 pkt 1, wprowadz a

się zakazy:

a) lokalizowania nowych obiektów budowlanych,

b) zalesiania;

2) nieobjętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego

położonych w strefach, o których mowa w art. 23a ust. 1 pkt 1, wprowadza

się zakazy:

a) lokalizowania nowych obiektów budowlanych,

b) lokalizowania nowych obiektów budowlanych odbiegających od

lokalnej formy architektonicznej,

c) lokalizowania nowych obiektów budowlanych o wysokości

przekraczającej 2 kondygnacje lub 7 m,

d) zalesiania.

1b. Na obszarze chronionego krajobrazu zakazuje się niszczenia i uszkadzania

obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym wskazanych w

uchwale, o której mowa w art. 23a ust. 1.

2. Zakazy, o których mowa w ust. 1–1b, nie dotyczą:

1) wykonywania zadań na rzecz obronności kraju i bezpieczeństwa państwa;

2) prowadzenia akcji ratowniczej oraz działań związanych z bezpieczeństwem

powszechnym;

3) realizacji inwestycji celu publicznego;

4) wykonywania zadań wynikających z planu ochrony, zadań ochronnych lub

planu zadań ochronnych.

23.04.2018

©Telksinoe s. 47/159

3. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie dotyczy realizacji przedsięwzięć

mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzona

ocena oddziaływania na środowisko wykazała brak negatywnego wpływu na

ochronę przyrody i ochronę krajobrazu obszaru chronionego krajobrazu.

3a. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, nie dotyczy usunięcia drzewa lub

krzewu w obrębie zadrzewienia, należących do gatunków obcych, określonych w

przepisach wydanych na podstawie art. 120 ust. 2f.

4. Uchwała, o której mowa w art. 23 ust. 2, może określać odległości mniejsze

niż określone w ust. 1 pkt 8 i 9, w sposób prowadzący do zwiększenia swobody w

zakresie zagospodarowania i użytkowania terenu.

Art. 24a. 1. Właściciele obiektów budowlanych wzniesionych przed dniem

wejścia w życie planu ochrony dla parku krajobrazowego oraz uchwały, o której

mowa w art. 23a ust. 1, naruszających przepisy tych aktów nie są zobowiązani do

ich dostosowania.

2. Samorząd województwa, na wniosek właściciela obiektu budowlanego,

wzniesionego przed dniem wejścia w życie aktów, o których mowa w ust. 1, rażąco

naruszającego ich przepisy, może pokryć koszty dostosowania tego obiektu

budowlanego do wymagań tych aktów.

Art. 25. 1. Sieć obszarów Natura 2000 obejmuje:

1) obszary specjalnej ochrony ptaków;

2) specjalne obszary ochrony siedlisk;

3) obszary mające znaczenie dla Wspólnoty.

2. Obszar Natura 2000 może obejmować część lub całość obszarów

i obiektów objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1

pkt 1–4 i 6–9.

Art. 26. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, typy siedlisk przyrodniczych oraz gatunki będące przedmiotem

zainteresowania Wspólnoty, w tym siedliska przyrodnicze i gatunki o znaczeniu

priorytetowym, oraz wymagające ochrony w formie wyznaczenia obszarów Natura

2000, a także kryteria wyboru obszarów kwalifikujących się do uznania za obszary

mające znaczenie dla Wspólnoty i wyznaczenia jako specjalne obszary ochrony

siedlisk oraz obszarów kwalifikujących się do wyznaczenia jako obszary specjalnej

23.04.2018

©Telksinoe s. 48/159

ochrony ptaków, mając na uwadze zachowanie poszczególnych cennych lub

zagrożonych składników różnorodności biologicznej, na podstawie których jest

wyznaczana sieć obszarów Natura 2000.

Art. 27. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska opracowuje projekt listy

obszarów Natura 2000, zgodnie z przepisami prawa Unii Europejskiej.

2. Projekt, o którym mowa w ust. 1, wymaga zasięgnięcia opinii właściwych

miejscowo rad gmin. Niezłożenie opinii w terminie 30 dni od dnia otrzymania

projektu uznaje się za brak uwag.

3. Minister właściwy do spraw środowiska, po uzyskaniu zgody Rady

Ministrów, przekazuje Komisji Europejskiej:

1) listę proponowanych obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty;

2) szacunek dotyczący współfinansowania przez Wspólnotę ochrony obszarów

wyznaczonych ze względu na typy siedlisk przyrodniczych oraz gatunki roślin

i zwierząt o znaczeniu priorytetowym;

3) listę obszarów specjalnej ochrony ptaków.

Art. 27a. 1. Wyznaczenie obszaru specjalnej ochrony ptaków lub specjalnego

obszaru ochrony siedlisk, zmiana jego granic lub likwidacja następuje

w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rolnictwa, ministrem

właściwym do spraw rozwoju wsi, ministrem właściwym do spraw rybołówstwa

i z ministrem właściwym do spraw gospodarki wodnej, w drodze rozporządzenia

ministra właściwego do spraw środowiska, które określa nazwę, położenie

administracyjne, obszar i mapę obszaru, cel i przedmiot ochrony. Minister

właściwy do spraw środowiska, wydając rozporządzenie, kieruje się stanem

siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt oraz koniecznością

zachowania szczególnie cennych lub zagrożonych składników różnorodności

biologicznej.

2. Nadzór nad obszarem Natura 2000 lub proponowanym obszarem mającym

znaczenie dla Wspólnoty, znajdującym się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3

pkt 1, sprawuje właściwy regionalny dyrektor ochrony środowiska lub na

obszarach morskich – dyrektor urzędu morskiego, z zastrzeżeniem art. 32 ust. 5.

3. Zmiana granic lub likwidacja obszaru specjalnej ochrony ptaków lub

specjalnego obszaru ochrony siedlisk następuje, jeżeli jest to uzasadnione

23.04.2018

©Telksinoe s. 49/159

naturalnymi zmianami stwierdzonymi w wyniku monitoringu i nadzoru, o którym

mowa w art. 31, oraz po uzyskaniu zgody Komisji Europejskiej.

4. Specjalne obszary ochrony siedlisk minister właściwy do spraw środowiska

wyznacza po uzgodnieniu z Komisją Europejską w terminie 6 lat od dnia

zatwierdzenia tego obszaru przez Komisję Europejską jako obszar mający

znaczenie dla Wspólnoty.

Art. 28. 1. Dla obszaru Natura 2000 sprawujący nadzór nad obszarem

sporządza projekt planu zadań ochronnych na okres 10 lat; pierwszy projekt

sporządza się w terminie 6 lat od dnia zatwierdzenia obszaru przez Komisję

Europejską jako obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty lub od dnia

wyznaczenia obszaru specjalnej ochrony ptaków.

2. Dla proponowanego obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty,

znajdującego się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1, sprawujący nadzór

może sporządzić projekt planu zadań ochronnych na okres 10 lat.

3. Sporządzający projekt planu zadań ochronnych, o którym mowa w ust. 1,

umożliwi zainteresowanym osobom i podmiotom prowadzącym działalność

w obrębie siedlisk przyrodniczych i siedlisk gatunków, dla których ochrony

wyznaczono obszar Natura 2000, udział w pracach związanych ze sporządzaniem

tego projektu.

4. Sporządzający projekt planu zadań ochronnych, o którym mowa w ust. 1,

zapewnia możliwość udziału społeczeństwa, na zasadach i w trybie określonym

w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku

i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach

oddziaływania na środowisko, w postępowaniu, którego przedmiotem jest

sporządzenie projektu.

5. Regionalny dyrektor ochrony środowiska ustanawia, w drodze aktu prawa

miejscowego w formie zarządzenia, plan zadań ochronnych dla obszaru Natura

2000, kierując się koniecznością utrzymania i przywracania do właściwego stanu

ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt, dla których

ochrony wyznaczono obszar Natura 2000. Plan zadań ochronnych może być

zmieniony, jeżeli wynika to z potrzeb ochrony tych siedlisk przyrodniczych lub

gatunków roślin i zwierząt.

6. (uchylony)

23.04.2018

©Telksinoe s. 50/159

7. (uchylony)

8. Plan zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 położonego na terenie

więcej niż jednego województwa ustanawiają wspólnie, w drodze aktu prawa

miejscowego w formie zarządzenia, regionalni dyrektorzy ochrony środowiska, na

których obszarze działania znajdują się części tego obszaru.

9. W przypadku dokonywania zmiany planu zadań ochronnych stosuje się

przepisy ust. 3 i 4.

10. Plan zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 zawiera:

1) opis granic obszaru i mapę obszaru Natura 2000;

2) identyfikację istniejących i potencjalnych zagrożeń dla zachowania

właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt i ich siedlisk będących przedmiotami ochrony;

3) cele działań ochronnych;

4) określenie działań ochronnych ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych

za ich wykonanie i obszarów ich wdrażania, w tym w szczególności działań

dotyczących:

a) ochrony czynnej siedlisk przyrodniczych, gatunków roślin i zwierząt

oraz ich siedlisk,

b) monitoringu stanu przedmiotów ochrony oraz monitoringu realizacji

celów, o których mowa w pkt 3,

c) uzupełnienia stanu wiedzy o przedmiotach ochrony i uwarunkowaniach

ich ochrony;

5) wskazania do zmian w istniejących studiach uwarunkowań i kierunków

zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planach

zagospodarowania przestrzennego, planach zagospodarowania

przestrzennego województw oraz planach zagospodarowania przestrzennego

morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy

ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych

lub zewnętrznych, jeżeli są niezbędne dla utrzymania lub odtworzenia

właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000;

6) wskazanie terminu sporządzenia, w razie potrzeby, planu ochrony dla części

lub całości obszaru.

23.04.2018

©Telksinoe s. 51/159

11. Planu zadań ochronnych nie sporządza się dla obszaru Natura 2000 lub

jego części:

1) dla którego ustanowiono plan ochrony, o którym mowa w art. 29;

2) pokrywającego się w całości lub w części z obszarem parku narodowego,

rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego, dla których ustanowiono plan

ochrony uwzględniający zakres, o którym mowa w ust. 10;

3) pokrywającego się w całości lub w części z obszarem parku narodowego lub

rezerwatu przyrody, dla których ustanowiono zadania ochronne

uwzględniające zakres, o którym mowa w ust. 10;

3a) pokrywającego się w całości lub w części z obszarem będącym w zarządzie

nadleśnictwa, dla którego ustanowiony plan urządzenia lasu uwzględnia

zakres, o którym mowa w ust. 10;

4) znajdującego się w obszarach morskich.

11a. Projekt planu urządzenia lasu, o którym mowa w ust. 11 pkt 3a, wymaga

uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska w zakresie zadań

ochronnych dla obszaru Natura 2000 lub jego części pokrywającego się w całości

lub w części z obszarem będącym w zarządzie nadleśnictwa.

11b. Uzgodnienia, o których mowa w ust. 11a, dokonuje się w drodze

postanowienia, na które przysługuje zażalenie do ministra właściwego do spraw

środowiska. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający

w terminie 30 dni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie – uzgodnienie

uważa się za dokonane.

11c. Minister właściwy do spraw środowiska rozpatrując zażalenie zasięga

opinii właściwej regionalnej rady ochrony przyrody. Zajęcie stanowiska następuje

w terminie 30 dni.

11d. W przypadku, gdy projekt planu urządzenia lasu, o którym mowa

w ust. 11 pkt 3a, obejmuje obszar Natura 2000 lub jego część, położony na obszarze

dwóch albo więcej województw do uzgodnienia, o którym mowa w ust. 11a,

stosuje się odpowiednio art. 57 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

23.04.2018

©Telksinoe s. 52/159

12. Akt prawa miejscowego w formie zarządzenia regionalnego dyrektora

ochrony środowiska, o którym mowa w ust. 5, traci moc w przypadku ustanowienia

planu ochrony, o którym mowa w art. 29.

13. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, dla obszaru Natura 2000:

1) tryb sporządzania projektu planu zadań ochronnych,

2) zakres prac koniecznych dla sporządzenia projektu planu zadań ochronnych,

3) tryb dokonywania zmian w planie zadań ochronnych

– kierując się koniecznością ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt i ich siedlisk, uwzględniając ich stan oraz warunki rozwoju społecznego

i gospodarczego obszaru objętego planem zadań ochronnych.

Art. 29. 1. Projekt planu ochrony dla obszaru Natura 2000 lub jego części

sporządza sprawujący nadzór nad obszarem.

2. Projekt planu ochrony dla obszaru Natura 2000 lub jego część wymaga

zaopiniowania przez:

1) dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych, jeżeli obszar Natura

2000 obejmuje obszar zarządzany przez Państwowe Gospodarstwo Leśne

Lasy Państwowe;

2) dyrektora urzędu morskiego, jeżeli obszar Natura 2000 obejmuje obszar

morski.

3. Minister właściwy do spraw środowiska ustanawia, w drodze

rozporządzenia, plan ochrony dla obszaru Natura 2000 lub jego części na okres

20 lat, kierując się koniecznością utrzymania i przywracania do właściwego stanu

ochrony siedlisk przyrodniczych, oraz gatunków roślin i zwierząt, dla których

wyznaczono obszar Natura 2000.

4. Plan ochrony może być zmieniony, jeżeli wynika to z potrzeb ochrony

siedlisk przyrodniczych lub gatunków roślin i zwierząt i ich siedlisk, dla których

ochrony wyznaczono obszar Natura 2000.

5. Sporządzający projekt planu ochrony, o którym mowa w ust. 1, umożliwi

zainteresowanym osobom i podmiotom prowadzącym działalność w obrębie

siedlisk przyrodniczych i siedlisk gatunków, dla których ochrony wyznaczono

obszar Natura 2000, udział w pracach związanych ze sporządzaniem tego projektu.

23.04.2018

©Telksinoe s. 53/159

6. Ustanowienie planu ochrony poprzedza się przeprowadzeniem

postępowania z udziałem społeczeństwa na zasadach określonych w dziale III

rozdziale 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji

o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz

o ocenach oddziaływania na środowisko.

7. W przypadku dokonywania zmiany planu ochrony dla obszaru Natura 2000

lub jego części stosuje się przepisy ust. 5 i 6.

8. Plan ochrony dla obszaru Natura 2000 zawiera:

1) opis granic obszaru i mapę obszaru Natura 2000;

2) identyfikację istniejących i potencjalnych zagrożeń dla zachowania

właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych, oraz gatunków roślin

i zwierząt i ich siedlisk będących przedmiotami ochrony;

3) określenie warunków utrzymania lub odtworzenia właściwego stanu ochrony

przedmiotów ochrony obszaru Natura 2000, zachowania integralności obszaru

Natura 2000 oraz spójności sieci obszarów Natura 2000, odnoszących się w

szczególności do:

a) innych form ochrony przyrody, pokrywających się z obszarem Natura

2000,

b) zagospodarowania przestrzennego, w tym w szczególności terenów

lokalizacji zabudowy możliwej bez szkody dla obszaru Natura 2000,

infrastruktury technicznej i komunikacyjnej, infrastruktury turystycznej

i edukacyjnej, a także obszarów, które powinny być zalesione oraz

obszarów wyłączonych z zalesiania,

c) zagospodarowania obszarów morskich,

d) gospodarowania wodami,

e) gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej,

f) śródlądowych wód powierzchniowych płynących, w których powinna

być zachowana lub odtworzona możliwość wędrówki ryb i innych

organizmów wodnych;

4) wskazania do zmian w istniejących studiach uwarunkowań i kierunków

zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planach

zagospodarowania przestrzennego, planach zagospodarowania

przestrzennego województw oraz planach zagospodarowania przestrzennego

23.04.2018

©Telksinoe s. 54/159

morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy

ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych

lub zewnętrznych, jeżeli są niezbędne dla utrzymania lub odtworzenia

właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt, dla których wyznaczono obszar Natura 2000;

5) określenie działań ochronnych dla utrzymania lub odtworzenia właściwego

stanu ochrony przedmiotów ochrony obszaru Natura 2000, ze wskazaniem

podmiotów odpowiedzialnych za ich realizację;

6) wskaźniki właściwego stanu ochrony siedlisk przyrodniczych lub gatunków

roślin i zwierząt i ich siedlisk, będących przedmiotami ochrony;

7) określenie sposobów monitoringu realizacji zadań ochronnych oraz ich

skutków;

8) określenie sposobów monitoringu stanu ochrony siedlisk przyrodniczych lub

gatunków roślin i zwierząt i ich siedlisk, będących przedmiotami ochrony.

9. Zakres działań ochronnych, o których mowa w ust. 8 pkt 5, może

obejmować w szczególności:

1) ochronę czynną lub odtwarzanie siedlisk przyrodniczych lub siedlisk

gatunków roślin i zwierząt, będących przedmiotem ochrony;

2) utrzymanie korytarzy ekologicznych łączących obszary Natura 2000;

3) rozmieszczenie obiektów i urządzeń służących celom ochrony obszaru Natura

2000;

4) stosunki wodne, w tym gospodarowanie wodami;

5) gospodarkę rolną, leśną i rybacką, w tym:

a) kierunki kształtowania przestrzeni produkcyjnej,

b) wskazanie obszarów, które powinny być zalesione, oraz obszarów

wyłączonych z zalesiania,

c) wskazanie śródlądowych wód powierzchniowych płynących, w których

powinna być zachowana lub odtworzona możliwość wędrówki ryb

i innych organizmów wodnych;

6) warunki zagospodarowania terenów oraz ich użytkowania, w tym

w zależności od potrzeb wskazanie:

a) terenów przeznaczonych pod zabudowę,

b) lokalizacji infrastruktury technicznej i komunikacyjnej,

23.04.2018

©Telksinoe s. 55/159

c) lokalizacji infrastruktury turystycznej i edukacyjnej.

10. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, dla obszaru Natura 2000:

1) tryb sporządzania projektu planu ochrony,

2) zakres prac koniecznych dla sporządzenia projektu planu ochrony,

3) tryb dokonywania zmian w planie ochrony

– kierując się potrzebą ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt i ich siedlisk, uwzględniając ich stan oraz warunki rozwoju społecznego

i gospodarczego obszaru objętego planem ochrony.

Art. 30. 1. Plan ochrony ustanowiony dla parku narodowego, rezerwatu

przyrody lub parku krajobrazowego położonego w granicach obszaru Natura 2000,

uwzględniający zakres, o którym mowa w art. 29, staje się planem ochrony dla tej

części obszaru Natura 2000.

2. Plan urządzenia lasu dla nadleśnictwa położonego w granicach obszaru

Natura 2000, uwzględniający zakres, o którym mowa w art. 29, staje się planem

ochrony dla tej części obszaru Natura 2000.

3. Projekty studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,

planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów

zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza

terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej w części dotyczącej istniejącego

lub projektowanego obszaru Natura 2000 wymagają uzgodnienia z regionalnym

dyrektorem ochrony środowiska w zakresie ustaleń tych planów, mogących

znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000.

Art. 31. Sprawujący nadzór nad obszarem Natura 2000 sporządza

i przekazuje Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska, co 6 lat

w odniesieniu do specjalnego obszaru ochrony siedlisk oraz co 3 lata w odniesieniu

do obszaru specjalnej ochrony ptaków, ocenę realizacji ochrony tego obszaru,

zawierającą informacje dotyczące podejmowanych działań ochronnych oraz

wpływu tych działań na stan ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000, a także

wyniki monitorowania i nadzoru tych działań.

23.04.2018

©Telksinoe s. 56/159

Art. 32. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska nadzoruje

funkcjonowanie obszarów Natura 2000, prowadząc ewidencję danych niezbędnych

do podejmowania działań w zakresie ich ochrony.

2. Nadzór, o którym mowa w ust. 1, polega na:

1) wydawaniu zaleceń i wytycznych w zakresie ochrony i funkcjonowania

obszarów Natura 2000;

2) określaniu zakresu i żądaniu informacji dotyczących ochrony

i funkcjonowania obszarów Natura 2000;

3) kontroli realizacji ustaleń planów ochrony i planów zadań ochronnych

obszarów Natura 2000.

3. Regionalny dyrektor ochrony środowiska koordynuje funkcjonowanie

obszarów Natura 2000 na obszarze swojego działania.

4. Na terenie zarządzanym przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy

Państwowe, na którym znajduje się obszar Natura 2000, zadania w zakresie

ochrony przyrody wykonuje samodzielnie miejscowy nadleśniczy, zgodnie

z ustaleniami planu urządzenia lasu.

5. W przypadku gdy obszar Natura 2000 obejmuje w całości lub w części

obszar parku narodowego, sprawującym nadzór nad obszarem Natura 2000

w granicach parku narodowego jest dyrektor parku narodowego.

Art. 33. 1. Zabrania się, z zastrzeżeniem art. 34, podejmowania działań

mogących, osobno lub w połączeniu z innymi działaniami, znacząco negatywnie

oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym w szczególności:

1) pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin

i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000 lub

2) wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony

obszar Natura 2000, lub

3) pogorszyć integralność obszaru Natura 2000 lub jego powiązania z innymi

obszarami.

2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do proponowanych obszarów

mających znaczenie dla Wspólnoty, znajdujących się na liście, o której mowa

w art. 27 ust. 3 pkt 1, do czasu zatwierdzenia przez Komisję Europejską jako

obszary mające znaczenie dla Wspólnoty i wyznaczenia ich jako specjalne obszary

ochrony siedlisk.

23.04.2018

©Telksinoe s. 57/159

3. Projekty polityk, strategii, planów i programów oraz zmian do takich

dokumentów a także planowane przedsięwzięcia, które mogą znacząco

oddziaływać na obszar Natura 2000, a które nie są bezpośrednio związane

z ochroną obszaru Natura 2000 lub obszarów, o których mowa w ust. 2, lub nie

wynikają z tej ochrony, wymagają przeprowadzenia odpowiedniej oceny

oddziaływania na zasadach określonych w ustawie z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Art. 34. 1. Jeżeli przemawiają za tym konieczne wymogi nadrzędnego

interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym,

i wobec braku rozwiązań alternatywnych, właściwy miejscowo regionalny dyrektor

ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektor właściwego urzędu

morskiego, może zezwolić na realizację planu lub działań, mogących znacząco

negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 lub obszary

znajdujące się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1, zapewniając

wykonanie kompensacji przyrodniczej niezbędnej do zapewnienia spójności

i właściwego funkcjonowania sieci obszarów Natura 2000.

2. W przypadku gdy znaczące negatywne oddziaływanie dotyczy siedlisk

i gatunków priorytetowych, zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, może zostać

udzielone wyłącznie w celu:

1) ochrony zdrowia i życia ludzi;

2) zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego;

3) uzyskania korzystnych następstw o pierwszorzędnym znaczeniu dla

środowiska przyrodniczego;

4) wynikającym z koniecznych wymogów nadrzędnego interesu publicznego, po

uzyskaniu opinii Komisji Europejskiej.

Art. 35. 1. Wydając zezwolenie, o którym mowa w art. 34 ust. 1, właściwy

miejscowo regionalny dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich –

dyrektor właściwego urzędu morskiego, w porozumieniu z zarządcą terenu,

stosownie do skali i rodzaju negatywnego oddziaływania na cele ochrony obszaru

Natura 2000, ustala zakres, miejsce, termin i sposób wykonania kompensacji

23.04.2018

©Telksinoe s. 58/159

przyrodniczej, zobowiązując do jej wykonania nie później niż w terminie

rozpoczęcia działań powodujących negatywne oddziaływanie.

2. Koszty kompensacji przyrodniczej ponosi podmiot realizujący plan lub

przedsięwzięcie.

2a. Za utrzymanie siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin i zwierząt,

utworzonych w ramach kompensacji przyrodniczej, jak również za monitorowanie

ich stanu odpowiada:

1) sprawujący nadzór nad obszarem Natura 2000, na terenie którego została

wykonana kompensacja;

2) regionalny dyrektor ochrony środowiska na terenie znajdującym się poza

obszarem Natura 2000.

3. Regionalny dyrektor ochrony środowiska lub dyrektor urzędu morskiego

nadzoruje wykonanie kompensacji przyrodniczej.

4. Regionalny dyrektor ochrony środowiska lub dyrektor urzędu morskiego

składa informacje Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska o:

1) ustalonym zakresie kompensacji przyrodniczej, o której mowa w ust. 1,

w terminie 30 dni od dnia wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 34

ust. 1, na realizację działań mogących znacząco negatywnie oddziaływać na

obszar

Natura 2000;

2) wykonanej kompensacji przyrodniczej w terminie 30 dni od dnia zakończenia

realizacji działań kompensacyjnych.

5. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska składa informacje, o których

mowa w ust. 4, ministrowi właściwemu do spraw środowiska.

6. Minister właściwy do spraw środowiska informuje Komisję Europejską

o ustalonym zakresie kompensacji przyrodniczej przed jej wdrożeniem oraz przed

realizacją planu lub działania.

7. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

szczegółowe sposoby i formy składania informacji, o których mowa w ust. 4,

kierując się koniecznością ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin

i zwierząt i ich siedlisk.

Art. 35a. W przypadku działań przewidzianych do realizacji w ramach

planowanych przedsięwzięć zezwolenie, o którym mowa w art. 34 ust. 1, zastępuje

23.04.2018

©Telksinoe s. 59/159

się decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach lub uzgodnieniem z regionalnym

dyrektorem ochrony środowiska, w rozumieniu ustawy z dnia 3 października

2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale

społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na

środowisko. Do decyzji stosuje się odpowiednio przepisy art. 34 i 35.

Art. 36. 1. Na obszarach Natura 2000, z zastrzeżeniem ust. 2, nie podlega

ograniczeniu działalność związana z utrzymaniem urządzeń i obiektów służących

bezpieczeństwu przeciwpowodziowemu oraz działalność gospodarcza, rolna,

leśna, łowiecka i rybacka, a także amatorski połów ryb, jeżeli nie oddziałuje

znacząco negatywnie na cele ochrony obszaru Natura 2000.

2. Prowadzenie działalności, o której mowa w ust. 1, na obszarach Natura

2000 wchodzących w skład parków narodowych i rezerwatów przyrody, jest

dozwolone wyłącznie w zakresie, w jakim nie narusza to zakazów obowiązujących

na tych obszarach.

3. Jeżeli działalność gospodarcza, rolna, leśna, łowiecka lub rybacka wymaga

dostosowania do wymogów ochrony obszaru Natura 2000, na którym nie mają

zastosowania programy wsparcia z tytułu obniżenia dochodowości, regionalny

dyrektor ochrony środowiska może zawrzeć umowę z właścicielem lub

posiadaczem obszaru, z wyjątkiem zarządców nieruchomości Skarbu Państwa,

która zawiera wykaz niezbędnych działań, sposoby i terminy ich wykonania oraz

warunki i terminy rozliczenia należności za wykonane czynności, a także wartość

rekompensaty za utracone dochody wynikające z wprowadzonych ograniczeń.

Art. 37. 1. Jeżeli działania mogące znacząco negatywnie oddziaływać na cele

ochrony obszaru Natura 2000 lub obszaru znajdującego się na liście, o której mowa

w art. 27 ust. 3 pkt 1, zostały podjęte bez uzyskania zezwolenia, o którym mowa

w art. 34, lub uzgodnienia lub decyzji, o których mowa w art. 35a, regionalny

dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektor właściwego

urzędu morskiego, wydaje decyzję, w której nakazuje, w zależności od potrzeb, ich

natychmiastowe wstrzymanie lub podjęcie niezbędnych działań zapobiegawczych

lub działań naprawczych.

2. Jeżeli działania na obszarze Natura 2000 zostały podjęte sprzecznie

z ustaleniami planu zadań ochronnych lub planu ochrony, regionalny dyrektor

23.04.2018

©Telksinoe s. 60/159

ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektor właściwego urzędu

morskiego, wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1, chyba że przeprowadzona

ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko lub ocena oddziaływania

przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 wykazała brak znaczącego negatywnego

oddziaływania na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym na cele działań

ochronnych określone w planie zadań ochronnych lub planie ochrony, albo mimo

znaczącego negatywnego oddziaływania spełnione są przesłanki, o których mowa

w art. 34.

3. Jeżeli w stosunku do działań, o których mowa w ust. 1 i 2, jest prowadzone

postępowanie, o którym mowa w art. 48, art. 49b albo art. 50 ustawy z dnia 7 lipca

1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 i 1529), regionalny

dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektor właściwego

urzędu morskiego, zawiesza postępowanie w sprawie wydania decyzji, o której

mowa w ust. 1, do czasu zakończenia przez właściwy organ postępowania

prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.

4. W przypadku działań, o których mowa w ust. 1 i 2, do których mają

jednocześnie zastosowanie przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r.

o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1789,

z 2015 r. poz. 277 i 1926 oraz z 2017 r. poz. 1215 i 1566), nie prowadzi się

postępowania w sprawie wydania decyzji, o której mowa w ust. 1.

Art. 37a. 1. Jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 37 ust. 1, nakazuje się

podjęcie niezbędnych działań zapobiegawczych lub działań naprawczych,

w decyzji tej określa się:

1) stan, do jakiego ma zostać przywrócone środowisko;

2) zakres i sposób przeprowadzenia działań zapobiegawczych lub działań

naprawczych, w tym czynności zmierzających do ograniczenia oddziaływania

na obszar Natura 2000 lub obszar znajdujący się na liście, o której mowa

w art. 27 ust. 3 pkt 1;

3) termin rozpoczęcia i zakończenia działań zapobiegawczych lub działań

naprawczych.

2. Przez działania zapobiegawcze i działania naprawcze rozumie się

odpowiednio działania zapobiegawcze i działania naprawcze, o których mowa

23.04.2018

©Telksinoe s. 61/159

w ustawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich

naprawie.

3. Ustalając kolejność, zakres i sposób podejmowania działań naprawczych,

regionalny dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektor

właściwego urzędu morskiego, kieruje się charakterem, zasięgiem i rozmiarem

negatywnego oddziaływania, a także możliwością naturalnej naprawy elementów

przyrodniczych na obszarze, na którym negatywne oddziaływanie wystąpiło.

4. Regionalny dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich –

dyrektor właściwego urzędu morskiego, wydaje decyzję, o której mowa w art. 37

ust. 1, po zasięgnięciu opinii dyrektora parku narodowego – w odniesieniu do

negatywnego oddziaływania na obszarze parku narodowego.

Art. 37b. W decyzji, o której mowa w art. 37 ust. 1, regionalny dyrektor

ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektor właściwego urzędu

morskiego, może nałożyć obowiązek prowadzenia badań zanieczyszczenia gleby

i ziemi lub pomiarów zawartości substancji w wodzie, w tym pobierania próbek,

lub monitoringu przyrodniczego różnorodności biologicznej i krajobrazowej,

określając:

1) zakres badań, pomiarów lub monitoringu;

2) metodykę prowadzenia badań, pomiarów lub monitoringu;

3) termin i formę przedkładania wyników badań, pomiarów lub monitoringu

regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska, a na obszarach morskich –

dyrektorowi właściwego urzędu morskiego.

Art. 37c. 1. Jeżeli działania mogące znacząco negatywnie oddziaływać na

cele ochrony obszaru Natura 2000 lub obszaru znajdującego się na liście, o której

mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1, zostały podjęte przez więcej niż jeden podmiot,

odpowiedzialność tych podmiotów jest solidarna.

2. Jeżeli działania, o których mowa w ust. 1, zostały podjęte za zgodą lub

wiedzą władającego powierzchnią ziemi, jest on obowiązany do prowadzenia

działań zapobiegawczych lub działań naprawczych, a także do prowadzenia

monitoringu solidarnie z podmiotem, który je podjął. Przez władającego

powierzchnią ziemi rozumie się podmiot, o którym mowa w art. 3 pkt 44 ustawy

z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.

23.04.2018

©Telksinoe s. 62/159

3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, decyzję, o której mowa w art. 37

ust. 1, kieruje się także do władającego powierzchnią ziemi.

Art. 37d. Podmiot obowiązany do przeprowadzenia działań

zapobiegawczych lub działań naprawczych informuje regionalnego dyrektora

ochrony środowiska, a na obszarach morskich – dyrektora właściwego urzędu

morskiego, o ich zakończeniu.

Art. 38. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska składa do Komisji

Europejskiej raporty i notyfikacje dotyczące obszarów Natura 2000 oraz występuje

o opinie w sprawie tych obszarów.

Art. 39. Koszty związane z wdrożeniem i funkcjonowaniem sieci obszarów

Natura 2000 w zakresie nieobjętym finansowaniem przez Wspólnotę są

finansowane z budżetu państwa, a także z budżetów jednostek samorządu

terytorialnego oraz ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska

i Gospodarki Wodnej i wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki

wodnej.

Art. 40. 1. Pomnikami przyrody są pojedyncze twory przyrody żywej

i nieożywionej lub ich skupiska o szczególnej wartości przyrodniczej, naukowej,

kulturowej, historycznej lub krajobrazowej oraz odznaczające się indywidualnymi

cechami, wyróżniającymi je wśród innych tworów, okazałych rozmiarów drzewa,

krzewy gatunków rodzimych lub obcych, źródła, wodospady, wywierzyska, skałki,

jary, głazy narzutowe oraz jaskinie.

2. Na terenach niezabudowanych, jeżeli nie stanowi to zagrożenia dla ludzi

lub mienia, drzewa stanowiące pomniki przyrody podlegają ochronie aż do ich

samoistnego, całkowitego rozpadu.

3. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

kryteria uznawania tworów przyrody żywej i nieożywionej za pomniki przyrody,

kierując się potrzebą ochrony drzew i krzewów ze względu na ich wielkość, wiek,

pokrój i znaczenie historyczne, a odnośnie tworów przyrody nieożywionej – ze

względu na ich znaczenie naukowe, estetyczne i krajobrazowe.

Art. 41. 1. Stanowiskami dokumentacyjnymi są niewyodrębniające się na

powierzchni lub możliwe do wyodrębnienia, ważne pod względem naukowym

i dydaktycznym, miejsca występowania formacji geologicznych, nagromadzeń

23.04.2018

©Telksinoe s. 63/159

skamieniałości lub tworów mineralnych, jaskinie lub schroniska podskalne wraz

z namuliskami oraz fragmenty eksploatowanych lub nieczynnych wyrobisk

powierzchniowych i podziemnych.

2. Stanowiskami dokumentacyjnymi mogą być także miejsca występowania

kopalnych szczątków roślin lub zwierząt.

Art. 42. Użytkami ekologicznymi są zasługujące na ochronę pozostałości

ekosystemów mających znaczenie dla zachowania różnorodności biologicznej –

naturalne zbiorniki wodne, śródpolne i śródleśne oczka wodne, kępy drzew

i krzewów, bagna, torfowiska, wydmy, płaty nieużytkowanej roślinności,

starorzecza, wychodnie skalne, skarpy, kamieńce, siedliska przyrodnicze oraz

stanowiska rzadkich lub chronionych gatunków roślin, zwierząt i grzybów, ich

ostoje oraz miejsca rozmnażania lub miejsca sezonowego przebywania.

Art. 43. Zespołami przyrodniczo-krajobrazowymi są fragmenty krajobrazu

naturalnego i kulturowego zasługujące na ochronę ze względu na ich walory

widokowe lub estetyczne.

Art. 44. 1. Ustanowienie pomnika przyrody, stanowiska dokumentacyjnego,

użytku ekologicznego lub zespołu przyrodniczo-krajobrazowego następuje

w drodze uchwały rady gminy.

2. Uchwała rady gminy, o której mowa w ust. 1, określa nazwę danego

obiektu lub obszaru, jego położenie, sprawującego nadzór, szczególne cele

ochrony, w razie potrzeby ustalenia dotyczące jego czynnej ochrony oraz zakazy

właściwe dla tego obiektu, obszaru lub jego części, wybrane spośród zakazów

wymienionych w art. 45 ust. 1.

2a. Podejmując uchwałę w sprawie ustanowienia zespołu

przyrodniczo-krajobrazowego rada gminy uwzględnia istniejące na tym terenie

obszary parków kulturowych.

3. Zniesienia formy ochrony przyrody, o której mowa w ust. 1, dokonuje rada

gminy w drodze uchwały.

3a. Projekty uchwał, o których mowa w ust. 1 i 3, wymagają uzgodnienia

z właściwym regionalnym dyrektorem ochrony środowiska.

3b. Uzgodnienia, o którym mowa w ust. 3a, dokonuje się w trybie art. 106

ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z

23.04.2018

©Telksinoe s. 64/159

zastrzeżeniem że brak przedstawienia stanowiska w terminie miesiąca od dnia

otrzymania projektu uchwały, jest uważane za uzgodnienie projektu.

4. Zniesienie formy ochrony przyrody, o której mowa w ust. 1, następuje w

razie utraty wartości przyrodniczych i krajobrazowych, ze względu na które

ustanowiono formę ochrony przyrody, lub w razie konieczności realizacji

inwestycji celu publicznego w przypadku braku rozwiązań alternatywnych lub

zapewnienie bezpieczeństwa powszechnego.

5. Zniesienie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego następuje również w

przypadku ustanowienia parku kulturowego.

Art. 45. 1. W stosunku do pomnika przyrody, stanowiska dokumentacyjnego,

użytku ekologicznego lub zespołu przyrodniczo-krajobrazowego mogą być

wprowadzone następujące zakazy:

1) niszczenia, uszkadzania lub przekształcania obiektu lub obszaru;

2) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu,

z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym lub

przeciwpowodziowym albo budową, odbudową, utrzymywaniem, remontem

lub

naprawą urządzeń wodnych;

3) uszkadzania i zanieczyszczania gleby;

4) dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie

przyrody albo racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej;

5) likwidowania, zasypywania i przekształcania naturalnych zbiorników

wodnych, starorzeczy oraz obszarów wodno--błotnych;

6) wylewania gnojowicy, z wyjątkiem nawożenia użytkowanych gruntów

rolnych;

7) zmiany sposobu użytkowania ziemi;

8) wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz

skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także

minerałów i bursztynu;

9) umyślnego zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia nor, legowisk

zwierzęcych oraz tarlisk i złożonej ikry, z wyjątkiem amatorskiego połowu

ryb oraz wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną,

leśną, rybacką i łowiecką;

23.04.2018

©Telksinoe s. 65/159

10) zbioru, niszczenia, uszkadzania roślin i grzybów na obszarach użytków

ekologicznych, utworzonych w celu ochrony stanowisk, siedlisk lub ostoi

roślin i grzybów chronionych;

11) umieszczania tablic reklamowych.

2. Zakazy, o których mowa w ust. 1, nie dotyczą:

1) prac wykonywanych na potrzeby ochrony przyrody po uzgodnieniu

z organem ustanawiającym daną formę ochrony przyrody;

2) realizacji inwestycji celu publicznego w przypadku braku rozwiązań

alternatywnych, po uzgodnieniu z organem ustanawiającym daną formę

ochrony przyrody;

3) zadań z zakresu obronności kraju w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa

państwa;

4) likwidowania nagłych zagrożeń bezpieczeństwa powszechnego

i prowadzenia akcji ratowniczych.

Art. 45a. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska koordynuje

funkcjonowanie form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2–4 i

6–9.

2. Koordynacja, o której mowa w ust. 1, polega w szczególności na prawie

żądania informacji dotyczących funkcjonowania form ochrony przyrody

wskazanych w ust. 1 i publikowaniu rekomendacji w tym zakresie.

Art. 46. 1. Ochrona gatunkowa obejmuje okazy gatunków oraz siedliska

i ostoje roślin, zwierząt i grzybów.

2. Ochrona gatunkowa ma na celu zapewnienie przetrwania i właściwego

stanu ochrony dziko występujących na terenie kraju lub innych państw

członkowskich Unii Europejskiej rzadkich, endemicznych, podatnych na

zagrożenia i zagrożonych wyginięciem oraz objętych ochroną na podstawie

przepisów umów międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest stroną,

gatunków roślin, zwierząt i grzybów oraz ich siedlisk i ostoi, a także zachowanie

różnorodności gatunkowej i genetycznej.

3. W celu ochrony ostoi i stanowisk roślin lub grzybów objętych ochroną

gatunkową lub ostoi, miejsc rozrodu i regularnego przebywania zwierząt objętych

ochroną gatunkową mogą być ustalane strefy ochrony.

23.04.2018

©Telksinoe s. 66/159

Art. 47. 1. Rośliny, zwierzęta i grzyby gatunków zagrożonych wyginięciem

w środowisku przyrodniczym podlegają ochronie ex situ w ogrodach

zoologicznych, ogrodach botanicznych lub bankach genów.

2. Ochrona ex situ gatunków, o których mowa w ust. 1, powinna zmierzać do

przywrócenia osobników tych gatunków do środowiska przyrodniczego.

Art. 48. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu

z ministrem właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:

1) gatunki roślin:

a) objętych ochroną ścisłą, z wyszczególnieniem gatunków wymagających

ochrony czynnej,

b) objętych ochroną częściową,

c) objętych ochroną częściową, które mogą być pozyskiwane, oraz sposoby

ich pozyskiwania,

d) wymagających ustalenia stref ochrony ich ostoi lub stanowisk,

2) właściwe dla poszczególnych gatunków lub grup gatunków roślin zakazy

wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 51 ust. 1 i 1a, oraz

odstępstwa od zakazów wybrane spośród odstępstw, o których mowa

w art. 51 ust. 2,

3) sposoby ochrony gatunków, w tym wielkość stref ochrony

– kierując się potrzebą ochrony dziko występujących roślin, ich siedlisk, ostoi lub

stanowisk oraz wymaganiami ekologicznymi, naukowymi i kulturowymi, a także

biorąc pod uwagę obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa Unii Europejskiej.

Art. 49. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu

z ministrem właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:

1) gatunki:

a) zwierząt objętych ochroną ścisłą, z wyszczególnieniem gatunków

wymagających ochrony czynnej,

b) zwierząt objętych ochroną częściową,

c) zwierząt objętych ochroną częściową, które mogą być pozyskiwane, oraz

sposoby ich pozyskiwania,

d) (uchylona)

23.04.2018

©Telksinoe s. 67/159

e) zwierząt wymagających ustalenia stref ochrony ostoi, miejsc rozrodu lub

regularnego przebywania,

2) właściwe dla poszczególnych gatunków lub grup gatunków zwierząt zakazy

wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 52 ust. 1 i 1a, oraz

odstępstwa od zakazów wybrane spośród odstępstw, o których mowa

w art. 52 ust. 2,

3) sposoby ochrony gatunków, w tym wielkość stref ochrony

– kierując się potrzebą ochrony dziko występujących zwierząt, ich siedlisk, ostoi

lub stanowisk oraz wymaganiami ekologicznymi, naukowymi i kulturowymi,

a także biorąc pod uwagę obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa Unii

Europejskiej.

Art. 50. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu

z ministrem właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:

1) gatunki grzybów:

a) objętych ochroną ścisłą,

b) objętych ochroną częściową,

c) objętych ochroną częściową, które mogą być pozyskiwane, oraz sposoby

ich pozyskiwania,

d) wymagających ustalenia stref ochrony ich ostoi lub stanowisk,

2) właściwe dla poszczególnych gatunków lub grup gatunków grzybów zakazy

wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 51 ust. 1 i 1a, oraz

odstępstwa od zakazów wybrane spośród odstępstw, o których mowa

w art. 51 ust. 2,

3) sposoby ochrony gatunków, w tym wielkość stref ochrony

– kierując się potrzebą ochrony dziko występujących grzybów, ich siedlisk, ostoi

lub stanowisk oraz wymaganiami ekologicznymi, naukowymi i kulturowymi,

a także biorąc pod uwagę obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa Unii

Europejskiej.

Art. 51. 1. W stosunku do dziko występujących roślin lub grzybów gatunków

objętych ochroną gatunkową mogą być wprowadzone następujące zakazy:

1) umyślnego niszczenia;

2) umyślnego zrywania lub uszkadzania;

23.04.2018

©Telksinoe s. 68/159

3) niszczenia ich siedlisk lub ostoi;

4) dokonywania zmian stosunków wodnych, stosowania środków chemicznych,

niszczenia ściółki leśnej lub niszczenia gleby w ostojach;

5) hodowli;

6) pozyskiwania lub zbioru;

7) przetrzymywania lub posiadania okazów gatunków;

8) zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany, darowizny lub transportu

okazów gatunków;

9) wwożenia z zagranicy lub wywożenia poza granicę państwa okazów

gatunków;

10) umyślnego przemieszczania w środowisku przyrodniczym;

11) umyślnego wprowadzania do środowiska przyrodniczego.

1a. W stosunku do innych niż dziko występujących roślin lub grzybów

gatunków objętych ochroną gatunkową mogą być wprowadzone następujące

zakazy:

1) hodowli;

2) przetrzymywania lub posiadania okazów gatunków;

3) zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany, darowizny lub transportu

okazów gatunków;

4) wwożenia z zagranicy lub wywożenia poza granicę państwa okazów

gatunków;

5) umyślnego wprowadzania do środowiska przyrodniczego.

2. W stosunku do gatunków roślin lub grzybów objętych ochroną gatunkową

mogą być wprowadzone, w przypadku braku rozwiązań alternatywnych i jeżeli nie

są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących

populacji chronionych gatunków roślin lub grzybów, odstępstwa od zakazów,

o których mowa w ust. 1 i 1a, dotyczące:

1) wykonywania czynności związanych z prowadzeniem racjonalnej gospodarki

rolnej, leśnej lub rybackiej, jeżeli technologia prac uniemożliwia

przestrzeganie zakazów;

2) usuwania roślin oraz grzybów niszczących materiały lub obiekty budowlane;

3) pozyskiwania gatunków, o których mowa w art. 48 pkt 1 lit. c oraz art. 50

pkt 1 lit. c, przez podmioty, które uzyskały zezwolenie regionalnego

23.04.2018

©Telksinoe s. 69/159

dyrektora ochrony środowiska lub Generalnego Dyrektora Ochrony

Środowiska na ich pozyskiwanie;

4) przetrzymywania, posiadania, zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany,

darowizny, a także wywożenia poza granicę państwa okazów gatunków,

o których mowa w art. 48 pkt 1 lit. c oraz art. 50 pkt 1 lit. c, pozyskanych na

podstawie zezwolenia, o którym mowa w pkt 3;

5) przetrzymywania, posiadania, zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany,

darowizny, a także wywożenia poza granicę państwa okazów gatunków

pozyskanych poza granicą państwa i wwiezionych z zagranicy na podstawie

zezwolenia regionalnego dyrektora ochrony środowiska lub Generalnego

Dyrektora Ochrony Środowiska.

3. Odstępstwo od zakazu, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, nie dotyczy

gatunków wymienionych w załączniku IV dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia

21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny

i flory (Dz. Urz. WE L 206 z 22.07.1992, str. 7, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie

wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 2, str. 102).

Art. 52. 1. W stosunku do dziko występujących zwierząt gatunków objętych

ochroną gatunkową mogą być wprowadzone następujące zakazy:

1) umyślnego zabijania;

2) umyślnego okaleczania lub chwytania;

3) umyślnego niszczenia ich jaj, postaci młodocianych lub form rozwojowych;

4) transportu;

5) chowu lub hodowli;

6) zbierania, pozyskiwania, przetrzymywania, posiadania lub preparowania

okazów gatunków;

7) niszczenia siedlisk lub ostoi, będących ich obszarem rozrodu, wychowu

młodych, odpoczynku, migracji lub żerowania;

8) niszczenia, usuwania lub uszkadzania gniazd, mrowisk, nor, legowisk, żeremi,

tam, tarlisk, zimowisk lub innych schronień;

9) umyślnego uniemożliwiania dostępu do schronień;

10) zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany, darowizny lub transportu

w celu sprzedaży okazów gatunków;

23.04.2018

©Telksinoe s. 70/159

11) wwożenia z zagranicy lub wywożenia poza granicę państwa okazów

gatunków;

12) umyślnego płoszenia lub niepokojenia;

13) umyślnego płoszenia lub niepokojenia w miejscach noclegu, w okresie

lęgowym w miejscach rozrodu lub wychowu młodych lub w miejscach

żerowania zgrupowań ptaków migrujących lub zimujących;

14) fotografowania, filmowania lub obserwacji, mogących powodować ich

płoszenie lub niepokojenie;

15) umyślnego przemieszczania z miejsc regularnego przebywania na inne

miejsca;

16) umyślnego wprowadzania do środowiska przyrodniczego.

1a. W stosunku do innych niż dziko występujących zwierząt gatunków

objętych ochroną gatunkową mogą być wprowadzone następujące zakazy:

1) umyślnego zabijania;

2) umyślnego niszczenia ich jaj, postaci młodocianych lub form rozwojowych;

3) transportu;

4) chowu lub hodowli;

5) przetrzymywania, posiadania lub preparowania okazów gatunków;

6) zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany, darowizny lub transportu

w celu sprzedaży okazów gatunków;

7) wwożenia z zagranicy lub wywożenia poza granicę państwa okazów

gatunków;

8) umyślnego wprowadzania do środowiska przyrodniczego.

2. W stosunku do gatunków zwierząt objętych ochroną gatunkową mogą być

wprowadzone, w przypadku braku rozwiązań alternatywnych i jeżeli nie są

szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących

populacji chronionych gatunków zwierząt, odstępstwa od zakazów, o których

mowa w ust. 1 i 1a, dotyczące:

1) usuwania od dnia 16 października do końca lutego gniazd z budek dla ptaków

i ssaków;

2) usuwania od dnia 16 października do końca lutego gniazd ptasich z obiektów

budowlanych lub terenów zieleni, jeżeli wymagają tego względy

bezpieczeństwa lub sanitarne;

23.04.2018

©Telksinoe s. 71/159

3) chwytania na terenach zabudowanych przez podmioty upoważnione przez

regionalnego dyrektora ochrony środowiska zabłąkanych zwierząt

i przemieszczania ich do miejsc regularnego przebywania;

4) chwytania zwierząt rannych lub osłabionych w celu udzielenia im pomocy

weterynaryjnej i przemieszczania ich do ośrodków rehabilitacji zwierząt;

5) zapobiegania poważnym szkodom w odniesieniu do upraw rolnych,

inwentarza żywego, lasów, rybostanu, wody lub innych rodzajów mienia;

6) pozyskiwania okazów gatunków, o których mowa w art. 49 pkt 1 lit. c, przez

podmioty, które uzyskały zezwolenie regionalnego dyrektora ochrony

środowiska lub Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na ich

pozyskiwanie;

7) przetrzymywania, posiadania, zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany,

darowizny, a także wywożenia poza granicę państwa okazów gatunków,

o których mowa w art. 49 pkt 1 lit. c, pozyskanych na podstawie zezwolenia,

o którym mowa w pkt 6;

8) przetrzymywania, posiadania, zbywania, oferowania do sprzedaży, wymiany,

darowizny, a także wywożenia poza granicę państwa okazów gatunków

pozyskanych poza granicą państwa i wwiezionych z zagranicy na podstawie

zezwolenia regionalnego dyrektora ochrony środowiska lub Generalnego

Dyrektora Ochrony Środowiska;

9) zbierania i przechowywania piór ptaków;

10) wykonywania czynności związanych z prowadzeniem racjonalnej gospodarki

leśnej lub rolnej, jeżeli technologia prac uniemożliwia przestrzeganie

zakazów.

3. (uchylony)

4. W przypadku gatunków ptaków zapobieganie poważnym szkodom,

o którym mowa w ust. 2 pkt 5, odnosi się do zbóż, inwentarza żywego, lasów,

rybostanu lub wody.

5. Odstępstwo od zakazu, o którym mowa w ust. 2 pkt 10, nie dotyczy

gatunków wymienionych w załączniku II i IV dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia

21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny

i flory i chronionych gatunków ptaków.

23.04.2018

©Telksinoe s. 72/159

6. Wprowadzenie odstępstwa, o którym mowa w ust. 2 pkt 10, jest możliwe

w sytuacji braku znacząco negatywnego wpływu gospodarki leśnej lub rolnej na

stan zachowania gatunku.

Art. 52a. 1. (uchylony)

2. Gospodarka rybacka nie narusza zakazów, o których mowa w art. 52 ust. 1

pkt 1–4, 7, 8, 12, 13 i 15, jeżeli jest prowadzona na podstawie wymagań dobrej

praktyki w zakresie gospodarki rybackiej, których ustalenia zapewniają, że

czynności wykonywane zgodnie z nimi nie są szkodliwe dla zachowania gatunku

we właściwym stanie ochrony.

3. (uchylony)

4. Minister właściwy do spraw rybołówstwa w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw środowiska może określić, w drodze rozporządzenia,

wymagania dobrej praktyki w zakresie gospodarki rybackiej, o których mowa

w ust. 2, kierując się potrzebą zachowania gatunków chronionych we właściwym

stanie ochrony, w szczególności gatunków będących przedmiotem zainteresowania

Wspólnoty i chronionych gatunków ptaków, uwzględniając wymogi gospodarcze,

społeczne i kulturowe oraz cechy regionalne i lokalne.

Art. 53. Regionalny dyrektor ochrony środowiska może wprowadzić na

terenie województwa, na czas określony, w drodze aktu prawa miejscowego

w formie zarządzenia, ochronę gatunków roślin, zwierząt lub grzybów, nieobjętych

ochroną określoną w przepisach, o których mowa w art. 48–50, a także właściwe

dla nich zakazy wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 51 ust. 1 i 1a

oraz art. 52 ust. 1 i 1a, a także odstępstwa od zakazów wybrane spośród

odstępstw, o których mowa w art. 51 ust. 2 oraz art. 52 ust. 2.

Art. 54. 1. Chwytanie lub zabijanie dziko występujących zwierząt, o których

mowa w art. 49 pkt 1 lit. a i b, nie może być wykonywane przy użyciu urządzeń,

sposobów lub metod działających na dużą skalę lub niewybiórczo, mogących

powodować lokalny zanik lub poważne zaburzenia populacji tych zwierząt,

a w szczególności przy użyciu:

1) oślepionych lub okaleczonych zwierząt jako wabików;

2) urządzeń odtwarzających nagrania głosów zwierząt;

3) urządzeń elektrycznych lub elektronicznych, mogących zabijać lub ogłuszać;

23.04.2018

©Telksinoe s. 73/159

4) sztucznych źródeł światła;

5) luster i innych urządzeń oślepiających;

6) urządzeń wizyjnych ułatwiających strzelanie w nocy, w tym powiększających

lub przetwarzających obraz oraz oświetlających cel;

7) materiałów wybuchowych;

8) sieci działających niewybiórczo;

9) pułapek działających niewybiórczo;

10) kusz;

11) trucizn lub przynęt zatrutych albo zawierających środki usypiające;

12) gazów i dymów stosowanych do wypłaszania;

13) automatycznej lub półautomatycznej broni z magazynkiem mieszczącym

więcej niż 2 naboje;

14) statków powietrznych;

15) pojazdów silnikowych w ruchu;

16) sideł, lepów i haków;

17) łodzi prowadzonych z prędkością większą niż 5 kilometrów na godzinę.

2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, nie dotyczy połowu ryb

dokonywanego przez wytwarzanie w wodzie pola elektrycznego

charakterystycznego dla prądu stałego lub impulsowego.

Art. 55. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, sposoby obrączkowania ptaków, wzory obrączek oraz materiały,

z jakich mogą być wykonane obrączki, kierując się potrzebą ochrony ptaków przed

niekontrolowanym i niewłaściwym obrączkowaniem.

Art. 56. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska może zezwolić

w stosunku do gatunków:

1) objętych ochroną ścisłą – na czynności podlegające zakazom określonym

w art. 51 ust. 1 pkt 9 i ust. 1a pkt 4 oraz art. 52 ust. 1 pkt 1, 3, 11 i 16 i ust. 1a

pkt 1, 7 i 8;

2) objętych ochroną ścisłą i częściową – na czynności podlegające zakazom

określonym w art. 51 ust. 1 i 1a oraz art. 52 ust. 1 i 1a, jeżeli zezwolenie

dotyczy obszaru wykraczającego poza granice dwóch województw lub jeżeli

ma to związek z działaniami podejmowanymi przez ministra właściwego do

23.04.2018

©Telksinoe s. 74/159

spraw środowiska, w tym dotyczącymi realizacji programu ochrony

i zrównoważonego użytkowania różnorodności biologicznej, programów

ochrony gatunków zagrożonych wyginięciem lub umów międzynarodowych.

2. Regionalny dyrektor ochrony środowiska na obszarze swojego działania

i na obszarach morskich może zezwolić w stosunku do gatunków:

1) objętych ochroną częściową – na czynności podlegające zakazom określonym

w art. 51 ust. 1 i 1a oraz art. 52 ust. 1 i 1a;

2) objętych ochroną ścisłą – na czynności podlegające zakazom określonym

w art. 51 ust. 1 pkt 1–8, 10 i 11 i ust. 1a pkt 1–3 i 5 oraz art. 52 ust. 1 pkt 2,

4–10 i 12–15 i ust. 1a pkt 2–6.

2a. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, w odniesieniu do obszarów

morskich, właściwość miejscową regionalnego dyrektora ochrony środowiska

ustala się wzdłuż wybrzeża na terenie danego województwa.

2b. Minister właściwy do spraw środowiska na obszarze parku narodowego

może, po zasięgnięciu opinii dyrektora parku narodowego, zezwolić w stosunku do

gatunków objętych ochroną na czynności podlegające zakazom określonym

w art. 51 ust. 1 i 1a oraz art. 52 ust. 1 i 1a.

2c. Zezwolenia, w stosunku do dziko występujących zwierząt gatunków

objętych ochroną ścisłą, na czynności podlegające zakazom, o których mowa w art.

52 ust. 1 pkt 1 i 3, wydaje na obszarze swojego działania regionalny dyrektor

ochrony środowiska, jeżeli wynikają one z prowadzenia zabiegów gospodarczych

w leśnictwie.

3. (uchylony)

4. Zezwolenia, o których mowa w ust. 1, 2, 2b i 2c, z zastrzeżeniem ust. 4c,

4d i 5, mogą być wydane w przypadku braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli nie

są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących

populacji chronionych gatunków roślin, zwierząt lub grzybów oraz:

1) leżą w interesie ochrony dziko występujących gatunków roślin, zwierząt,

grzybów lub ochrony siedlisk przyrodniczych lub

2) wynikają z konieczności ograniczenia poważnych szkód w odniesieniu do

upraw rolnych, inwentarza żywego, lasów, rybostanu, wody lub innych

rodzajów mienia, lub

3) leżą w interesie zdrowia lub bezpieczeństwa powszechnego, lub

23.04.2018

©Telksinoe s. 75/159

4) są niezbędne w realizacji badań naukowych, działań edukacyjnych lub celów

związanych z odbudową populacji, reintrodukcją gatunków roślin, zwierząt

lub grzybów, albo do celów działań reprodukcyjnych, w tym do sztucznego

rozmnażania roślin, lub

5) umożliwiają, w ściśle kontrolowanych warunkach, selektywnie

i w ograniczonym stopniu, zbiór, pozyskiwanie lub przetrzymywanie okazów

roślin lub grzybów oraz chwytanie, pozyskiwanie lub przetrzymywanie

okazów zwierząt gatunków objętych ochroną w liczbie określonej przez

wydającego zezwolenie, lub

6) w przypadku gatunków objętych ochroną ścisłą, gatunków ptaków oraz

gatunków wymienionych w załączniku IV dyrektywy Rady 92/43/EWG

z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz

dzikiej fauny i flory – wynikają z koniecznych wymogów nadrzędnego

interesu publicznego, w tym wymogów o charakterze społecznym lub

gospodarczym lub wymogów związanych z korzystnymi skutkami

o podstawowym znaczeniu dla środowiska, lub

7) w przypadku gatunków innych niż wymienione w pkt 6 – wynikają ze

słusznego interesu strony lub koniecznych w ymogów nadrzędnego interesu

publicznego, w tym wymogów o charakterze społecznym lub gospodarczym

lub wymogów związanych z korzystnymi skutkami o podstawowym

znaczeniu dla środowiska.

4a. Warunek wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 4 pkt 6,

w przypadku gatunków ptaków dotyczy jedynie wydania zezwolenia na niszczenie

siedlisk lub ostoi, będących ich obszarem rozrodu, wychowu młodych,

odpoczynku, migracji lub żerowania.

4b. Warunek wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 4 pkt 2,

w przypadku gatunków ptaków dotyczy szkód w odniesieniu do zbóż, inwentarza

żywego, lasów, rybostanu lub wody.

4c. Zezwolenia na czynności podlegające zakazom w stosunku do gatunków

ptaków, określonym w art. 52 ust. 1 pkt 13, mogą być wydane w przypadku braku

rozwiązań alternatywnych, jeżeli czynności te nie są szkodliwe dla zachowania we

właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków

zwierząt.

23.04.2018

©Telksinoe s. 76/159

4d. Zezwolenia na czynności podlegające zakazom określonym w art. 51

ust. 1 pkt 9 i ust. 1a pkt 4 oraz art. 52 ust. 1 pkt 11 i ust. 1a pkt 7, mogą być wydane,

jeżeli czynności te nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony

dziko występujących populacji chronionych gatunków roślin, zwierząt lub

grzybów.

5. Zezwolenia na pozyskiwanie roślin, zwierząt lub grzybów gatunków,

o których mowa w art. 48 pkt 1 lit. c, art. 49 pkt 1 lit. c oraz art. 50 pkt 1 lit. c, mogą

być wydane, jeżeli nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony

dziko występujących populacji chronionych gatunków roślin, zwierząt lub

grzybów.

6. Zezwolenia, o których mowa w ust. 1, 2, 2b i 2c, mogą być wydane na

wniosek zawierający odpowiednio:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) cel wykonania wnioskowanych czynności;

3) opis czynności, na którą może być wydane zezwolenie;

4) nazwę gatunku lub gatunków, których będą dotyczyć działania, w języku

łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

5) liczbę lub ilość osobników, których dotyczy wniosek, o ile jest to możliwe do

ustalenia;

6) wskazanie sposobu, metody i stosowanych urządzeń do chwytania,

odławiania lub zabijania zwierząt albo sposobu zbioru roślin i grzybów lub

sposobu wykonania innych czynności, na które może być wydane zezwolenie,

a także miejsca i czasu wykonania czynności oraz wynikających z tego

zagrożeń;

7) wskazanie podmiotu, który będzie chwytał lub zabijał zwierzęta.

7. Zezwolenia, o których mowa w ust. 1, 2, 2b i 2c, zawierają odpowiednio:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku lub gatunków, których będą dotyczyć działania, w języku

łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

3) liczbę lub ilość osobników, których dotyczy zezwolenie, o ile jest to możliwe

do ustalenia;

4) opis czynności, na które wydaje się zezwolenie;

23.04.2018

©Telksinoe s. 77/159

5) wskazanie dozwolonych metod i sposobów chwytania, odławiania lub

zabijania zwierząt albo sposobów zbioru roślin i grzybów lub sposobów

wykonania innych czynności, na które wydaje się zezwolenie;

6) określenie czasu i miejsca wykonania czynności, których dotyczy zezwolenie;

7) wskazanie podmiotu, który będzie chwytał lub zabijał zwierzęta;

8) określenie terminu złożenia informacji o wykorzystaniu zezwolenia;

9) warunki realizacji wynikające z potrzeb ochrony populacji chronionych

gatunków roślin, zwierząt lub grzybów i ich siedlisk.

7a. Organy właściwe do wydania zezwoleń, o których mowa w ust. 1, 2, 2b i

2c, dokonują kontroli spełniania warunków określonych w wydanych przez siebie

zezwoleniach.

7b. Czynności kontrolne są wykonywane przez osoby posiadające imienne

upoważnienie wydane przez organy właściwe do wydania zezwoleń, o których

mowa w ust. 1, 2, 2b i 2c.

7c. Upoważnienie, o którym mowa w ust. 7b, zawiera wskazanie osoby

upoważnionej do wykonywania czynności kontrolnych, miejsca i zakresu kontroli

oraz podstawy prawnej do jej wykonywania.

7d. Przed przystąpieniem do czynności kontrolnych osoba upoważniona do

ich wykonywania jest obowiązana okazać upoważnienie, o którym mowa w ust. 7b.

7e. Osoby upoważnione do wykonywania czynności kontrolnych mają prawo

do:

1) wstępu na teren należący do podmiotu kontrolowanego;

2) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem

kontroli;

3) wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, sporządzania

z nich odpisów, wyciągów lub kopii oraz zabezpieczania tych dokumentów.

7f. Wstęp na teren należący do podmiotu kontrolowanego oraz wykonywanie

czynności kontrolnych następują w obecności właściciela lub posiadacza

nieruchomości.

7g. Osoba wykonująca czynności kontrolne sporządza z tych czynności

protokół.

7h. Protokół podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot

kontrolowany.

23.04.2018

©Telksinoe s. 78/159

7i. W przypadku odmowy podpisania protokołu przez podmiot kontrolowany

protokół podpisuje tylko osoba wykonująca czynności kontrolne, dokonując

w protokole adnotacji o odmowie podpisania protokołu przez podmiot

kontrolowany.

7j. Zezwolenia, o których mowa w ust. 1, 2, 2b i 2c, cofa się, jeżeli podmiot,

który uzyskał zezwolenie, nie spełnia zawartych w nim warunków.

7k. Potwierdzone odpowiednim świadectwem lub zezwoleniem zwolnienie

z zakazów wydane na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z dnia

9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze

regulacji handlu nimi (Dz. Urz. WE L 61 z 03.03.1997, str. 1, z późn. zm.) traktuje

się w odniesieniu do okazów gatunków, dla których je wydano, jako zwolnienie

równoważne wydanemu na podstawie ust. 1, 2 i 2b, jeżeli dotyczy zakazu:

1) przetrzymywania martwych okazów gatunków;

2) posiadania, darowizny, transportu, wwożenia lub wywożenia przez

wewnątrzwspólnotową granicę państwa oraz czynności, które zostały w tym

zwolnieniu dopuszczone w stosunku do okazów gatunków.

8. Regionalny dyrektor ochrony środowiska do dnia 31 stycznia każdego roku

składa Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska raport o wydanych w roku

poprzednim zezwoleniach, o których mowa w ust. 2, zawierający informacje,

o których mowa w ust. 7 pkt 2–7, a także informację o wykorzystaniu zezwoleń

oraz wynikach kontroli spełniania warunków określonych w tych zezwoleniach.

Raport zawiera również informację o wydanych upoważnieniach, o których mowa

w art. 52 ust. 2 pkt 3.

8a. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska do dnia 30 czerwca każdego

roku składa informacje, o których mowa w ust. 8, ministrowi właściwemu do spraw

środowiska.

8b. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska do dnia 30 czerwca każdego

roku składa ministrowi właściwemu do spraw środowiska raport o wydanych

w roku poprzednim zezwoleniach, o których mowa w ust. 1, zawierający

informacje, o których mowa w ust. 7 pkt 2–7, a także informację o wykorzystaniu

zezwoleń oraz wynikach kontroli spełniania warunków określonych w tych

zezwoleniach. Raport zawiera również informację o pomocy udzielonej

zwierzętom na podstawie art. 52 ust. 2 pkt 4.

23.04.2018

©Telksinoe s. 79/159

9. Minister właściwy do spraw środowiska przygotowuje i przedstawia

Komisji Europejskiej raporty dotyczące ochrony gatunkowej, których obowiązek

sporządzania wynika z przepisów prawa Unii Europejskiej.

10. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, 2, 2b i 2c, zastępuje się decyzją

o warunkach prowadzenia działań, o której mowa w art. 118 ust. 8, jeżeli nałożono

obowiązek uzyskania takiej decyzji. Do decyzji stosuje się odpowiednio przepisy

ust. 4–5 oraz 7–8.

Art. 56a. 1. Regionalny dyrektor ochrony środowiska może zezwolić na

obszarze swojego działania, na czas określony, nie dłuższy niż 5 lat, w drodze aktu

prawa miejscowego w formie zarządzenia, w stosunku do bobra europejskiego,

kormorana czarnego oraz czapli siwej, na czynności podlegające zakazom

określonym w art. 52 ust. 1.

2. Zarządzenie, o którym mowa w ust. 1, może być wydane w przypadku

braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli czynności, których dotyczy zarządzenie,

nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko

występujących populacji gatunków objętych zarządzeniem oraz leży to w interesie

zdrowia lub bezpieczeństwa powszechnego lub:

1) w przypadku kormorana czarnego oraz czapli siwej – wynika to

z konieczności ograniczenia poważnych szkód w odniesieniu do lasów,

rybostanu lub wody;

2) w przypadku bobra europejskiego – wynika to z konieczności ograniczenia

poważnych szkód w odniesieniu do upraw rolnych, inwentarza żywego,

lasów, rybostanu, wody lub innych rodzajów mienia.

3. Zarządzenie, o którym mowa w ust. 1, w przypadku kormorana czarnego

oraz czapli siwej dotyczy wyłącznie terenu stawów rybnych uznanych za obręby

hodowlane na podstawie decyzji marszałka województwa, o której mowa w art. 15

ust. 2b ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 2015

r. poz. 652 oraz z 2017 r. poz. 60 i 1566).

4. Zarządzenie, o którym mowa w ust. 1, określa:

1) podmioty, które będą wykonywały czynności, których dotyczy zarządzenie,

oraz warunki, które podmioty te muszą spełniać;

2) nazwę gatunku lub gatunków, których dotyczy zarządzenie, w języku

łacińskim i polskim;

23.04.2018

©Telksinoe s. 80/159

3) opis czynności, których dotyczy zarządzenie;

4) wskazanie dozwolonych metod lub sposobów wykonania czynności, których

dotyczy zarządzenie;

5) termin i porę doby wykonania czynności, których dotyczy zarządzenie;

6) obszar wykonania czynności, których dotyczy zarządzenie;

7) termin złożenia i zakres informacji o czynnościach wykonanych na podstawie

zarządzenia;

8) warunki realizacji wynikające z potrzeb ochrony populacji chronionych

gatunków zwierząt i ich siedlisk.

5. Regionalny dyrektor ochrony środowiska dokonuje kontroli spełniania

warunków określonych w wydanych przez siebie zarządzeniach, o których mowa

w ust. 1. Do przeprowadzenia kontroli przepisy art. 56 ust. 7b–7i stosuje się

odpowiednio.

6. W przypadku zmiany przesłanek, o których mowa w ust. 2, regionalny

dyrektor ochrony środowiska zmienia lub uchyla zarządzenie, o którym mowa

w ust. 1.

7. Podmioty, które wykonały czynności na podstawie zarządzenia, o którym

mowa w ust. 1, składają regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska informację

o wykonanych czynnościach, w zakresie i terminie określonych w tym

zarządzeniu.

8. Regionalny dyrektor ochrony środowiska do dnia 31 stycznia każdego roku

składa Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska raport o wydanych w roku

poprzednim zarządzeniach, o których mowa w ust. 1, zawierający informacje,

o których mowa w ust. 4, a także informację o czynnościach wykonanych na

podstawie zarządzeń oraz wynikach kontroli spełniania warunków określonych

w tych zarządzeniach.

Art. 57. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska opracowuje programy

ochrony zagrożonych wyginięciem gatunków roślin, zwierząt i grzybów.

2. Programy, o których mowa w ust. 1, zawierają:

1) opis sposobów prowadzenia działań ochronnych zmierzających do odbudowy

populacji zagrożonych wyginięciem gatunków;

2) określenie czasu i miejsca wykonania działań ochronnych;

3) wskazanie odpowiedzialnego za wykonanie działań ochronnych;

23.04.2018

©Telksinoe s. 81/159

4) informacje o kosztach i źródłach finansowania.

Art. 58. 1. Regionalny dyrektor ochrony środowiska do dnia 31 marca

każdego roku przekazuje Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska

informację za rok poprzedni w sprawie przypadkowego schwytania lub zabicia

zwierząt gatunków objętych ochroną ścisłą oraz wydry.

2. Na podstawie informacji, o której mowa w ust. 1, Generalny Dyrektor

Ochrony Środowiska podejmuje badania lub działania ochronne, w celu

zapewnienia, aby przypadkowe chwytanie i zabijanie nie miało znaczącego

negatywnego wpływu na te gatunki.

3. Każdy, kto przypadkowo schwytał lub zabił zwierzę gatunku objętego

ochroną ścisłą lub wydrę, lub instytucja państwowa, która się o tym dowiedziała,

niezwłocznie zawiadamia o tym właściwego regionalnego dyrektora ochrony

środowiska.

Art. 59. Organy ochrony przyrody są obowiązane do inicjowania i wspierania

badań naukowych w zakresie:

1) ochrony siedlisk przyrodniczych;

2) ochrony siedlisk roślin i siedlisk zwierząt objętych ochroną gatunkową;

3) ochrony zwierząt prowadzących wędrowny tryb życia oraz ich siedlisk

położonych na trasach wędrówek, a także miejsc ich zimowania lub

gniazdowania;

4) ustalania zmienności liczebności populacji gatunków roślin i zwierząt;

5) opracowania i doskonalenia sposobów zapobiegania szkodom powodowanym

przez zwierzęta objęte ochroną gatunkową;

6) opracowania i doskonalenia sposobów zapobiegania przypadkowemu

chwytaniu lub zabijaniu zwierząt objętych ochroną gatunkową;

7) określania wpływu niekorzystnych skutków zanieczyszczania chemicznego

na liczebność populacji roślin i zwierząt objętych ochroną gatunkową.

Art. 60. 1. Organy ochrony przyrody podejmują działania w celu ratowania

zagrożonych wyginięciem gatunków roślin, zwierząt i grzybów objętych ochroną

gatunkową, polegające na przenoszeniu tych gatunków do innych miejsc,

eliminowaniu przyczyn ich zagrożenia, podejmowaniu ochrony ex situ oraz

tworzeniu warunków do ich rozmnażania.

23.04.2018

©Telksinoe s. 82/159

2. Jeżeli stwierdzone lub przewidywane zmiany w środowisku zagrażają lub

mogą zagrażać roślinom, zwierzętom lub grzybom objętym ochroną gatunkową,

regionalny dyrektor ochrony środowiska, a na obszarach morskich Generalny

Dyrektor Ochrony Środowiska, jest obowiązany, po zasięgnięciu opinii właściwej

regionalnej rady ochrony przyrody oraz zarządcy lub właściciela terenu, podjąć

działania w celu zapewnienia trwałego zachowania gatunku, jego siedliska lub

ostoi, eliminowania przyczyn powstawania zagrożeń oraz poprawy stanu ochrony

jego siedliska lub ostoi.

3. Regionalny dyrektor ochrony środowiska może ustalać i likwidować,

w drodze decyzji administracyjnej:

1) strefy ochrony ostoi oraz stanowisk roślin objętych ochroną gatunkową,

o których mowa w art. 48 pkt 1 lit. d;

2) strefy ochrony ostoi, miejsc rozrodu i regularnego przebywania zwierząt

objętych ochroną gatunkową, o których mowa w art. 49 pkt 1 lit. e;

3) strefy ochrony ostoi oraz stanowisk grzybów objętych ochroną gatunkową,

o których mowa w art. 50 pkt 1 lit. d.

4. Granice stref ochrony, o których mowa w ust. 3, oznacza się tablicami

z napisem, odpowiednio: „ostoja roślin”, „ostoja zwierząt” albo „ostoja grzybów”

i informacją: „osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony”.

5. Regionalny dyrektor ochrony środowiska prowadzi rejestr stref ochrony,

o których mowa w ust. 3.

6. W strefach ochrony, o których mowa w ust. 3, bez zezwolenia regionalnego

dyrektora ochrony środowiska zabrania się:

1) przebywania osób, z wyjątkiem właściciela nieruchomości objętej strefą

ochrony oraz osób sprawujących zarząd i nadzór nad obszarami objętymi

strefą ochrony, oraz osób wykonujących prace na podstawie umowy zawartej

z właścicielem lub zarządcą;

2) wycinania drzew lub krzewów;

3) dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli nie jest to związane

z potrzebą ochrony poszczególnych gatunków;

4) wznoszenia obiektów, urządzeń i instalacji.

23.04.2018

©Telksinoe s. 83/159

7. Wydając zezwolenie na odstąpienie od zakazów, o których mowa w ust. 6,

regionalny dyrektor ochrony środowiska kieruje się wymogami ochrony ostoi oraz

stanowisk roślin, zwierząt lub grzybów objętych ochroną gatunkową.

Art. 60a. Jeżeli stwierdzone lub przewidywane zmiany w środowisku

zagrażają lub mogą zagrażać siedliskom przyrodniczym będącym przedmiotem

zainteresowania Wspólnoty, regionalny dyrektor ochrony środowiska, a na

obszarach morskich Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, jest obowiązany, po

zasięgnięciu opinii właściwej regionalnej rady ochrony przyrody oraz zarządcy lub

właściciela terenu, podjąć działania w celu zapewnienia trwałego zachowania tych

siedlisk, eliminowania przyczyn powstawania zagrożeń oraz poprawy ich stanu

ochrony.

Art. 61. 1. Organem zarządzającym w rozumieniu rozporządzenia Rady

(WE) nr 338/97 z dnia 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej

fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi jest minister właściwy do spraw

środowiska, a organem naukowym w rozumieniu tych przepisów jest Państwowa

Rada Ochrony Przyrody.

2. Wywóz żywych roślin należących do gatunków objętych ochroną na

podstawie przepisów, o których mowa w ust. 1, pochodzących z uprawy jest

dozwolony na podstawie świadectw fitosanitarnych, na warunkach określonych

w tych przepisach.

3. Do wniosku o wydanie zezwolenia na import żywych zwierząt lub jaj

gatunków objętych ochroną na podstawie przepisów, o których mowa w ust. 1,

dołącza się opinię lub orzeczenie lekarsko-weterynaryjne powiatowego lekarza

weterynarii stwierdzające spełnienie przez importera warunków przetrzymywania

tych gatunków, odpowiadających ich potrzebom biologicznym.

4. Do wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa uprawniającego do

eksportu okazów gatunków objętych ochroną na podstawie przepisów, o których

mowa w ust. 1, dołącza się:

1) zezwolenie na pozyskiwanie ze środowiska okazów gatunków wymienionych

we wniosku albo

23.04.2018

©Telksinoe s. 84/159

2) wypis z dokumentacji hodowlanej lub orzeczenie lekarsko-weterynaryjne

powiatowego lekarza weterynarii potwierdzające urodzenie w hodowli

okazów i ich przodków – w przypadku zwierząt, albo

3) oświadczenie wnioskodawcy o pochodzeniu okazów roślin z uprawy.

5. Zezwolenie lub świadectwo wymagane na podstawie przepisów, o których

mowa w ust. 1, jest wydawane na wniosek, po zasięgnięciu opinii Państwowej

Rady Ochrony Przyrody w przypadkach określonych przepisami prawa Unii

Europejskiej.

6. Opinię, o której mowa w ust. 5, Państwowa Rada Ochrony Przyrody

wyraża w ciągu 14 dni od dnia wystąpienia o opinię.

7. Minister właściwy do spraw środowiska może odmówić wydania

zezwolenia lub świadectwa, jeżeli importer, eksporter lub reeksporter, podany we

wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa, był skazany prawomocnym

wyrokiem sądu za przestępstwo związane z naruszeniem przepisów, o których

mowa w ust. 1, w okresie 3 lat od dnia uprawomocnienia się wyroku.

8. Minister właściwy do spraw środowiska cofa zezwolenie lub świadectwo

jeżeli:

1) po jego wydaniu zostaną ujawnione okoliczności, o których mowa w ust. 7,

uzasadniające odmowę wydania lub

2) zezwolenie lub świadectwo zostało użyte niezgodnie z warunkami w nim

zawartymi.

Art. 62. 1. Koszty transportu oraz utrzymywania żywych okazów gatunków

chronionych na podstawie przepisów, o których mowa w art. 61 ust. 1,

zatrzymanych przez właściwe organy, ponosi Skarb Państwa, a ich rozliczenia

dokonuje regionalny dyrektor ochrony środowiska właściwy ze względu na

położenie podmiotu, któremu zostały przekazane zatrzymane okazy.

2. Okazy, o których mowa w ust. 1, mogą być przekazywane do ogrodów

botanicznych, ogrodów zoologicznych lub ośrodków rehabilitacji zwierząt.

3. (uchylony)

Art. 63. 1. Minister właściwy do spraw środowiska prowadzi rejestr instytucji

naukowych uprawnionych do przewożenia w celach naukowych przez granicę Unii

Europejskiej bez zezwolenia wydawanego na podstawie przepisów, o których

23.04.2018

©Telksinoe s. 85/159

mowa w art. 61 ust. 1, okazów zielnikowych lub okazów muzealnych

zakonserwowanych, zasuszonych albo w inny sposób utrwalonych lub żywego

materiału roślinnego, w celu nieodpłatnej wymiany, użyczenia lub darowizny.

2. Instytucja naukowa ubiegająca się o wpis do rejestru powinna spełniać

następujące warunki:

1) okazy, o których mowa w ust. 1, są gromadzone w kolekcje;

2) kolekcja jest wykorzystywana jedynie w celach naukowych i dydaktycznych;

3) kolekcję stanowią jedynie okazy, których pozyskiwanie nastąpiło zgodnie

z przepisami ustawy;

4) kolekcja jest przechowywana pod opieką osoby wyznaczonej przez

kierownika instytucji naukowej w warunkach uniemożliwiających jej

zniszczenie;

5) okazy w kolekcji są oznakowane w sposób umożliwiający ich identyfikację;

6) posiadają katalog przetrzymywanych w kolekcji okazów,

z wyszczególnieniem okazów, które mogą być udostępniane w drodze

nieodpłatnej wymiany, użyczenia lub darowizny;

7) katalog, o którym mowa w pkt 6, jest udostępniany zainteresowanym

instytucjom naukowym.

3. Wpisanie do rejestru, o którym mowa w ust. 1, następuje na wniosek

zainteresowanej instytucji naukowej. Do wniosku dołącza się kopię katalogu

okazów, o którym mowa w ust. 2 pkt 6, oraz oświadczenia: o zgodności kopii

katalogu okazów z oryginałem oraz o spełnieniu warunków, o których mowa

w ust. 2.

4. Minister właściwy do spraw środowiska, po wpisaniu instytucji naukowej

do rejestru, o którym mowa w ust. 1, wydaje zaświadczenie.

5. Instytucja naukowa wpisana do rejestru, o którym mowa w ust. 1, jest

obowiązana do:

1) aktualizacji katalogu okazów, o których mowa w ust. 1:

a) stanowiących kolekcję,

b) przekazanych innym, uprawnionym na podstawie umów

międzynarodowych, instytucjom naukowym;

2) składania ministrowi właściwemu do spraw środowiska, do dnia 31 stycznia

każdego roku, raportu za rok ubiegły z działalności w zakresie nieodpłatnej

23.04.2018

©Telksinoe s. 86/159

wymiany, użyczenia lub darowizny okazów, o których mowa w ust. 1, oraz

informacji o celu wykorzystania otrzymanych okazów.

6. Wykreślenie instytucji naukowej z rejestru może nastąpić, jeżeli instytucja

naukowa przestała spełniać warunki, o których mowa w ust. 2, lub nie aktualizuje

katalogu.

7. Przewożenie przez granicę Unii Europejskiej okazów, o których mowa

w ust. 1, wymaga oznakowania etykietą opakowania, w którym okazy są

przewożone, zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 61 ust. 1.

8. Regionalny dyrektor ochrony środowiska właściwy ze względu na miejsce

siedziby instytucji naukowej dokonuje kontroli aktualizacji katalogu oraz

spełnienia warunków, o których mowa w ust. 2.

9. O wynikach kontroli regionalny dyrektor ochrony środowiska powiadamia

ministra właściwego do spraw środowiska w terminie 30 dni od dnia zakończenia

kontroli.

Art. 64. 1. Posiadacz żywych zwierząt gatunków wymienionych

w załącznikach A i B rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z dnia 9 grudnia

1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji

handlu nimi, zaliczonych do płazów, gadów, ptaków lub ssaków, a także

prowadzący ich hodowlę, jest obowiązany do pisemnego zgłoszenia ich do rejestru.

2. Obowiązek zgłoszenia do rejestru, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy:

1) ogrodów zoologicznych;

2) podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w zakresie handlu

żywymi zwierzętami gatunków chronionych na podstawie przepisów,

o których mowa w art. 61 ust. 1;

3) czasowego przetrzymywania zwierząt w celu leczenia i rehabilitacji.

3. Rejestr, o którym mowa w ust. 1, prowadzi starosta właściwy ze względu

na miejsce przetrzymywania zwierząt lub prowadzenia ich hodowli.

4. Rejestr, o którym mowa w ust. 1, powinien zawierać następujące dane:

1) datę:

a) dokonania wpisu,

b) dokonania zmiany danych wpisanych do rejestru,

c) wykreślenia z rejestru;

23.04.2018

©Telksinoe s. 87/159

2) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę posiadacza lub prowadzącego

hodowlę;

3) adres miejsca przetrzymywania zwierząt lub prowadzenia hodowli;

4) liczbę zwierząt posiadanych lub hodowanych;

5) nazwę gatunku w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

6) datę, miejsce urodzenia lub wyklucia zwierzęcia;

7) datę wejścia w posiadanie zwierzęcia oraz źródło jego pochodzenia;

8) płeć zwierzęcia, jeżeli jest możliwa do ustalenia;

9) opis trwałego oznakowania zwierzęcia, jeżeli jest oznakowane;

10) cel przetrzymywania lub prowadzenia hodowli zwierzęcia;

11) numer i datę wydania:

a) zezwolenia na import zwierzęcia do kraju albo

b) zezwolenia na schwytanie zwierzęcia w środowisku, albo

c) dokumentu wydanego przez powiatowego lekarza weterynarii,

potwierdzającego urodzenie zwierzęcia w hodowli, albo

d) innego dokumentu stwierdzającego legalność pochodzenia zwierzęcia.

5. Obowiązek zgłoszenia do rejestru lub wykreślenia z rejestru powstaje

z dniem nabycia lub zbycia, wwozu do kraju lub wywozu za granicę państwa,

wejścia w posiadanie zwierzęcia, jego utraty lub śmierci. Wniosek o dokonanie

wpisu lub wykreślenia z rejestru powinien być złożony właściwemu staroście

w terminie 14 dni od dnia powstania tego obowiązku.

6. Do wniosku o dokonanie wpisu do rejestru załącza się kopię dokumentu,

o którym mowa w ust. 4 pkt 11.

7. W razie zmiany danych, o których mowa w ust. 4 pkt 2–11, przepis

ust. 5 stosuje się odpowiednio.

8. Wpisanie do rejestru starosta potwierdza wydaniem zaświadczenia.

9. Podmioty, o których mowa w ust. 2 pkt 2, są obowiązane do posiadania

i przekazania wraz ze sprzedawanym zwierzęciem oryginału lub kopii dokumentu,

o którym mowa w ust. 4 pkt 11. Kopia ta powinna być, przez podmiot sprzedający

zwierzę, zaopatrzona w numer nadawany według numeracji ciągłej, datę

wystawienia, pieczęć i podpis osoby sprzedającej, informację o liczbie zwierząt,

dla których została wystawiona, a jeżeli kopiowany dokument dotyczy więcej niż

jednego gatunku, także o ich przynależności gatunkowej.

23.04.2018

©Telksinoe s. 88/159

10. Koszty związane ze znakowaniem, zgodnym z przepisami, o których

mowa w art. 61 ust. 1, zwierząt, o których mowa w ust. 1, pokrywa posiadacz

zwierzęcia lub prowadzący hodowlę.

Rozdział 3

Ogrody botaniczne, ogrody zoologiczne oraz ośrodki rehabilitacji zwierząt

Art. 65. 1. Ogrody botaniczne, ogrody zoologiczne oraz tereny przewidziane

w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na rozbudowę

istniejących lub budowę nowych ogrodów podlegają ochronie w celu zapewnienia

ich prawidłowej działalności i rozwoju.

2. Ochrona, o której mowa w ust. 1, polega na zakazie:

1) wznoszenia na terenie ogrodu botanicznego lub zoologicznego obiektów

budowlanych i urządzeń niezwiązanych z ich działalnością;

2) zmniejszenia obszaru ogrodu botanicznego lub zoologicznego na rzecz

działalności niezwiązanej z ich rolą i przeznaczeniem;

3) zmiany na terenie ogrodu botanicznego lub zoologicznego lub w ich

sąsiedztwie stosunków wodnych, w tym obniżenia poziomu wód gruntowych;

4) zanieczyszczania na terenie ogrodu botanicznego lub zoologicznego lub w ich

sąsiedztwie powierzchni ziemi, wód i powietrza;

5) wznoszenia w sąsiedztwie ogrodu botanicznego lub zoologicznego obiektów

budowlanych lub urządzeń przeznaczonych do prowadzenia działalności

produkcyjnej lub usługowej, wpływających szkodliwie na warunki

przyrodnicze niezbędne do prawidłowego funkcjonowania ogrodów.

3. Sposoby korzystania z ogrodu botanicznego lub zoologicznego ustala

w regulaminie zarządzający ogrodem.

Art. 66. 1. W studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego gmin oraz w miejscowych planach zagospodarowania

przestrzennego uwzględnia się potrzeby funkcjonowania i rozwoju istniejących lub

projektowanych ogrodów botanicznych lub zoologicznych.

2. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta przed wydaniem decyzji w sprawie

ustalenia warunków zabudowy lub decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu

publicznego w sąsiedztwie ogrodu botanicznego lub zoologicznego informuje

23.04.2018

©Telksinoe s. 89/159

o planowanej inwestycji zarządzającego ogrodem, który w terminie 30 dni może

zgłosić zastrzeżenia i wnioski.

3. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio przy rozpatrywaniu wniosku

o wyrażenie zgody na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego

znajdującego się w sąsiedztwie ogrodu botanicznego lub zoologicznego, jeżeli

zmiana ta mogłaby mieć niekorzystny wpływ na funkcjonowanie ogrodu.

Art. 67. 1. Utworzenie i prowadzenie ogrodu botanicznego lub

zoologicznego wymaga uzyskania zezwolenia Generalnego Dyrektora Ochrony

Środowiska.

2. Zezwolenie wydaje się na wniosek, o którym mowa w ust. 3, po

zasięgnięciu opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska właściwego ze

względu na miejsce położenia ogrodu botanicznego lub zoologicznego oraz opinii

organizacji zrzeszającej przedstawicieli ogrodów botanicznych lub zoologicznych,

wyrażonych w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku; niewyrażenie opinii

w tym terminie uznaje się za opinię pozytywną.

3. Wniosek o wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinien

zawierać:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) wskazanie podmiotu zarządzającego ogrodem botanicznym lub

zoologicznym, odpowiedzialnego za jego funkcjonowanie;

3) projekt zagospodarowania terenu ogrodu botanicznego lub zoologicznego;

4) wskazanie położenia i obszaru ogrodu botanicznego lub zoologicznego;

5) opis zakresu działalności ogrodu botanicznego lub zoologicznego.

4. Do wniosku, o którym mowa w ust. 3, należy dołączyć:

1) kopię części mapy ewidencji gruntów i budynków obejmującą działki

ewidencyjne, na których jest projektowana lokalizacja ogrodu botanicznego

lub zoologicznego;

2) wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

dotyczący działek ewidencyjnych, na których jest projektowana lokalizacja

ogrodu botanicznego lub zoologicznego, albo zaświadczenie potwierdzające,

że przeznaczenie działek, na których jest projektowana lokalizacja ogrodu

botanicznego lub zoologicznego, nie jest sprzeczne z ustaleniami studium

uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy;

23.04.2018

©Telksinoe s. 90/159

3) wypis z ewidencji gruntów i budynków dotyczący działek ewidencyjnych, na

których jest projektowana lokalizacja ogrodu botanicznego lub

zoologicznego.

5. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) wskazanie położenia i obszaru ogrodu botanicznego lub zoologicznego;

3) opis zakresu działalności ogrodu botanicznego lub zoologicznego;

4) warunki prowadzenia działalności ogrodu botanicznego lub zoologicznego

oraz termin, w którym mają one być spełnione.

6. Zezwolenie wydaje się na czas nieokreślony. Sprawdzenie warunków,

o których mowa w ust. 5 pkt 4, następuje po upływie wyznaczonego terminu.

Art. 68. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska może cofnąć lub

zmienić zezwolenie, o którym mowa w art. 67 ust. 1, jeżeli podmiot, który uzyskał

to zezwolenie:

1) nie spełnia warunków prowadzenia działalności ogrodu botanicznego lub

zoologicznego;

2) nie przestrzega zakresu działalności ogrodu botanicznego lub zoologicznego;

3) nie spełnia obowiązków, o których mowa w art. 69 ust. 1;

4) nie zapewnia warunków określonych w przepisach, o których mowa

w art. 70;

5) nie usunie w wyznaczonym terminie, nie dłuższym niż 2 lata,

nieprawidłowości stwierdzonych w wyniku kontroli przeprowadzonej przez

regionalnego dyrektora ochrony środowiska i inne organy uprawnione na

podstawie odrębnych przepisów.

2. Jeżeli zezwolenie, o którym mowa w art. 67 ust. 1, zostanie cofnięte, ogród

botaniczny lub zoologiczny podlega likwidacji.

3. W razie likwidacji ogrodu zoologicznego podmiot zarządzający tym

ogrodem jest obowiązany zapewnić utrzymywanym zwierzętom warunki

odpowiadające ich potrzebom biologicznym.

4. W decyzji o cofnięciu zezwolenia podaje się termin jej wykonania oraz

wskazuje organ nadzorujący likwidację ogrodu botanicznego lub zoologicznego.

23.04.2018

©Telksinoe s. 91/159

Art. 69. 1. Do obowiązków podmiotów, które uzyskały zezwolenie, o którym

mowa w art. 67 ust. 1, należy:

1) uczestnictwo w badaniach naukowych, które mają na celu ochronę gatunków

zagrożonych wyginięciem w stanie wolnym;

2) edukacja w zakresie ochrony gatunkowej roślin, zwierząt i grzybów,

z uwzględnieniem ochrony różnorodności biologicznej;

3) prowadzenie upraw roślin oraz hodowli zwierząt gatunków zagrożonych

wyginięciem, w celu ich ochrony ex situ, a następnie wprowadzenie do

środowiska przyrodniczego w ramach programów ochrony tych gatunków;

4) przetrzymywanie roślin lub zwierząt w warunkach odpowiadających ich

potrzebom biologicznym;

5) prowadzenie dokumentacji hodowlanej.

2. Dokumentacja hodowlana, o której mowa w ust. 1 pkt 5, powinna zawierać

następujące dane:

1) datę:

a) dokonania wpisu,

b) dokonania zmiany danych,

c) wykreślenia z dokumentacji hodowlanej;

2) liczbę posiadanych zwierząt;

3) nazwę gatunku w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

4) datę i miejsce urodzenia lub wyklucia zwierzęcia;

5) datę wejścia w posiadanie zwierzęcia oraz źródło jego pochodzenia;

6) płeć zwierzęcia, jeżeli jest możliwa do ustalenia;

7) opis trwałego oznakowania zwierzęcia, jeżeli jest oznakowane;

8) numer i datę wydania zezwolenia na import zwierzęcia do kraju lub

zezwolenia na jego pozyskanie albo innego dokumentu stwierdzającego

legalność jego pochodzenia.

Art. 70. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, warunki hodowli i utrzymywania poszczególnych grup gatunków

zwierząt w ogrodzie zoologicznym, w tym:

1) niezbędne pomieszczenia i wyposażenie w urządzenia techniczne miejsc

przebywania zwierząt poszczególnych gatunków lub grup gatunków,

23.04.2018

©Telksinoe s. 92/159

2) minimalne warunki przestrzenne dla hodowli i utrzymywania zwierząt

poszczególnych gatunków lub grup gatunków,

3) niezbędne warunki do prowadzenia reprodukcji zwierząt poszczególnych

gatunków lub grup gatunków

– kierując się potrzebą zapewnienia zwierzętom hodowanym i utrzymywanym

w ogrodach zoologicznych warunków odpowiadających potrzebom biologicznym

poszczególnych gatunków lub grup gatunków.

Art. 71. W ogrodach zoologicznych hoduje się i utrzymuje zwierzęta:

1) urodzone i wychowane poza środowiskiem przyrodniczym;

2) które poza ogrodem nie mają szansy przeżycia;

3) jeżeli wymaga tego ochrona populacji lub gatunku albo realizacja celów

naukowych.

Art. 72. 1. Do ogrodów zoologicznych sprowadza się tylko te zwierzęta,

którym w ogrodzie można zapewnić warunki odpowiadające potrzebom

biologicznym danego gatunku.

2. Zwierzęta w ogrodach zoologicznych nie mogą być rozmnażane, jeżeli ich

potomstwu nie zapewni się właściwych warunków hodowli i utrzymywania.

Art. 73. 1. Zabrania się:

1) posiadania i przetrzymywania,

2) sprowadzania z zagranicy,

3) sprzedaży, wymiany, wynajmu, darowizny i użyczania podmiotom

nieuprawnionym do ich posiadania

– żywych zwierząt gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi.

2. Zakazy, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie dotyczą ogrodów

zoologicznych, cyrków i placówek naukowych prowadzących badania nad

zwierzętami, a zakazy, o których mowa w ust. 1 pkt 1 nie dotyczą ośrodków

rehabilitacji zwierząt.

3. Gatunki zwierząt niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi zalicza się do:

1) kategorii I – obejmującej najbardziej niebezpieczne gatunki lub grupy

gatunków zwierząt, które z przyczyn naturalnej agresywności lub właściwości

biologicznych mogą stanowić poważne zagrożenie dla życia lub zdrowia

ludzi;

23.04.2018

©Telksinoe s. 93/159

2) kategorii II – obejmującej pozostałe gatunki lub grupy gatunków zwierząt

niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi.

4. W stosunku do zwierząt gatunków zaliczonych do kategorii II regionalny

dyrektor ochrony środowiska właściwy ze względu na wskazane we wniosku,

o którym mowa w ust. 5, miejsce ich przetrzymywania może zezwolić na

odstępstwa od zakazów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.

5. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 4, może być wydane na wniosek, który

zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

3) liczbę osobników poszczególnych gatunków, których dotyczy wniosek;

4) wskazanie miejsca przetrzymywania zwierząt, których dotyczy wniosek;

5) zaświadczenie powiatowego lekarza weterynarii stwierdzające spełnianie

przez wnioskodawcę warunków przetrzymywania zwierząt gatunków

niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi odpowiednich do liczby zwierząt,

których dotyczy wniosek, oraz uniemożliwiających ich ucieczkę lub

przypadkowy kontakt z osobami postronnymi, a także spełnienie warunków,

o których mowa w przepisach wydanych na podstawie ust. 11 pkt 2.

6. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 4, zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

3) liczbę osobników poszczególnych gatunków, których dotyczy zezwolenie;

4) wskazanie miejsca przetrzymywania zwierząt, których dotyczy zezwolenie.

7. Regionalny dyrektor ochrony środowiska właściwy ze względu na miejsce

przetrzymywania zwierząt może przeprowadzić kontrolę warunków, o których

mowa w przepisach wydanych na podstawie ust. 11 pkt 2; przepisy art. 77 ust. 3–

13 stosuje się odpowiednio.

8. Jeżeli kontrola, o której mowa w ust. 7, wykaże, że posiadacz zwierzęcia

nie spełnia warunków, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie

ust. 11 pkt 2, regionalny dyrektor ochrony środowiska wzywa do usunięcia

nieprawidłowości w terminie 14 dni.

23.04.2018

©Telksinoe s. 94/159

9. W przypadku nieusunięcia nieprawidłowości, o których mowa w ust. 8,

właściwy regionalny dyrektor ochrony środowiska wydaje decyzję o cofnięciu

zezwolenia, o którym mowa w ust. 4.

10. Do zwierząt posiadanych na podstawie zezwolenia, o którym mowa

w ust. 4, stosuje się odpowiednio przepisy art. 64 ust. 1 i 3–8, przy czym do

wniosku o wpis do rejestru załącza się kopię zezwolenia, o którym mowa w ust. 4.

11. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia:

1) gatunki lub grupy gatunków zwierząt zaliczane do kategorii, o których mowa

w ust. 3,

2) warunki przetrzymywania poszczególnych gatunków lub grup gatunków

zwierząt gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi,

3) sposoby znakowania zwierząt gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia

ludzi

– kierując się potrzebą ochrony ludzi przed zagrożeniami powodowanymi przez

zwierzęta gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi.

Art. 74. 1. Przeniesienie z ogrodu botanicznego lub ogrodu zoologicznego do

środowiska przyrodniczego roślin lub zwierząt gatunków zagrożonych

wyginięciem następuje po uzyskaniu zezwolenia Generalnego Dyrektora Ochrony

Środowiska.

2. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na wniosek, który

zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

3) sposób realizacji i oceny planowanego przedsięwzięcia;

4) liczbę lub ilość osobników, których dotyczy wniosek;

5) termin, miejsce i sposób przeniesienia roślin lub zwierząt do środowiska

przyrodniczego.

3. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, zawiera:

1) imię, nazwisko, adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

3) liczbę lub ilość osobników, których dotyczy zezwolenie;

23.04.2018

©Telksinoe s. 95/159

4) termin, miejsce i sposób przeniesienia roślin lub zwierząt do środowiska

przyrodniczego;

5) termin złożenia informacji o wykorzystaniu zezwolenia;

6) warunki realizacji wynikające z potrzeb ochrony populacji gatunków roślin

lub zwierząt i ich siedlisk.

Art. 75. 1. Utworzenie i prowadzenie ośrodka rehabilitacji zwierząt, zwanego

dalej „ośrodkiem”, wymaga uzyskania zezwolenia Generalnego Dyrektora

Ochrony Środowiska.

2. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na wniosek, który

zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) wskazanie położenia ośrodka;

3) opis pomieszczeń do leczenia i rehabilitacji zwierząt;

4) wykaz gatunków lub grup gatunków zwierząt, które mogą być leczone

i rehabilitowane w ośrodku, zawierający nazwę gatunków lub wyższych

jednostek systematycznych grup gatunków w języku łacińskim i polskim,

jeżeli polska nazwa istnieje;

5) wskazanie osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ośrodka;

6) informację o możliwości zapewnienia opieki lekarsko-weterynaryjnej;

7) opinię właściwej miejscowo rady gminy.

3. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) wskazanie położenia ośrodka;

3) wykaz gatunków lub grup gatunków zwierząt, które mogą być leczone

i rehabilitowane w ośrodku, zawierający nazwę gatunków lub wyższych

jednostek systematycznych grup gatunków w języku łacińskim i polskim,

jeżeli polska nazwa istnieje;

4) określenie zakresu i terminu złożenia informacji o wykorzystaniu zezwolenia.

4. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmawia wydania zezwolenia,

jeżeli wnioskodawca nie spełnia warunków leczenia i rehabilitacji zwierząt

odpowiadających potrzebom biologicznym danego gatunku.

5. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, może być cofnięte przez

Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przypadku niespełnienia

23.04.2018

©Telksinoe s. 96/159

warunków leczenia i rehabilitacji zwierząt odpowiadających potrzebom

biologicznym danego gatunku albo nieusunięcia, w wyznaczonym przez

Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska terminie, nieprawidłowości

stwierdzonych w wyniku kontroli przeprowadzonej przez regionalnego dyrektora

ochrony środowiska.

6. Jeżeli zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, zostanie cofnięte, ośrodek

podlega likwidacji.

7. W razie likwidacji ośrodka osoba odpowiedzialna za prowadzenie ośrodka

jest obowiązana zapewnić leczonym i rehabilitowanym tam zwierzętom warunki

odpowiadające ich potrzebom biologicznym.

Art. 76. 1. Zwierzęta objęte leczeniem i rehabilitacją w ośrodku nie mogą być

sprzedawane.

2. Warunki przebywania zwierząt w ośrodku powinny odpowiadać potrzebom

biologicznym zwierząt w okresie ich leczenia i rehabilitacji.

3. Regionalny dyrektor ochrony środowiska może dofinansowywać

z własnych środków budżetowych leczenie i rehabilitację zwierząt w ośrodkach.

Art. 77. 1. Regionalny dyrektor ochrony środowiska właściwy ze względu na

miejsce położenia ogrodu botanicznego, ogrodu zoologicznego lub ośrodka

przeprowadza kontrole ogrodów botanicznych, ogrodów zoologicznych i ośrodków

w zakresie ich działalności.

2. Kontroli, o której mowa w ust. 1, nie rzadziej niż raz na 3 lata, dokonuje

regionalny dyrektor ochrony środowiska z własnej inicjatywy lub na wniosek

Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.

3. Czynności kontrolne są wykonywane przez osoby posiadające imienne

upoważnienie wydane przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

4. Upoważnienie, o którym mowa w ust. 3, zawiera wskazanie osoby

upoważnionej do wykonywania czynności, wskazanie ogrodu botanicznego,

ogrodu zoologicznego lub ośrodka, który ma być kontrolowany, zakresu kontroli

oraz podstawy prawnej do jej wykonywania.

5. Przed przystąpieniem do czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich

wykonywania jest obowiązana okazać upoważnienie, o którym mowa w ust. 3.

23.04.2018

©Telksinoe s. 97/159

6. Osoby upoważnione do wykonywania czynności kontrolnych mają prawo

do:

1) wstępu na teren ogrodu botanicznego, ogrodu zoologicznego lub ośrodka;

2) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem

kontroli;

3) wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, sporządzania

z nich odpisów, wyciągów lub kopii oraz zabezpieczania tych dokumentów.

7. Osoba wykonująca czynności kontrolne sporządza z tych czynności

protokół.

8. Protokół podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot

kontrolowany.

9. W przypadku odmowy podpisania protokołu przez podmiot kontrolowany,

protokół podpisuje tylko osoba wykonująca czynności kontrolne, dokonując

w protokole stosownej adnotacji o odmowie podpisania protokołu przez podmiot

kontrolowany.

10. Protokół, o którym mowa w ust. 7, wraz z zaleceniami pokontrolnymi,

regionalny dyrektor ochrony środowiska przekazuje podmiotowi kontrolowanemu

oraz Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w terminie 14 dni od dnia

zakończenia kontroli.

11. Podmiotowi kontrolowanemu przysługuje prawo do wniesienia

umotywowanych zastrzeżeń co do ustaleń zawartych w wynikach kontroli oraz

zaleceniach pokontrolnych do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.

12. Umotywowane zastrzeżenia należy zgłosić na piśmie w terminie 14 dni od

dnia otrzymania wyników kontroli i zaleceń pokontrolnych.

13. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, w terminie 14 dni od dnia

otrzymania umotywowanych zastrzeżeń, uwzględnia je albo odmawia ich

uwzględnienia.

Rozdział 4

Ochrona terenów zieleni i zadrzewień

Art. 78. Rada gminy jest obowiązana zakładać i utrzymywać w należytym

stanie tereny zieleni i zadrzewienia.

Art. 79. (uchylony)

23.04.2018

©Telksinoe s. 98/159

Art. 80. 1. (uchylony)

2. (uchylony)

Art. 81. Teren położony poza obrębem miast i wsi o zwartej zabudowie,

pokryty drzewostanem i nieobjęty ochroną na podstawie ustawy z dnia 23 lipca

2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, rada gminy może uznać za

park gminny, jeżeli stanowi własność gminy, a jeżeli stanowi własność innego

podmiotu – za zgodą właściciela.

Art. 82. (uchylony)

Art. 83. 1. Usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części

może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek:

1) posiadacza nieruchomości – za zgodą właściciela tej nieruchomości;

2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia

1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r. poz. 459, 933 i 1132), zwanej dalej

„Kodeksem cywilnym” – jeżeli drzewo lub krzew zagrażają funkcjonowaniu

tych urządzeń.

1a. (uchylony)

2. Zgoda właściciela nieruchomości, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie jest

wymagana w przypadku wniosku złożonego przez:

1) spółdzielnię mieszkaniową;

2) wspólnotę mieszkaniową, w której właściciele lokali powierzyli zarząd

nieruchomością wspólną zarządowi, zgodnie z ustawą z dnia 24 czerwca 1994

r. o własności lokali (Dz. U. z 2015 r. poz. 1892 oraz z 2017 r. poz. 1529);

3) zarządcę nieruchomości będącej własnością Skarbu Państwa.

3. Zgoda właściciela nieruchomości, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie jest

wymagana także w przypadku wniosku złożonego przez użytkownika wieczystego

lub posiadacza nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, niebędących

podmiotem, o którym mowa w ust. 2.

4. Spółdzielnia mieszkaniowa informuje, w sposób zwyczajowo przyjęty,

członków spółdzielni, właścicieli budynków lub lokali niebędących członkami

spółdzielni oraz osoby niebędące członkami spółdzielni, którym przysługują

spółdzielcze własnościowe prawa do lokali, a zarząd wspólnoty mieszkaniowej –

członków wspólnoty, o zamiarze złożenia wniosku o wydanie zezwolenia na

23.04.2018

©Telksinoe s. 99/159

usunięcie drzewa lub krzewu, wyznaczając co najmniej 30-dniowy termin na

zgłaszanie uwag. Wniosek może być złożony nie później niż w terminie 12

miesięcy od upływu terminu na zgłaszanie uwag.

Art. 83a. 1. Zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu z terenu

nieruchomości wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, a w przypadku gdy

zezwolenie dotyczy usunięcia drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej

części wpisanej do rejestru zabytków – wojewódzki konserwator zabytków.

2. (uchylony)

2a. Zezwolenie na usunięcie drzewa w pasie drogowym drogi publicznej, z

wyłączeniem obcych gatunków topoli, wydaje się po uzgodnieniu z regionalnym

dyrektorem ochrony środowiska.

3. Zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu na obszarach objętych ochroną

krajobrazową w granicach parku narodowego albo rezerwatu przyrody wydaje się

po uzgodnieniu odpowiednio z dyrektorem parku narodowego albo regionalnym

dyrektorem ochrony środowiska.

4. Organ właściwy do wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 2a i 3,

niezwłocznie przekazuje do uzgodnienia projekt zezwolenia wraz z aktami sprawy,

w tym dokumentację fotograficzną drzewa lub krzewu.

5. W razie potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego

regionalny dyrektor ochrony środowiska albo dyrektor parku narodowego

zawiadamia o jego wszczęciu.

6. Niewyrażenie stanowiska w terminie 30 dni, a w przypadku

przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego – 60 dni, od dnia otrzymania

projektu zezwolenia, o którym mowa w ust. 2a i 3, przez organ, do którego

zwrócono się o zajęcie stanowiska, uznaje się za uzgodnienie zezwolenia.

7. Jeżeli liczba stron postępowania o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa

lub krzewu przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960

r. – Kodeks postępowania administracyjnego.

Art. 83b. 1. Wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu

zawiera:

23.04.2018

©Telksinoe s. 100/159

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę posiadacza i właściciela

nieruchomości albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1

Kodeksu cywilnego;

2) oświadczenie o posiadanym tytule prawnym władania nieruchomością albo

oświadczenie o posiadanym prawie własności urządzeń, o których mowa w

art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego;

3) zgodę właściciela nieruchomości, jeżeli jest wymagana, lub oświadczenie

o udostępnieniu informacji, o której mowa w art. 83 ust. 4;

4) nazwę gatunku drzewa lub krzewu;

5) obwód pnia drzewa mierzony na wysokości 130 cm, a w przypadku gdy na tej

wysokości drzewo:

a) posiada kilka pni – obwód każdego z tych pni,

b) nie posiada pnia – obwód pnia bezpośrednio poniżej korony drzewa;

6) wielkość powierzchni, z której zostanie usunięty krzew;

7) miejsce, przyczynę, termin zamierzonego usunięcia drzewa lub krzewu, oraz

wskazanie czy usunięcie wynika z celu związanego z prowadzeniem

działalności gospodarczej;

8) rysunek, mapę albo wykonany przez projektanta posiadającego odpowiednie

uprawnienia budowlane projekt zagospodarowania działki lub terenu w

przypadku realizacji inwestycji, dla której jest on wymagany zgodnie z ustawą

z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane – określające usytuowanie drzewa

lub krzewu w odniesieniu do granic nieruchomości i obiektów budowlanych

istniejących lub projektowanych na tej nieruchomości;

9) projekt planu:

a) nasadzeń zastępczych, rozumianych jako posadzenie drzew lub

krzewów, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub o

powierzchni nie mniejszej niż powierzchnia usuwanych krzewów,

stanowiących kompensację przyrodniczą za usuwane drzewa i krzewy w

rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo

ochrony środowiska lub

b) przesadzenia drzewa lub krzewu

– jeżeli są planowane, wykonany w formie rysunku, mapy lub projektu

zagospodarowania działki lub terenu, oraz informację o liczbie, gatunku lub

23.04.2018

©Telksinoe s. 101/159

odmianie drzew lub krzewów oraz miejscu i planowanym terminie ich

wykonania;

10) decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach albo postanowienie w sprawie

uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia w zakresie oddziaływania

na obszar Natura 2000, w przypadku realizacji przedsięwzięcia, dla którego

wymagane jest ich uzyskanie zgodnie z ustawą z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale

społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na

środowisko, oraz postanowienie uzgadniające wydawane przez właściwego

regionalnego dyrektora ochrony środowiska w ramach ponownej oceny

oddziaływania na środowisko, jeżeli jest wymagana lub została

przeprowadzona na wniosek realizującego przedsięwzięcie;

11) zezwolenie w stosunku do gatunków chronionych na czynności podlegające

zakazom określonym w art. 51 ust. 1 pkt 1–4 i 10 oraz w art. 52 ust. 1 pkt 1,

3, 7, 8, 12, 13 i 15, jeżeli zostało wydane.

2. Oświadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, składa się pod rygorem

odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.

Art. 83c. 1. Organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub

krzewu przed jego wydaniem dokonuje oględzin w zakresie występowania w ich

obrębie gatunków chronionych.

2. W przypadku stwierdzenia, że usunięcie drzewa lub krzewu spowoduje

naruszenie zakazów w stosunku do gatunków chronionych, postępowanie zawiesza

się do czasu przedłożenia zezwolenia na czynności podlegające zakazom

w stosunku do tych gatunków.

3. Wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu może być

uzależnione od określonych przez organ nasadzeń zastępczych lub przesadzenia

tego drzewa lub krzewu.

4. Organ, wydając zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu uzależnione

od wykonania nasadzeń zastępczych, bierze pod uwagę w szczególności

dostępność miejsc do nasadzeń zastępczych oraz następujące cechy usuwanego

drzewa lub krzewu:

1) wartość przyrodniczą, w tym rozmiar drzewa lub powierzchnię krzewów oraz

funkcje, jakie pełnią w ekosystemie;

23.04.2018

©Telksinoe s. 102/159

2) wartość kulturową;

3) walory krajobrazowe;

4) lokalizację.

5. Organ, wydając zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu uzależnione

od przesadzenia tego drzewa lub krzewu, bierze pod uwagę w szczególności

dostępność miejsc do przesadzenia oraz następujące cechy przesadzanego drzewa

lub krzewu:

1) rozmiar, w tym objętość bryły korzeniowej i wysokość;

2) kształt systemu korzeniowego;

3) kondycję;

4) długość okresu przygotowania go do przesadzenia.

Art. 83d. 1. Zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu określa:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) miejsce usunięcia drzewa lub krzewu;

3) nazwę gatunku drzewa lub krzewu;

4) obwód pnia drzewa mierzony na wysokości 130 cm, a w przypadku gdy na tej

wysokości drzewo:

a) posiada kilka pni – obwód każdego z tych pni,

b) nie posiada pnia – obwód pnia bezpośrednio poniżej korony drzewa;

5) wielkość powierzchni, z której zostanie usunięty krzew;

6) wysokość opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu;

7) termin usunięcia drzewa lub krzewu.

2. W przypadku uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub

krzewu od wykonania nasadzeń zastępczych, zezwolenie to określa dodatkowo:

1) miejsce nasadzeń;

2) liczbę drzew lub wielkość powierzchni krzewów;

3) minimalny obwód pni drzew na wysokości 100 cm lub minimalny wiek

krzewów;

4) gatunek lub odmianę drzew lub krzewów;

5) termin wykonania nasadzeń;

6) termin złożenia informacji o wykonaniu nasadzeń.

3. W przypadku uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub

krzewu od przesadzenia tego drzewa lub krzewu, zezwolenie to określa dodatkowo:

23.04.2018

©Telksinoe s. 103/159

1) miejsce, na które zostanie przesadzone drzewo lub krzew;

2) termin przesadzenia drzewa lub krzewu;

3) termin złożenia informacji o przesadzeniu drzewa lub krzewu.

4. W przypadku uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub

krzewu od wykonania nasadzeń zastępczych bądź od przesadzenia tego drzewa lub

krzewu, zezwolenie to może określać dodatkowo warunki techniczne sadzenia lub

przesadzenia drzewa lub krzewu.

5. Jeżeli przyczyną usunięcia drzewa lub krzewu jest realizacja inwestycji

wymagającej uzyskania pozwolenia na rozbiórkę lub pozwolenia na budowę,

zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu może zostać wykonane pod warunkiem

uzyskania pozwolenia na rozbiórkę lub pozwolenia na budowę, które kolidują z

drzewami lub krzewami, będącymi przedmiotem zezwolenia. Przepisu nie stosuje

się do inwestycji liniowych celu publicznego.

6. W zezwoleniu na usunięcie drzewa lub krzewu organ uwzględnia warunki

określone w decyzji, postanowieniu oraz zezwoleniu, o których mowa odpowiednio

w art. 83b ust. 1 pkt 10 i 11.

Art. 83e. 1. Usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości, na wniosek

właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, następuje

za odszkodowaniem na rzecz właściciela nieruchomości, a w przypadku gdy na

nieruchomości jest ustanowione prawo użytkowania wieczystego – na rzecz

użytkownika wieczystego nieruchomości. Odszkodowanie przysługuje od

właściciela urządzeń.

2. Ustalenie wysokości odszkodowania za drzewo lub krzew oraz za ich

usunięcie następuje w drodze umowy stron.

3. W przypadku gdy strony nie zawrą umowy w terminie 30 dni od dnia

usunięcia drzewa lub krzewu, odszkodowanie ustala organ, który wydał zezwolenie

na ich usunięcie, stosując odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.

o gospodarce nieruchomościami dotyczące odszkodowania za wywłaszczenie

nieruchomości.

Art. 83f. 1. Przepisów art. 83 ust. 1 nie stosuje się do:

1) krzewu albo krzewów rosnących w skupisku, o powierzchni do 25 m2;

23.04.2018

©Telksinoe s. 104/159

2) krzewów na terenach pokrytych roślinnością pełniącą funkcje ozdobne,

urządzoną pod względem rozmieszczenia i doboru gatunków posadzonych

roślin, z wyłączeniem krzewów w pasie drogowym drogi publicznej, na

terenie nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków oraz na

terenach zieleni;

3) drzew, których obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza:

a) 80 cm – w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu

srebrzystego,

b) 65 cm – w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz

platanu klonolistnego,

c) 50 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew;

3a) drzew lub krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność

osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem

działalności gospodarczej;

3b) drzew lub krzewów usuwanych w celu przywrócenia gruntów

nieużytkowanych do użytkowania rolniczego;

4) drzew lub krzewów na plantacjach lub w lasach w rozumieniu ustawy z dnia

28 września 1991 r. o lasach;

5) drzew lub krzewów owocowych, z wyłączeniem rosnących na terenie

nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków lub na terenach

zieleni;

6) drzew lub krzewów usuwanych w związku z funkcjonowaniem ogrodów

botanicznych lub zoologicznych;

7) drzew lub krzewów usuwanych na podstawie decyzji właściwego organu z

obszarów położonych między linią brzegu a wałem przeciwpowodziowym lub

naturalnym wysokim brzegiem, w który wbudowano trasę wału

przeciwpowodziowego, z wału przeciwpowodziowego i terenu w odległości

mniejszej niż 3 m od stopy wału;

8) drzew lub krzewów, które utrudniają widoczność sygnalizatorów i pociągów,

a także utrudniają eksploatację urządzeń kolejowych albo powodują tworzenie

na torowiskach zasp śnieżnych, usuwanych na podstawie decyzji właściwego

organu;

23.04.2018

©Telksinoe s. 105/159

9) drzew lub krzewów stanowiących przeszkody lotnicze, usuwanych na

podstawie decyzji właściwego organu;

10) drzew lub krzewów usuwanych na podstawie decyzji właściwego organu ze

względu na potrzeby związane z utrzymaniem urządzeń melioracji wodnych

szczegółowych;

11) drzew lub krzewów usuwanych z obszaru parku narodowego lub rezerwatu

przyrody nieobjętego ochroną krajobrazową;

12) drzew lub krzewów usuwanych w ramach zadań wynikających z planu

ochrony lub zadań ochronnych parku narodowego lub rezerwatu przyrody,

planu ochrony parku krajobrazowego, albo planu zadań ochronnych lub planu

ochrony dla obszaru Natura 2000;

13) prowadzenia akcji ratowniczej przez jednostki ochrony przeciwpożarowej lub

inne właściwe służby ustawowo powołane do niesienia pomocy osobom w

stanie nagłego zagrożenia życia lub zdrowia;

14) drzew lub krzewów stanowiących złomy lub wywroty usuwanych przez:

a) jednostki ochrony przeciwpożarowej, jednostki Sił Zbrojnych

Rzeczypospolitej Polskiej, właścicieli urządzeń, o których mowa w art.

49 § 1 Kodeksu cywilnego, zarządców dróg, zarządców infrastruktury

kolejowej, gminne lub powiatowe jednostki oczyszczania lub inne

podmioty działające w tym zakresie na zlecenie gminy lub powiatu,

b) inne podmioty lub osoby, po przeprowadzeniu oględzin przez organ

właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu,

potwierdzających, że drzewa lub krzewy stanowią złom lub wywrot;

15) drzew lub krzewów należących do gatunków obcych, określonych w

przepisach wydanych na podstawie art. 120 ust. 2f.

1a. (uchylony)

1b. (uchylony)

2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 13 i pkt 14 lit. a, podmioty

określone w tych przepisach, w terminie 30 dni od dnia usunięcia drzewa lub

krzewu, przekazują do organu właściwego do wydania zezwolenia na usunięcie

drzewa lub krzewu, informację o terminie, miejscu i przyczynie ich usunięcia oraz

liczbie drzew lub powierzchni usuniętych krzewów, a także dokumentację

fotograficzną przedstawiającą usunięte drzewo lub krzew.

23.04.2018

©Telksinoe s. 106/159

3. Z oględzin, o których mowa w ust. 1 pkt 14 lit. b, sporządza się protokół.

W protokole podaje się w szczególności informację o terminie, miejscu i

przyczynie usunięcia drzewa lub krzewu oraz liczbie drzew lub powierzchni

usuniętych krzewów oraz dołącza się dokumentację fotograficzną przedstawiającą

usunięte drzewo lub krzew.

4. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3a, właściciel nieruchomości

jest obowiązany dokonać zgłoszenia do organu, o którym mowa w art. 83a ust. 1,

zamiaru usunięcia drzewa, jeżeli obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 5

cm przekracza:

1) 80 cm – w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu

srebrzystego;

2) 65 cm – w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz

platanu klonolistnego;

3) 50 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew.

5. Zgłoszenie, o którym mowa w ust. 4, zawiera imię i nazwisko

wnioskodawcy, oznaczenie nieruchomości, z której drzewo ma być usunięte, oraz

rysunek albo mapkę określającą usytuowanie drzewa na nieruchomości.

6. Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, w terminie 21 dni od dnia

doręczenia zgłoszenia dokonuje oględzin w celu ustalenia, odpowiednio:

1) nazwy gatunku drzewa;

2) obwodu pnia ustalonego na wysokości 5 cm, a w przypadku gdy na tej

wysokości drzewo:

a) posiada kilka pni – obwodu każdego z tych pni,

b) nie posiada pnia – obwodu pnia poniżej korony drzewa.

7. Z oględzin sporządza się protokół.

8. Po dokonaniu oględzin organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, w terminie

14 dni od dnia oględzin może, w drodze decyzji administracyjnej, wnieść sprzeciw.

Usunięcie drzewa może nastąpić, jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w tym terminie.

9. W przypadku gdy zgłoszenie nie zawiera wszystkich elementów

wskazanych w ust. 5, właściwy organ, w drodze postanowienia, nakłada obowiązek

uzupełnienia zgłoszenia w terminie 7 dni.

10. Nałożenie obowiązku, o którym mowa w ust. 9, przerywa bieg terminu, o

którym mowa w ust. 6.

23.04.2018

©Telksinoe s. 107/159

11. Za dzień wniesienia sprzeciwu uznaje się dzień nadania decyzji

administracyjnej w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu

art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017

r. poz. 1481) albo w przypadku, o którym mowa w art. 391 ustawy z dnia 14 czerwca

1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, dzień wprowadzenia do

systemu teleinformatycznego.

12. Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, może przed upływem terminu, o

którym mowa w ust. 8, wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia

sprzeciwu. Wydanie zaświadczenia wyłącza możliwość wniesienia sprzeciwu, o

którym mowa w ust. 8, oraz uprawnia do usunięcia drzewa.

13. W przypadku nieusunięcia drzewa przed upływem 6 miesięcy od

przeprowadzonych oględzin usunięcie drzewa może nastąpić po dokonaniu

ponownego zgłoszenia, o którym mowa w ust. 4.

14. Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, może wnieść sprzeciw w

Wejdzie w życie z

przypadku: dniem wejścia w

życie

1) lokalizacji drzewa: rozporządzenia,

a) na nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków, o którym mowa w

art. 40 ust. 3

b) na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania niniejszej ustawy,

na podstawie art.

przestrzennego na zieleń lub chronionym innymi zapisami miejscowego 3 ustawy z dn.

11.05.2017 r. o

planu zagospodarowania przestrzennego, zmianie ustawy o

ochronie

c) na terenach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. przyrody (Dz. U.

6 ust. 1 pkt 1–5; poz. 1074), która

weszła w życie z

<2) spełnienia przez drzewo kryteriów, o których mowa w przepisach dniem 17 czerwca

2017 r.

wydanych na podstawie art. 40 ust. 3. >

15. Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, wnosi sprzeciw:

1) jeżeli zgłoszenie dotyczy usunięcia drzewa objętego obowiązkiem uzyskania

zezwolenia na usunięcie;

2) w przypadku nieuzupełnienia zgłoszenia w trybie określonym w ust. 9.

16. Wydanie ostatecznej decyzji administracyjnej, o której mowa w ust. 8,

stanowi podstawę wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia, o którym mowa

w art. 83 ust. 1; do zezwolenia nie stosuje się art. 84 ust. 1.

17. Jeżeli w terminie 5 lat od dokonania oględzin wystąpiono o wydanie

decyzji o pozwolenie na budowę na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo

23.04.2018

©Telksinoe s. 108/159

budowlane, a budowa ta ma związek z prowadzeniem działalności gospodarczej i

będzie realizowana na części nieruchomości, na której rosło usunięte drzewo,

organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, uwzględniając dane ustalone na podstawie

oględzin, nakłada na właściciela nieruchomości, w drodze decyzji

administracyjnej, obowiązek uiszczenia opłaty za usunięcie drzewa.

18. Opłata, o której mowa w ust. 17, jest pobierana przez organ, o którym

mowa w art. 83a ust. 1. Przepisy art. 85 i art. 87 stosuje się odpowiednio.

19. Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, udostępnia protokół oględzin, o

którym mowa w ust. 7.

20. Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, sprawuje kontrolę przestrzegania

i stosowania przepisów rozdziału 4. Do kontroli stosuje się odpowiednio art. 379 i

art. 380 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.

Art. 84. 1. Posiadacz nieruchomości ponosi opłaty za usunięcie drzewa lub

krzewu.

2. Opłaty naliczane są w zezwoleniu na usunięcie drzewa lub krzewu i

pobierane przez organ właściwy do wydania tego zezwolenia.

3. W przypadku naliczenia opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu oraz

uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od przesadzenia

tego drzewa lub krzewu albo wykonania nasadzeń zastępczych, organ właściwy do

wydania zezwolenia odracza termin uiszczenia opłaty za jego usunięcie na okres 3

lat od dnia upływu terminu wskazanego w zezwoleniu na jego przesadzenie lub

wykonanie nasadzeń zastępczych.

4. Jeżeli przesadzone albo posadzone drzewa lub krzewy zachowały

żywotność po upływie okresu, o którym mowa w ust. 3, lub nie zachowały

żywotności z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości, należność z

tytułu ustalonej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów podlega umorzeniu.

5. Jeżeli przesadzone albo posadzone drzewa lub krzewy, albo część z nich,

nie zachowały żywotności po upływie okresu, o którym mowa w ust. 3, z przyczyn

zależnych od posiadacza nieruchomości, naliczona opłata jest przeliczana w sposób

proporcjonalny do liczby drzew lub powierzchni krzewów, które nie zachowały

żywotności.

23.04.2018

©Telksinoe s. 109/159

6. Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 4 i 5, mogą być wydane przed

upływem okresu, o którym mowa w ust. 3, jeżeli przesadzone albo posadzone

drzewa lub krzewy nie zachowały żywotności przed upływem tego okresu.

7. W przypadku niewykonania nasadzeń zastępczych, o których mowa w ust.

3, lub części z nich, zgodnie z zezwoleniem na usunięcie drzewa lub krzewu,

naliczona opłata jest przeliczana w sposób proporcjonalny do liczby drzew lub

powierzchni krzewów, które nie zostały wykonane zgodnie z zezwoleniem.

8. Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 4, 5 i 7 wydaje organ właściwy

do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu.

Art. 85. 1. Opłatę za usunięcie drzewa ustala się mnożąc liczbę cm obwodu

pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm i stawkę opłaty.

2. Jeżeli drzewo na wysokości 130 cm:

1) posiada kilka pni – za obwód pnia drzewa przyjmuje się sumę obwodu pnia

o największym obwodzie oraz połowy obwodów pozostałych pni;

2) nie posiada pnia – za obwód pnia drzewa przyjmuje się obwód pnia mierzony

bezpośrednio poniżej korony drzewa.

3. Opłatę za usunięcie krzewu ustala się mnożąc liczbę metrów kwadratowych

powierzchni gruntu pokrytej usuwanymi krzewami i stawkę opłaty.

4. Za wielkość powierzchni pokrytej krzewami przyjmuje się wielkość

powierzchni rzutu poziomego krzewu.

4a. (uchylony)

4b. Minister właściwy do spraw środowiska określa, w drodze

rozporządzenia, wysokość stawek opłat, o których mowa w ust. 1 i 3, różnicując je

ze względu na:

1) rodzaj lub gatunek drzew lub krzewów;

2) obwód pnia drzewa lub powierzchnię krzewu albo krzewów rosnących w

skupisku.

5. Stawki opłat za usuwanie drzew nie mogą przekraczać 500 zł.

6. Stawki opłat za usuwanie krzewów nie mogą przekraczać 200 zł.

7. W przypadku gdy minister właściwy do spraw środowiska nie określi

zgodnie z ust. 4b wysokości stawek opłat, o których mowa w ust. 1 i 3, do ustalania

opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu stosuje się maksymalne stawki, o których

mowa w ust. 5 i 6.

23.04.2018

©Telksinoe s. 110/159

8. (uchylony)

9. (uchylony)

Art. 86. 1. Nie nalicza się opłat za usunięcie:

1) drzew lub krzewów, na których usunięcie nie jest wymagane zezwolenie;

1a) drzew lub krzewów, jeżeli usunięcie jest związane z odnową i pielęgnacją

drzew rosnących na terenie nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru

zabytków;

2) (uchylony)

3) (uchylony)

4) drzew lub krzewów, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w

istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowaniu urządzeń, o których

mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego;

5) drzew lub krzewów, które zagrażają bezpieczeństwu ruchu drogowego lub

kolejowego albo bezpieczeństwu żeglugi;

6) drzew lub krzewów w związku z przebudową dróg publicznych lub linii

kolejowych;

7) drzew, których obwód pnia mierzony na wysokości 130 cm nie przekracza:

a) 120 cm – w przypadku topoli, wierzb, kasztanowca zwyczajnego, klonu

jesionolistnego, klonu srebrzystego, robinii akacjowej oraz platanu

klonolistnego,

b) 80 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew

– w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania innego niż

rolnicze, zgodnego z przeznaczeniem terenu, określonym w miejscowym

planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu;

8) krzewu lub krzewów rosnących w skupiskach, pokrywających grunt o

powierzchni do 50 m2, w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do

użytkowania innego niż rolnicze, zgodnego z przeznaczeniem terenu,

określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub

decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

9) drzew lub krzewów w związku z zabiegami pielęgnacyjnymi drzew lub

krzewów na terenach zieleni;

23.04.2018

©Telksinoe s. 111/159

10) drzew lub krzewów, które obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z

przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości;

11) topoli o obwodzie pnia mierzonym na wysokości 130 cm wynoszącym

powyżej 100 cm, nienależących do gatunków rodzimych, jeżeli zostaną

zastąpione w najbliższym sezonie wegetacyjnym drzewami innych gatunków;

12) drzew lub krzewów, jeżeli usunięcie wynika z potrzeb ochrony roślin,

zwierząt i grzybów objętych ochroną gatunkową lub ochrony siedlisk

przyrodniczych;

13) drzew lub krzewów z grobli stawów rybnych;

14) drzew lub krzewów, jeżeli usunięcie jest związane z regulacją i utrzymaniem

koryt cieków naturalnych, wykonywaniem i utrzymaniem urządzeń wodnych

służących kształtowaniu zasobów wodnych oraz ochronie

przeciwpowodziowej w zakresie niezbędnym do wykonania i utrzymania tych

urządzeń;

15) drzew lub krzewów usuwanych z terenu poligonów lub placów ćwiczeń,

służących obronności państwa.

1a. (uchylony)

2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1, jeżeli wydanie zezwolenia na

usunięcie drzewa lub krzewu zostało uzależnione od przesadzenia tego drzewa lub

krzewu albo wykonania nasadzeń zastępczych, a przesadzone albo posadzone

drzewo lub krzew nie zachowały żywotności po 3 latach od dnia upływu terminu

wskazanego w tym zezwoleniu na ich przesadzenie lub wykonanie nasadzeń

zastępczych, lub przed upływem tego okresu, z przyczyn zależnych od posiadacza

nieruchomości, organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub

krzewu nakłada ponownie w drodze decyzji obowiązek wykonania nasadzeń

zastępczych. Przepisy art. 83c ust. 4 oraz art. 83d ust. 2 i 4 stosuje się odpowiednio.

3. W przypadku niewykonania nasadzeń zastępczych, o których mowa w ust.

2, zgodnie z zezwoleniem na usunięcie drzewa lub krzewu, stosuje się przepisy o

postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Art. 87. 1. Obowiązek uiszczenia opłat, o których mowa w art. 84 ust. 1,

przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin

uiszczenia opłaty.

2. (uchylony)

23.04.2018

3. Uiszczenie opłaty następuje w terminie 14 dni od dnia, w którym

zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu albo decyzje, o których mowa w art.

84 ust. 5 i 7, stały się ostateczne. Jeżeli w zezwoleniu na usunięcie drzewa lub

krzewu został wskazany początek biegu terminu usunięcia drzewa lub krzewu,

uiszczenie opłaty następuje w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia biegu tego

terminu.

4. W razie nieterminowego uiszczenia opłaty pobiera się odsetki za zwłokę

w wysokości odsetek pobieranych za nieterminowe regulowanie zobowiązań

podatkowych.

5. Opłaty nieuiszczone w terminie, o którym mowa w ust. 3, podlegają wraz

z odsetkami za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym

w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

6. Na wniosek, złożony w terminie 14 dni od dnia, w którym zezwolenie na

usunięcie drzewa lub krzewu albo decyzja, o której mowa w art. 84 ust. 5 i 7, stały

się ostateczne, opłatę można rozłożyć na raty lub przesunąć termin jej płatności, na

okres nie dłuższy niż 3 lata, jeżeli przemawia za tym sytuacja materialna

wnioskodawcy.

7. Decyzję w sprawach rozłożenia opłaty na raty lub przesunięcia terminu jej

płatności wydaje organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub

krzewu.

8. Jeżeli zaległości płatności rat wyniosą równowartość trzech kolejnych rat,

uiszczenie opłaty staje się wymagane w całości.

Art. 87a. 1. Prace ziemne oraz inne prace wykonywane ręcznie, z

wykorzystaniem sprzętu mechanicznego lub urządzeń technicznych, wykonywane

w obrębie korzeni, pnia lub korony drzewa lub w obrębie korzeni lub pędów

krzewu, przeprowadza się w sposób najmniej szkodzący drzewom lub krzewom.

2. Prace w obrębie korony drzewa nie mogą prowadzić do usunięcia gałęzi w

wymiarze przekraczającym 30% korony, która rozwinęła się w całym okresie

rozwoju drzewa, chyba że mają na celu:

1) usunięcie gałęzi obumarłych lub nadłamanych;

2) utrzymywanie uformowanego kształtu korony drzewa;

3) wykonanie specjalistycznego zabiegu w celu przywróceniu statyki drzewa.

23.04.2018

3. Zabieg, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, wykonuje się na podstawie

dokumentacji, w tym dokumentacji fotograficznej, wskazującej na konieczność

przeprowadzenia takiego zabiegu. Dokumentację przechowuje się przez okres 5 lat

od końca roku, w którym wykonano zabieg.

4. Usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 30% korony, która

rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, w celu innym niż określony w ust.

2, stanowi uszkodzenie drzewa.

5. Usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 50% korony, która

rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, w celu innym niż określony w ust.

2, stanowi zniszczenie drzewa.

6. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do drzew, o których mowa w art. 83f ust. 1.

7. Minister właściwy do spraw środowiska może określić, w drodze

rozporządzenia, metody wykonywania prac, o których mowa w ust. 1, kierując się

potrzebą zapewnienia wykonywania prac w sposób najmniej szkodzący drzewom

lub krzewom.

Art. 87b. 1. Na drogach publicznych oraz ulicach i placach środki chemiczne

powinny być stosowane w sposób najmniej szkodzący terenom zieleni oraz

zadrzewieniom.

2. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

rodzaje środków, jakie mogą być uż ywane w miejscach, o których mowa w ust. 1,

oraz warunki ich stosowania, kierując się potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa

ruchu drogowego, ochrony krajobrazu i różnorodności biologicznej oraz

odpowiednich warunków utrzymania dróg i bezpieczeństwa korzystania z dróg.

Art. 88. 1. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną

karę pieniężną za:

1) usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia;

2) usunięcie drzewa lub krzewu bez zgody posiadacza nieruchomości;

3) zniszczenie drzewa lub krzewu;

4) uszkodzenie drzewa spowodowane wykonywaniem prac w obrębie korony

drzewa;

5) usunięcie drzewa pomimo sprzeciwu organu, o którym mowa w art. 83f ust.

8, i bez zezwolenia, o którym mowa w art. 83f ust. 16;

23.04.2018

6) usunięcie drzewa bez dokonania zgłoszenia, o którym mowa w art. 83f ust. 4,

lub przed upływem terminu, o którym mowa w art. 83f ust. 8.

2. Kara, o której mowa w ust. 1, jest nakładana na posiadacza nieruchomości,

albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo

na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości.

3. Uiszczenie kary następuje w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja w

sprawie wymierzenia kary stała się ostateczna.

4. Termin płatności kar wymierzonych na podstawie ust. 1 pkt 3 odracza się

na okres 5 lat, jeżeli stopień zniszczenia drzewa lub krzewu nie wyklucza

zachowania jego żywotności.

5. W przypadku, o którym mowa w ust. 4, odroczenie terminu płatności kar

wymierzonych za zniszczenie korony drzewa dotyczy 70% wysokości kary.

6. Kara jest umarzana po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o

odroczeniu terminu płatności kary stała się ostateczna, i po stwierdzeniu

zachowania żywotności drzewa lub krzewu, lub braku żywotności drzewa lub

krzewu z przyczyn niezależnych od podmiotu ukaranego.

7. W przypadku stwierdzenia, że drzewo lub krzew obumarły przed upływem

5 lat od dnia, w którym decyzja o odroczeniu terminu płatności kary stała się

ostateczna, karę uiszcza się niezwłocznie, chyba że drzewo lub krzew nie

zachowały żywotności z przyczyn niezależnych od podmiotu ukaranego.

8. Na wniosek, złożony w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o

wymierzeniu kary, o której mowa w ust. 1, stała się ostateczna, lub od dnia, w

którym upłynął termin, na który odroczono uiszczenie kary, można rozłożyć karę

na raty na okres nie dłuższy niż 5 lat.

9. Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 6–8, wydaje wójt, burmistrz

albo prezydent miasta.

10. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do drzew i krzewów, o których mowa w art.

83f ust. 1 pkt 1–3 i 3b–15.

Art. 89. 1. Administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1 pkt

1–3, 5 i 6, ustala się w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub

krzewu, o której mowa w art. 84 ust. 1, a w przypadku, w którym usunięcie drzewa

lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę

23.04.2018

pieniężną ustala się w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby

takiego zwolnienia nie było.

2. Administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1 pkt 4, ustala

się w wysokości opłaty za usunięcie drzewa, o której mowa w art. 84 ust. 1,

pomnożonej przez 0,6.

3. Jeżeli ustalenie obwodu lub gatunku usuniętego lub zniszczonego drzewa

jest niemożliwe z powodu wykarczowania pnia i braku kłody, dane do wyliczenia

administracyjnej kary pieniężnej ustala się na podstawie informacji zebranych

w toku postępowania administracyjnego, powiększając ją o 50%.

4. Jeżeli ustalenie obwodu usuniętego lub zniszczonego drzewa jest

niemożliwe z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary

pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszą średnicę pnia i pomniejszając

wyliczony obwód o 10%.

5. Jeżeli ustalenie wielkości powierzchni usuniętych lub zniszczonych

krzewów jest niemożliwe, z powodu usunięcia pędów i korzeni, wielkość tę

przyjmuje się na podstawie informacji zebranych w toku postępowania

administracyjnego.

6. W przypadku usunięcia drzewa lub krzewu obumarłego albo nierokującego

szansy na przeżycie, złomu lub wywrotu, wysokość administracyjnej kary

pieniężnej obniża się o 50%.

7. W przypadku usunięcia albo zniszczenia drzewa lub krzewu, albo

uszkodzenia drzewa w okolicznościach uzasadnionych stanem wyższej

konieczności, nie wymierza się administracyjnej kary pieniężnej.

8. Administracyjne kary pieniężne nieuiszczone w wyznaczonym terminie,

podlegają wraz z odsetkami za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie

określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

9. Należność z tytułu administracyjnej kary pieniężnej przedawnia się po

upływie 5 lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności.

10. Nie wszczyna się postępowania w sprawie wymierzenia administracyjnej

kary pieniężnej, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli od końca

roku, w którym usunięto lub zniszczono drzewo lub krzew albo uszkodzono

drzewo, upłynęło 5 lat.

23.04.2018

11. Organ może umorzyć 50% wymierzonej kary, o której mowa w ust. 1 lub

2, osobom fizycznym, które na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności

gospodarczej usunęły lub zniszczyły drzewo lub krzew albo uszkodziły drzewo,

w przypadku gdy osoby te nie są w stanie uiścić kary w pełnej wysokości bez

znacznego uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, jeżeli dochód

miesięczny na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza 50% mini-

malnego wynagrodzenia za pracę w danym roku.

Art. 90. 1. Czynności, o których mowa w art. 83–89, w zakresie, w jakim są

one wykonywane przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, w odniesieniu do

nieruchomości będących własnością gminy – z wyjątkiem nieruchomości będących

w użytkowaniu wieczystym innego podmiotu – wykonuje starosta.

2. Jeżeli prezydent miasta na prawach powiatu sprawuje funkcję starosty,

czynności, o których mowa w ust. 1, wykonuje marszałek województwa.

Rozdział 5

Organy ochrony przyrody

Art. 91. Organami w zakresie ochrony przyrody są:

1) minister właściwy do spraw środowiska;

1a) Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska;

2) wojewoda;

2a) regionalny dyrektor ochrony środowiska;

2b) marszałek województwa;

2c) dyrektor parku narodowego;

3) starosta;

4) wójt, burmistrz albo prezydent miasta.

Art. 92. 1. Minister właściwy do spraw środowiska wykonuje zadania organu

administracji rządowej w zakresie ochrony przyrody przy pomocy Głównego

Konserwatora Przyrody, będącego sekretarzem lub podsekretarzem stanu

w urzędzie obsługującym tego ministra.

2. Głównego Konserwatora Przyrody powołuje i odwołuje Prezes Rady

Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw środowiska.

Art. 93. (uchylony)

23.04.2018

Art. 94. 1. Zadania regionalnego dyrektora ochrony środowiska w zakresie

ochrony przyrody na terenie parku narodowego wykonuje dyrektor tego parku.

2. Minister właściwy do spraw środowiska jest organem wyższego stopnia

w stosunku do dyrektora parku narodowego w zakresie, o którym mowa w ust. 1.

Art. 95. Organami opiniodawczo-doradczymi w zakresie ochrony przyrody

są:

1) Państwowa Rada Ochrony Przyrody, działająca przy ministrze właściwym do

spraw środowiska;

2) regionalna rada ochrony przyrody, działająca przy regionalnym dyrektorze

ochrony środowiska;

3) rada naukowa parku narodowego, działająca przy dyrektorze parku

narodowego;

4) rada parku krajobrazowego lub rada zespołu parków krajobrazowych,

działająca przy dyrektorze parku krajobrazowego lub dyrektorze zespołu

parków krajobrazowych.

Art. 96. 1. Państwowa Rada Ochrony Przyrody liczy od 20 do 40 członków.

1a. Skład Państwowej Rady Ochrony Przyrody ustala minister właściwy do

spraw środowiska.

1b. Minister właściwy do spraw środowiska powołuje członków Państwowej

Rady Ochrony Przyrody spośród działających na rzecz ochrony przyrody

przedstawicieli nauki, praktyki i organizacji ekologicznych.

1c. Ustanie członkostwa w Państwowej Radzie Ochrony Przyrody następuje

w przypadku:

1) odwołania członka przez ministra właściwego do spraw środowiska;

2) ograniczenia albo utraty przez członka zdolności do czynności prawnych;

3) pisemnej rezygnacji członka;

4) śmierci członka.

2. Państwowa Rada Ochrony Przyrody wybiera ze swojego grona

przewodniczącego i zastępców oraz uchwala regulamin działania.

3. Do zadań Państwowej Rady Ochrony Przyrody należy w szczególności:

1) ocena realizacji ustawy;

2) opiniowanie strategii, planów i programów dotyczących ochrony przyrody;

23.04.2018

3) ocena realizacji programu ochrony i zrównoważonego użytkowania

różnorodności biologicznej;

4) opiniowanie projektów aktów prawnych dotyczących ochrony przyrody;

5) przedstawianie wniosków i opinii w sprawach ochrony przyrody;

6) popularyzowanie ochrony przyrody.

4. Wydatki związane z działalnością Państwowej Rady Ochrony Przyrody są

pokrywane z budżetu państwa z części, której dysponentem jest minister właściwy

do spraw środowiska.

Art. 97. 1. Członków regionalnej rady ochrony przyrody, w liczbie od 20 do

30 na kadencję trwającą 5 lat powołuje, w drodze zarządzenia, regionalny dyrektor

ochrony środowiska spośród działających na rzecz ochrony przyrody

przedstawicieli nauki, praktyki, organizacji ekologicznych i Państwowego

Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe oraz sejmiku województwa.

2. Regionalna rada ochrony przyrody wybiera ze swojego grona

przewodniczącego i zastępców oraz uchwala regulamin działania.

3. Do zadań regionalnej rady ochrony przyrody należy w szczególności:

1) ocena realizacji zadań w zakresie ochrony przyrody;

2) opiniowanie projektów aktów prawnych w zakresie ochrony przyrody

wydawanych przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

3) przedstawianie wniosków i opinii w sprawach ochrony przyrody;

4) opiniowanie planów rozwoju i strategii wojewódzkich w zakresie ochrony

przyrody.

4. Wydatki związane z działalnością regionalnej rady ochrony przyrody są

pokrywane ze środków regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

Art. 98. 1. Członków rady naukowej parku narodowego w liczbie od 10 do

20 na kadencję trwającą 5 lat powołuje, w drodze zarządzenia, minister właściwy

do spraw środowiska spośród działających na rzecz ochrony przyrody

przedstawicieli nauki, praktyki i organizacji ekologicznych oraz właściwych

miejscowo samorządów wojewódzkich i samorządów gminnych.

2. Rada naukowa parku narodowego wybiera ze swojego grona

przewodniczącego i zastępcę oraz uchwala regulamin działania.

3. Do zadań rady naukowej parku narodowego należy w szczególności:

23.04.2018

1) ocena stanu zasobów, tworów i składników przyrody;

2) opiniowanie projektu planu ochrony i zadań ochronnych;

3) ocena realizacji ustaleń planu ochrony, rocznych zadań ochronnych

i skuteczności zabiegów ochronnych;

4) opiniowanie programów badawczych i naukowych w zakresie ochrony

przyrody;

5) przedstawianie wniosków i opinii w sprawach ochrony przyrody

i funkcjonowania parku narodowego.

4. Wydatki związane z działalnością rady naukowej parku narodowego są

pokrywane z budżetu państwa, z części przeznaczonej na działalność parków

narodowych.

Art. 99. 1. Członków rady parku krajobrazowego lub rady zespołu parków

krajobrazowych w liczbie od 10 do 20 na kadencję trwającą 5 lat powołuje zarząd

województwa spośród działających na rzecz ochrony przyrody przedstawicieli

nauki, praktyki i organizacji ekologicznych oraz przedstawicieli właściwych

miejscowo jednostek samorządu województwa, samorządu gminnego i organizacji

gospodarczych.

2. Członków rady parku krajobrazowego lub rady zespołu parków

krajobrazowych położonych na terenie kilku województw powołuje zarząd

województwa, na którego obszarze znajduje się największa część parku lub zespołu

parków, w porozumieniu z pozostałymi zarządami województw.

3. Rada parku krajobrazowego lub rada zespołu parków krajobrazowych

wybiera ze swojego grona przewodniczącego i zastępców oraz uchwala regulamin

działania.

4. Do zadań rady parku krajobrazowego lub rady zespołu parków

krajobrazowych należy w szczególności:

1) ocena stanu zasobów, tworów i składników przyrody, wartości kulturowych

oraz ustaleń programów ochrony przyrody;

2) opiniowanie projektu planu ochrony;

3) ocena realizacji ustaleń planu ochrony i innych zadań z zakresu ochrony

przyrody;

23.04.2018

4) opiniowanie i ocena realizacji projektów i programów działalności parku

krajobrazowego lub zespołu parków krajobrazowych w zakresie ochrony

przyrody, edukacji, turystyki i rekreacji.

5. Wydatki związane z działalnością rady parku krajobrazowego lub rady

zespołu parków krajobrazowych są pokrywane z budżetu właściwego

województwa.

Art. 100. Członkom organów opiniodawczo-doradczych, o których mowa

w art. 95, zamieszkałym poza miejscowością, w której odbywa się posiedzenie,

przysługują diety oraz zwrot kosztów podróży i noclegów na zasadach określonych

w przepisach dotyczących wysokości oraz warunków ustalania należności

przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej

jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju,

wydanych na podstawie art. 775 § 2 Kodeksu pracy.

Rozdział 6

Służby ochrony przyrody

Art. 101. (uchylony)

Art. 102. (uchylony)

Art. 103. 1. Zadania związane z ochroną przyrody, badaniami naukowymi

i działalnością edukacyjną, a także ochroną mienia parku narodowego oraz

zwalczaniem przestępstw i wykroczeń w zakresie ochrony przyrody na terenie

parku narodowego wykonuje Służba Parku Narodowego.

2. Do zadań Służby Parku Narodowego należy:

1) realizacja ustaleń planów ochrony i zadań ochronnych;

2) informowanie i promocja w zakresie ochrony przyrody, w tym prowadzenie

muzeum przyrodniczego, ośrodków informacji i edukacji oraz publikowanie

materiałów informacyjnych i promocyjnych;

3) prowadzenie badań naukowych w celu określenia metod i sposobów ochrony

przyrody, skuteczności działań ochronnych oraz rozpoznawania

różnorodności biologicznej;

4) utrzymywanie w należytym stanie infrastruktury technicznej zarządzanej

przez park narodowy;

23.04.2018

5) udostępnianie parku narodowego do celów naukowych, edukacyjnych,

rekreacyjnych, turystycznych i sportowych.

3. (uchylony)

4. Minister właściwy do spraw środowiska, kierując się potrzebą doboru

w Służbach Parków Narodowych osób o odpowiednich kwalifikacjach

zawodowych, określi, w drodze rozporządzenia, stanowiska oraz wymagania

kwalifikacyjne, jakie powinni spełniać pracownicy zatrudnieni na poszczególnych

stanowiskach w Służbach Parków Narodowych, z uwzględnieniem wykształcenia

i stażu pracy.

5. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

warunki wynagradzania za pracę pracowników parków narodowych

i przyznawania im innych świadczeń związanych z pracą, w tym:

1) kwoty wynagrodzenia zasadniczego pracowników parków narodowych,

2) inne, poza wynagrodzeniem zasadniczym, składniki wynagrodzenia i ich

kwoty, uzasadnione zwłaszcza pełnieniem określonej funkcji lub

zajmowaniem określonego stanowiska, szczególnymi właściwościami pracy,

warunkami wykonywanej pracy oraz kwalifikacjami zawodowymi

pracowników

– uwzględniając specyfikę i charakter pracy pracowników parków narodowych.

Art. 104. 1. Pracownikom Służby Parku Narodowego przysługuje:

1) bezpłatne umundurowanie, które noszą przy wykonywaniu czynności

służbowych;

2) bezpłatne mieszkanie, jeżeli stanowisko oraz charakter pracy są związane

z koniecznością zamieszkania w miejscu jej wykonywania.

2. Pracownicy Służby Parku Narodowego przy wykonywaniu czynności

służbowych korzystają z ochrony prawnej przewidzianej w przepisach prawa

karnego dla funkcjonariuszy publicznych.

3. Bezpłatne mieszkanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, przysługuje

pracownikom zatrudnionym na stanowiskach:

1) dyrektora parku;

2) zastępcy dyrektora parku;

3) głównego księgowego;

4) głównego specjalisty do spraw ochrony przyrody;

23.04.2018

5) kierownika pracowni naukowo-edukacyjnej;

6) głównego specjalisty do spraw udostępniania parku;

7) nadleśniczego;

8) konserwatora obrębu ochronnego;

9) leśniczego;

10) konserwatora obwodu ochronnego;

11) podleśniczego;

12) starszego strażnika;

13) strażnika;

14) kierownika ośrodka hodowli zwierząt;

15) kierownika szkółki leśnej;

16) komendanta Straży Parku;

17) zastępcy komendanta Straży Parku;

18) dowódcy grupy terenowej Straży Parku;

19) starszego strażnika Straży Parku;

20) strażnika Straży Parku.

4. Przez bezpłatne mieszkanie należy rozumieć przydzielony pracownikowi

lokal mieszkalny w budynku wielorodzinnym lub jednorodzinnym, za którego

używanie pracownik nie wnosi opłat.

5. Członkami rodziny pracownika, których uwzględnia się przy przydziale

lokalu mieszkalnego, są pozostający z pracownikiem we wspólnym gospodarstwie

domowym:

1) małżonek;

2) dzieci (własne lub małżonka, przysposobione lub przyjęte na wychowanie

w ramach rodziny zastępczej) pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej

jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat;

3) rodzice pracownika i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu

lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są

niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również

ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające.

6. Bezpłatne mieszkanie przydziela się pracownikowi Służby Parku

Narodowego na jego wniosek, który zawiera:

1) imię, nazwisko i adres wnioskodawcy;

23.04.2018

2) datę i miejsce zatrudnienia;

3) liczbę i stopień pokrewieństwa osób, o których mowa w ust. 5.

7. Bezpłatne mieszkanie przydziela się z zasobów mieszkaniowych parku

narodowego.

8. Bezpłatne mieszkanie przydziela się na czas zatrudnienia na stanowisku,

o którym mowa w ust. 3.

9. Bezpłatne mieszkanie przydziela się na podstawie umowy zawieranej:

1) z dyrektorem parku narodowego – przez ministra właściwego do spraw

środowiska;

2) z pracownikiem Służby Parku Narodowego – przez dyrektora parku

narodowego.

10. W umowie, o której mowa w ust. 9, ustala się:

1) szczegółowe warunki korzystania z bezpłatnego mieszkania;

2) termin zwolnienia bezpłatnego mieszkania, nie dłuższy niż 6 miesięcy od dnia

ustania zatrudnienia na stanowisku uprawniającym do bezpłatnego

mieszkania;

3) sposób zwalniania bezpłatnego mieszkania przez pracownika Służby Parku

Narodowego przechodzącego na emeryturę lub rentę oraz możliwość

przydzielenia lokalu zamiennego.

11. Pracownik Służby Parku Narodowego zwalnia bezpłatne mieszkanie wraz

ze wszystkimi osobami pozostającymi z nim we wspólnym gospodarstwie

domowym.

12. W razie braku możliwości przydziału bezpłatnego mieszkania lub

zamieszkiwania, za zgodą dyrektora parku narodowego albo ministra właściwego

do spraw środowiska, przez pracownika Służby Parku Narodowego w mieszkaniu

stanowiącym własność tego pracownika, przysługuje pracownikowi ekwiwalent za

niewykorzystywanie bezpłatnego mieszkania.

13. Ekwiwalent, o którym mowa w ust. 12, przyznaje się uprawnionemu

pracownikowi Służby Parku Narodowego na jego wniosek, do którego załącza

oświadczenie o liczbie i stopniu pokrewieństwa osób pozostających we wspólnym

gospodarstwie domowym.

14. Ekwiwalent, o którym mowa w ust. 12, pracownikowi Służby Parku

Narodowego oblicza dyrektor parku narodowego, a dyrektorowi parku narodowego

23.04.2018

– minister właściwy do spraw środowiska, przyjmując iloczyn średniej stawki

czynszu w stosunkach najmu w danej miejscowości i wielkości normatywnej

powierzchni użytkowej przysługującej pracownikowi.

15. Ekwiwalent, o którym mowa w ust. 12, jest wypłacany każdego miesiąca

łącznie z wynagrodzeniem.

16. Na potrzeby obliczenia i wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystywanie

bezpłatnego mieszkania ustala się następujące wielkości normatywnej powierzchni

użytkowej w przeliczeniu na liczbę osób pozostających z pracownikiem Służby

Parku Narodowego we wspólnym gospodarstwie domowym:

1) 35 m2 – dla 1 osoby;

2) 40 m2 – dla 2 osób;

3) 45 m2 – dla 3 osób;

4) 55 m2 – dla 4 osób;

5) 65 m2 – dla 5 osób;

6) 70 m2 – dla 6 lub więcej osób.

17. Wielkość normatywnej powierzchni użytkowej podwyższa się o 10 m2,

jeżeli w lokalu mieszka osoba niepełnosprawna, wymagająca do poruszania się

wózka inwalidzkiego.

18. W przypadku gdy uprawnienia do bezpłatnego mieszkania przysługują

dwu lub więcej osobom pozostającym we wspólnym gospodarstwie domowym,

przydziela się jedno bezpłatne mieszkanie, o którym mowa w ust. 3, albo przyznaje

się jeden ekwiwalent, o którym mowa w ust. 12.

19. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

dla pracowników Służb Parków Narodowych wzór legitymacji służbowej, wzory

umundurowania oraz oznak służbowych dla poszczególnych stanowisk, w tym

odpowiedni wzór umundurowania wyjściowego i polowego na pory roku, kolor i

wzór przedmiotów uzupełniających mundury oraz wzór orła umieszczanego na

czapkach, kierując się potrzebą zapewnienia pracownikom Służb Parków

Narodowych odpowiednich warunków do wykonywania zadań wymagających

przebywania w terenie w różnych porach roku oraz potrzebą rozróżnienia cech

umundurowania pracowników zatrudnionych na poszczególnych stanowiskach.

Art. 104a. 1. Park narodowy może sprzedawać nieprzydatne parkowi

narodowemu nieruchomości zabudowane budynkami mieszkalnymi i samodzielne

23.04.2018

lokale mieszkalne, zwane dalej „lokalami”. Lokal sprzedaje się wraz z

pomieszczeniami przynależnymi oraz prawem związanym z prawem własności

lokalu.

2. Nie podlegają sprzedaży lokale:

1) niezbędne dla zapewnienia bezpłatnych mieszkań dla pracowników

zatrudnionych na stanowiskach, o których mowa w art. 104 ust. 3;

2) związane z zarządzaniem parkiem narodowym.

3. Pracownikom i byłym pracownikom parku narodowego mającym co

najmniej 3-letni okres zatrudnienia w parkach narodowych, z wyłączeniem osób,

z którymi stosunek pracy został rozwiązany bez wypowiedzenia z winy

pracownika, przysługuje pierwszeństwo w nabyciu lokali, których są najemcami

i w których mieszkają.

4. Ustalenie ceny lokalu przy sprzedaży, o której mowa w ust. 1, następuje na

zasadach określonych w przepisach o gospodarce nieruchomościami,

z zastrzeżeniem ust. 5.

5. Cena sprzedaży lokalu podlega łącznemu obniżeniu o 6% za każdy rok

zatrudnienia w parkach narodowych i o 3% za każdy rok najmu tego lokalu, jednak

nie więcej niż o 95%. Jeżeli osobą uprawnioną jest emeryt lub rencista, cena

sprzedaży lokalu wynosi 5% jego wartości. W razie zbiegu uprawnień do obniżenia

ceny sprzedaży lokalu przysługujących osobom prowadzącym wspólne

gospodarstwo domowe okresy zatrudnienia tych osób sumuje się, przy czym

bonifikata nie może przekraczać 95% ceny sprzedaży lokalu. Uprawnienie to

przysługuje tylko przy nabyciu jednego lokalu.

6. Przepisy ust. 3–5 stosuje się również do osób bliskich, które w dniu śmierci

pracownika parku narodowego zamieszkiwały razem z nim. Przez osoby bliskie

rozumie się małżonków oraz wstępnych i zstępnych, a także osoby

przysposabiające i przysposobione.

7. Uprawnienie, o którym mowa w ust. 5, przysługuje osobom bliskim

również w stosunku do lokalu, którego prawo najmu osoby te uzyskały w zamian

za lokal zajmowany w dniu śmierci pracownika lub byłego pracownika parku

narodowego. Uprawnienie to przysługuje tylko jednej osobie bliskiej i tylko przy

nabyciu jednego lokalu.

23.04.2018

8. Dyrektor parku narodowego żąda zwrotu kwoty równej udzielonej

bonifikacie po jej waloryzacji, jeżeli nabywca lokalu, o którym mowa w ust. 3, 6

i 7, przed upływem 5 lat od dnia jego nabycia zbył ten lokal lub wykorzystał na

inne cele niż mieszkaniowe. Waloryzacji dokonuje się według zasad określonych

w przepisach o gospodarce nieruchomościami.

9. Przepisów ust. 8 nie stosuje się w przypadku zbycia na rzecz osoby bliskiej,

z zastrzeżeniem ust. 10.

10. Przepisy ust. 8 stosuje się odpowiednio do osoby bliskiej, która zbyła lub

wykorzystała nieruchomość na inne cele niż cele uzasadniające udzielenie

bonifikaty, przed upływem 5 lat, licząc od dnia pierwotnego nabycia.

11. Najemcom nieposiadającym uprawnień, o których mowa w ust. 3, 6 i 7,

przysługuje pierwszeństwo w nabyciu przeznaczonego do sprzedaży lokalu, który

zajmują co najmniej od 3 lat, na podstawie umowy najmu zawartej na czas

nieoznaczony. Przepisu ust. 5 nie stosuje się.

12. O przeznaczeniu lokali do zbycia dyrektor parku narodowego zawiadamia

na piśmie osoby, o których mowa w ust. 3, 6, 7 i 11, wyznaczając co najmniej

miesięczny termin na złożenie pisemnego oświadczenia o zamiarze nabycia lokalu,

liczony od dnia doręczenia zawiadomienia osobie zainteresowanej. Niezłożenie

oświadczenia w wyznaczonym terminie oznacza rezygnację z nabycia lokalu.

13. Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 12, powinno zawierać:

1) cenę lokalu;

2) przewidywany termin zawarcia umowy sprzedaży lokalu;

3) informację o skutku niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 12.

14. Pracownikom i byłym pracownikom parku narodowego niebędącym

najemcami lokali przeznaczonych do sprzedaży przysługuje pierwszeństwo

w nabyciu lokali wolnych (pustostanów), na warunkach określonych w ust. 5.

15. Lokale mogą być zbywane, pod rygorem nieważności, wyłącznie na

zasadach określonych w ust. 1–14.

16. W sprawach, o których mowa w ust. 1–14, nie stosuje się ustawy z dnia

15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością

przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu

Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących

własnością Skarbu Państwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 52).

23.04.2018

Art. 104b. Pracownik, który nabył lokal wykorzystywany lub przeznaczony

na cele mieszkaniowe na zasadach określonych w art. 104a ust. 1–14 albo

skorzystał z uprawnień określonych w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r.

o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw

państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa,

państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością

Skarbu Państwa, nie może ubiegać się o wypłacanie ekwiwalentu za

niewykorzystywanie bezpłatnego mieszkania lub przydzielenie bezpłatnego

mieszkania.

Art. 105. 1. Parkiem krajobrazowym kieruje dyrektor parku krajobrazowego.

2. Dyrektora parku krajobrazowego powołuje zarząd województwa, po

zasięgnięciu opinii regionalnej rady ochrony przyrody.

3. Dyrektora parku krajobrazowego położonego na terenie kilku województw

powołuje zarząd województwa właściwy ze względu na siedzibę parku,

w porozumieniu z pozostałymi zarządami województw.

4. Do zadań dyrektora parku krajobrazowego należy:

1) ochrona przyrody, walorów krajobrazowych oraz wartości historycznych

i kulturowych;

2) organizacja działalności edukacyjnej, turystycznej oraz rekreacyjnej;

3) (uchylony)

4) współdziałanie w zakresie ochrony przyrody z jednostkami organizacyjnymi

oraz osobami prawnymi i fizycznymi;

5) składanie wniosków do miejscowych planów zagospodarowania

przestrzennego dotyczących zagospodarowania przestrzennego obszarów

wchodzących w skład parku krajobrazowego.

5. Na terenie zarządzanym przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy

Państwowe, znajdującym się w granicach parku krajobrazowego, zadania

w zakresie ochrony przyrody wykonuje samodzielnie miejscowy nadleśniczy,

zgodnie z ustaleniami planu ochrony parku krajobrazowego, uwzględnionym

w planie urządzenia lasu.

23.04.2018

Art. 106. 1. W celu kierowania parkami krajobrazowymi mogą być tworzone

zespoły parków krajobrazowych, jako jednostki budżetowe w rozumieniu

przepisów o finansach publicznych.

2. Do dyrektora zespołu parków krajobrazowych stosuje się odpowiednio

przepisy dotyczące dyrektora parku krajobrazowego.

Art. 107. 1. Zadania z zakresu ochrony przyrody, walorów krajobrazowych,

wartości historycznych i kulturowych oraz działalności edukacyjnej na terenie

parku krajobrazowego wykonuje Służba Parku Krajobrazowego.

2. Do zadań Służby Parku Krajobrazowego należy:

1) inwentaryzacja siedlisk przyrodniczych, stanowisk roślin, zwierząt i grzybów

objętych ochroną gatunkową oraz ich siedlisk, a także zasługujących na

ochronę tworów i składników przyrody nieożywionej;

2) identyfikacja i ocena istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych

i zewnętrznych parku krajobrazowego oraz wnioskowanie o podejmowanie

działań mających na celu eliminowanie lub ograniczanie tych zagrożeń i ich

skutków, a także innych działań w celu poprawy funkcjonowania i ochrony

parku krajobrazowego;

3) gromadzenie dokumentacji dotyczącej przyrody oraz wartości historycznych,

kulturowych i etnograficznych;

4) realizacja zadań związanych z ochroną innych form ochrony przyrody

w granicach parku krajobrazowego;

5) informowanie o przepisach o ochronie przyrody osób przebywających na

obszarach podlegających ochronie oraz w miejscach, w których znajdują się

twory i składniki przyrody objęte formami ochrony przyrody;

6) prowadzenie edukacji przyrodniczej w szkołach i wśród miejscowego

społeczeństwa, a także promowanie wartości przyrodniczych, historycznych,

kulturowych i turystycznych parku krajobrazowego;

7) współpraca z samorządami, zarządcami obszarów parku krajobrazowego,

organizacjami ekologicznymi i z innymi podmiotami, mającymi związek

z ochroną parku krajobrazowego.

3. (uchylony)

4. Pracownik Służby Parku Krajobrazowego ma prawo do legitymowania

osób naruszających przepisy o ochronie przyrody, a w razie odmowy okazania

23.04.2018

dokumentu pozwalającego na ustalenie tożsamości – zwracania się do Policji lub

innych właściwych organów o ustalenie tożsamości.

5. Pracownik Służby Parku Krajobrazowego otrzymuje bezpłatne

umundurowanie, które obowiązkowo nosi przy w ykonywaniu czynności

służbowych.

6. Minister właściwy do spraw środowiska, kierując się potrzebą doboru

w Służbach Parków Krajobrazowych pracowników o odpowiednich kwalifikacjach

zawodowych, określi, w drodze rozporządzenia, stanowiska oraz wymagania

kwalifikacyjne, jakie powinni spełniać pracownicy zatrudnieni na poszczególnych

stanowiskach w Służbach Parków Krajobrazowych, z uwzględnieniem

wykształcenia i stażu pracy.

7. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

dla pracowników Służb Parków Krajobrazowych wzór legitymacji służbowej,

wzory umundurowania oraz oznak służbowych dla poszczególnych stanowisk,

w tym odpowiedni wzór umundurowania wyjściowego i polowego na pory roku,

kolor i wzór przedmiotów uzupełniających mundury, wzór orła umieszczanego na

czapce, a także okresy użytkowania części umundurowania, kierując się potrzebą

zapewnienia pracownikom Służb Parków Krajobrazowych odpowiednich

warunków do wykonywania zadań, wymagających przebywania w terenie

w różnych porach roku, oraz potrzebą rozróżnienia cech umundurowania

pracowników zatrudnionych na poszczególnych stanowiskach.

Rozdział 7

Zwalczanie przestępstw i wykroczeń na obszarach chronionych

Art. 108. 1. W parkach narodowych zadania związane z ochroną mienia oraz

zwalczaniem przestępstw i wykroczeń w zakresie ochrony przyrody wykonują

funkcjonariusze Straży Parku zaliczani do Służby Parku Narodowego.

2. Funkcjonariuszem Straży Parku może być osoba, która:

1) posiada obywatelstwo polskie;

2) ukończyła 21 lat;

3) ma pełną zdolność do czynności prawnych;

4) nie została pozbawiona praw publicznych;

5) posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe;

23.04.2018

6) posiada nienaganną opinię właściwego miejscowo komendanta Policji;

7) posiada odpowiedni stan zdrowia potwierdzony orzeczeniem lekarskim

i orzeczeniem psychologicznym;

8) nie była karana za przestępstwa.

3. Koszty orzeczenia, o którym mowa w ust. 2 pkt 7, ponosi osoba

kandydująca na funkcjonariusza Straży Parku.

4. Funkcjonariusz Straży Parku podlega co 5 lat okresowym badaniom

lekarskim i psychologicznym, potwierdzonym orzeczeniem.

5. Funkcjonariusz Straży Parku przy wykonywaniu zadań, o których mowa

w ust. 1, ma prawo do:

1) legitymowania osób podejrzanych o popełnienie przestępstwa lub

wykroczenia oraz świadków przestępstwa lub wykroczenia, w celu ustalenia

ich tożsamości;

2) kontroli dowodów wniesienia opłat, o których mowa w art. 12 ust. 3;

3) zatrzymywania i przekazywania Policji lub innym właściwym organom osób

w przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa lub

wykroczenia;

4) zatrzymywania i dokonywania kontroli środków transportu w celu

sprawdzenia ich ładunku oraz przeglądania zawartości bagaży w razie

zaistnienia uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa lub

wykroczenia;

5) przeszukiwania pomieszczeń i innych miejsc w przypadkach uzasadnionego

podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;

6) zabezpieczenia jako dowodów rzeczowych, za pokwitowaniem, przedmiotów

pochodzących z przestępstwa lub wykroczenia, a także narzędzi i środków

służących do ich popełnienia;

7) kontroli i zatrzymania, za pokwitowaniem, dokumentów w zakresie

legalności posiadania tworów lub składników przyrody i obrotu nimi,

pochodzących z obszaru parku narodowego;

8) kontroli podmiotów prowadzących działalność gospodarczą na obszarze

parku narodowego w zakresie przestrzegania przepisów ustawy.

6. Uprawnienia, o których mowa w ust. 5, przysługują dyrektorowi parku

narodowego, jego zastępcy, nadleśniczemu, konserwatorowi obrębu ochronnego,

23.04.2018

leśniczemu, konserwatorowi obwodu ochronnego, podleśniczemu, starszemu

strażnikowi i strażnikowi.

7. Czynności, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 3–8, funkcjonariusz Straży

Parku ma prawo wykonywać w granicach parku lub poza jego granicami w razie

uzasadnionego podejrzenia, że przestępstwo lub wykroczenie zostało popełnione

na szkodę parku narodowego.

8. Przy wykonywaniu czynności, o których mowa w ust. 5 pkt 3–6, stosuje się

odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego lub przepisy Kodeksu

postępowania w sprawach o wykroczenia.

9. Rada Ministrów, kierując się potrzebą ustalenia jednolitych sposobów

legitymowania i kontroli osób popełniających wykroczenia i przestępstwa

przeciwko ochronie przyrody, określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb

wykonywania następujących czynności:

1) dla Straży Parku:

a) legitymowania osób podejrzanych o popełnienie przestępstwa lub

wykroczenia oraz świadków przestępstwa lub wykroczenia w celu

ustalenia ich tożsamości,

b) zatrzymywania osób w przypadku uzasadnionego podejrzenia

popełnienia przestępstwa lub wykroczenia,

c) kontroli i zatrzymania, za pokwitowaniem, dokumentów dotyczących

legalności posiadania tworów lub składników przyrody pochodzących

z obszaru parku narodowego i obrotu nimi,

d) kontroli podmiotów prowadzących działalność gospodarczą na obszarze

parku narodowego w zakresie przestrzegania przepisów ustawy;

2) dla Służby Parku Krajobrazowego – legitymowania osób naruszających

przepisy o ochronie przyrody, a w razie odmowy okazania dokumentu

pozwalającego na ustalenie tożsamości – zwracania się do Policji lub innych

właściwych organów o ustalenie ich tożsamości.

10. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb

współpracy Straży Parku z Policją oraz zakres działań Straży Parku podlegających

kontroli Policji i sposób sprawowania tej kontroli, kierując się potrzebą

23.04.2018

podejmowania wspólnych działań Straży Parku z Policją na obszarze parku

narodowego w zakresie zwalczania przestępstw i wykroczeń.

Art. 108a. Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się

przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców.

Art. 109. W przypadkach, o których mowa w art. 11 pkt 1–3, 8 i 10–

14 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni

palnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1120), funkcjonariusz Straży Parku może użyć

środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1, pkt 2

lit. a, pkt 7, 9, pkt 12 lit. a i pkt 13 tej ustawy, lub wykorzystać te środki.

Art. 110. 1. Funkcjonariusz Straży Parku może być wyposażony w broń

bojową oraz broń myśliwską, a pracownik Służby Parku w broń myśliwską.

2. Funkcjonariusz Straży Parku może być dopuszczony do pracy z bronią,

jeżeli:

1) odbył szkolenie podstawowe dla funkcjonariuszy Straży Parku i zdał egzamin

przed komisją egzaminacyjną;

2) zdał egzamin ze znajomości przepisów dotyczących posiadania, używania

i umiejętności posługiwania się bronią przed komisją, o której mowa

w art. 16 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2017 r.

poz. 1839);

3) posiada orzeczenie lekarskie i psychologiczne stwierdzające brak

przeciwwskazań do pracy z bronią.

3. Broń bojową i broń myśliwską dyrektor parku narodowego nabywa na

podstawie decyzji administracyjnej wydanej przez właściwego miejscowo

komendanta wojewódzkiego Policji, na wniosek dyrektora parku narodowego,

zgodnie z ustawą z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.

4. Dyrektor parku narodowego może przydzielić broń bojową lub broń

myśliwską wraz z amunicją funkcjonariuszowi Straży Parku.

5. Decyzję o wyposażeniu funkcjonariusza Straży Parku w broń bojową lub

broń myśliwską na czas pełnienia służby podejmuje każdorazowo Komendant

Straży Parku.

6. Broń, o której mowa w ust. 4, przydziela się wraz ze świadectwem broni.

23.04.2018

7. W przypadkach, o których mowa w art. 45 pkt 1 lit. a i pkt 2 oraz w art. 47

pkt 1, 3, 5 i 6 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego

i broni palnej, funkcjonariusz Straży Parku może użyć broni palnej lub ją

wykorzystać.

8. Broń myśliwską, o której mowa w ust. 4, funkcjonariusz Straży Parku ma

prawo użyć w następujących przypadkach:

1) w celu eliminacji lub odstraszania w granicach parku narodowego zwierząt

stwarzających rzeczywiste i bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia

ludzi;

2) w razie konieczności odstrzału, za zgodą dyrektora parku narodowego,

zwierzęcia, które nie ma szans na przeżycie.

9. (uchylony)

10. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze

rozporządzenia, zakres szkolenia podstawowego oraz tryb powoływania komisji

egzaminacyjnej, o których mowa w ust. 2 pkt 1, kierując się potrzebą posiadania

przez funkcjonariuszy Straży Parku wiedzy niezbędnej do wykonywania zadań.

11. (uchylony)

12. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, sposób

ewidencjonowania i przechowywania broni bojowej oraz broni myśliwskiej wraz

z amunicją, kierując się potrzebą zabezpieczenia broni bojowej oraz broni

myśliwskiej wraz z amunicją, będącej w dyspozycji Straży Parku.

13. Przepisy dotyczące dopuszczania, przydzielania i wyposażania w broń

myśliwską stosuje się odpowiednio do pracowników Służby Parku, o których

mowa w ust. 1.

Art. 110a. Użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni

palnej oraz dokumentowanie tego uż ycia i wykorzystania odbywa się na zasadach

określonych w ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu

bezpośredniego i broni palnej.

23.04.2018

Rozdział 8

Wykonywanie ochrony przyrody

Art. 111. 1. Minister właściwy do spraw środowiska sporządza projekt

programu ochrony i zrównoważonego użytkowania różnorodności biologicznej

wraz z projektem planu działań.

2. Minister właściwy do spraw środowiska zapewnia możliwość udziału

społeczeństwa, na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 3 października

2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale

społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na

środowisko, w postępowaniu, którego przedmiotem jest sporządzenie projektu

programu ochrony i zrównoważonego użytkowania różnorodności biologicznej

wraz z projektem planu działań, o którym mowa w ust. 1.

3. Program ochrony i zrównoważonego użytkowania różnorodności

biologicznej wraz z planem działań zatwierdza, w drodze uchwały, Rada

Ministrów.

Art. 112. 1. W ramach państwowego monitoringu środowiska prowadzi się

monitoring przyrodniczy różnorodności biologicznej i krajobrazowej.

2. Monitoring przyrodniczy polega na obserwacji i ocenie stanu oraz

zachodzących zmian w składnikach różnorodności biologicznej i krajobrazowej,

w tym typów siedlisk przyrodniczych oraz gatunków będących przedmiotem

zainteresowania Wspólnoty, ze szczególnym uwzględnieniem typów siedlisk

przyrodniczych i gatunków o znaczeniu priorytetowym, a także na ocenie

skuteczności stosowanych metod ochrony przyrody.

Art. 113. 1. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska prowadzi centralny

rejestr form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–9.

1a. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia:

1) zakres informacji gromadzonych w centralnym rejestrze form ochrony

przyrody,

2) organizację, tryb i standardy techniczne tworzenia rejestru,

3) sposób aktualizacji rejestru oraz udostępniania danych zawartych w rejestrze

– z uwzględnieniem konieczności zapewnienia kompletnej i jednolitej informacji

o formach ochrony przyrody w Rzeczypospolitej Polskiej.

23.04.2018

2. (uchylony)

3. (uchylony)

4. Organ, który utworzył lub ustanowił formę ochrony przyrody, o której

mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2–4 i 6–9, przesyła Generalnemu Dyrektorowi Ochrony

Środowiska, w terminie 30 dni od dnia jej utworzenia lub ustanowienia, kopię aktu

o utworzeniu lub ustanowieniu danej formy ochrony przyrody oraz informacje,

określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 1a, a także, w tym samym

terminie, dokonuje wpisu tych informacji do centralnego rejestru form ochrony

przyrody.

Art. 114. 1. Regionalny dyrektor ochrony środowiska gromadzi

dokumentację dotyczącą zasobów, tworów i składników przyrody,

a w szczególności cennych ze względów naukowych tworów przyrody, stanowisk

chronionych gatunków roślin, zwierząt i grzybów, a także ich siedlisk oraz siedlisk

przyrodniczych.

2. Regionalny dyrektor ochrony środowiska prowadzi rejestr form ochrony

przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2–4 i 6–9, położonych w całości lub

w części na obszarze jego działania.

3. Organ, który ustanowił formę ochrony przyrody, o której mowa w art. 6 ust.

1 pkt 3 i 4 oraz 6–9, przesyła regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska, w

terminie 30 dni od dnia jej utworzenia lub ustanowienia, kopię aktu o utworzeniu

lub ustanowieniu danej formy ochrony przyrody oraz informacje, określone w

przepisach wydanych na podstawie art. 113 ust. 1a, a także, w tym samym terminie,

dokonuje wpisu tych informacji do centralnego rejestru form ochrony przyrody.

Art. 115. 1. Na obrzeżach lub w pobliżu form ochrony przyrody, o których

mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–3 oraz 7 i 8, umieszcza się tablice informujące o nazwie

form ochrony przyrody oraz o zakazach obowiązujących na obszarach lub

w stosunku do tych form, a na obrzeżach form ochrony przyrody, o których mowa

w art. 6 ust. 1 pkt 4–6 i pkt 9, umieszcza się tablice informujące o nazwie formy

ochrony przyrody.

2. Na obrzeżach parku narodowego tablice, o których mowa w ust. 1,

umieszcza dyrektor parku narodowego, a na obrzeżach lub w pobliżu form ochrony

23.04.2018

przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2–9 – organ sprawujący nadzór nad

daną formą ochrony przyrody.

3. Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia,

wzory tablic, o których mowa w ust. 1, kierując się potrzebą ujednolicenia tablic,

określając ich kształt i rozmiary, materiał, z jakiego zostaną wykonane, tło tablic,

wielkość i kolor liter w napisach.

Art. 116. W przypadku przebiegu drogi publicznej przez park narodowy lub

rezerwat przyrody wyznaczenie miejsc parkingowych następuje po uzyskaniu

zgody – odpowiednio – dyrektora parku narodowego lub regionalnego dyrektora

ochrony środowiska.

Rozdział 9

Gospodarowanie zasobami i składnikami przyrody

Art. 117. 1. Gospodarowanie zasobami dziko występujących roślin, zwierząt

i grzybów oraz zasobami genetycznymi roślin, zwierząt i grzybów użytkowanymi

przez człowieka powinno zapewniać ich trwałość, optymalną liczebność i ochronę

różnorodności genetycznej, w szczególności przez:

1) ochronę, utrzymanie lub racjonalne zagospodarowanie naturalnych

i półnaturalnych ekosystemów, w tym lasów, torfowisk, bagien, muraw,

solnisk, klifów nadmorskich i wydm, linii brzegów wód, dolin rzecznych,

źródeł i źródlisk, a także rzek, jezior i obszarów morskich oraz siedlisk i ostoi

roślin, zwierząt lub grzybów;

2) stworzenie warunków do rozmnażania i rozprzestrzeniania zagrożonych

wyginięciem roślin, zwierząt i grzybów oraz ochronę i odtwarzanie ich

siedlisk i ostoi, a także ochronę tras migracyjnych zwierząt.

2. Na gruntach użytkowanych gospodarczo w parkach narodowych lub

rezerwatach przyrody stosuje się ochronę krajobrazową.

Art. 118. 1. Zgłoszenia regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska

wymaga prowadzenie, na obszarach form ochrony przyrody, o których mowa

w art. 6 ust. 1 pkt 1–5 i 7–9, w obrębach ochronnych wyznaczonych na podstawie

ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym, a także w obrębie

cieków naturalnych, następujących działań:

1) wymienionych w art. 227 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne;

23.04.2018

2) melioracji wodnych;

3) wydobywania z wód kamienia, żwiru, piasku oraz innych materiałów,

w ramach szczególnego korzystania z wód;

4) innych niż wymienione w pkt 1–3 działań obejmujących roboty ziemne

mogące zmienić warunki wodne lub wodno-glebowe.

2. W zgłoszeniu określa się:

1) lokalizację, rodzaj, zakres, sposób i termin prowadzenia działań, o których

mowa w ust. 1;

2) w przypadku działań, o których mowa w art. 227 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca

2017 r. – Prawo wodne, jeżeli jest to możliwe – także termin i zakres działań

objętych zgłoszeniem, prowadzonych w przeszłości na obszarze, którego

dotyczy zgłoszenie.

3. W przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać

na środowisko, w stosunku do których nie przeprowadzono oceny oddziaływania

na środowisko, do zgłoszenia należy dołączyć decyzję o środowiskowych

uwarunkowaniach.

4. W przypadku gdy działania, o których mowa w ust. 1, wykraczają poza

obszar jednego województwa, zgłoszenia dokonuje się regionalnemu dyrektorowi

ochrony środowiska, na którego obszarze właściwości znajduje się największa

część terenu, na którym mają być prowadzone te działania.

5. Zgłoszenia należy dokonać przed uzyskaniem pozwolenia na budowę,

pozwolenia wodnoprawnego lub pozwolenia na realizację inwestycji w zakresie

budowli przeciwpowodziowych, a jeżeli te pozwolenia nie są wymagane – przed

rozpoczęciem działań, o których mowa w ust. 1.

6. Do prowadzenia działań, o których mowa w ust. 1, można przystąpić:

1) jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia regionalny dyrektor

ochrony środowiska nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu;

2) nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich

rozpoczęcia.

7. Regionalny dyrektor ochrony środowiska wnosi sprzeciw, jeżeli:

1) zgłoszenie dotyczy działań objętych obowiązkiem uzyskania decyzji

o środowiskowych uwarunkowaniach, a ta decyzja nie została wydana;

23.04.2018

2) prowadzenie działań objętych zgłoszeniem narusza przepisy dotyczące form

ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–5 i 7–9, lub obrębów

ochronnych wyznaczonych na podstawie ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r.

o rybactwie śródlądowym.

8. W decyzji, o której mowa w ust. 6 pkt 1, regionalny dyrektor ochrony

środowiska może nałożyć obowiązek uzyskania decyzji o warunkach prowadzenia

działań, jeżeli prowadzenie działań, o których mowa w ust. 1, może:

1) naruszać przepisy dotyczące form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6

ust. 1 pkt 1–5 i 7–9, lub obrębów ochronnych wyznaczonych na podstawie

ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym;

2) spowodować pogorszenie stanu środowiska, a w szczególności może

znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszarów chronionych,

naruszać zakazy w nich obowiązujące, lub znacząco negatywnie oddziaływać

na siedliska przyrodnicze, chronione gatunki roślin, zwierząt lub grzybów, lub

ich siedliska.

9. Jeżeli prowadzenie działań, o których mowa w ust. 1, może znacząco

oddziaływać na obszar Natura 2000, regionalny dyrektor ochrony środowiska,

wydając decyzję, o której mowa w ust. 6 pkt 1, w której nałożył obowiązek

uzyskania decyzji o warunkach prowadzenia działań, stwierdza obowiązek

przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 oraz

nakłada obowiązek przedłożenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na

obszar Natura 2000. Przepisy art. 97 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko stosuje się

odpowiednio.

Art. 118a. 1. Wydanie decyzji o warunkach prowadzenia działań, jeżeli

obowiązek uzyskania tej decyzji nałożono na podstawie art. 118 ust. 8, następuje

przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, pozwolenia wodnoprawnego lub

pozwolenia na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych,

a jeżeli pozwolenia te nie są wymagane – przed rozpoczęciem prowadzenia działań,

o których mowa w art. 118 ust. 1.

2. Wniosek o wydanie decyzji o warunkach prowadzenia działań zawiera

w szczególności:

23.04.2018

1) miejsce prowadzenia działań;

2) rodzaj, zakres oraz sposób prowadzenia działań;

3) termin prowadzenia działań;

4) propozycję warunków prowadzenia działań;

5) uzasadnienie prowadzenia działań;

6) w przypadku prowadzenia działań w obwodzie rybackim – wskazanie

użytkownika tego obwodu.

3. Jeżeli zakres działań, o których mowa w art. 118 ust. 1, obejmuje czynności

podlegające zakazom określonym w art. 51 ust. 1 lub art. 52 ust. 1, wniosek

zawiera także informacje określone w art. 56 ust. 6.

4. Do wniosku dołącza się:

1) poświadczoną przez właściwy organ kopię mapy ewidencyjnej oraz wypis

z rejestru gruntów obejmujące przewidywany teren, na którym prowadzone

będą działania, o których mowa w art. 118 ust. 1;

2) w przypadku działań, o których mowa w art. 118 ust. 1 pkt 2 – mapę

zawierającą informacje z ewidencji melioracji wodnych, o której mowa w art.

196 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne;

3) w przypadku, o którym mowa w art. 118 ust. 9 – raport o oddziaływaniu

przedsięwzięcia na obszar Natura 2000.

5. W decyzji o warunkach prowadzenia działań określa się:

1) miejsce prowadzenia działań;

2) rodzaj, zakres oraz sposób prowadzenia działań;

3) warunki prowadzenia działań, wynikające z konieczności ochrony cennych

wartości przyrodniczych, a także zapobiegania lub ograniczania

oddziaływania planowanych działań na środowisko przyrodnicze;

4) termin prowadzenia działań.

6. Jeżeli wnioskowany zakres lub sposób prowadzenia działań, o których

mowa w art. 118 ust. 1, powodowałby znaczące negatywne oddziaływanie na cele

ochrony obszarów chronionych, siedliska przyrodnicze, chronione gatunki roślin,

zwierząt lub grzybów, lub ich siedliska, którego nie można wyeliminować lub

istotnie ograniczyć przez określenie warunków ich prowadzenia, regionalny

dyrektor ochrony środowiska może, za zgodą wnioskodawcy, określić inny od

wnioskowanego zakres lub sposób prowadzenia tych działań. W przypadku braku

23.04.2018

zgody wnioskodawcy regionalny dyrektor ochrony środowiska odmawia wydania

decyzji o warunkach prowadzenia działań.

7. Jeżeli stwierdzono obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania

przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, regionalny dyrektor ochrony środowiska

przeprowadza taką ocenę przed wydaniem decyzji o warunkach prowadzenia

działań. Przepisy działu V rozdziału 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r.

o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko stosuje się

odpowiednio.

8. Decyzja o warunkach prowadzenia działań zastępująca zezwolenie,

o którym mowa w art. 56 ust. 1, wymaga uzgodnienia z Generalnym Dyrektorem

Ochrony Środowiska. Do uzgodnienia nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6

ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.

9. Decyzja o warunkach prowadzenia działań zastępująca zezwolenie,

o którym mowa w art. 56 ust. 2b, wymaga uzgodnienia z ministrem właściwym do

spraw środowiska. Do uzgodnienia nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6

ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.

10. Stroną postępowania w sprawie o wydanie decyzji o warunkach

prowadzenia działań jest wnioskodawca, właściciel wody, użytkownik obwodu

rybackiego i właściciele nieruchomości objętych działaniami, o których mowa

w art. 118 ust. 1.

11. Jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o warunkach

prowadzenia działań przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.

12. Decyzję o warunkach prowadzenia działań wydaje regionalny dyrektor

ochrony środowiska.

13. W przypadku działań, o których mowa w art. 118 ust. 1, wykraczających

poza obszar jednego województwa decyzję o warunkach prowadzenia działań

wydaje regionalny dyrektor ochrony środowiska, na którego obszarze właściwości

znajduje się największa część terenu, na którym mają być prowadzone te działania,

w porozumieniu z właściwymi regionalnymi dyrektorami ochrony środowiska.

Art. 118b. Przepisów art. 118 i art. 118a nie stosuje się do:

23.04.2018

1) działań przewidzianych do realizacji w ramach przedsięwzięć mogących

znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzono ocenę

oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w trakcie której uzgodniono

realizację przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska;

2) rozbiórki i modyfikacji tam bobrowych oraz zasypywania nor bobrów,

prowadzonych zgodnie z zezwoleniem, wydanym na podstawie art. 56 ust. 1,

2 lub 2b, lub zarządzeniem, wydanym na podstawie art. 56a;

3) (uchylony)

4) działań, o których mowa w art. 227 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. –

Prawo wodne, obejmujących:

a) wykaszanie roślin z dna oraz brzegów śródlądowych wód

powierzchniowych w terminie od dnia 15 sierpnia do końca lutego,

b) usuwanie roślin pływających i korzeniących się w dnie śródlądowych

wód powierzchniowych w terminie od dnia 15 sierpnia do końca lutego,

poza obszarami Natura 2000, w których przedmiotem ochrony jest

siedlisko przyrodnicze nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami

włosieniczników (Ranunculion fluitantis), o którym mowa w przepisach

wydanych na podstawie art. 26,

c) usuwanie drzew, których obwód pnia nie przekracza wielkości, o której

mowa w art. 83f ust. 1 pkt 3, i krzewów, których wiek nie przekracza 10

lat, porastających dno oraz brzegi śródlądowych wód

powierzchniowych,

d) zasypywanie wyrw w brzegach i dnie śródlądowych wód

powierzchniowych oraz ich zabudowę biologiczną, realizowane

w terminie do 2 lat od momentu ich powstania,

e) udrażnianie śródlądowych wód powierzchniowych przez usuwanie

zatorów utrudniających swobodny przepływ wód,

f) remont lub konserwację stanowiących własność właściciela wody

budowli regulacyjnych oraz ubezpieczeń w obrębie tych budowli lub

urządzeń wodnych.

Art. 119. Zabrania się wznoszenia w pobliżu morza, jezior i innych

zbiorników wodnych, rzek i kanałów obiektów budowlanych uniemożliwiających

lub utrudniających ludziom i dziko występującym zwierzętom dostęp do wody, z

23.04.2018

wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej

oraz związanych z bezpieczeństwem powszechnym i obronnością kraju.

Art. 119a. 1. Zabrania się rozmnażania zwierząt uzyskanych w wyniku

krzyżowania i krzyżowania zwierząt, o których mowa w art. 49 pkt 1 lit. a i b

i w art. 120 ust. 1, oraz zwierząt łownych, ze zwierzętami z innych gatunków,

a także ze zwierzętami z form i odmian hodowlanych, bez zezwolenia Generalnego

Dyrektora Ochrony Środowiska.

2. Wniosek o wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinien

zawierać odpowiednio:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) cel wykonania wnioskowanych działań;

3) nazwę gatunku lub gatunków, w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska

nazwa istnieje, których będą dotyczyć działania;

4) liczbę osobników, których dotyczy wniosek;

5) określenie miejsca i czasu wykonania działań;

6) świadectwo pochodzenia;

7) opinię lub orzeczenie lekarsko-weterynaryjne powiatowego lekarza

weterynarii stwierdzające spełnienie przez wnioskodawcę warunków

przetrzymywania gatunków, odpowiadających ich potrzebom biologicznym.

3. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku lub gatunków, w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska

nazwa istnieje, których będą dotyczyć działania;

3) liczbę osobników, których dotyczy zezwolenie;

4) określenie miejsca i czasu oraz warunków wykonania działań, których

dotyczy zezwolenie;

5) określenie terminu złożenia informacji o wykorzystaniu zezwolenia.

4. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska:

1) odmawia wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli wnioskodawca

był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo mające związek

z przewożeniem przez granicę państwa, przetrzymywaniem, prowadzeniem

hodowli, rozmnażaniem i sprzedażą na terenie kraju gatunków, o których

23.04.2018

mowa w art. 49 pkt 1 lit. a i b i w art. 120 ust. 1, oraz zwierząt łownych,

w okresie 3 lat od dnia uprawomocnienia się wyroku;

2) może odmówić wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli

wnioskowana czynność stwarza zagrożenie dla rodzimych gatunków lub

siedlisk przyrodniczych.

5. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska cofa zezwolenie, o którym mowa

w ust. 1, jeżeli:

1) po wydaniu zezwolenia zostaną ujawnione okoliczności, o których mowa

w ust. 4, uzasadniające odmowę wydania zezwolenia;

2) zezwolenie zostało użyte niezgodnie z warunkami w nim zawartymi.

Art. 120. 1. Zabrania się wprowadzania do środowiska przyrodniczego oraz

przemieszczania w tym środowisku roślin, zwierząt lub grzybów gatunków obcych.

2. Zezwolenie na:

1) wwożenie z zagranicy gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do

środowiska przyrodniczego mogą zagrozić rodzimym gatunkom lub

siedliskom przyrodniczym, oraz jednocześnie na czynności, o których mowa

w pkt 2, w stosunku do tych okazów – wydaje Generalny Dyrektor Ochrony

Środowiska;

2) przetrzymywanie, hodowlę, rozmnażanie, oferowanie do sprzedaży

i zbywanie gatunków, o których mowa w pkt 1 – wydaje właściwy regionalny

dyrektor ochrony środowiska.

2a. (uchylony)

2b. Wniosek o wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, powinien

zawierać odpowiednio:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę, siedzibę i adres wnioskodawcy;

2) cel wykonania wnioskowanych czynności;

3) opis czynności, której dotyczy wniosek;

4) nazwę gatunku lub gatunków, w języku łacińskim i polskim, jeżeli polska

nazwa istnieje, których będą dotyczyć czynności;

5) liczbę lub ilość osobników, których dotyczy wniosek, o ile jest to możliwe do

ustalenia;

6) określenie warunków, miejsca i czasu wykonania czynności;

7) świadectwo pochodzenia.

23.04.2018

8) (uchylony)

2c. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, zawiera:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę wnioskodawcy;

2) nazwę gatunku lub gatunków, których będą dotyczyć czynności, w języku

łacińskim i polskim, jeżeli polska nazwa istnieje;

3) liczbę lub ilość osobników, których dotyczy zezwolenie, o ile jest to możliwe

do ustalenia;

4) opis czynności, na które wydaje się zezwolenie;

5) określenie warunków, miejsca i czasu wykonania czynności, których dotyczy

zezwolenie;

6) określenie terminu złożenia informacji o wykorzystaniu zezwolenia.

2d. Organ, o którym mowa w ust. 2:

1) odmawia wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, jeżeli wnioskodawca

był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo mające związek

z przewożeniem przez granicę państwa, przetrzymywaniem, prowadzeniem

hodowli, rozmnażaniem i sprzedażą na terenie kraju roślin, zwierząt lub

grzybów gatunków obcych, w okresie 3 lat od dnia uprawomocnienia się

wyroku;

2) może odmówić wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, jeżeli

wnioskowana czynność stwarza zagrożenie dla rodzimych gatunków lub

siedlisk przyrodniczych.

2e. Organ, o którym mowa w ust. 2, cofa zezwolenie, o którym mowa w tym

przepisie, jeżeli:

1) po wydaniu zezwolenia zostaną ujawnione okoliczności, o których mowa

w ust. 2d, uzasadniające odmowę wydania zezwolenia;

2) zezwolenie zostało użyte niezgodnie z warunkami w nim zawartymi.

2f. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, listę roślin,

zwierząt i grzybów gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do

środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom

przyrodniczym, kierując się potrzebą zapewnienia ciągłości istnienia i ochrony

różnorodności rodzimych gatunków roślin, zwierząt lub grzybów.

23.04.2018

2g. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska i regionalny dyrektor ochrony

środowiska dokonują kontroli spełniania warunków określonych w wydanych

przez siebie zezwoleniach. Do przeprowadzenia kontroli przepisy art. 56 ust. 7b–7i

stosuje się odpowiednio.

2h. Regionalny dyrektor ochrony środowiska do dnia 31 stycznia każdego

roku składa Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska raport o wydanych

w roku poprzednim zezwoleniach, o których mowa w ust. 2 pkt 2, zawierający

informacje, o których mowa w ust. 2c pkt 2–5, a także informację o wykorzystaniu

zezwoleń oraz wynikach kontroli spełniania warunków określonych w tych

zezwoleniach.

3. Przepisów ust. 1–2h nie stosuje się do organizmów morskich, na których

prowadzenie chowu, hodowli, zarybiania, wprowadzania lub przenoszenia,

wymagane jest zezwolenie ministra właściwego do spraw rybołówstwa, wydawane

odpowiednio na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r.

o rybactwie śródlądowym albo na podstawie odpowiednio art. 97 albo

art. 99 ustawy z dnia 19 grudnia 2014 r. o rybołówstwie morskim (Dz. U. z 2015 r.

poz. 222, z 2016 r. poz. 1948 oraz z 2017 r. poz. 60 i 1273).

4. Zakazu, o którym mowa w ust. 1, z wyjątkiem gatunków, które

w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom

rodzimym lub siedliskom przyrodniczym, nie stosuje się do wprowadzania do

środowiska przyrodniczego i przemieszczania w tym środowisku roślin:

1) przy zakładaniu i utrzymywaniu terenów zieleni oraz zakładaniu

i utrzymywaniu zadrzewień poza lasami i obszarami objętymi formami

ochrony przyrody;

2) wykorzystywanych w ramach racjonalnej gospodarki leśnej i rolnej.

Art. 121. 1. Gospodarowanie zasobami przyrody nieożywionej powinno być

prowadzone w sposób zapewniający ochronę innych zasobów, tworów

i składników przyrody, oszczędne użytkowanie przestrzeni oraz zachowanie

szczególnie cennych tworów i składników przyrody nieożywionej, w tym profili

geologicznych i glebowych, jaskiń, turni, skałek, głazów narzutowych, naturalnych

zbiorników i cieków wodnych, źródeł i wodospadów, elementów dna morza, wydm

i glebowych powierzchni wzorcowych, a także miejsc występowania kopalnych

szczątków roślin i zwierząt.

23.04.2018

2. Wywóz za granicę meteorytów i kopalnych szczątków roślin i zwierząt

wymaga zezwolenia Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.

Art. 122. 1. Kto dokona odkrycia kopalnych szczątków roślin lub zwierząt,

jest obowiązany powiadomić o tym niezwłocznie regionalnego dyrektora ochrony

środowiska, a jeżeli nie jest to możliwe – właściwego wójta, burmistrza albo

prezydenta miasta.

2. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta jest obowiązany przekazać

niezwłocznie regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska zawiadomienie,

o którym mowa w ust. 1.

3. Jeżeli regionalny dyrektor ochrony środowiska ustali, że odkryte kopalne

szczątki roślin lub zwierząt są cenne dla nauki, przekazuje je do muzeum lub

placówki naukowej.

Art. 123. 1. Regionalny dyrektor ochrony środowiska dokonuje kontroli

przestrzegania przepisów o ochronie przyrody w trakcie gospodarczego

wykorzystania zasobów i składników przyrody przez jednostki organizacyjne oraz

osoby prawne i fizyczne.

2. Czynności kontrolne są wykonywane przez osoby posiadające imienne

upoważnienie wydane przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

3. Upoważnienie, o którym mowa w ust. 2, zawiera wskazanie osoby

upoważnionej do wykonywania czynności, miejsca i zakresu kontroli oraz

podstawy prawnej do jej wykonywania.

4. Przed przystąpieniem do czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich

wykonywania jest obowiązana okazać upoważnienie, o którym mowa w ust. 2.

5. Osoby upoważnione do wykonywania czynności kontrolnych mają prawo

do:

1) wstępu na teren należący do podmiotu kontrolowanego;

2) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem

kontroli;

3) wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, sporządzania

z nich odpisów, wyciągów lub kopii oraz zabezpieczania tych dokumentów.

6. Osoba wykonująca czynności kontrolne sporządza z tych czynności

protokół.

23.04.2018

7. Protokół podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot

kontrolowany.

8. W przypadku odmowy podpisania protokołu przez podmiot kontrolowany,

protokół podpisuje tylko osoba wykonująca czynności kontrolne, dokonując

w protokole stosownej adnotacji o odmowie podpisania protokołu przez podmiot

kontrolowany.

9. Wstęp oraz wykonywanie czynności kontrolnych następują w obecności

właściciela lub posiadacza nieruchomości.

Art. 124. 1. Zabrania się wypalania łąk, pastwisk, nieużytków, rowów, pasów

przydrożnych, szlaków kolejowych oraz trzcinowisk i szuwarów.

2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy działań ochrony czynnej

wynikających z:

1) zadań ochronnych lub planu ochrony dla parku narodowego lub rezerwatu

przyrody;

2) planu zadań ochronnych lub planu ochrony dla obszaru Natura 2000.

Art. 125. Rośliny, zwierzęta lub grzyby, a także ich siedliska, nieobjęte

formami ochrony przyrody mogą być niszczone lub zabijane jedynie w związku z:

1) realizacją zadań uzasadnionych potrzebami ochrony przyrody;

2) prowadzeniem badań naukowych lub edukacją;

3) racjonalną gospodarką;

4) amatorskim połowem ryb;

5) zbiorem na własne potrzeby;

6) prowadzeniem akcji ratowniczej;

7) bezpieczeństwem powszechnym;

8) bezpieczeństwem sanitarnym i weterynaryjnym;

9) ochroną życia i zdrowia ludzi;

10) zapobieganiem skutkom klęski żywiołowej lub ich usuwaniem.

Rozdział 10

Skutki prawne objęcia ochroną

Art. 126. 1. Skarb Państwa odpowiada za szkody wyrządzone przez:

23.04.2018

1)4) żubry – w uprawach, płodach rolnych lub w gospodarstwie leśnym;

2)5) wilki – w pogłowiu zwierząt gospodarskich;

3)5) rysie – w pogłowiu zwierząt gospodarskich;

4)6) niedźwiedzie – w pasiekach, w pogłowiu zwierząt gospodarskich oraz

w uprawach rolnych;

5)7) bobry – w gospodarstwie rolnym, leśnym lub rybackim.

2. Odpowiedzialność, o której mowa w ust. 1, nie obejmuje utraconych

korzyści.

3. Oględzin i szacowania szkód, o których mowa w ust. 1, a także ustalania

wysokości odszkodowania i jego wypłaty, dokonuje regionalny dyrektor ochrony

środowiska, a na obszarze parku narodowego dyrektor tego parku.

4.8) Właściciele lub użytkownicy gospodarstw rolnych i leśnych mogą

współdziałać z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska, a na obszarze parku

narodowego – z dyrektorem tego parku, w zakresie sposobów zabezpieczania

upraw i płodów rolnych, lasów oraz zwierząt gospodarskich przed szkodami

powodowanymi przez zwierzęta, o których mowa w ust. 1.

5. Współdziałanie, o którym mowa w ust. 4, może obejmować budowę

urządzeń lub wykonanie zabiegów zapobiegających szkodom, finansowane

z budżetu właściwego miejscowo dyrektora parku narodowego lub regionalnego

dyrektora ochrony środowiska, w ramach zawartych umów cywilnoprawnych.

6. Odszkodowanie nie przysługuje:

Utracił moc z dniem 30 lipca 2014 r. w części obejmującej wyrazy „w uprawach, płodach

rolnych lub w gospodarstwie leśnym” na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia

21 lipca 2014 r. sygn. akt K 36/13 (Dz. U. poz. 1002).

Utracił moc z dniem 30 lipca 2014 r. w części obejmującej wyrazy „w pogłowiu zwierząt

gospodarskich” na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, o którym mowa w odnośniku

Utracił moc z dniem 30 lipca 2014 r. w części obejmującej wyrazy „w pasiekach, w pogłowiu

zwierząt gospodarskich oraz w uprawach rolnych” na podstawie wyroku Trybunału

Konstytucyjnego, o którym mowa w odnośniku 4.

Utracił moc z dniem 26 lipca 2013 r. w zakresie, w jakim ogranicza odpowiedzialność Skarbu

Państwa za szkody wyrządzone przez bobry wyłącznie do szkód powstałych w gospodarstwie

rolnym, leśnym lub rybackim, na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 lipca

2013 r. sygn. akt P 49/11 (Dz. U. poz. 842).

Utracił moc z dniem 30 lipca 2014 r. w zakresie, w jakim ogranicza grono podmiotów, które

mogą współdziałać z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska, a na obszarze parku

narodowego – z dyrektorem tego parku, co do sposobów zabezpieczania przed szkoda mi

powodowanymi przez zwierzęta, o których mowa w ust. 1, do właścicieli lub użytkowników

gospodarstw rolnych i leśnych oraz w zakresie, w jakim ogranicza mienie, które podlega

zabezpieczeniu, na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, o którym mowa

w odnośniku 4.

23.04.2018

1) osobom, którym przydzielono grunty stanowiące własność Skarbu Państwa;

2) jeżeli poszkodowany:

a) nie dokonał sprzętu upraw lub płodów rolnych w ciągu 14 dni od

zakończenia zbiorów tego gatunku roślin w danym regionie,

b) nie wyraził zgody na budowę przez regionalnego dyrektora ochrony

środowiska lub dyrektora parku narodowego urządzeń lub wykonanie

zabiegów zapobiegających szkodom;

3) za szkody:

a) powstałe w mieniu Skarbu Państwa, z wyłączeniem mienia oddanego do

gospodarczego korzystania na podstawie Kodeksu cywilnego,

b) nieprzekraczające w ciągu roku wartości 100 kg żyta w przeliczeniu na

jeden hektar uprawy,

c) w uprawach rolnych założonych z naruszeniem powszechnie

stosowanych wymogów agrotechnicznych,

d) wyrządzone przez wilki, niedźwiedzie lub rysie w pogłowiu zwierząt

gospodarskich pozostawionych, w okresie od zachodu do wschodu

słońca, bez bezpośredniej opieki.

7. Szkody wyrządzone przez zwierzęta łowne, występujące w parkach

narodowych, strefach ochronnych zwierząt łownych oraz w rezerwatach przyrody

szacuje się oraz dokonuje wypłaty odszkodowań według zasad określonych

w rozdziale 9 ustawy z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz. U.

z 2017 r. poz. 1295).

8. Szacowanie szkód wyrządzonych przez zwierzęta łowne w strefie

ochronnej zwierząt łownych należy do zadań Służby Parku Narodowego,

a w rezerwatach przyrody – do sprawującego nadzór nad rezerwatem.

9. Odszkodowania za szkody spowodowane przez zwierzęta łowne w parku

narodowym oraz strefie ochronnej zwierząt łownych są pokrywane ze środków

parku narodowego, a za szkody spowodowane w rezerwatach przyrody – ze

środków regionalnej dyrekcji ochrony środowiska.

10. W sprawach spornych dotyczących wysokości odszkodowań za szkody

wyrządzone przez zwierzęta, o których mowa w ust. 1, orzekają sądy powszechne.

11. Minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw rolnictwa i ministrem właściwym do spraw rybołówstwa

23.04.2018

określi, w drodze rozporządzenia, tryb postępowania przy szacowaniu szkód oraz

sposób wypłaty odszkodowań za szkody, o których mowa w ust. 1, a także wzory

dokumentów dotyczących szacowania szkód i wyliczania odszkodowań oraz

terminy zgłoszenia i szacowania szkody, kierując się potrzebą dokonywania oceny

rzeczywistej szkody oraz przyjęcia wysokości wyceny szkody według cen

rynkowych.

12. Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, inne niż

wymienione w ust. 1 gatunki zwierząt chronionych wyrządzających szkody, za

które odpowiada Skarb Państwa, kierując się potrzebą utrzymania ochrony

gatunkowej zwierząt zagrożonych wyginięciem i wyrządzających szkody

w gospodarce człowieka.

Rozdział 11

Przepisy karne

Art. 127. Kto umyślnie:

1) narusza zakazy obowiązujące w:

a) parkach narodowych,

b) rezerwatach przyrody,

c) parkach krajobrazowych,

d) obszarach chronionego krajobrazu,

e) obszarach Natura 2000,

2) narusza zakazy obowiązujące w stosunku do:

a) pomników przyrody,

b) stanowisk dokumentacyjnych,

c) użytków ekologicznych,

d) zespołów przyrodniczo-krajobrazowych,

e) (uchylona)

3) nie zgłasza do rejestru, o którym mowa w art. 64 ust. 1, posiadanych lub

hodowlanych zwierząt,

4) (uchylony)

5) narusza zakaz, o którym mowa w art. 119a ust. 1,

6) wprowadza do obrotu produkty z fok wbrew warunkom określonym

w art. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE)

23.04.2018

nr 1007/2009 z dnia 16 września 2009 r. w sprawie handlu produktami z fok

(Dz. Urz. UE L 286 z 31.10.2009, str. 36)

– podlega karze aresztu albo grzywny.

Art. 127a. 1. Kto, wbrew przepisom ustawy, wchodzi w posiadanie okazów

roślin, zwierząt, grzybów objętych ochroną gatunkową w liczbie większej niż

nieznaczna, w takich warunkach lub w taki sposób, że ma to wpływ na zachowanie

właściwego stanu ochrony gatunku,

podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

2. Jeżeli sprawca czynu określonego w ust. 1 działa nieumyślnie,

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności

do lat 2.

Art. 128. Kto:

1) bez dokumentu wymaganego na podstawie przepisów, o których mowa

w art. 61 ust. 1, lub wbrew jego warunkom przewozi przez granicę Unii

Europejskiej okaz gatunku podlegającego ochronie na podstawie przepisów,

o których mowa w art. 61 ust. 1,

2) narusza przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące ochrony gatunków dziko

żyjących zwierząt i roślin w zakresie regulacji obrotu nimi poprzez:

a) nieprzedkładanie zgłoszenia importowego,

b) używanie okazów określonych gatunków w innym celu niż wskazany

w zezwoleniu importowym,

c) korzystanie w sposób nieuprawniony ze zwolnień od nakazów przy

dokonywaniu obrotu sztucznie rozmnożonymi roślinami,

d) oferowanie zbycia lub nabycia, nabywanie lub pozyskiwanie, używanie

lub wystawianie publicznie w celach zarobkowych, zbywanie,

przetrzymywanie lub przewożenie w celu zbycia okazów określonych

gatunków roślin lub zwierząt,

e) używanie zezwolenia albo świadectwa dla okazu innego niż ten, dla

którego było ono wydane,

f) składanie wniosku o wydanie zezwolenia importowego, eksportowego,

reeksportowego, lub świadectwa bez poinformowania o wcześniejszym

odrzuceniu wniosku

23.04.2018

– podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

Art. 128a. 1. Kto handluje okazami gatunku podlegającego ochronie na

podstawie przepisów, o których mowa w art. 61 ust. 1, w liczbie większej niż

nieznaczna, w takich warunkach lub w taki sposób, że ma to wpływ na zachowanie

właściwego stanu ochrony gatunku,

podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

2. Jeżeli sprawca czynu określonego w ust. 1 działa nieumyślnie,

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności

do lat 2.

Art. 129. W razie ukarania za wykroczenie określone w art. 127 albo

w art. 131 lub skazania za przestępstwo określone w art. 127a, art. 128 albo

w art. 128a sąd może orzec:

1) przepadek przedmiotów służących do popełnienia wykroczenia lub

przestępstwa oraz przedmiotów, roślin, zwierząt lub grzybów pochodzących

z wykroczenia lub przestępstwa, chociażby nie stanowiły własności sprawcy;

2) obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, a jeśli obowiązek taki nie byłby

wykonalny – nawiązkę do wysokości 10 000 złotych na rzecz organizacji

społecznej działającej w zakresie ochrony przyrody lub właściwego, ze

względu na miejsce popełnienia wykroczenia lub przestępstwa,

wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej.

Art. 130. 1. Sąd doręcza odpis wydanego prawomocnego orzeczenia

o przepadku okazów gatunków:

1) ministrowi właściwemu do spraw środowiska – w przypadku gatunków

objętych ochroną na podstawie przepisów prawa Unii Europejskiej, o których

mowa w art. 61 ust. 1;

2) (uchylony)

3) regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska właściwemu ze względu na

miejsce popełnienia wykroczenia lub przestępstwa – w przypadkach innych

niż określone w pkt 1.

2. Okazy gatunków podlegają przekazaniu podmiotom uprawnionym do ich

utrzymywania, wyznaczanym decyzją administracyjną przez organy, o których

mowa w ust. 1.

23.04.2018

3. Organy, o których mowa w ust. 1, mogą zarządzić, w drodze decyzji

administracyjnej, na koszt skazanego, odesłanie okazów gatunków, wobec których

przepadek orzeczono, do państwa, z którego dokonano ich przywozu.

4. Regionalny dyrektor ochrony środowiska może zarządzić, w drodze decyzji

administracyjnej, na koszt skazanego, uśmiercenie zwierząt lub zniszczenie roślin

lub grzybów gatunków obcych stanowiących własność sprawcy.

Art. 131. Kto:

1) prowadząc działalność gospodarczą w zakresie handlu zwierzętami gatunków

podlegających ochronie na podstawie przepisów, o których mowa w art. 61

ust. 1, nie posiada lub nie przekazuje odpowiedniej dokumentacji

stwierdzającej legalność pochodzenia zwierzęcia,

1a) chwyta lub zabija dziko występujące zwierzęta, o których mowa w art. 49

pkt 1 lit. a i b przy użyciu urządzeń, sposobów lub metod, o których mowa

w art. 54,

2) bez zezwolenia lub wbrew jego warunkom utworzy lub prowadzi ogród

botaniczny, ogród zoologiczny lub ośrodek,

3) przeprowadzając likwidację ogrodu zoologicznego lub ośrodka nie zapewni

przebywającym tam zwierzętom warunków odpowiadających ich potrzebom

biologicznym,

4) narusza zakazy dotyczące zwierząt niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi,

o których mowa w art. 73 ust. 1,

4a) nie zachowując należytej ostrożności dopuszcza do ucieczki zwierzęcia

z gatunku, o którym mowa w art. 73 ust. 1 lub art. 120 ust. 2,

5) bez zezwolenia lub wbrew jego warunkom przenosi z ogrodu botanicznego

lub ogrodu zoologicznego do środowiska przyrodniczego rośliny lub

zwierzęta gatunków zagrożonych wyginięciem,

6) (uchylony)

7) stosuje środki chemiczne na drogach publicznych oraz ulicach i placach

w sposób znacząco szkodzący terenom zieleni lub zadrzewieniom,

8) prowadzi działania wymagające zgłoszenia, o którym mowa w art. 118 ust. 1,

bez dokonania tego zgłoszenia albo niezgodnie z decyzją o wyrażeniu

sprzeciwu, o której mowa w art. 118 ust. 6 pkt 1, albo bez uzyskania lub

23.04.2018

wbrew warunkom decyzji o warunkach prowadzenia działań, o której mowa

w art. 118 ust. 8, w przypadku nałożenia obowiązku jej uzyskania,

9) wprowadza do środowiska przyrodniczego lub przemieszcza w tym

środowisku rośliny, zwierzęta lub grzyby gatunków obcych,

10) bez zezwolenia lub wbrew jego warunkom sprowadza do kraju, przetrzymuje,

prowadzi hodowlę, rozmnaża lub sprzedaje na terenie kraju rośliny, zwierzęta

lub grzyby gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska

przyrodniczego mogą zagrozić rodzimym gatunkom lub siedliskom

przyrodniczym,

11) nie powiadamia regionalnego dyrektora ochrony środowiska lub wójta,

burmistrza albo prezydenta miasta o odkryciu kopalnych szczątków roślin lub

zwierząt,

12) wypala łąki, pastwiska, nieużytki, rowy, pasy przydrożne, szlaki kolejowe,

trzcinowiska lub szuwary,

13) wbrew przepisom art. 125 zabija zwierzęta, niszczy rośliny lub grzyby lub

niszczy siedliska roślin, zwierząt lub grz ybów,

14) bez zezwolenia lub wbrew jego warunkom narusza zakazy w stosunku do

roślin, zwierząt lub grzybów objętych ochroną gatunkową

– podlega karze aresztu albo grzywny.

Art. 131a. 1. W razie ukarania za wykroczenie określone w art. 131 pkt 4 sąd

może orzec przepadek zwierząt niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi.

2. Zwierzęta, o których mowa w ust. 1, podlegają przekazaniu podmiotom

uprawnionym do ich utrzymywania, wyznaczonym przez regionalnego dyrektora

ochrony środowiska.

Art. 132. Orzekanie w sprawach, o których mowa w art. 127 i 131, następuje

na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.

Rozdział 12

Zmiany w przepisach obowiązujących

Art. 133–142. (pominięte)

23.04.2018

Rozdział 13

Przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe

Art. 143. Obrączki użyte do obrączkowania ptaków przed dniem wejścia

w życie ustawy nie podlegają wymianie na obrączki sporządzone zgodnie ze

wzorem określonym w przepisach, o których mowa w art. 55.

Art. 144. (pominięty)

Art. 145. 1. Wojewódzcy konserwatorzy przyrody powołani przed dniem

wejścia w życie ustawy pozostają na dotychczas zajmowanych stanowiskach.

2. Z dniem wejścia w życie ustawy dotychczasowe stosunki pracy

z wojewódzkimi konserwatorami przyrody nawiązane na podstawie powołania

przekształcają się w stosunki pracy na podstawie umowy o pracę na czas

nieokreślony, na warunkach pracy i płacy określonych w powołaniu.

Art. 146. Przepis art. 108 ust. 2 pkt 5 nie ma zastosowania do

funkcjonariuszy Straży Parku zatrudnionych w parku narodowym przed dniem

wejścia w życie ustawy, przez okres nie krótszy niż 10 lat.

Art. 147. Umundurowanie oraz przedmioty uzupełniające mundury

pracowników Służb Parków Narodowych i Służb Parków Krajobrazowych mogą

być używane według dotychczas obowiązujących wzorów do czasu wyczerpania

zapasów.

Art. 148. (pominięty)

Art. 149. (pominięty)

Art. 150. (pominięty)

Art. 151. Straż Parku, Służba Parku Narodowego i Służba Parku

Krajobrazowego działające przed dniem wejścia w życie ustawy stają się

odpowiednio Strażą Parku, Służbą Parku Narodowego i Służbą Parku

Krajobrazowego w rozumieniu niniejszej ustawy.

Art. 152. 1. Zadania Państwowej Rady Ochrony Przyrody, wojewódzkich rad

ochrony przyrody, rad naukowych parków narodowych, rad parków

krajobrazowych lub rad zespołów parków krajobrazowych, do czasu powołania

członków tych organów, wykonują odpowiednio Państwowa Rada Ochrony

23.04.2018

Przyrody, wojewódzkie komisje ochrony przyrody, rady parków narodowych

i rady parków.

2. Powołanie członków Państwowej Rady Ochrony Przyrody, wojewódzkich

rad ochrony przyrody, rad naukowych parków narodowych, rad parków

krajobrazowych lub rad zespołów parków krajobrazowych nastąpi w terminie

6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 153. Formy ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–4

i 6–10, utworzone lub wprowadzone przed dniem wejścia w życie ustawy stają się

formami ochrony przyrody w rozumieniu niniejszej ustawy.

Art. 154. 1. Plany ochrony dla parków narodowych, rezerwatów przyrody,

parków krajobrazowych ustanowione w okresie od dnia 2 lutego 2001 r. do dnia

wejścia w życie ustawy stają się planami ochrony w rozumieniu niniejszej ustawy.

2. (uchylony)

3. Dla parków krajobrazowych, które miały zatwierdzone rozporządzeniem

plany ochrony do dnia 2 lutego 2001 r., sporządza się, z ich wykorzystaniem, plany

ochrony w rozumieniu niniejszej ustawy, w terminie do 6 miesięcy od dnia wejścia

w życie niniejszej ustawy.

Art. 155. Parki gminne utworzone przed dniem wejścia w życie ustawy stają

się parkami gminnymi w rozumieniu niniejszej ustawy.

Art. 156. Strefy ochrony ostoi, miejsc rozrodu i regularnego przebywania

zwierząt gatunków chronionych, ustalone przed dniem wejścia w życie ustawy,

stają się strefami ochrony ostoi, miejscami rozrodu i regularnego przebywania

zwierząt gatunków chronionych w rozumieniu niniejszej ustawy.

Art. 157. Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie

przepisów ustawy, o której mowa w art. 161, zachowują moc do czasu wejścia

w życie aktów wykonawczych wydanych na podstawie niniejszej ustawy.

Art. 158. Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy,

a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe.

Art. 159. 1. Z dniem wejścia w życie ustawy Krajowy Zarząd Parków

Narodowych przechodzi w stan likwidacji. Aktywa i pasywa Krajowego Zarządu

Parków Narodowych przejmuje minister właściwy do spraw środowiska.

23.04.2018

2. Likwidację Krajowego Zarządu Parków Narodowych prowadzi się pod

jego dotychczasową nazwą z dodatkiem „w likwidacji”.

3. Pracownicy Krajowego Zarządu Parków Narodowych z dniem wejścia

w życie ustawy stają się pracownikami urzędu obsługującego ministra właściwego

do spraw środowiska, z zastrzeżeniem art. 160.

4. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w porozumieniu

z ministrem właściwym do spraw środowiska, w drodze rozporządzenia, dokona

przeniesienia planowanych dochodów i wydatków budżetowych w ramach części

41 – środowisko między działami i rozdziałami budżetu państwa w zakresie

dotyczącym zadań przejętych przez Ministerstwo Środowiska z Krajowego

Zarządu Parków Narodowych oraz określi limity zatrudnienia i kwoty

wynagrodzeń w podziale na działy i rozdziały budżetu państwa, z zachowaniem

przeznaczenia środków publicznych wynikającego z ustawy budżetowej.

5. Do przeniesień, o których mowa w ust. 4, nie stosuje się ograniczeń

wynikających z art. 96 ust. 2 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach

publicznych.

Art. 160. 1. Stosunki pracy z pracownikami, o których mowa w art. 159

ust. 3, wygasają po upływie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy:

1) jeżeli przed upływem 2 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy nie zostaną

im zaproponowane nowe warunki pracy i płacy na dalszy okres zatrudnienia

albo

2) w razie odmowy przyjęcia nowych warunków pracy i płacy, o których mowa

w pkt 1, w terminie nie późniejszym niż 2 tygodnie przed upływem

3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

2. Pracodawca jest obowiązany powiadomić, w formie pisemnej, pracownika

o terminie wygaśnięcia stosunku pracy i o skutkach nieprzyjęcia nowych

warunków pracy i płacy.

3. Wcześniejsze rozwiązanie stosunku pracy przez pracodawcę może nastąpić

za wypowiedzeniem.

4. Pracownicy, o których mowa w art. 159 ust. 3, zachowują uprawnienia

pracownicze wynikające z aktów, na podstawie których powstał ich stosunek pracy

przed dniem wejścia w życie ustawy, do dnia:

23.04.2018

1) wymienionego w ust. 1 pkt 2 – jeżeli przyjęli proponowane warunki pracy

i płacy na dalszy okres zatrudnienia, albo

2) wygaśnięcia stosunku pracy, o którym mowa w ust. 1, albo

3) wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 3.

5. W przypadku wygaśnięcia stosunku pracy, o którym mowa w ust. 1, lub

wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 3, pracownikom przysługuje odprawa,

o której mowa w art. 8 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach

rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących

pracowników (Dz. U. z 2016 r. poz. 1474 oraz z 2017 r. poz. 2181).

Art. 161. Traci moc ustawa z dnia 16 października 1991 r. o ochronie

przyrody (Dz. U. z 2001 r. poz. 1079, z późn. zm.9)).

Art. 162. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2004 r., z wyjątkiem

art. 39 i 134 pkt 2, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2005 r.

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r. poz. 1085,

1189 i 1623, z 2002 r. poz. 1112 oraz z 2003 r. poz. 717, 1568 i 1966.

23.04.2018

Załącznik

Wykaz parków narodowych

1) Babiogórski Park Narodowy z siedzibą w Zawoi;

2) Białowieski Park Narodowy z siedzibą w Białowieży;

3) Biebrzański Park Narodowy z siedzibą w Osowcu Twierdzy;

4) Bieszczadzki Park Narodowy z siedzibą w Ustrzykach Górnych;

5) Drawieński Park Narodowy z siedzibą w Drawnie;

6) Gorczański Park Narodowy z siedzibą w Porębie Wielkiej;

7) Kampinoski Park Narodowy z siedzibą w Izabelinie;

8) Karkonoski Park Narodowy z siedzibą w Jeleniej Górze;

9) Magurski Park Narodowy z siedzibą w Krempnej;

10) Narwiański Park Narodowy z siedzibą w Kurowie;

11) Ojcowski Park Narodowy z siedzibą w Ojcowie;

12) Park Narodowy „Bory Tucholskie” z siedzibą w Charzykowach;

13) Park Narodowy Gór Stołowych z siedzibą w Kudowie-Zdroju;

14) Park Narodowy „Ujście Warty” z siedzibą w Chyrzynie;

15) Pieniński Park Narodowy z siedzibą w Krościenku nad Dunajcem;

16) Poleski Park Narodowy z siedzibą w Urszulinie;

17) Roztoczański Park Narodowy z siedzibą w Zwierzyńcu;

18) Słowiński Park Narodowy z siedzibą w Smołdzinie;

19) Świętokrzyski Park Narodowy z siedzibą w Bodzentynie;

20) Tatrzański Park Narodowy z siedzibą w Zakopanem;

21) Wielkopolski Park Narodowy z siedzibą w Jeziorach;

22) Wigierski Park Narodowy z siedzibą w Krzywem;

23) Woliński Park Narodowy z siedzibą w Międzyzdrojach.

23.04.2018